Wyrok WSA z dnia 17 czerwca 2025, sygn. I SA/Gl 1568/24

W treści pisma podał, iż: "zawieszenie pozostaje w związku z wszczęciem w dniu 18.11.2014 r. przez finansowy organ postępowania przygotowawczego Urząd Skarbowy w R. postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 2,w związku z art. 6 § 2 ustawy z dnia 10.IX.1999r. Kodeks karny skarbowy (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r. poz. 186 z późniejszymi zmianami), dotyczącego podania przez R. W. (...) nieprawdy w deklaracjach VAT-7, złożonych Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R. za styczeń 2009 r., marzec 2009 r. i kwiecień 2009 r. oraz kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r. przez co doszło do uszczuplenia w podatku od towarów i usług. Postępowanie karne skarbowe pozostaje w związku z postępowaniem podatkowym nr [...] z dnia 30.06.2014 r. prowadzonym w zakresie podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, kwiecień, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r."

Zawiadomienie to zostało doręczone R. W. 25 listopada 2014 r., a jego pełnomocnikowi D.G. 24 listopada 2014 r.

Postanowieniem z 17 sierpnia 2020 r. nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. umorzył dochodzenie prowadzone w sprawie karnej skarbowej przeciwko R. W. podejrzanemu o to, że będąc podatnikiem podatku od towarów i usług, w okresie od 25 lutego 2009 r. do 25 lutego 2010 r. w R., w krótkich odstępach czasu, składając Urzędowi Skarbowemu w R. deklaracje VAT-7 za styczeń 2009 r., marzec i kwiecień 2009 r. oraz za kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r. podawał nieprawdę, gdyż niesłusznie odliczył podatek naliczony wynikający z 27 faktur VAT wystawionych przez "R" Sp. z o.o. dokumentujących czynności, które nie zostały dokonane w rzeczywistości, co spowodowało uszczuplenie w podatku od towarów i usług w łącznej wysokości wynoszącej co najmniej 125.766 złotych.

Postanowienie to zostało zatwierdzone na podstawie art. 153 a kodeksu karnego skarbowego 14 października 2020 r.

Przyczyną umorzenia postępowania było ustalenie, że R. W. zmarł 12 lipca 2017 r.

Zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z 24 lipca 2017 r. w prawa spadkowe po zmarłym weszła z mocy ustawy m.in. C. W..

Pismem Naczelnika Urzędu Skarbowego w R.z 8 grudnia 2020 r. znak [...] strona została zawiadomiona, że: "(...) uległ zawieszeniu bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za: styczeń, marzec, kwiecień, maj, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r., w związku z wszczęciem 18.11.2014 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe (...) w/w postępowanie zostało zakończone prawomocnie w dniu 14.10.2020r. (...) W przedmiotowej sprawie bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy: styczeń, kwiecień, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r. po upływie okresu zawieszenia biegnie dalej od 15.10.2020 r." Zawiadomienie to zostało doręczone pełnomocnikowi spadkobierców R. W. 14 grudnia 2020 r.

Z powyższego wynika, że zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. przedawniłyby się 31 grudnia 2015 r., jednak bieg terminu przedawnienia został 18 listopada 2014 r. zawieszony z uwagi na postępowanie karne - skarbowe prowadzone wobec R. W.. Natomiast od 15 października 2020 r. bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań biegł dalej, po uprzednim jego zawieszeniu.

Zatem przedawnienie ww. zobowiązań za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. nastąpiłoby 26 listopada 2021 r., gdyby nie doszło do przerwania jego biegu, poprzez zastosowanie skutecznych środków egzekucyjnych wobec spadkobierców.

Jak wynika z akt sprawy zawiadomienie o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z 4 czerwca 2021 r. nr [...] skierowane do ZUS Oddział w R. obejmuje m.in. tytuły wykonawcze z 23 lutego 2021 r. nr [...] i nr [...], dotyczące zaległości za grudzień 2009 r. i za styczeń 2010 r.

Zawiadomienie to - zgodnie z uwierzytelnionym potwierdzeniem odbioru - zostało doręczone stronie w dniu 24 czerwca 2021 r., a zatem, wbrew zarzutom została ona zawiadomiona o zajęciu wierzytelności.

Organ nadzoru za niezasadne uznał zarzuty dotyczące "instrumentalnego" wszczęcia postępowania karnego-skarbowego. Wskazał, że w jego toku podjęto konkretne czynności, co potwierdza zebrany materiał dowodowy. Przekształciło się ono w postępowanie przeciwko osobie, co w świetle orzecznictwa sądowego wyklucza jego instrumentalny charakter. Postanowieniem z 18 listopada 2014 r. przedstawiono R. W. zarzut o wskazanej wyżej treści, 12 grudnia 2014 r. został przesłuchany w charakterze podejrzanego, a pismem z 24 grudnia 2014 r. przedstawiono mu uzasadnienie zarzutu, postanowieniem z 26 lutego 2015 r. przedłużono dochodzenie na czas do 18 maja 2015 r., natomiast postanowieniem z 21 kwietnia 2015 r. zawieszono postępowanie "do czasu wydania oraz uprawomocnienia się decyzji podatkowej określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., marzec i kwiecień 2009 r. oraz kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r."

W tym miejscu organ nadzoru wskazał, że decyzją z 18 kwietnia 2016 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 19 lipca 2016 r. nr 2401-PT-2.4213.349-357.2016.MMS, 2401-PT- 2.4213.358.2016.MMS. Wyrokiem z 30 stycznia 2017 r. sygn. akt III SA/GI 1299/16 WSA w Gliwicach oddalił skargę na ww. decyzję, a następnie wyrokiem z 26 kwietnia 2019 r. sygn. akt I FSK 1137/17 NSA oddalił skargę kasacyjną od tego orzeczenia.

Natomiast postanowieniem z 17 sierpnia 2020 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. umorzył dochodzenie w sprawie karnej prowadzonej przeciwko Panu R. W. z uwagi na jego śmierć 12 lipca 2017 r.

Organ nadzoru zaznaczył, że zgodnie z tezą wyroku NSA z 30 marca 2023 r. sygn. akt I FSK 1407/22 badaniu przez organ oraz sąd administracyjny podlega to, czy wszczęcie postępowania karno-skarbowego nie służyło wyłącznie zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Nie podlegają więc badaniu: prawidłowość podjętych czynności i prowadzonego postępowania karno-skarbowego, przyjętej kwalifikacji itd., ale wola realizacji celów postępowania karnego przez organ prowadzący postępowanie karno-skarbowe.

Zatem bezzasadne są zarzuty dotyczące podejmowanych w trakcie postępowania karnego skarbowego czynności, m.in. co do zasadności zawieszenia tego postępowania, albowiem na postanowienie z 21 kwietnia 2015 r. służyło podejrzanemu zażalenie, w drodze którego mógł weryfikować zasadność tego orzeczenia.

Bezpodstawne jest więc twierdzenie, że podjęte w toku postępowania karnego skarbowego czynności służyły tylko uzyskaniu efektu zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Bezzasadny jest także zarzut dotyczący wadliwości zawiadomienia w trybie art. 70 c O.p., gdyż – jak twierdzi pełnomocnik strony - organ podatkowy poinformował o postępowaniu karnoskarbowym za wrzesień i październik 2016 r., ale nie wyjaśnił, że z tej przyczyny uległy zawieszeniu zobowiązania podatkowe za wrzesień i październik 2016 r.

Jak wynika z treści zawiadomienia z 19 listopada 2014 r. znak [...], już sam nagłówek pisma informuje, że chodzi o zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, cyt: "zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego", co podane jest również w treści zawiadomienia, cyt:

W wykonaniu normy uregulowanej art. 70 c ustawy (...) Ordynacja podatkowa (...) Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. zawiadamia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń 2009 r., marzec 200 r., kwiecień 2009 r., maj 2009 r., lipiec 2009 r., sierpień 2009 r., październik 2009 r., listopad 2009 r., grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r." W zawiadomieniu przywołana jest również treść art. 70 c O.p.

Zgodnie z tezą uchwały NSA z 18 czerwca 2018 r., sygn. akt I FPS 1/18 zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...) informujące, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy jest wystarczające do stwierdzenia, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy."

Z powyższego wynika, że zawiadomienie w trybie art. 70 c O.p. nie ma zawierać danych dotyczących konkretnych zarzutów oraz wskazania przyczyn wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Ma ono stanowić jedynie informację o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia za konkretne okresy rozliczeniowe.

W zawiadomieniu powinna być nadto przywołana podstawa prawna, a także data wszczęcia postępowania karnego skarbowego, od której liczony jest bieg zawieszenia terminu przedawnienia, które to wymogi spełniono.

Za bezzasadny uznano także zarzut, że stronie nie doręczono upomnień z 12 listopada 2020 r. oraz z 4 maja 2021 r.

Jak wynika z dokumentacji w postaci koperty i potwierdzenia odbioru upomnienie z 12 listopada 2020 r. nr [...] było dwukrotnie awizowane w dniach 17 i 25 listopada 2020 r., po czym przesyłka została zwrócona do nadawcy, bowiem strona nie podjęła jej w terminie. Przesyłka ta została zatem doręczona ze skutkiem prawnym 1 grudnia 2020 r.- tj. w czternastym dniu liczonym od daty pierwszego awizo.

Upomnienie z 4 maja 2021 r. nr [...] również było dwukrotnie awizowane, odpowiednio w dniach 6 i 14 maja 2021 r., po czym niepodjęta przesyłka została zwrócona do nadawcy. Przesyłka ta została zatem doręczona ze skutkiem prawnym 20 maja 2021 r. - tj. w czternastym dniu liczonym od daty pierwszego awizo - zgodnie z domniemaniem doręczenia.

Kwestionując powyższe okoliczności nie obalono domniemania doręczenia, a bezpodstawne jest oczekiwanie wykazania przez organ, że dwukrotne awizowanie ww. przesyłek faktycznie nastąpiło. Jak przyjmuje się w judykaturze: domniemanie doręczenia (art. 44 K.p.a.) może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych, czego skarżący nie dokonał w ocenianej sprawie, poprzestając na wskazaniu, że nie powziął wiadomości o złożeniu korespondencji w placówce pocztowej." (por. wyroki NSA z: 23 stycznia 2023 r., sygn. akt I OSK 2745/19, z 13 października 2022 r. sygn. akt I GSK 2895/18 oraz 23 sierpnia 2022 r., sygn. akt III FSK 817/21).

Bezpodstawne są również zarzuty dotyczące braku doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 8 lipca 2020 r. nr [...], [...] bowiem decyzje te strona odebrała 18 lipca 2020 r., składając podpis na potwierdzeniach odbioru (dokumentacja przy piśmie z 13 czerwca 2024 r.).

W konkluzji organ nadzoru uznał złożone zarzuty w całości za bezzasadne, wobec czego zaaprobowano ich oddalenie.

W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, reprezentujący skarżącą radca prawny zarzucił naruszenie art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. w zw. z art. 70 § 1 O.p. oraz art. 8 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. na skutek nieuwzględnienia przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r., styczeń 2010 r., wrzesień 2016 r. i październik 2016 r. oraz podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r.

Wobec tak sformułowanych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wskazane wyżej zaległości podatkowe wygasły na skutek przedawnienia. Postępowanie w sprawie o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 2 w zw. z art. 6 § 2 k.k.s.) zostało wszczęte przeciwko R. W. 18 listopada 2014 r., a więc zaledwie na zaledwie 36 dni przed upływem pięcioletniego terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku VAT. Tymczasem, jak przyjmuje się w judykaturze (por. wyrok NSA z 1 sierpnia 2024 r., sygn. akt II FSK1319/21) jest to nieakceptowalna praktyka w demokratycznym państwie prawnym, zważywszy, że pozostały do upływu podstawowego terminu przedawnienia deliktu skarbowego i zobowiązania podatkowego czasookres jest zbyt krótki, by postępowanie karnoskarbowe wyszło poza fazę in rem.

O instrumentalności zastosowanych środków świadczy również to, że w toku postępowania karnoskarbowego finansowy organ postępowania przygotowawczego nie dokonał żadnych czynności przewidzianych w art. 2 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., które powinny być zastosowane. Zdawał się nie dostrzegać też, że 12 lipca 2017 r. R. W. zmarł. Tymczasem o śmierci podejrzanego Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. dowiedział się najpóźniej 9 listopada 2018 r., gdy to Dyrektor Izby Administracji w Katowicach pismem nr [...] poinformował go o postanowieniu NSA wydanym w związku ze śmiercią R. W.. Organ mając wiedzę o śmierci podejrzanego postępowania jednak nie umorzył, mimo że okoliczność ta stanowi bezwzględną przesłankę umorzenia postępowania karnego (art. 17 § i pkt 5 w zw. z art. 71 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego [t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1375) i art. 113 § 1 k.k.s). Do umorzenia postępowania karnoskarbowego doszło dopiero 17 sierpnia 2020 r. na żądanie skarżącej. Gdyby nie to żądanie, z dużą dozą prawdopodobieństwa można by przypuszczać, że postępowanie to nadal by trwało.

Finansowy organ postępowania przygotowawczego, będący zarazem organem podatkowym, nie był zainteresowany realnym prowadzeniem postępowania karnego przeciwko R. W.. Brak realnej aktywności organów postępowania przygotowawczego po wszczęciu takiego postępowania może świadczyć o intencjonalnym wszczęciu postępowania karnego skarbowego (por. wyrok NSA z 16 lipca 2024 r., sygn. akt II FSK 1282/21). Tymczasem organy postępowania przygotowawczego nie podjęły żadnych starań w celu ustalenia sprawcy zarzucanego przestępstwa w rozumieniu art. 9 § 3 k.k.s. oraz jego danych osobopoznawczych, w toku których ponownie natrafiłby na informację o śmierci R. W.. Nie podjęto jednak żadnych czynności przewidzianych w art. 297 § 1 k.p.k., przez co postępowanie to nie zostało zakończone. W odmiennym przypadku zostałby sporządzony akt oskarżenia albo doszłoby do umorzenia postępowania. Nieuzasadnione było także zawieszenie postępowania karnego skarbowego, co znajduje potwierdzenie w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 9 kwietnia 2014 r., sygn. akt II AKz 212/14, a także w przywołanych w skardze poglądach judykatury.

Nie ulega więc wątpliwości, że organy postępowania przygotowawczego nie były zainteresowane realizacją celów tego postępowania (art. 297 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s.), postępowanie to wszczęto instrumentalnie, tj. tylko po to, aby nie dopuścić do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Tym samym zaskarżone postanowienie, gdy idzie o podatek od towarów i usług wydane zostało na skutek nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego i z tej przyczyny powinno zostać uchylone.

Niezależnie od powyższego podniesiono, że zawiadomienie wydane w oparciu o art. 70 c O.p. nie zawierało wskazania przyczyny, jak też konkretnych zarzutów, uzasadniających wszczęcie postępowania karnoskarbowego. Tymczasem w świetle standardów unijnych (dyrektywy VAT, Traktatu o funkcjonowaniu UE ora Karty Praw Podstawowych) podatnik musi mieć możliwość skutecznego powołania się na zarzut przedawnienia, a więc musi znać podstawy (przyczyny i konkretne zarzuty) wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Zawiadomienie o tym, że w sprawie wystąpiła przesłanka określona w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. bez wskazania konkretnych powodów wszczęcia postępowania karnego skarbowego nie pozwala na zrealizowanie prawa podatnika do obrony. Przepis ten wraz z art. 70c O.p. należy wykładać tak, aby otrzymane zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia umożliwiło podatnikom dokładne zapoznanie się z zakresem obowiązków, jakie na nich nakłada, oraz aby podatnik mógł poznać jednoznacznie swoje prawa i podjąć w związku z tym odpowiednie działania (por. prawomocne wyroki WSA we Wrocławiu z 22 lipca 2019 r., sygn. akt I SA/Wr 365/19 oraz I SA/Wr 366/19).

W orzecznictwie zauważa się również, że: (...) wymaga wyjaśnienia przez organ odwoławczy materia "pozakarnych", czy "podatkowych" przyczyn zainicjowania postępowania w sprawie karnej skarbowej (por. wyrok I FSK 2387/21), dlatego też (...) nieuprawnione jest stwierdzenie, tak jak w poprzednio obowiązującym stanie prawnym, że wystarczy stan wiedzy podatnika o toczącym się postępowaniu karnoskarbowym lub wykroczeniowym. Ten wniosek w sposób dobitny potwierdza aktualna treść art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w którym jest mowa o zawiadomieniu podatnika (wyrok NSA z 3 marca 2020 r., II FSK 777/18).

Zdaniem skarżącej art. 70c O.p. powinien być interpretowany w zgodzie z zasadą informowania wynikającą z art. 121 § 1 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Spostrzeżenie to jest ważne, albowiem w zawiadomieniu z 13 listopada 2019 r. nie wyjaśniono, czy podejrzanemu zarzuca się to, że w deklaracji czy też oświadczeniu podał nieprawdę, lub zataił prawdę, albo nie dopełnił obowiązku zawiadomienia o zmianie objętych nimi danych, czy naraził podatek na uszczuplenie.

Skarżąca stoi na stanowisku, że ogólne powołanie się na podanie nieprawdy w deklaracjach nie wystarczy, aby doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Organ podatkowy nie wyjaśnił przyczyn, z powodu których uznał, iż mogło dojść do podania nieprawdy w deklaracjach, w szczególności nie wskazano faktur z podatkiem naliczonym, których rozliczenie mogło skutkować zaniżeniem zobowiązania podatkowego, nie wskazano też czego takie faktury dotyczyły, nie wskazano też ewentualnej sprzedaży, która nie została przez podatnika rozliczona, co również mogło skutkować zaniżeniem zobowiązania podatkowego. Zarzuty organu podatkowego nie były konkretne - nie wskazano bowiem przepisów prawa podatkowego, których naruszenie miało skutkować narażeniem na uszczuplenie podatku od towarów i usług, czy to poprzez zaniżenie podatku naliczonego czy też zatajenie podatku należnego.

W podanych okolicznościach doręczone podatnikowi zawiadomienie nie wywołało skutku prawnego w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług i z tej przyczyny zaskarżone postanowienie powinno zostać uchylone.

Odnośnie zaś zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. podniesiono, że wygasło ono na skutek przedawnienia 31 grudnia 2022 r. Nie miały bowiem miejsca żadne okoliczności skutkujące zawieszeniem biegu terminu przedawnienia albo jego przerwaniem. Tym samym również w tym zakresie zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie błędnie ustalonego stanu faktycznego i z tej przyczyny powinno zostać uchylone.

W odpowiedzi na skargę organ nadzoru podtrzymał w całości dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 dalej: p.p.s.a.) podlegało postanowienie z 11 października 2024 r., którym organ nadzoru utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 16 kwietnia 2024 r. wydane w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Kontrolę tą rozpocząć należy od wskazania, że zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zamknięty katalog zarzutów zawarty jest w art. 33 § 2 u.p.e.a. pkt 1 - 6 i obejmuje m.in. podnoszone w niniejszej sprawie wygaśnięcie obowiązku w całości (pkt 5).

Organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 34 § 1 u.p.e.a.). Zgodnie z art. 34 § 2 u.p.e.a. wierzyciel rozpoznając zarzut wydaje postanowienie, w którym:

1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;

2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:

a) w całości,

b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;

3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli:

a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,

b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.

Przedstawione w art. 33 u.p.e.a. przesłanki stanowią katalog zamknięty. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie, badaniu więc podlega tylko to, czy wystąpiła jedna z przesłanek wymienionych w art. 33 u.p.e.a. (por. wyrok NSA z 5 września 2018 r., sygn. akt II FSK 304/18).

W niniejszej sprawie wniesiono zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości na skutek przedawnienia zaległości z tytułu: podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r., styczeń 2010 r. oraz wrzesień i październik 2016 r., a także podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę, które wynikają z wydanych 8 lipca 2020 r. dwóch decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącej jako jednej ze spadkobierczyń R. W., utrzymanych w mocy decyzjami organu odwoławczego z 2 i 9 listopada 2020 r.

W odniesieniu do zaległości z tytułu podatku od towarów i usług sporna pozostaje kwestia czy nastąpiło skuteczne zawieszenie biegu terminu ich przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w zw. z art. 70 c tej ustawy i do kiedy trwał stan tego ewentualnego zawieszenia.

Art. 70 § 6 pkt 1 O.p. stanowi, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.

Zgodnie zaś z art. 70 c tej ustawy organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego wykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1, oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia.

Bezsporne i udokumentowane w aktach sprawy jest, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. pismem z 19 listopada 2014 r. zawiadomił R. W. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych m.in. w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r.

W treści tego pisma podał, iż: "zawieszenie pozostaje w związku z wszczęciem w dniu 18.11.2014 r. przez finansowy organ postępowania przygotowawczego Urząd Skarbowy w R. postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 2,w związku z art. 6 § 2 ustawy z dnia 10.IX.1999r. Kodeks karny skarbowy (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r. poz. 186 z późniejszymi zmianami), dotyczącego podania przez R. W. (...) nieprawdy w deklaracjach VAT-7, złożonych Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R. za styczeń 2009 r., marzec 2009 r. i kwiecień 2009 r. oraz kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r. przez co doszło do uszczuplenia w podatku od towarów i usług. Postępowanie karne skarbowe pozostaje w związku z postępowaniem podatkowym nr [...] z dnia 30.06.2014 r. prowadzonym w zakresie podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, kwiecień, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r."

Zawiadomienie to zostało doręczone R. W. 25 listopada 2014 r., a jego pełnomocnikowi 24 listopada 2014 r. Spełniono zatem standardy wynikające z uchwały NSA z 18 marca 2019 r., sygn. akt I FPS 3/18 (wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) dotyczące adresata wspomnianego zawiadomienia, które prawidłowo doręczono m.in. ówczesnemu pełnomocnikowi podatnika.

Bezzasadny jest zarzut, że zawiadomienie z 19 listopada 2014 r., wydane w oparciu o art. 70 c O.p. nie wywarło skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia objętych nim zaległości podatkowych.

Jak wynika z akt sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. w zawiadomieniu z 19 listopada 2014r. znak [...] podał, iż; "zawieszenie pozostaje w związku z wszczęciem w dniu 18.11.2014r. przez finansowy organ postępowania przygotowawczego Urząd Skarbowy w R. postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 2, w związku z art. 6 § 2 ustawy z dnia 10.IX.1999r. Kodeks karny skarbowy (tekst jednolity Dz.U. z 2013r. poz. 186 z późniejszymi zmianami), dotyczącego podania przez R. W. (...) nieprawdy w deklaracjach VAT-7, złożonych Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R. za styczeń 2009 r., marzec 2009 r. i kwiecień 2009 r. oraz kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r. przez co doszło do uszczuplenia w podatku od towarów i usług. Postępowanie karne skarbowe pozostaje w związku z postępowaniem podatkowym nr [...] z dnia 30.06.2014 r. prowadzonym w zakresie podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, kwiecień, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r."

Już sam nagłówek pisma informuje, że chodzi o zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, cyt: "zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego", co podane jest również w treści zawiadomienia, cyt: " W wykonaniu normy uregulowanej art 70 c ustawy (...) Ordynacja podatkowa (...) Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. zawiadamia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wskazane w nim miesiące.

W zawiadomieniu przywołana jest również treść art. 70 c O.p.

Bezpodstawne jest twierdzenie, że zawiadomienie kierowane do strony w trybie art. 70 c O.p. winno zawierać szczegółowe uzasadnienie motywów wszczęcia postępowania karnego – skarbowego, a także zawierać dane dotyczące konkretnych zarzutów, wskazanie przyczyn wszczęcia postępowania karnego skarbowego.

Analizy treści omawianego zawiadomienia Sąd, z mocy art. 269 § 1 p.p.s.a., winien dokonać w świetle uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 2018 r., sygn. akt I FPS 1/18. We wspomnianej uchwale stwierdzono, iż: "Zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art. 70c O.p. informujące, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy, jest wystarczające do stwierdzenia, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy".

Jak wynika z powyższego zawiadomienie z 19 listopada 2014 r. zawiera wymagane informacje stanowiące komunikat dla podatnika, że bieg terminu przedawnienia wskazanych w tym postanowieniu zaległości został zawieszony. Od momentu otrzymania powiadomienia o wskazanej treści R. W. powziął wiedzę, że na skutek wystąpienia okoliczności opisanych w art. 70 § 6 pkt 1 ustawy bieg terminu przedawnienia został zawieszony. Omawiane zawiadomienie pełni funkcję informacyjną, co do faktu zawieszenia biegu terminu przedawnienia w odniesieniu do konkretnych zobowiązań, a nie co do zakresu zarzutów karnych i przyczyn wszczęcia postępowania karnego skarbowego.

Jak więc wykazano treść zawiadomienia odpowiada wymogom wskazanym w uchwale z 18 czerwca 2018 r., sygn. akt I FPS 1/18. Zarzuty dotyczące nieskuteczności zawiadomienia z art. 70 c O.p. uznać należy za bezpodstawne.

Dla oceny czy nastąpiło skuteczne zawieszenie biegu terminu przedawnienia należy także przeprowadzić analizę dotyczącą okoliczności wszczęcia postępowania karnego skarbowego, do czego obliguje Sąd uchwała NSA z 24 maja 2021 r., sygn. akt I FPS 1/21.

W tezie tej uchwały stwierdzono, że w świetle art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 1-3 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym ocena przesłanek zastosowania przez organy podatkowe przy wydawaniu decyzji podatkowej art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c O.p. mieści się w granicach sprawy sądowej kontroli legalności tej decyzji. Aby doszło do nierozpoczęcia lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie wystarczy w świetle obowiązującej regulacji, nie wystarczy wszczęcie postępowania o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe. Konieczne jest także istnienie związku pomiędzy podejrzeniem popełnienia takiego przestępstwa lub wykroczenia a niewykonaniem tego zobowiązania, a także zawiadomienie podatnika, spełniające warunki określone w art. 70c O.p. W szczególności ustalenie czy podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego wiąże się z niewykonaniem zobowiązania wymaga merytorycznej analizy działań podejmowanych zarówno na gruncie prawa karnego/karnego skarbowego, jak i prawa podatkowego. Zatem, analiza czy wystąpiły wszystkie przesłanki, warunkujące wystąpienie skutku w postaci nierozpoczęcia lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, wynikającego z art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c O.p., jest przeprowadzana przez organy podatkowe w ramach stosowania przepisów prawa podatkowego przy rozpatrywaniu sprawy podatkowej, a więc należy do działalności administracji publicznej. Jak podkreślono w uchwale kontrola sądów administracyjnych w zakresie tej przesłanki nie może być ukierunkowana na wszechstronną i ogólną ocenę prawidłowości jego wszczęcia z punktu widzenia przepisów k.p.k. czy k.k.s. i celów w sferze prawa karnego, realizowanych przez te ustawy. Taka ocena należy bowiem do organów nadzorujących postępowanie przygotowawcze. Analiza dokonywana w ramach rozpatrywania sprawy sądowoadministracyjnej powinna w pierwszym rzędzie koncentrować się na zbadaniu kwestii formalnych związanych z wydaniem we właściwym czasie przez odpowiedni organ postępowania przygotowawczego postanowienia na podstawie art. 303 k.p.k w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. o treści, z której wynika związek podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia z niewykonaniem zobowiązania podatkowego. Nie można w jej ramach pomijać zagadnienia merytorycznego - czy na tle okoliczności danej sprawy podatkowej, związanych z bytem zobowiązania podatkowego, wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe nie miało pozorowanego charakteru i nie służyło jedynie wstrzymaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Dokonanie takiej oceny powinno być wcześniej przeprowadzone przez organ podatkowy, stosujący art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c O.p. przy rozpatrywaniu sprawy podatkowej. W przypadkach wątpliwych, w szczególności wówczas, gdy moment wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, jest bliski dacie przedawnienia zobowiązania podatkowego, wyjaśnienie tej kwestii powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji podatkowej.

W judykaturze ugruntowany jest pogląd, że przejście postępowania z fazy in rem w fazę ad personam zasadniczo wyklucza możliwość przypisania mu cechy instrumentalności, a to ze względu na ukierunkowanie przygotowawczego postępowania karnoskarbowego na doprowadzenie do skazania konkretnej osoby (por. wyroki NSA z 11 stycznia 2024 r., sygn. akt II FSK 502/22 oraz z 13 lutego 2025 r., sygn. akt I FSK 1758/21). Oznacza to, że postępowanie karne skarbowe wszczęte zostało w celu zweryfikowania popełnienia zarzucanych czynów i ewentualnego doprowadzenia do możliwości ukarania podatnika przez sąd karny, a nie wyłącznie w celu zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Jak wynika z akt sprawy R. W. przedstawiono zarzut, że w okresie od 25 lutego 2009 r. do 25 lutego 2010 r. w deklaracjach VAT-7 za styczeń 2009 r., marzec i kwiecień 2009 r. oraz za kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r. podawał nieprawdę, gdyż niesłusznie odliczył podatek naliczony wynikający z 27 faktur VAT wystawionych przez "R" Sp. z o.o. dokumentujących czynności, które nie zostały dokonane w rzeczywistości, co spowodowało uszczuplenie w podatku od towarów i usług w łącznej wysokości wynoszącej co najmniej 125.766 złotych. W dalszej kolejności, 12 grudnia 2014 r. został przesłuchany w charakterze podejrzanego, a pismem z 24 grudnia 2014 r. przedstawiono mu uzasadnienie zarzutu. Z kolei postanowieniem z 26 lutego 2015 r. przedłużono dochodzenie na czas do 18 maja 2015 r.. Postępowanie karne skarbowe miało zatem swoją dynamikę do 21 kwietnia 2015 r., kiedy to wydano postanowienie o jego zawieszeniu "do czasu wydania oraz uprawomocnienia się decyzji podatkowej określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., marzec i kwiecień 2009 r. oraz kolejne miesiące od lipca 2009 r. do stycznia 2010 r.". Organ prowadzący postępowanie działał w tym zakresie na podstanie art. 114 a k.k.s., który stanowi, że postępowanie w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe może być także zawieszone, jeżeli jego prowadzenie jest w istotny sposób utrudnione ze względu na prowadzoną kontrolę podatkową, kontrolę celno-skarbową lub toczące się postępowanie przed organami podatkowymi, organami celnymi lub sądami administracyjnymi.

W orzecznictwie utrwalony jest także pogląd, że bliskość upływu terminu przedawnienia nie oznacza automatycznie, że mamy do czynienia z wadliwym zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Ocena prawidłowości takiego zawieszenia powinna każdorazowo odnosić się do konkretnych spraw i zgromadzonego w nich materiału dowodowego (por. wyroki NSA z 9 października 2024 r., sygn. akt II FSK 25/22 i 19 marca 2025 r., sygn. akt II FSK 2130/23). Podobnie, nie można przyjmować, że każde zawieszenie postępowania karnoskarbowego miało charakter dowolny i służyło wyłącznie przedłużeniu zawieszenia terminu przedawnienia. Należy ocenić je indywidualnie w każdej sprawie (por. wyrok NSA z 24 lipca 2024 r., sygn. akt II FSK 620/24).

Sąd nie podzielił zatem zarzutu, że postępowanie karne skarbowe zostało wszczęte wobec spadkodawcy skarżącej instrumentalnie. Diametralnie inaczej ocenił natomiast kontynuowanie tego postępowania po śmierci R. W..

Jak wynika z akt sprawy postanowieniem wydanym dopiero 17 sierpnia 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. umorzył dochodzenie prowadzone w sprawie karnej skarbowej przeciwko R. W.. Zgodnie z oświadczeniem zawartym w skardze umorzenie tego postępowania w sierpniu 2020 r. nastąpiło na żądanie skarżącej. Następnie oczekiwano na jego zatwierdzenie na podstawie art. 153 a k.k.s. do 14 października 2020 r.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organ podatkowy w sposób sztuczny kontynuował dochodzenie wyłącznie w celu przedłużenia zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Sąd podziela pogląd prezentowany przez sądy administracyjne, że prawidłowa wykładnia art. 70 § 7 pkt 1 O.p. w związku z art. 70c O.p. in fine, oparta o zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organu podatkowego, wymaga jego zastosowania we właściwym czasie, a więc zakończenia postępowania karnoskarbowego niezwłocznie po przedawnieniu karalności czynu (por. wyroki: NSA z 14 czerwca 2023 r., sygn. akt II FSK 126/23, WSA w Warszawie z 18 listopada 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 455/21, z 7 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1250/21, z 7 października 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 72/22, z 22 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 2607/22, z 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 1909/22, z 20 marca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 2457/21, z 16 października 2024 r., sygn. akt III SA/Wa1590/24, WSA w Gliwicach z 22 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 492/23).

W orzeczeniach tych argumentuje się, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego musi być powiązane z rzeczywistym tokiem postępowania karnoskarbowego, a nie z postępowaniami, które pozostają w toku jedynie formalnie, pozornie, gdy powinny być już wcześniej zakończone (umorzone) albo w ogóle nie powinny być wszczynane z uwagi na przeszkody podmiotowe lub przedmiotowe. Z perspektywy zasady (art. 121 § 1 O.p.) prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, niedopuszczalną jest sytuacja, w której prawomocne zakończenie postępowania karnoskarbowego (poprzez umorzenie go z powodu przedawnienia karalności czynu) jest odwlekane w czasie tylko po to, aby organowi podatkowemu stworzyć formalne warunki do merytorycznego orzekania w sprawie.

Powyższa argumentacja znajduje pełne odniesienie do okoliczności niniejszej sprawy, w której przeszkoda w dalszym prowadzeniu postępowania karnego zaistniała w związku ze śmiercią R. W..

Zaakcentowania wymaga, że postępowanie karne skarbowe umorzono postanowieniem wydanym dopiero 12 sierpnia 2020 r., a następnie oczekiwano na jego zatwierdzenie, które nastąpiło 14 października 2020 r. Bieg postępowania karnego skarbowego sztucznie wydłużano i w konsekwencji zakończyło się ono prawomocnie po upływie ponad trzech (podkr. Sądu) lat od śmierci podejrzanego. Przyczyna takiego stanu rzeczy wynika z zaniechania Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. prowadzącego postępowanie karne skarbowe, który – jak podniesiono w skardze, a także udokumentowano w aktach administracyjnych sprawy – najpóźniej 9 listopada 2018 r. dowiedział się o śmierci podejrzano, gdy to Dyrektor Izby Administracji w Katowicach pismem nr [...] poinformował go o postanowieniu NSA z 26 października 2017 r. wydanym w związku ze śmiercią R. W..

Jest to jaskrawy przykład instrumentalnego wydłużania postępowania karnego skarbowego. Przesądzenie o instrumentalności prowadzenia od określonego dnia postępowania karnoskarbowego w sposób instrumentalny, z naruszeniem art. 70 § 7 pkt 1 O.p. w związku z art. 70c O.p. in fine poprzez ich niezastosowanie w celach instrumentalnych powoduje konieczność uznania, że skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia wynikający z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. zostaje ograniczony w czasie w sposób eliminujący instrumentalność prowadzenia postępowania (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Go 51/25).

Odnotowania wymaga, że w postanowieniach organów obu instancji zaniechano jakiejkolwiek analizy tej kwestii, odwołując się jedynie do daty zakończenia postępowania karnego skarbowego i treści art. 70 § 7 pkt 1 O.p.

W konsekwencji nieuprawnione jest twierdzenie organów, że z uwagi na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w okresie od 18 listopada 2014 r. aż do 15 października 2020 r. przedawnienie zobowiązań w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. nastąpiłoby 26 listopada 2021 r., gdyby nie doszło do przerwania jego biegu, poprzez zastosowanie skutecznych środków egzekucyjnych wobec spadkobierców. Mowa tu o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z 4 czerwca 2021 r. skierowanym do ZUS Oddział w R. obejmującym tytuły wykonawcze z 23 lutego 2021 r. nr 2427-723.144428.2021 i nr 2427-723.144628.2021, dotyczące zaległości za grudzień 2009 r. i za styczeń 2010 r., o którym zawiadomiono stronę 24 czerwca 2021 r.

Wobec powyższego oddalenie zarzutu w części dotyczącej wygaśnięcia w całości obowiązku dochodzonego na podstawie tytułów wykonawczych z 23 lutego 2021 r. obejmujących zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i styczeń 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę było nieuprawnione, gdyż należności te uległy przedawnieniu, niezależnie od treści art. 99 O.p. Stanowi on, że bieg terminów przewidzianych w art. 70, art. 71, art. 77 § 1 oraz art. 80 § 1 nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia śmierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia, nie dłużej jednak niż do dnia, w którym upłynęły dwa lata od śmierci spadkodawcy.

Oddalenie zarzutu we wskazanym zakresie było zatem niezasadne.

Słusznie natomiast oddalono zarzut w części dotyczącej obowiązku dochodzonego na podstawie tytułów wykonawczych z 23 lutego 2021 r. obejmujących zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień 2016 r. i październik 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz tytułu wykonawczego z 21 czerwca 2021 r. obejmującego zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. wraz z odsetkami za zwłokę.

Zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązania w podatku od towarów i usług za wrzesień 2016 r. i październik 2016 r. przedawniłyby się z dniem 31 grudnia 2021 r., jednak bieg terminu przedawnienia został przerwany w trybie art. 70 § 4 O.p. poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym skarżąca została zawiadomiona.

Jak wynika z akt sprawy zawiadomienie o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z 4 czerwca 2021 r. nr [...], skierowane do ZUS - Oddział w R. obejmuje m.in. tytuły wykonawcze z 23 lutego 2021 r. nr 2427-723.144657.2021 i nr 2427-723.144683.2021, dotyczące zaległości za wrzesień 2016 r. i październik 2016 r. oraz nr 2427-723.144628.2021.

Zawiadomienie to - zgodnie z uwierzytelnionym potwierdzeniem odbioru - zostało doręczone stronie 24 czerwca 2021 r., a zatem - wbrew argumentacji zawartej w zarzucie – skarżąca została zawiadomiona o zajęciu wierzytelności.

Zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. przedawniłaby się zgodnie z art. 70 § 1 O.p. 31 grudnia 2022 r., bowiem termin płatności podatku upływał 2 maja 2017 r. Nastąpiło jednak przerwanie biegu terminu przedawnienia, skutkiem zastosowania środka egzekucyjnego, o którym strona została zawiadomiona.

Zawiadomienie o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z 28 czerwca 2021 r. nr [...] skierowane do ZUS - Oddział w R. obejmuje m.in. tytuł wykonawczy z 21 czerwca 2021 r. nr 2427-723.514345.2021, dotyczący zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. Jak wynika z akt sprawy zawiadomienie to zostało doręczone ze skutkiem prawnym domniemania doręczenia 20 lipca 2021 r., tj. po upływie 14 dni od daty pierwszego awizowania przesyłki.

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z 16 kwietnia 2024 r., zobowiązując właściwy organ do uwzględnienia powyższej argumentacji.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł, obejmującą uiszczony wpis od skargi (100 zł), koszty zastępstwa procesowego (480 zł) określone w oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1935) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł).