W warstwie merytorycznej spór w sprawie skupia się na dwóch zagadnieniach. Pierwsze dotyczy tego, czy wniesienie odwołania do sądu powszechnego od decyzji ZUS określającej kwotę zaległości z tytułu nieopłaconych składek, spowodowało że do momentu oddalenia odwołania przez ten sąd nie było możliwe zaliczenie wpłat zobowiązanego na poczet składek ustalonych zaskarżoną do sądu powszechnego decyzją. Drugi dotyczy natomiast tego, czy wpłata dokonana po doręczeniu upomnienia zawierającego wezwanie do dobrowolnego uregulowania należności powinna zostać zaliczona na składki za okres wskazany w upomnieniu, czy też na zaległe składki za wcześniejsze okresy rozliczone określone decyzją, o której była mowa wcześniej. Niezależnie od powyższego skarżący kwestionuje rozpoznanie wniosku o ponowne rozpatrzenie przez osobę inną niż Prezes ZUS.
W pierwszej kolejności odnieść należy się do formalnej poprawności zaskarżonego postanowienia w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a, zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W zakresie należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i należności pochodnych od składek oraz nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego lub innych świadczeń wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, które nie mogą być potrącane z bieżących świadczeń sprawie organem egzekucyjnym jest Dyrektor Oddziału ZUS, co wynika z art. 19 § 4 u.p.e.a. W tym miejscu wyjaśnić trzeba, że w myśl art. 1a pkt 11 u.p.e.a. przez użyte w art. 19 § 4 u.p.e.a. pojęcie składek na ubezpieczenia społeczne rozumie się również składki na ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Fundusz Emerytur Pomostowych oraz Solidarnościowy Fundusz Wsparcia Osób Niepełnosprawnych.
Wierzycielem dochodzącym wspomniane obowiązki jest ZUS, którego kompetencje wykonuje w tym zakresie Dyrektor Oddziału ZUS. Zgodnie z art. 83c ust. 1a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 1009 ze zm. – dalej: "u.s.u.s.") do postanowień, od których przysługuje zażalenie, wydanych przez Zakład jako wierzyciela na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepis art. 83 ust. 4 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Z kolei powołany art. 83 ust. 4 u.s.u.s. stanowi, że od decyzji w sprawach szczegółowo wymienionych w tym przepisie nie przysługuje odwołanie, lecz stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. Stosując zatem odpowiednio regulację art. 83 ust. 4 u.s.u.s. stwierdzić należy, że od postanowień wydanych przez Dyrektora Oddziału działającego w charakterze wierzyciela w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym przysługuje w terminie 7 dni wniosek o ponowne rozpatrzenie do Prezesa ZUS.
Stosownie do art. 73 ust. 1 u.s.u.s. to Prezes ZUS stoi na czele Zakładu reprezentuje go na zewnątrz i kieruje jego pracami. W zakresie wykonywania przysługujących mu kompetencji może upoważnić pracowników Zakładu do wydawania decyzji w określonych przez siebie sprawach. Stanowi o tym § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 4 marca 2021 r. w sprawie nadania statutu Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. poz. 431).
W niniejszej sprawie do akt administracyjnych włączono upoważnienie z 5 kwietnia 2023 r. udzielone przez osobę pełniącą funkcję Prezesa ZUS dla K. W. do wydawania w imieniu ZUS lub Prezesa ZUS postanowień w sprawach, w których ZUS występuje jako wierzyciel na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Upoważnienie zostało udzielone zgodnie z zakresem zadań i czynności powierzonych na stanowisku w Oddziale ZUS w B. (akta administracyjne k. 78). Możliwość weryfikacji obowiązywania upoważnienia do działania imieniem ZUS poprzez internetowy dostęp do jego treści ma charakter informacyjny. W ten sposób pośrednio organ administracji realizuje zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu (art. 8 § 1 k.p.a.) oraz zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.).
W tej sytuacji nie budzi wątpliwości, że zaskarżone postanowienie wydane zostało we właściwym trybie przez odpowiedni organ, to jest Prezesa ZUS. Występował on w charakterze organu sprawującego nadzór instancyjny nad wierzycielem i nie musiał działać osobiście. Zaskarżone postanowienie w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej zostało podpisane przez osobę posiadającą umocowanie do działania w imieniu Prezesa ZUS i mogącą go w tym zakresie zastępować. Sformułowanie przez zobowiązanego żądania, aby wniosek o ponowne rozpatrzenie został rozpoznany Prezesa ZUS w Warszawie nie był dla organu wiążący.
Wbrew sugestiom skarżącego zamieszczonym w piśmie z 15 stycznia 2025 r. (akta sądowe k. 17) zastosowany w niniejsze sprawie tryb rozpoznania nie godzi w zasadę dwuinstancyjności postępowania. Zasada ta nie ma charakteru bezwzględnego, a zatem nie od każdego rozstrzygnięcia wydawanego w toku postępowania administracyjnego przysługuje instancyjny środek zaskarżenia (np. postanowienie o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu art. 134 k.p.a.). Nadto realizacja tez zasady nie musi wiązać się z przeniesieniem kompetencji do rozpoznania środka zaskarżenia na ustrojowo inny organ (por. art. 127 § 3 k.p.a.). Wreszcie przepisy k.p.a. w sprawach ubezpieczeń społecznych rozpoznawanych przez ZUS przepisy mają zastosowanie uzupełniające oraz odpowiednie, a zatem stosowne są nie wszystkie i nie wprost. Pierwszeństwo znajduje regulacja ustawy systemowej, co dotyczy chociażby trybu rozpoznania środków zaskarżenia.
Przechodząc do zagadnień merytorycznych należy wyjaśnić, że zarzuty skargi okazały się częściowo zasadne.
W art. 33 § 2 u.p.e.a. wskazane zostały podstawy zgłoszenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Okolicznością stanowiącą podstawę do zgłoszenia zarzutu jest m.in. nieistnienie obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.). Wystąpi ona wówczas, gdy w momencie wszczęcia egzekucji administracyjnej (art. 26 § 5 u.p.e.a.) dochodzony w postępowaniu podatkowym obowiązek nie spoczywał na zobowiązanym. Obowiązki o charakterze pieniężnym mogą wygasnąć przede wszystkim poprzez ich zapłatę. Wykonanie dochodzonego obowiązku w całości lub w części przed wszczęciem egzekucji administracyjnej, czyni odpowiednio zasadnym w całości lub w części zarzut nieistnienia obowiązku. Natomiast dobrowolne wykonanie obowiązku w toku już prowadzonej egzekucji administracyjnej wypełnia hipotezę art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., w którym przewidziano że podstawą zarzutu może być wygaśnięcie obowiązku.
Kluczowe w niniejszej spawie jest ustalenie, czy i ewentualnie w jakim zakresie wpłaty dokonane przez zobowiązanego doprowadziły do ustania bytu obowiązków objętych upomnieniem, a następnie tytułem wykonawczym. W tym zakresie zastosowanie znajduje powoływane wielokrotnie przez wierzyciela z 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Zgodnie § 24 ust. 1-9 rozporządzenia, w brzmieniu obowiązującym na potrzeby niniejszej sprawy, tj. na dzień dokonywania wpłat z wpłaty na pokrycie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, objętych danym tytułem wykonawczym, w pierwszej kolejności pokrywa się koszty upomnienia, koszty egzekucyjne, a następnie składki i odsetki za zwłokę należne funduszowi emerytalnemu i otwartym funduszom emerytalnym, proporcjonalnie do należności tych funduszy objętych tym tytułem. Pozostałą po rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1, część wpłaty rozlicza się proporcjonalnie na pokrycie należnych składek i odsetek za zwłokę na fundusz rentowy, fundusz chorobowy i fundusz wypadkowy, proporcjonalnie do należności poszczególnych funduszy objętych danym tytułem wykonawczym (ust. 2). Z wpłaty na pokrycie należności z tytułu składek na Fundusz Emerytur Pomostowych, objętych danym tytułem wykonawczym, w pierwszej kolejności pokrywa się koszty upomnienia, koszty egzekucyjne, a następnie składki i odsetki za zwłokę (ust. 3). Z wpłaty na pokrycie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, objętych danym tytułem wykonawczym, w pierwszej kolejności pokrywa się koszty upomnienia, koszty egzekucyjne, a następnie składki i odsetki za zwłokę (ust. 4). Z wpłaty na pokrycie należności z tytułu składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, objętych danym tytułem wykonawczym, w pierwszej kolejności pokrywa się koszty upomnienia, koszty egzekucyjne, a następnie składki i odsetki za zwłokę należne każdemu z funduszy, proporcjonalnie do należności każdego z tych funduszy objętych tym tytułem (ust. 5). Wpłatę na pokrycie wymierzonej dodatkowej opłaty, objętej danym tytułem wykonawczym, rozlicza się w pierwszej kolejności na pokrycie kosztów upomnienia, kosztów egzekucyjnych, a następnie na pokrycie tej opłaty (ust. 6). Z wpłaty na pokrycie dodatkowej opłaty wymierzonej od nieopłaconych składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, objętej danym tytułem wykonawczym, w pierwszej kolejności pokrywa się koszty upomnienia, koszty egzekucyjne, a następnie dodatkową opłatę przysługującą każdemu z funduszy, proporcjonalnie do kwoty objętej tym tytułem (ust. 7). Nadwyżkę pozostałą po rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1-7, rozlicza się z uwzględnieniem § 14 i 15 oraz § 17 i 18 (ust. 8.). Przepisy ust. 1-8 mają zastosowanie do rozliczenia wpłat dokonanych przez płatnika składek po doręczeniu upomnienia lub wszczęciu postępowania egzekucyjnego (ust. 9).
Po doręczeniu upomnienia lub po wszczęciu postępowania egzekucyjnego (§ 24 ust. 9) to właśnie § 24 rozporządzenia reguluje zasady rozliczania wpłat dokonywanych przez płatników. Z § 24 rozporządzenia w sprawie składek wprost wynikało, że rozliczenie wpłat dokonanych w toku postępowania egzekucyjnego, jak i przed jego wszczęciem, ale dokonanych po doręczeniu upomnienia w rozumieniu art. 15 u.p.e.a., powinno nastąpić na podstawie poszczególnych przepisów § 24 rozporządzenia odnoszących się odrębnie do każdej należności składkowej, niezależnie od tego, czy mamy do czynienia z przymusowym wyegzekwowaniem należności, czy dobrowolną wpłatą płatnika. Przepis § 24 ust. 9 rozporządzenia w zw. z § 24 ust. 1-8 jest przepisem szczególnym względem ogólnej regulacji zawartej w § 12 ust. 1 i 2 tegoż rozporządzenia, dlatego też mając na uwadze jedną z podstawowych zasad wykładni przepisów jaką jest lex specialis derogat legi generali, przyjąć należało, że to właśnie w oparciu o § 24 ust. 9 w zw. z poszczególnymi ustępami § 24 rozporządzenia w sprawie składek, organ powinien był dokonać rozliczenia wpłaty skarżącego dokonanej 15 marca 2024 r. po doręczeniu mu upomnień. Przepis § 12 rozporządzenia nie może zostać zastosowany w sytuacji, w której organ skierował do zobowiązanego, stosownie do treści art. 15 § 1 u.p.e.a., upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego (por. wyroki NSA z 10 stycznia 2024 r., I GSK 1668/22; I GSK 1670/22; I GSK 1945/22; wyrok WSA w Białymstoku z 21 maja 2025 r., I SA/Bk 102/25 - powoływane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W niniejszej sprawie skarżącemu doręczono 27 lutego 2024 r. upomnienie o jakim mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Zawierało ono wezwanie do dobrowolnego wykonania w terminie 7 dni obowiązków obejmujących składki na ubezpieczenie zdrowotne za miesiące od października 2023 r. do stycznia 2024 r. (akta administracyjne k. 17). Ze stanowiska stron wynika, że skarżący 29 lutego 2024 r. w terminie wynikającym z upomnienia wpłacił kwotę 314,10 zł. Wysokość wpłaty odpowiadała kwocie miesięcznej składki uwidocznionej na upomnieniu, która byłą taka sama w poszczególnych miesiącach objętych wezwaniem. Sąd zaznacza w tym miejscu, że w aktach administracyjnych brak jest stosownej dokumentacji w oparciu o którą można byłoby poczynić ustalenia, co do dat, kwot i tytułów wpłat. Sąd w tym miejscu nadmienia, że do momenty sporządzenia uzasadnienia niniejszego wyroku pełnomocnik organu pomimo skutecznego wezwania nie przedłożył takich dokumentów.
Z wyjaśnień ZUS wynika, że całość wpłat zobowiązanego dokonanych w okresie od 7 grudnia 2023 r. nie wyłączając tej dokonanej 29 lutego 2024 r. po doręczeniu upomnienia zaliczono na poczet zaległości określonych decyzją ZUS z 13 września 2023 r. Stosownie do wcześniejszych wywodów ZUS powinien był w odniesieniu do wpłaty jaka nastąpiła po doręczeniu upomnienia zastosować § 24 rozporządzenia.
Jeżeli natomiast chodzi o wpłaty dokona przed doręczeniem upomnienia, a zatem przed 27 lutego 2024 r. to ZUS mógł stosować powoływany przez niego § 12 pkt 4 rozporządzenia. Zwrócić należy uwagę, że tut. Sąd odniósł się do podnoszonej przez Skarżącego kwestii możliwości zaliczenia wpłat dokonanych na poczet należności ZUS określonych w decyzji z 13 września 2023 r., od której Skarżący wniósł odwołanie do sądu powszechnego. Wyrokiem z 9 października 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 728/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę zobowiązanego, w którym przedstawiał on analogiczną argumentację do prezentowanej w niniejszej sprawie, w części jakiej dotyczyła ona zaliczenia wpłat na składki określone decyzją nieprawomocną. Orzeczenie to jest prawomocne, a przyjęte w nim stanowisko Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w pełni przyjmuje i uznaje za własną.
Możliwość dokonania zarachowania wpłat strony - według zasad z ww. przepisu - na poczet należności wynikających z decyzji ZUS, od której wniesiono odwołanie do sądu powszechnego była już przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. Szczegółowe rozważania zawarł Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 7 października 2020 r., sygn. akt III SA/Wr 554/19, a pogląd tam wyrażony został uznany za prawidłowy przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 15 września 2021 r., sygn. akt I GSK 223/21, oddalił skargę kasacyjną strony. Stanowisko zawarte w tych wyrokach zostało w pełni zaaprobowane.
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych zawiera regulacje właściwe wyłącznie systemowi ubezpieczeń społecznych, jak również wskazuje zastosowanie innych regulacji i sposób ich stosowania względem u.s.u.s.. Zgodnie z art. 46 ust. 1 u.s.u.s. na płatniku składek ciąży obowiązek obliczania, potrącania z dochodów, rozliczania oraz wpłacania należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy według zasad wynikających z przepisów ustawy. Rozliczenie składek następuje w deklaracji rozliczeniowej, która zawiera między innymi zestawienie należnych składek na poszczególne rodzaje ubezpieczeń społecznych (art. 46 ust. 2 i 4 u.s.u.s.). Jednocześnie w art. 47 ust. 1 u.s.u.s. wprowadza obowiązujące płatnika składek terminy składania deklaracji rozliczeniowych, imiennych raportów miesięcznych oraz opłacania składek za dany miesiąc. Upływ tych terminów uprawnia wierzyciela do żądania zapłaty składek. Termin płatności, w razie nieopłacenia składek, oznacza datę powstania zaległości z tego tytułu i to niezależnie od tego, czy i na ile prawidłowo został wykonany przez płatnika obowiązek wskazania podstawy wymiaru i opłacenia należnej składki. Znajduje to też potwierdzenie w świetle znajdującego, na podstawie art. 31 u.s.u.s., odpowiednie zastosowanie art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności.
Przywołany art. 47 ust. 1 u.s.u.s. nie daje podstaw do dzielenia składek na te, co do których deklaracje zostały złożone prawidłowo (ich wymagalność powstaje w określonych w ustawie datach płatności) i na te ustalane decyzjami wymiarowymi, wymagalność, których miałaby powstawać dopiero w dacie ich prawomocności. Takiego podziału przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie wprowadzają. Wydana w sprawie w trybie przepisów u.s.u.s. decyzja ma charakter deklaratoryjny, potwierdzający zakres wynikającego z ustawy obowiązku i obrazuje stan konta płatnika po uwzględnieniu korekt dokumentów na dzień ich wydania.
Wskazać również należy, że w art. 133 u.s.u.s., ustawodawca wskazał, że w sprawach uregulowanych ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Dopełnieniem tego przepisu jest regulacja k.p.a., tj. art. 180, który stanowi, że: § 1 W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. § 2. Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy wynikające z przepisów o ubezpieczeniach społecznych, o zaopatrzeniach emerytalnych i rentowych, o funduszu alimentacyjnym, a także sprawy wynikające z przepisów o innych świadczeniach wypłacanych z funduszów przeznaczonych na ubezpieczenia społeczne.
W postępowaniu toczącym się przed ZUS stosuje się k.p.a., o ile ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie stanowi inaczej. Taka odrębność regulacji u.s.u.s. względem k.p.a występuje na gruncie art. 83 u.s.u.s.. Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 3, Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek. Przepis art. 83 ust. 2, 5, 6 i 7 u.s.u.s. zaś przewiduje, że od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Odwołanie wnosi się na piśmie do jednostki organizacyjnej Zakładu, która wydała decyzję, lub do protokołu sporządzonego przez tę jednostkę. Jeżeli Zakład uzna odwołanie za słuszne, zmienia lub uchyla decyzję niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia wniesienia odwołania. W tym wypadku odwołaniu nie nadaje się dalszego biegu. Jeżeli odwołanie nie zostało w całości lub w części uwzględnione, Zakład przekazuje niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia wniesienia odwołania, sprawę do sądu wraz z uzasadnieniem.
Z przepisu wynika m.in., że ustawodawca wprowadził odrębności w zakresie środków odwoławczych. Stosownie do art. 83 ust. 2, od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do sądu (powszechnego) według zasad określonych w kodeksie postępowania cywilnego, natomiast w ust. 4 ustawodawca wskazał decyzje, od których odwołanie nie przysługuje, przysługuje natomiast prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy i do takiego wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji określone w k.p.a. Decyzje z ust. 4 podlegają, na zasadach określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontroli sądu administracyjnego.
W przypadku decyzji, od których służy odwołanie do sądu powszechnego (art. 83 ust. 2) zastosowanie będą miały przepisy k.p.a., jednak z uwzględnieniem odrębności u.s.u.s., a zatem względem takich decyzji nie będą miały zastosowania przepisy k.p.a. dotyczące postępowania odwoławczego, w tym art. 130 kpa, dotyczący wpływu wniesienia odwołania na wykonanie decyzji. Odrębność wynikająca z u.s.u.s. oznacza, że decyzje takie nie są decyzjami, od których służy odwołanie w administracyjnym toku instancji.
Zasada trybu odwoławczego ustanowionego w systemie ubezpieczeń społecznych polega na tym, że od decyzji Zakładu "przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego". Nie ma tu administracyjnego postępowania w jego - według Kodeksu postępowania administracyjnego koniecznych - stadiach instancyjnych, nie ma też nadzwyczajnych weryfikacji decyzji wadliwych, w specjalnych - również dwuinstancyjnych - trybach. Wszystko na etapie postępowania administracyjnego należy do Zakładu, a jedynym środkiem odwoławczym jest "odwołanie do sądu", które przenosi rozpoznanie roszczeń (zobowiązań), co do których ZUS wydał decyzje, na drogę postępowania sądowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lica 2019 r. sygn. akt II UK 35/18).
Do ww. decyzji zastosowanie ma natomiast art. 16 § 1 kpa zgodnie, z którym decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Decyzji ostatecznej służy tzw. domniemanie legalności, które oznacza, że jest ona ważna i powinna być wykonywana dopóty, dopóki nie zostanie zmieniona, uchylona lub nie zostanie stwierdzona jej nieważność przez właściwy organ i z zachowaniem przepisanego trybu postępowania (np. wyrok NSA z 14 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1545/15). Ostateczna decyzja administracyjna jest wiążąca erga omnes, a więc również w stosunku do sądów administracyjnych (wyrok NSA z 10 września 2014 r., sygn. akt I OSK 229/13, tak również M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el/2020).
Podsumowując stwierdzić przychodzi, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w odpowiednim trybie przez osobę posiadająca upoważnienie do działania w imieniu Prezesa ZUS. Powinno być ono zatem traktowane jako wydane przez Prezesa ZUS.
Wierzyciel prawidłowo zakwalifikował podstawę wniesienia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, a to art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Jednakże oceniając jego zasadność nie uwzględnił § 24 rozporządzenia, a to w kontekście części wpłat jakie zostały dokonane po doręczeniu zobowiązanemu upomnienia, a przed wszczęciem egzekucji administracyjnej poprzez zajęcie świadczeń z zaopatrzenia emerytalno/rentowego. Konieczności zastosowania wspomnianego przepisu nie dostrzegł ZUS od samego początku rozpoznania zarzutu zobowiązanego. Organ administracji uchybił zatem przepisom postępowania art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. w związku z naruszeniem przepisem prawa materialnego, a to § 24 rozporządzenia poprzez niezastosowanie tego ostatniego dla oceny zasadności zarzutu opartego o nieistnienie dochodzonego obowiązku.
Niezasadne natomiast okazały się zarzuty skargi w części dotyczącej braku możliwości zaliczania wpłat płatnika składek na poczet składek, których wysokość została określona w decyzji ZUS od jakiej wniesiono odwołanie do sądu powszechnego. Wniesienie odwołania do Sądu Okręgowego w B. od decyzji ZUS z 13 września 2023 r. nie wykluczyło całkowicie możliwości zaliczania wpłat na najstarsze zaległości określone tą decyzją.
W tym stanie rzeczy oraz z uwagi na konieczność ewentualnego uwzględnienia w rozliczeniach wpłaty zobowiązanego z 7 października 2024 r. na rzecz ZUS kwoty 46 230,45 zł (akta sądowe k. 19) koniecznym stało się uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem Dyrektora ZUS, co Sąd uczynił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a.
Sąd nie orzekł o kosztach postępowania, albowiem strona skarżąca nie miała obowiązku ich uiszczenia zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a.