Zdaniem biegłego powołanego przez organ magazyn wyrobów gotowych i ekspedycyjnych, wiata — druty oraz barak blaszany są budynkami. W wnioskach końcowych biegły wyjaśnił, że obiekty te posiadają ściany (przegrody) wydzielające przestrzeń zgodnie z definicją prawa budowlanego, posiadają fundamenty i dach oraz są trwale związane z gruntem.
W konsekwencji tych ustaleń Prezydent Miasta decyzją z 21 marca 2025 r.:
- stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2020 r. w wysokości 5.295 zł.;
- odmówił stwierdzenia nadpłaty za 2020 r. w pozostałym zakresie;
- określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w zakresie przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej objętych postępowaniem podatkowym o stwierdzenie nadpłaty za 2020 r. w kwocie 43.230 zł.
W wyniku wniesionego odwołania SKO wydało decyzję zaskarżoną do tutejszego Sądu.
Uzasadniając rozstrzygnięcie SKO omówiło przepisy regulujące kwestię nadpłaty oraz przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ stwierdził, że postępowanie o stwierdzenie nadpłaty wszczynane jest na wniosek, który wyznacza zakres i przedmiot postępowania, w którym jest rozpoznawany; intencją wnioskodawcy nie musi być zawsze kontrola i weryfikacja w zakresie całości samoobliczenia podatku za dany rok podatkowy, a tylko stwierdzenie nadpłaty na podstawie określonych, podatkowo znaczących okoliczności, na które we wniosku i związanej z nim deklaracji się powołuje.
Organ wywiódł, że przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są m.in. budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Budowlą, na mocy art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2024 r., jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Organ podniósł, że zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. W definicji budowli (art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane) ustawodawca wyraźnie wskazuje na to, że wymienione przez niego w katalogu rodzaje obiektów budowlanych stanowią grupy rozłączne, każdy obiekt budowlany może być zaliczony tylko do jednej z kategorii - budynków, budowli lub obiektów małej architektury. Budowlą jest bowiem tylko taki obiekt, który nie jest budynkiem lub obiektem małej architektury.
Mając na uwadze powyższe przepisy oraz ich wykładnię poczynioną przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 września 2011 r., sygn. akt P 33/09 organ uznał, że za budowle w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych można uznać; 1) jedynie budowie wymienione expressis verbis w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, w innych przepisach tej ustawy lub w załączniku do niej, będące wraz z instalacjami i urządzeniami obiektem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane, czyli pod warunkiem, że stanowią one całość techniczno-użytkową, 2) jedynie urządzenia techniczne scharakteryzowane w art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane lub w innych przepisach tej ustawy albo w załączniku do niej, co - jeżeli omawiane urządzenia nie zostały wskazane expressis verbis - wymaga wykazania, że zapewniają one możliwość użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem, z wyłączeniem jednak:
- urządzeń budowlanych związanych z obiektami budowlanymi w postaci budowli w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, które to obiekty budowlane nie dają się zakwalifikować jako budowle w ujęciu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz
- urządzeń budowlanych związanych z obiektami budowlanymi w postaci obiektów małej architektury, przy zastrzeżeniu, że urządzeniami budowlanymi w rozumieniu ustawy Prawo budowlane nie są instalacje, mając zarazem na uwadze, iż nie jest wykluczone, że o statusie poszczególnych obiektów i urządzeń współdecydować będą również inne przepisy rangi ustawowej, uzupełniające, modyfikujące czy doprecyzowujące prawo budowlane.
Organ wskazał również na wyrok zakresowy Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2017 r., SK 48/15, z którego wynika, że art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zakresie, w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, jest niezgodny z zasadą szczególnej określoności regulacji daninowych, wywodzoną z art 84 w związku z art. 217, w związku z art. 64 ust 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu orzeczenia Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że zarówno na gruncie prawa budowlanego, jak i na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, żaden budynek nie może być jednocześnie budowlą, a żadna budowla nic może być jednocześnie budynkiem, przy czym pierwszeństwo ma zawsze kwalifikacja danego obiektu jako budynku. Definicja pojęcia budowli, zawarta zarówno w prawie budowlanym, jak i w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, przewiduje jednoznacznie, że budowlą jest obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Oznacza to z konieczności, że najpierw trzeba ustalić, czy dany obiekt należy zakwalifikować jako budynek albo obiekt małej architektury, a dopiero później można rozważać jego kwalifikację jako budowli.
Organ zwrócił również uwagę, że od 28 czerwca 2015 r., w wyniku nowelizacji art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane - dokonanej na podstawie art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 443), przepis ten otrzymał brzmienie, zgodnie z którym przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Nowelizacją tą dokonano zmiany definicji obiektu budowlanego. Definicja zamieszczona w art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane składa się obecnie, w istocie rzeczy, z trzech definicji: budynku, budowli i obiektu małej architektury. Definicją obiektu budowlanego w każdym z wymienionych rodzajów obiektów objęto instalacje zapewniające możliwość użytkowania danego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Nadto uznanie obiektu za obiekt budowlany uzależnione zostało od wzniesienia go z użyciem wyrobów budowlanych.
Organ wywiódł dalej, że porównanie dotychczasowego i nowego brzmienia definicji legalnej obiektu budowlanego pozwala stwierdzić, że ustawodawca wprowadził warunek wzniesienia z wyrobów budowlanych, jednakże nie oznacza to, że obiekty opodatkowane w poprzednim stanie prawnym nie były wzniesione z użyciem tych wyrobów, natomiast w nowym stanie prawnym nie stanowią jednocześnie całości techniczno-użytkowej. Porównanie dotychczasowego i nowego brzmienia definicji legalnej obiektu budowlanego pozwala stwierdzić, że ustawodawca wprowadził od 28 czerwca 2015 r. warunek wzniesienia z wyrobów budowlanych, jednakże nie oznacza to, że obiekty opodatkowane w poprzednim stanie prawnym nie były wzniesione z użyciem tych wyrobów, natomiast w nowym stanie prawnym nie stanowią jednocześnie całości techniczno-użytkowej.
Organ stwierdził, że Prawo budowlane nie zawiera definicji wyrobów budowlanych. Do wyrobów budowlanych nawiązuje przepis art. 10 Prawa budowlanego, w którym określono, że wyroby wytworzone w celu zastosowania w obiekcie budowlanym w sposób trwały o właściwościach użytkowych, umożliwiających prawidłowo zaprojektowanym i wykonanym obiektom budowlanym spełnienie podstawowych wymagań, można stosować przy wykonywaniu robót budowlanych wyłącznie, jeżeli wyroby te zostały wprowadzone do obrotu lub udostępnione na rynku krajowym zgodnie z przepisami odrębnymi, a w przypadku wyrobów budowlanych — również zgodnie z zamierzonym zastosowaniem. Wyroby te muszą spełniać określone normy i być zgodne deklaracją właściwości użytkowych i oznakowaniem CE. Przedmiotowe obiekty niewątpliwie zostały wzniesione z użyciem wyrobów budowlanych, co nie było kwestionowane w sprawie.
Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji stwierdzając, że:
- magazyn wyrobów gotowych i ekspedycyjnych jest trwale związany z gruntem. Odłączenie obiektu od fundamentu wiąże się z dokonaniem najpierw prac rozbiórkowych, które doprowadzą do utraty cech dotychczasowego budynku, zaś następnie do wybudowania nowego obiektu, który cechę taką może uzyskać. Nie polega to jednak na "przeniesieniu" obiektów na nowe miejsce, lecz na rozbiórce dotychczasowego obiektu i wybudowaniu nowego. Nie będzie to już jednak ten sam obiekt, lecz co najwyżej taki sam, gdyż do jego budowy wykorzystany zostanie materiał z poprzedniego obiektu. Konstrukcja obiektu nie pozwala na przeniesienie go w całości winne miejsce. Wbrew stanowisku Spółki obiekt jest też wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. W świetle powołanego wcześniej orzecznictwa nie jest konieczne dla uznania danego obiektu za budynek, aby obiekt był zamknięty palnymi przegrodami ze wszystkich stron. Bryła obiektu jest strukturalnie wyodrębniona z przestrzeni za pomocą elementów konstrukcyjnych oraz poszycia zewnętrznego tworzących przegrodę budowlaną. Organ wskazał, że pojęcia przegrody nie można wyłącznie sprowadzać do ściany wykonanej tradycyjnymi metodami (cegła, drewno, prefabrykat, płyta kartonowo gipsowa). W obiekcie przegrodę stanowi konstrukcja prefabrykowana z dwóch warstw blachy fałdowej pomiędzy którymi znajduje się ocieplenie z wełny mineralnej. Zdaniem organu bezsporne było, że obiekt posiada fundamenty i dach;
- wiata - druty jest trwale związana z gruntem. Odłączenie obiektu od fundamentu wiąże się z dokonaniem najpierw prac rozbiórkowych, które doprowadzą do utraty cech dotychczasowego budynku, zaś następnie do wybudowania nowego obiektu, który cechę taką może uzyskać. Nie polega to jednak na "przeniesieniu" obiektów na nowe miejsce, lecz na rozbiórce dotychczasowego obiektu i wybudowaniu nowego. Nie będzie to już jednak ten sam obiekt, lecz co najwyżej taki sam, gdyż do jego budowy wykorzystany zostanie materiał z poprzedniego obiektu. Konstrukcja obiektu nie pozwala na przeniesienie go w całości winne miejsce. Wbrew stanowisku Spółki obiekt jest też wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. W świetle powołanego wcześniej orzecznictwa nie jest konieczne dla uznania danego obiektu za budynek, aby obiekt był zamknięty palnymi przegrodami ze wszystkich stron. Bryła obiektu jest strukturalnie wyodrębniona z przestrzeni za pomocą elementów konstrukcyjnych oraz poszycia zewnętrznego tworzących przegrodę budowlaną. Organ podatkowy wskazał, że pojęcia przegrody nie można wyłącznie sprowadzać do ściany wykonanej tradycyjnymi metodami (cegła, drewno, prefabrykat, płyta kartonowo gipsowa). W obiekcie przegrodę stanowi konstrukcja wykonana z blachy taktowe) lub falistej. Bezsporne zdaniem organu podatkowego było to, że obiekt posiada fundamenty i dach;
- barak blaszany jest trwale związany z gruntem. Elementy konstrukcyjne zatopione są w fundamencie (wylewce betonowej). Odłączenie obiektu od fundamentu wiąże się z dokonaniem najpierw prac rozbiórkowych, które doprowadzą do utraty cech dotychczasowego budynku, zaś następnie do wybudowania nowego obiektu, który cechę taką może uzyskać. Nie polega to jednak na "przeniesieniu" obiektów na nowe miejsce, lecz na rozbiórce dotychczasowego obiektu i wybudowaniu nowego. Nie będzie to już jednak ten sam obiekt, lecz co najwyżej taki sam, gdyż do jego budowy wykorzystany zostanie materiał z poprzedniego obiektu. Konstrukcja obiektu nie pozwala na przeniesienie go w całości w inne miejsce. W trakcie rozbiórki naruszone będą również fundamenty. Wbrew stanowisku Spółki obiekt jest też wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. W świetle powołanego wcześniej orzecznictwa nie jest konieczne dla uznanie danego obiektu za budynek, aby obiekt był zamknięty pełnymi przegrodami ze wszystkich stron. Bryła obiektu jest strukturalnie wyodrębniona z przestrzeni za pomocą elementów konstrukcyjnych oraz poszycia zewnętrznego tworzących przegrodę budowlaną. Zdaniem organu, pojęcia przegrody nie można wyłącznie sprowadzać do ściany wykonanej tradycyjnymi metodami (cegła, drewno, prefabrykat, płyta kartonowo gipsowa). W obiekcie przegrodę zewnętrzną stanowi konstrukcja wykonana z dachy fałdowej lub falistej. Od strony wewnętrznej znajdują się arkusze blachy przyspawane do konstrukcji stalowej. Pomiędzy widoczne jest ocieplenie z wełny mineralnej. Obiekt posiada fundamenty i dach.
Organ nie zgodził się jednak z biegłym A. K., jakoby istniała możliwość przeniesienia obiektów w inne miejsce i nadal będzie on stanowił ten sam obiekt. W ocenie SKO nie będzie to już ten sam obiekt, lecz co najwyżej taki sam, gdyż do jego budowy wykorzystany zostanie materiał z poprzedniego obiektu. Organ zwrócił również uwagę na projekt techniczny — część architektoniczna i konstrukcyjna. W części opisowej znaleźć można informację, że obiekt o nazwie magazyn ekspedycji oddzielony jest od magazynu ogólnego w poziomie parteru istniejącą ścianą ogniową grubości 51 cm, natomiast od poziomu belek stropowych oddzielone są od siebie dwoma ściankami 25 cm z przerwą dylatacyjną 5 cm. Ścianki grubości 25 cm posadowione są na układzie wspornikowym stalowym od słupów stalowych. Fundament to stopy żelbetowe pod stupy stalowe, wylewane z betonu zbrojone stalą. Słupy stalowe wykonane ze stali obmurowane cegłą pełną na zaprawie cementowej. Zdaniem Kolegium w opinii z lipca 2024 roku biegły potwierdził, że konstrukcja spornego obiektu nie odbiega od projektu technicznego.
W konsekwencji organ podatkowy uznał, że sporne obiekty za budynki mając na względzie, że spełniają one wszystkie kryteria wynikające z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W skardze na tą decyzję Spółka zarzuciła naruszenie:
- przepisów prawa procesowego, tj. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1, art. 191 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania, jakimi są m.in. zasady legalizmu, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, prawdy materialnej, przekonywania strony w postępowaniu podatkowym oraz oficjalności postępowania dowodowego, w szczególności poprzez błędną ocenę materiału dowodowego - oparcie Decyzji wyłącznie na opinii z lipca 2024 r. sporządzonej przez powołanego przez Organ I instancji biegłego A. K. (dalej: Biegły), która posiada cechy arbitralności, niespójności i niejasności, a w konsekwencji nie powinna stanowić podstawy rozstrzygnięcia, a przy tym pominięcie znajdującej się w aktach niniejszej sprawy "Opinii technicznej na temat charakterystyki technicznej oraz klasyfikacji obiektów budowlanych" sporządzonej przez mgr inż. M. D. i mgr inż. K. D.;
- przepisów prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 i 3 u.p.o.l. poprzez zakwalifikowanie do kategorii "budynków" magazynu wyrobów gotowych i eksped., wiaty - druty i baraku blaszanego (remontowego), pomimo że nie spełniają one wszystkich przesłanek wynikających z ustawowej definicji budynku.
W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę Skarżąca stanęła na stanowisku, że sporządzona na żądanie organu opinia biegłego stoi w sprzeczności z definicjami fundamentu, trwałego związania z gruntem i przegrody budowlanej wynikających z orzecznictwa NSA, w szczególności z uchwały III FPS 1/21. Biegły bowiem podczas przesłuchania wyjaśnił, że fundament nie musi się znajdować poniżej poziomu gruntu, a jego wykonanie nie musi się wiązać z wykonaniem robót ziemnych. Tymczasem w orzecznictwie NSA przyjmuje się stanowisko przeciwne.
Biegły błędnie również stwierdził, że trwale z gruntem związany jest również i ten obiekt, który może zostać od tego gruntu odłączony i przeniesiony w inne miejsce; w obu lokalizacjach pozostają trwale z gruntem związanym.
Tymczasem jak się podkreśla w orzecznictwie, trwale związany z gruntem jest ten obiekt, którego oddzielenie od gruntu nie jest możliwe bez uszkodzenia całości konstrukcji lub podłoża. O trwałości związania nie decyduje wyłącznie fizyczne posadowienie na fundamencie lub płycie, ale rzeczywisty, nierozerwalny związek konstrukcyjny z gruntem.
Zdaniem skarżącej, biegły odbiegając od orzecznictwa NSA stwierdził, że barierka lub siatka stanowią przegrody budowlane. Tymczasem w orzecznictwie jednoznacznie wskazuje się, że tego typu elementy nie stanowią przegrody budowlanej.
W konsekwencji tych uchybień organy nie mogły poczynić swoich ustaleń w oparciu o opinię dotkniętą tak istotnymi wadami.
Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego Skarżąca podniosła, że budynek winien pozostawać trwale związany z gruntem, być wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadać fundament i dach.
W ocenie Spółki nie będzie trwale związany z gruntem taki obiekt budowlany, w którym dolna płaszczyzna postumentu znajduje się na poziomie gruntu, a jego przeniesienie lub rozebranie nie wiąże się z wykonaniem robót ziemnych.
Co do wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych Skarżąca poniosła, że sam fakt zarysowania bryły obiektu przez blachę falistą, filary, bramy czy też drzwi nie spełnia warunku istnienia przegrody budowlanej, albowiem wymienione elementy nie wypełniają kryterium trwałego wydzielenia obiektu z przestrzeni. Nadto przegroda budowlana musi być integralną częścią struktury budynku, a nie jedynie elementem ogrodzenia.
Odnosząc się do specjalistycznego rozumienia fundamentu skarżąca zwróciła uwagę, że powinien on być położony poniżej poziomu gruntu, a jego wykonanie musi wiązać się z wykonaniem robót ziemnych.
Skarżąca podniosła, że brak formalnej definicji dachu w u.p.o. powoduje, że pojęcie to winno być rozumiane zgodnie z uchwałą NSA z 29 września 2021 r., sygn. III FPS 1/21. Zatem dach jest to konstrukcja osłaniająca obiekt od góry, chroniąca jego wnętrze przed wpływem warunków atmosferycznych. Stan techniczny dachu ma kluczowe znaczenie - obiekt bez dachu lub z jego znacznymi uszkodzeniami może nie być uznany za budynek podlegający opodatkowaniu.
W konsekwencji Skarżąca stanęła na stanowisku, że sporne obiekty nie są trwale związane z gruntem (zostały wyłącznie przykręcone do podłoża za pomocą śrub) oraz nie mają wszystkich przegród budowlanych (posiadają niepełne pokrycie z blachy), co potwierdzają fragmenty opinii przedłożonej przez Spółkę. Nadto z opinii biegłego wynika, że ściany obiektów spornych nie przenoszą obciążenia na poziom gruntu. Nie można ich tych samym utożsamiać ze ścianami budynków, które posiadają fundamenty przenoszące całość obciążeń budynku na poziom gruntu.
Ponadto, Biegły potwierdził, że obiekty sporne są jedynie osłonięte za pomocą blachy, co oznacza, że nie spełniają przesłanki wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. W świetle jego twierdzeń obiekty zachowałyby stateczność bez ścian bocznych. Stateczność konstrukcji nadają stężenia pionowe pomiędzy słupami oraz stężenia poziome w połaci dachowej oraz stężenie połaciowe w przestrzeni dachowej. Szkice przykładowych hal znajdują się w opinii jest to element podstawowy który stanowi pewien kanon konstrukcji stalowych. Po zdemontowaniu blachy obiekty przybiorą postać wiaty pod warunkiem, że zachowane zostaje pokrycie dachu blachą falistą. Co więcej, sposób posadowienia przedmiotowych obiektów, tj. przyśrubowanie, umożliwia ich przeniesienie w inne miejsce bez ingerencji w konstrukcję samego.
Skarżąca podniosłą również, że biegły podczas przesłuchania (pytanie nr 35) stwierdził, że przeniesienie obiektów, takich jak magazyn wyrobów gotowych, ekspedycyjnych oraz wiata-druty, do innej lokalizacji nie zmienia faktu, iż nadal będą one stanowiły te same obiekty. SKO w Decyzji jednak uznało, że rozbiórka w tym wypadku nie będzie polegała na przeniesieniu obiektów na nowe miejsce, lecz na rozbiórce dotychczasowego obiektu i wybudowaniu nowego. Nie będzie to już jednak ten sam obiekt, lecz co najwyżej taki sam, gdyż do jego budowy wykorzystany zostanie materiał z poprzedniego obiektu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Istota sporu sądowego, który swoją genezę ma w złożonym wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości, dotyczy w istocie kwalifikacji podatkowej trzech obiektów: wiaty – druty, magazynu wyrobów gotowych i ekspedycyjnych oraz baraku blaszanego. Skarżąca stanęła na stanowisku, że stanowią one budowle, gdyż brak im typowych cech budynku, tj. trwałego związania z gruntem i wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Organ zaś dopatrzył się w obiektach wystąpienia wszystkich cech niezbędnych dla uznania obiektów za budynek. Pozostałe kwestie były między stronami bezsporne, co znalazło zresztą odzwierciedlenie również w skardze wniesionej do tutejszego Sądu. Bezspornym również było to, że Spółka jest przedsiębiorcą, a posiadane grunty, budynki i budowle są związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą.
Przechodząc zaś do istoty sporu należy wyjść od wskazania ram prawnych wyznaczających przedmioty opodatkowania w podatku od nieruchomości. W myśl art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty; budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l., przez budynek należy rozumieć budynek - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Budowlą zaś jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Kwalifikacja obiektu do budynku lub budowli ma istotne znaczenie z punktu widzenia podstawy opodatkowania. Jak stanowi art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów - powierzchnia; dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa; dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.
Rozstrzygając spór w niniejszej sprawie nie można pominąć uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 września 2021 r. sygn. akt III FPS 1/21. W jej uzasadnieniu NSA zawarł istotne wskazówki pozwalające na dokonanie kwalifikacji prawnopodatkowej obiektów budowlanych. Aby dany przedmiot niebędący gruntem mógł zostać opodatkowany podatkiem od nieruchomości, musi być obiektem budowlanym. Stosownie do art. 3 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm. – dalej: "u.p.b.") zbiór obiektów budowlanych dzieli się rozłącznie na trzy grupy: budynki, budowle, obiekty małej architektury. Obiekt budowlany (niebędący obiektem małej architektury) jeżeli spełnia kryteria budynku (wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, wyposażenie w dach, posiadanie fundamentów poprzez które jest trwale związany z gruntem) powinien być przy opodatkowywaniu traktowany przede wszystkim jako budynek. Wykluczenie możliwości traktowania obiektu podlegającego opodatkowaniu jako budynku (tzw. test budynku), powoduje, że należy traktować go jako budowlę z tym jednakowoż zastrzeżeniem, iż chodzi o budowle wymienione w przepisach prawa budowlanego (tak WSA w Gliwicach w wyroku z 11 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1490/24).
Jak wynika zatem z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, za budynek może zostać uznany jedynie taki obiekt, który spełnia łącznie cztery kryteria: po pierwsze jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, po drugie – jest trwale z gruntem związany; po trzecie – jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych; po czwarte – posiada fundamenty i dach. W niniejszej sprawie nie była sporna pierwsza przesłanka, zatem dalsze rozważania tej kwestii nie wydają się konieczne.
Spór zaś dotyczył pozostałych przesłanek. Jeżeli chodzi o trwałe związanie obiektów z gruntem, skarżąca we wniosku o stwierdzenie nadpłaty stanęła na stanowisku, że obiekty te nie są trwale z gruntem związane, ponieważ zostały "przykręcone do podłoża" (str. 4 wniosku o stwierdzenie nadpłaty). Powołała się przy tym na opinię techniczną na temat charakterystyki technicznej oraz klasyfikacji obiektów budowlanych sporządzoną przez K. i M. D. wywodząc, że brak trwałego związania z gruntem w znaczeniu, jakim posługuje się art.3 pkt. 2 Prawa budowlanego. Treść opinii została dołączona do wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
Należy jednak zwrócić uwagę, że w przedstawionej przez Skarżącą opinii jednoznacznie wskazano, że konstrukcja wiaty – druty (str. 6 opinii), konstrukcja baraku (str. 7 opinii) oraz konstrukcja magazynu wyrobów gotowych i ekspedycyjnych (str. 8 opinii) zostały przykręcone do znajdującego się poniżej fundamentu (str. 6 opinii). Nie można zatem nie dostrzec rozdźwięku pomiędzy opinią, na którą powoływała się Strona, a wywodzonymi z niej przez nią wnioskami. Opiniujący nie mieli wątpliwości, że obiekty są przykręcone do "podłoża – fundamentu" (str. 13 opinii), a nie do "podłoża", jak wskazała strona we wniosku pomijając słowo "fundament", pojawiające się wszak w opinii. Postawienie tezy o "przykręceniu do podłoża" sugeruje brak fundamentu. Tak jednak nie było w niniejszej sprawie.
Dalej, dokumentacja fotograficzna prowadzi również do wniosku o istnieniu fundamentu. W szczególności zdjęcia o nr 1, 2, 5, 6 odnośnie magazynu wyrobów gotowych i ekspedycyjnych, zdjęcia nr 31, 32, 34, 40, 42, 43 odnośnie wiaty – druty oraz 53, 54 odnośnie baraku. Wreszcie str. 24, 27, 28,, 32, 42, 43 opinii biegłego powołanego przez organ oraz wnioski tej opinii potwierdzają istnienie fundamentu.
W konsekwencji, analiza powołanej przez Stronę opinii, opinii biegłego powołanego przez organ, wreszcie analiza dokumentacji fotograficznej i protokołu oględzin prowadzi do jednoznacznych wniosków, co do istnienia fundamentu pod każdym z ocenianych obiektów budowlanych.
Fundament stanowi budowlany element konstrukcyjny przekazujący na podłoże gruntowe całość obciążeń budowli lub maszyn, wykonany z betonu, żelbetu, murowany z cegieł lub kamieni. Fundament powinien być położony poniżej płaszczyzny gruntu, a jego wykonanie musi być związane z realizacją robót ziemnych (tak B. Horszyńska, Wykonywanie fundamentów, Radom 2005, s. 18). Fundament przekazując na podłoże gruntowe całość obciążeń budowli, ma zapewnić trwałość konstrukcji, uniemożliwić jej przesunięcie czy zniszczenie przez działanie sił przyrody (tan NSA w wyroku z 16 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1958/09).
Dalej należy ocenić drugą przesłankę, tj. trwałe związanie z gruntem. Skarżąca braku tego związania upatrywała w możliwości odkręcenia śrub mocujących konstrukcję każdego z obiektów od fundamentu i tym samym uwolnienia konstrukcji bez jej uszkodzenia lub uszkodzenia fundamentu. Organ zaś zwrócił uwagę na brak takiej możliwości.
Nie ulega wątpliwości Sądu, że związanie obiektu z gruntem odbywa się poprzez fundament, który należy traktować jako część składową budynku w rozumieniu cywilistycznym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 stycznia 2022 r., III FSK 957/21 wyjaśnił, że w świetle art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1 u.p.b., pojęcie "trwałego związania z gruntem" oznacza zarówno posiadanie przez budynek fundamentów, które są usytuowane poniżej poziomu terenu (wkopane w grunt), jak i trwałego (sztywnego, stabilnego, ciągłego, niezmiennego) powiązania obiektu z tymi fundamentami. Fundament musi nadto stanowić część składową budynku w rozumieniu art. 47 § 2 k.c., w świetle którego częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.
W swoim orzecznictwie NSA podkreśla, że wykonanie połączenia pomiędzy szkieletem na którym wspiera się dach i do którego przytwierdzone są ściany, za pomocą śrub nie świadczy o braku trwałego związania budynku z gruntem. Zastosowane łączenie jest charakterystyczne dla obiektów wykonanych w technologii szkieletu stalowego, który jest stabilizowany i połączony z gruntem poprzez miejsca w których znajdują się wprowadzone w grunt stopy fundamentowe względnie płyta fundamentowa. Stopy betonowe zagłębione w gruncie stanowią fundament, gdyż spełniają podstawową funkcję przenoszenia na grunt obciążeń związanych z samą konstrukcją obiektu oraz siłami na nią oddziaływującymi. Sposób łączenia elementów nośnych ścian i dachu z fundamentem jest pochodną metody za pomocą której budynek został wzniesiony (zob. wyrok NSA z 26 września 2018 r., sygn. akt II FSK 2773/16, z 27 czerwca 2024 r., sygn. akt III FSK 1051/22).
W konsekwencji Sąd nie podziela stanowiska Spółki, jakoby możliwym było odłączenie konstrukcji obiektu od fundamentu bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Przed nawias niejako dalszych rozważań należy wyciągnąć obiekt baraku blaszanego (nazwanego przez biegłego w opinii wiatą – druty). Słupy konstrukcyjne tego obiektu zostały wbetonowane w płytę fundamentową (zob. str. 42, 43, 45, 46 opinii biegłego). Okoliczność ta zapewne umknęła opiniującym D. sporządzającym opinię na zlecenie Skarżącej. Wszak opiniujący ci wskazywali na śrubowe łączenie elementów konstrukcji z fundamentem, co okazało się nieprawdą. Na dzień sporządzania opinii przez biegłego powołanego przez organ, na dzień rozpoznawania wniosku o stwierdzenie nadpłaty i wreszcie na dzień wyrokowania przez Sąd Spółka nie przedłożyła żadnego dowodu podważającego wniosek o łączeniu słupa konstrukcyjnego z fundamentem poprzez jego zabetonowanie. Z tych przyczyn argument o możliwości odkręcenia konstrukcji tego obiektu od fundamentu nie znalazł uznania w oczach Sądu.
Co do pozostałych dwóch obiektów Sąd nie miał wątpliwości co do prawidłowości stanowiska organu. Trwałość połączenia poszczególnych elementów obiektu budowlanego z gruntem wskazuje między innymi to, że nie można ich przenieść bez uszczerbku dla integralności obiektu budowlanego. Słusznie wskazał organ, że odłączenie obiektów od fundamentów będzie wymagało nie tylko odkręcenia śrub mocujących konstrukcję do fundamentu, ale przeprowadzenie uprzednich prac rozbiórkowych. Nie ulega wątpliwości, że mocowanie konstrukcji do fundamentu śrubami jest pochodną przyjętej przez konstruktora koncepcji. Mocowanie do fundamentu jest jednak nieodzownym elementem konstrukcyjnym, bez którego obiekt ten nie mógłby funkcjonować. W konsekwencji nie jest zatem tak, że zamysłem konstruktora było stworzenie obiektu przenoszalnego. Tak byłoby w przypadku budowli kontenerowych, które w swej konstrukcji mają już wkomponowane elementy umożliwiające ich przeniesienie. Obiekty takie jak w niniejszej sprawie nie mają takich elementów, a i stabilność ich konstrukcji jest zależna od mocowania do fundamentu. Zatem odłączenie ich od podłoża narusza ich stabilność. To połączenie z fundamentem gwarantuje stabilność obiektu. Zatem zastosowanie śrub mocujących konstrukcję do fundamentu nie miało na celu ułatwienie przeniesienia obiektu, lecz zapewnienie jego stabilności.
Aktualne zatem pozostaje stanowisko tutejszego Sądu wyrażone w wyroku z 8 marca 2017 r., I SA/Gl 1389/16, w którym to stwierdzono, że rodzaj zastosowanych fundamentów zależy od charakteru budynku i jego parametrów, skoro zadaniem fundamentów jest zapewnienie stabilności konstrukcji i trwałego powiązania z gruntem. Niejednokrotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażony został pogląd, że o tym czy dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia go w inne miejsce, ale to czy wielkość tego obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2017 r., II OSK 2477/15).
W konsekwencji w ślad za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 lipca 2010 r., II OSK 1233/09 należy wskazać, że obiekt budowlany trwale związany z gruntem musi co do zasady posiadać prefabrykowany lub murowany fundament albo odpowiednio przygotowane podłoże wymagające wykonania stosownych robót ziemnych. Należy przez to rozumieć mocne połączenie w takim stopniu, że odłączenie spowodowałoby zasadniczą zmianę w sensie technicznym uniemożliwiającą np. ponowne posadowienie danego obiektu w innym miejscu bez konieczności ponownego przygotowania podłoża. Sama tylko techniczna możliwość przeniesienia obiektu na inne miejsce nie ma zatem istotnego znaczenia (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 września 2010 r., II OSK 1361/09).
Na uwagę zasługuje również pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2018 r., VII SA/Wa 1075/17, w którym stwierdzono, że cecha trwałego połączenia sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. To, że dane urządzenie jest przestawne nie oznacza jeszcze, że nie można przyjąć, iż nie jest ono trwale związane z gruntem, ponieważ w aktualnym stanie techniki sposób wykonania fundamentu może być różny. Dotyczy to każdego rozwiązania, które ma zapewniać trwałość konstrukcji, uniemożliwić jej przesunięcie czy zniszczenie przez działanie sił przyrody.
Przechodząc do kwestii wydzielenia za pomocą przegród budowlanych należy przypomnieć, że określenie to zawiera dwie cechy: wydzielenie z przestrzeni i przegrodę budowlaną. Funkcją przegrody budowlanej obiektu budowlanego ma być wyodrębnienie tego obiektu z przestrzeni zewnętrznej w taki sposób, że co do zasady możliwe byłoby opisanie, która część przestrzeni ogólnej należy do przestrzeni obiektu, a która jest przestrzenią zewnętrzną w stosunku do obiektu. Przegroda budowlana nie musi być przy tym ścianą, choć ściana (jako element budowlany) jest przegrodą budowlaną (por. wyrok WSA w Gliwicach z 5 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Gl 114/19). Element wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowalnych należy ujmować funkcjonalnie, przy czym trzeba także uwzględnić skutki tego funkcjonalnego ujęcia, biorąc pod uwagę społeczno-gospodarcze rozumienie przepisów.
Mając na względzie powyższe argumenty Sąd podziela stanowisko organu podatkowego, że obiekty będące przedmiotem analizy są wydzielone z przestrzeni za pomocą elementów konstrukcyjnych i poszycia zewnętrznego. Owszem, Sądowi znane jest orzecznictwo NSA wskazujące na to, że przegrody z blachy falistej nie mogą być uznane za przegrodę budowlaną (wyroki o sygn. akt II FSK 2044/19 oraz III FSK 30/23). W stanie faktycznym sprawy rozpoznawanej przez NSA, przegroda była jednak wykonana w części z blachy falistej, a w części z siatki. Z tych przyczyn ocena prawna zawarta w tamtej sprawie nie ma wprost przełożenia na rozstrzygnięcie w niniejszym postępowaniu.
W ocenie tutejszego Sądu istotne znaczenie dla oceny, czy element wykonany z blachy falistej może być uznany za przegrodę budowlaną ma funkcja, jaką winien on pełnić. Tą zaś jest wydzielenie z przestrzeni w sposób umożliwiający jednoznaczne wskazanie obszaru wydzielonego. Jeżeli zatem w niniejszej sprawie takie wydzielenie jest możliwe, mamy do czynienia z przegrodą budowlaną nawet wtedy, gdy jest ona wykonana z blachy falistej.
Ponadto, przegrody te są powiązane z konstrukcją obiektu. Jakkolwiek będąc ścianami osłonowymi nie przenoszą obciążeń konstrukcji obiektu na fundament, jednak nie jest to konieczne dla uznania ich za przegrodę budowlaną. Zadaniem przegrody budowlanej jest wydzielenie obiektu z przestrzeni, a nie przenoszenie obciążeń konstrukcyjnych na fundament. Oceny tej nie zmienia tak akcentowana przez skarżącą okoliczność, że przegroda budowlana musi mieć charakter trwały i musi być konstrukcyjnie powiązana z innymi elementami budynku (tak NSA w wyroku z 7 października 2025 r., sygn. akt III FSK 830/25). Powiązanie konstrukcyjne nie oznacza, że musi ona stanowić element warunkujący stabilność obiektu. Zdaniem Sądu powiązanie konstrukcyjne oznacza łączenie przegrody budowlanej z elementami konstrukcyjnymi w sposób odpowiedni dla zamysłu konstruktora danego obiektu. W konsekwencji trwałość połączenia jest pochodną zamysłu konstruktora budynku i przyjętej przezeń technologii wykonania. Jeżeli sporne obiekty opierają się na konstrukcji stalowej trwale połączonej z fundamentem, to zadaniem ścian zewnętrznych nie jest przenoszenie obciążeń konstrukcyjnych na fundament, ani zapewnienie stabilności obiektu. Stąd teza biegłego, że obiekty zachowają stabilność mimo zdemontowania ścian osłonowych. Jednak dla prawnopodatkowej oceny istotna jest funkcja jaką przegroda budowlana winna spełniać, tj. trwałego wydzielenia bryły obiektu z przestrzeni. Mając na uwadze różne metody wykonania budynku nie sposób ustalić jednoznacznych kryteriów trwałego związania ściany osłonowej z konstrukcją budynku. Należy zatem położyć nacisk na funkcję, jaką przegroda budowlana ma pełnić na gruncie prawa podatkowego. Otóż ma ona wydzielać bryłę obiektu z przestrzeni, a wydzielenie to ma mieć charakter trwały.
W konsekwencji zastosowany sposób mocowania ścian osłonowych, w postaci nitów, śrub czy haków jest wystarczający z punktu widzenia konstrukcji obiektu. Jest on również trwały w tym znaczeniu, że nie jest możliwe naruszenie tego połączenia bez zaangażowania narzędzi lub odpowiedniej techniki i siły. Nie jest również możliwe usunięcie przegrody wskutek działania sił przyrody. W konsekwencji zastosowane w badanych budynkach ściany osłonowe wyodrębniają bryłę obiektu z przestrzeni, zapobiegają niepożądanemu wejściu i wyjściu z budynku oraz chronią przed działaniem czynników atmosferycznych.
Spełnione zatem zostały wymagania akcentowane również w wyroku Naczelnego Sąd Administracyjnego z 3 listopada 2022 r. III FSK 814/21. NSA wskazał, że przegroda budowlana, jako jeden z elementów budynku w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., musi stanowić fizyczną barierę (płaszczyznę), pozwalającą na wydzielenie budynku w przestrzeni. Cechą "przegrody budowlanej" jest faktyczne, a nie iluzoryczne wydzielenie obiektu. Przegroda budowlana nie musi być oczywiście litą ścianą. Cechy przegrody budowlanej spełnia również ściana z otworami okiennymi, drzwiami lub bramą.
Ponadto oceny tej nie podważają wskazywane przez opiniujących D. występujące "widoczne prześwity". Analiza dokumentacji fotograficznej prowadzi do wniosku, że można te prześwity zauważyć w miejscu łączenia ściany zewnętrznej z dachem oraz w okolicach otworów drzwiowych. W konstrukcjach wykonywanych z wykorzystaniem blachy fałdowanej prześwity są zjawiskiem wynikającym właśnie z nieregularnej płaszczyzny stykających się elementów. Nie oznacza to jeszcze, że prześwity te uniemożliwiają jednoznaczne określenie bryły budynku wydzielanej z przestrzeni. Bryłę wydzielają nie tylko ściany osłonowe, ale również elementy konstrukcyjne obiektu.
Mając na uwadze powyższe wobec wszystkich badanych obiektów zostały spełnione cechy budynku. Fundament, wydzielające obiekt z przestrzeni przegrody budowlane i dach stanowią zespół nierozłącznie powiązanych ze sobą elementów, wzniesionych z materiałów budowlanych, tworzących trwale związaną z gruntem i jednolitą konstrukcyjnie całość, jaką jest budynek, którego cechą wyróżniającą jest istnienie powierzchni użytkowej. Wobec tego nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego.
Nie ma również Skarżąca racji podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania. Zasadności tego zarzutu Skarżąca upatrywała w oparciu się przez organ na opinii biegłego K., który w sposób arbitralny, niespójny i niejasny dokonał oceny spornych obiektów. Zdaniem Spółki, to opinia K. i M. D. winna stanowić podstawę rozstrzygnięcia.
Oceniając zasadność tego zarzutu Sąd miał na uwadze ciążący na organach podatkowych obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 ust. 1 O.p.) oraz podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 122 tej ustawy). Z tymi zasadami powiązane pozostają art. 180 Ordynacji podatkowej, w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem oraz art. 197 ust. 1 dopuszczający możliwość powołania biegłego, jeżeli w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Wszystkie te dowody podlegają swobodnej ocenie organu podatkowego, o czym stanowi art. 191 O.p.
Jak się podkreśla w orzecznictwie, organ podatkowy może skorzystać z wiadomości specjalnych posiadanych przez biegłych, jednakże powinien sam dokonać kwalifikacji prawnej obiektów. Kwalifikacja prawna nie jest elementem postępowania dowodowego, nie można jej w związku z tym powierzać biegłym. To organ podatkowy jest podmiotem stosującym prawo (tak NSA w wyroku z 20 czerwca 2024 r., sygn. akt III FSK 432/22).
Argument ten nabiera w sprawie istotnego znaczenia ponieważ zdaniem skarżącej biegły przedstawił w swojej opinii wnioski sprzeczne ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie sądów administracyjnych, w szczególności w uchwale NSA III FPS 1/21. Biegły bowiem stwierdził, że fundament nie musi się znajdować poniżej poziomu gruntu, że obiekt posadowiony na płytach ułożonych na gruncie spełnia funkcję fundamentu oraz, że badane obiekty można łatwo przenieść, a mimo to stanowią obiekty trwale z gruntem związane, że barierki mogą być przegrodą budowlaną.
Sąd zwraca uwagę, że organ odniósł się do powyższych twierdzeń podanych przez biegłego podczas jego przesłuchania. Podanie przez biegłego, że fundament nie musi znajdować się pod powierzchnią gruntu nie niweczy przydatności jego opinii w niniejszej sprawie, skoro nie było przedmiotem sporu, że łączenie konstrukcji stalowej budynków z gruntem następowało poprzez fundament. Jego istnienia nie kwestionowała ani Skarżąca, ani opiniujący D..
Słusznie organ odniósł się do twierdzenia biegłego co do łatwego przenoszenia budynków wskazując na to, że ich cechy konstrukcyjne uniemożliwiają ich przeniesienie bez uprzedniej rozbiórki przynamniej niektórych elementów.
Kwestia barierki jako przegrody budowlanej nie stanowiła przedmiotu sporu w sprawie, ponieważ przegrody wydzielające wnętrze budynku z przestrzeni były zbudowane z blach falowanej, a nie z barierek.
W konsekwencji przedstawione wyżej twierdzenia biegłego nie niweczą wniosków jego opinii. Organ zaś w zakresie wynikającym z jego kompetencji odniósł się do opinii biegłego i dokonał samodzielnej oceny prawnopodatkowej opiniowanych budynków.
Z tych przyczyn nie doszło do naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze.
Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.