Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) decyzją z 16 stycznia 2026 r. nr SKO.FP/41.4/846/2025/0, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.), dalej O.p. po rozpoznaniu odwołania Starosty [...]. (dalej: podatnik, Starosta, skarżący) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. (dalej: organ pierwszej instancji) z 12 lipca 2024 r. nr [...], [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2023.
Powyższa decyzja organu odwoławczego została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Organ pierwszej instancji decyzją z 12 lipca 2024 r. określił podatnikowi reprezentującemu Skarb Państwa jako następcy prawnemu I. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: Spółka) wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2023 w kwocie 5.830 zł za samochody ciężarowe marki Kamaz o nr rej. [...] i [...].
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Starosta zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.:
1. art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § O.p. poprzez niewyjaśnienie ujawnionych w toku postępowania wątpliwości, pomimo pisemnego wniosku Starosty z 26 marca 2024 r., co do stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co poskutkowało błędnym rozpatrzeniem zgromadzonego materiału dowodowego,
2. art. 188 O.p. poprzez zignorowanie żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu mającego istotne znaczenie dla podejmowanego rozstrzygnięcia, tj. wniosku z 26 marca 2024 r. o uzupełnienie materiału dowodowego o dokumenty zgromadzone w aktach rejestrowych Spółki wskazujące, że podmiot ten nie posiada majątku i nie prowadzi działalności,
3. art. 191 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez uznanie, że wszystkie okoliczności sprawy zostały udowodnione, podczas gdy organ pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe, wywołujące poważne wątpliwości co do własności pojazdów stanowiących podstawę opodatkowania, a tym samym wątpliwości co do przypisania odpowiedzialności za te należności Skarbowi Państwa;
jak również przepisów prawa materialnego:
1. art. 9 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 70 z późn. zm.), dalej u.p.o.l. poprzez uznanie że Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdów po zlikwidowanej Spółce, choć dokumenty zgromadzone w sprawie nie pozwalają na takie stwierdzenie,
2. ewentualnie, art. 25e ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 979 z późn. zm.), dalej: ustawa k.r.s. poprzez jego pominięcie i ustalenie zobowiązania w sposób nieuwzględniający ograniczenia odpowiedzialności Skarbu Państwa do nabytego mienia.
Na decyzję organu odwoławczego Starosta wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1441/24, uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Sąd wskazał na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, który ostatecznie będzie pozwalał na ocenę, czy w 2023 r. zlikwidowana Spółka, a następnie Starosta byli właścicielami pojazdów, czy też nie.
W toku ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie poprzez ustalenie, czy w 2023 r. zlikwidowana l. sp. z o. o., a następnie Starosta, byli właścicielami pojazdów marki Kamaz o nr rej. [...] i [...], czy też nie - w szczególności poprzez przesłuchanie E. P. i na okoliczność ustalenia, co stało się z pojazdami. W odpowiedzi organ pierwszej instancji przekazał protokół przesłuchania E.P., która pełniła funkcję prezesa zarządu Spółki do momentu jej rozwiązania. W trakcie tego przesłuchania zadano m.in. pytanie dotyczące złożonego do Sądu Rejonowego w G. Wydziału Krajowego Rejestru Sądowego pisma i zawartego w nim oświadczenia, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od stycznia 2018 r., nie posiada żadnego majątku. Z odpowiedzi udzielonych przez E. P. wynika, że nie widziała ona samochodów ciężarowych, nie wie co się z nimi stało oraz nie posiada żadnych dokumentów związanych ze Spółką, gdyż dokumentami i księgowością zajmowała się inna osoba. Z wypowiedzi E. P. wynika również, iż pełniła ona funkcję prezesa wyłącznie "na papierze". Ponadto organ przekazał pozyskane z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (dalej: CEPiK) dane dotyczące samochodów ciężarowych o nr rej.: [...] oraz [...].
Rozpoznając ponownie odwołanie organ odwoławczy stwierdził, że Spółka była na dzień 1 stycznia 2023 r. właścicielem samochodów ciężarowych marki Kamaz o nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 18 kwietnia 2017 r.) oraz nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 22 kwietnia 2017 r.). W momencie zakupu pojazdy te były już zarejestrowane na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, wobec czego obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstał od maja 2017 r. W dniu 16 maja 2017 r. do organu podatkowego wpłynęła deklaracja Spółki na podatek od środków transportowych na 2017 r. Spółka złożyła również deklaracje na podatek od środków transportowych na 2018 i 2020 rok. Za 2019, 2021 i 2022 rok w związku z niezłożeniem przez Spółkę deklaracji na podatek od środków transportowych organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych w decyzjach podatkowych. 11 października 2019 r. w Krajowym Rejestrze Sądowym wykreślono adres siedziby Spółki, pozostawiając jedynie miejscowość (K.). W związku z powyższym, organ pierwszej instancji pismem z 20 września 2021 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego w G. o wskazanie adresu do doręczeń osoby reprezentującej Spółkę, tj. prezesa zarządu Spółki, celem doręczania korespondencji. W piśmie z 8 października 2021 r. Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego wskazał przedmiotowy adres. Od tego momentu, organ kierował wszelką korespondencję na wskazany adres. Korespondencja ta jednak, po jej dwukrotnym awizowaniu, z reguły wracała z adnotacją, iż adresat nie podjął przesyłki w terminie. Pismem z 13 kwietnia 2023 r. organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do złożenia deklaracji na podatek od środków transportowych na rok 2023. Deklaracja nie została złożona. Organ pierwszej instancji postanowieniem z 20 września 2023 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za rok 2023. Decyzją z 20 listopada 2023 r. organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość podatku. Decyzja nie została skutecznie doręczona, została dwukrotnie awizowana, termin doręczenia wypadał na dzień 7 grudnia 2023 r. Jednakże postanowieniem z 2 listopada 2023 r., sygn. [...], prawomocnym z dniem 30 listopada 2023 r. Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego rozwiązał Spółkę bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, na mocy art. 25d ust. 1 ustawy k.r.s. oraz wykreślił ją z Krajowego Rejestru Sądowego. Zatem w dacie doręczenia zastępczego Spółka już nie istniała. W związku z powyższym, działając w myśl art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. organ pierwszej instancji uznał Starostę reprezentującego Skarb Państwa, za następcę prawnego zlikwidowanej Spółki.
Organ odwoławczy wskazał, że 29 marca 2024 r. wpłynęło pismo Starosty zawierające wniosek o uzupełnienie materiału dowodowego sprawy o informację z Sądu Rejonowego w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o uzyskanie i włączenie do akt dokumentu, na podstawie którego Sąd wydając postanowienie o rozwiązaniu Spółki stwierdził, że podmiot ten nie posiada zbywalnego majątku i nie prowadzi działalności, co stanowiło przesłankę do zastosowania art. 25d ust. 1 ustawy k.r.s. We wniosku Starosta podniósł, iż Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy prowadził wcześniej postępowania w przedmiocie rozwiązania Spółki bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, jednak były one umarzane, ponieważ w toku postępowań ustalono, iż Spółka posiada majątek zbywalny.
Zdaniem organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Przepisy art. 8 i 9 u.p.o.l. dają podstawę do stwierdzenia, że podatek od środków transportu jest podatkiem majątkowym związanym z prawem własności pojazdu. Istnienie prawa własności i fakt, że pojazd jest zarejestrowany w ewidencji oznacza, że osoba figurująca w rejestrze jako właściciel lub współwłaściciel pojazdu jest obciążona obowiązkiem podatkowym w podatku od środków transportowych. Dla wygaśnięcia obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych konieczne jest złożenie przez właściciela pojazdu wniosku o wyrejestrowanie pojazdu - właściciel pozostaje bowiem zobowiązany do zapłaty podatku od środków transportowych do dnia jego wyrejestrowania. Konieczność opłacania podatku od środków transportowych nie jest uzależniona od użytkowania pojazdu ani od jego fizycznego posiadania, obowiązek ten wygasa dopiero z chwilą wyrejestrowania pojazdu. Bez znaczenia będzie miał zatem fakt zutylizowania pojazdu, wywozu pojazdu z kraju, czy jego kradzieży, jeżeli jego właściciel nie złoży stosownego wniosku, a właściwy organ nie wyda decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 22 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1223/17). Również auto rozłożone na części zamienne, ale niewyrejestrowane, podlega podatkowi od środków transportowych (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 lipca 2015 r., sygn. akt II FSK 1576/13). Bez znaczenia jest zatem wiek opodatkowanego pojazdu, jak też okoliczność, czy podatnik w ogóle pojazd jeszcze posiada - skoro bowiem pojazd nie został wyrejestrowany, obciąża go obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Takie stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 10 maja 2023 r., sygn. akt III FSK 2055/21; z 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 3161/16).
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji uwzględnił żądanie Starosty i uzupełnił materiał dowodowy o dokumenty z akt rejestrowych Spółki, które mogły mieć znaczenie w sprawie. Wynika z nich, że Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy KRS w dniu 26 października 2023 r. wszczął postępowanie o wykreślenie Spółki w trybie art. 25a ustawy k.r.s. z urzędu na skutek rozwiązania podmiotu bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, a zostało ono zakończone wydaniem w dniu 2 listopada 2023 r. postanowienia o rozwiązaniu Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz jej wykreśleniu z KRS. Krótki czas, jaki upłynął pomiędzy wszczęciem postępowania, a wydaniem postanowienia, a także dokumenty znajdujące się w aktach rejestrowych przy postępowaniu [...], mogą budzić wątpliwości, czy dogłębnie wyjaśniono sprawę posiadania przez Spółkę majątku (odmiennie niż miało to miejsce w przypadku analogicznego postępowania prowadzonego pod sygnaturą [...], które zakończyło się umorzeniem postępowania ze względu na istniejący majątek), jednakże organy podatkowe nie posiadają żadnych umocowań wynikających z przepisów prawa oraz interesu prawnego, faktycznego do kwestionowania ustaleń dokonanych przez Sąd i podjętego rozstrzygnięcia. Organ pierwszej instancji nie był stroną w prowadzonym postępowaniu, nie otrzymał postanowienia - w przeciwieństwie do Starosty, który mógł, mając świadomość obowiązujących przepisów, w tym zwłaszcza art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s., podjąć stosowne działania mające na celu weryfikację prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu i ewentualne jego zaskarżenie. Starosta posiada dostęp CEPiK oraz do ewidencji gruntów i budynków, mógł zatem jako podmiot zainteresowany, po stwierdzeniu, że Spółka posiada majątek w postaci pojazdów, wnieść środek odwoławczy. Istotnie rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz wykreślenie go z rejestru powinny nastąpić tylko wtedy, gdy podmiot ten nie posiada zbywalnego majątku i faktycznie nie prowadzi działalności, a jednocześnie nie zachodzą inne istotne okoliczności, o których mowa w art. 25d ust. 3 ustawy k.r.s.