Z kolei zasady rozpatrywania zarzutów na postępowanie egzekucyjne zostały określone w art. 34 § 1 ustawy, zgodnie z którym organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Stosownie do art. 34 § 2 ustawy wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Stosownie do art. 34 § 4 pkt 1 i 3 lit. a ustawy, organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej albo stwierdzeniu jego niedopuszczalności - kontynuuje postępowanie egzekucyjne albo podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne, natomiast w przypadku uznania zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 1-5 - umarza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części.
Zgodnie z brzmieniem art. 26 § 1, § 5 pkt 1 i 2 ustawy, postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym wszczyna postępowanie egzekucyjne z urzędu poprzez podpisanie albo opatrzenie pieczęcią, wystawionego przez siebie tytułu wykonawczego. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą: 1) doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego; 2) doręczenia zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego dłużnikowi zajętej wierzytelności, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.
Dalej organ wskazał, że stosownie do art. 80 § 1 i § 2 ustawy, organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie: przekazał zajętą wierzytelność organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych.
Organ zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż podstawę prawną obowiązku wystawienia tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2024 r. nr [...] stanowiła zaległość w podatku od towarów i usług za sierpień 2019 r. Wynika ona z decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...] grudnia 2024 r. nr [...], który utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z [...] października 2024 roku nr [...]. Decyzja stała się ostateczna z dniem [...] grudnia 2024 r. Z uwagi na upływ terminu płatności - 25 września 2019 r. i brak zapłaty w całości zobowiązania orzeczonego powyższą decyzją, Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] na podstawie ww. tytułu wykonawczego wszczął postępowanie egzekucyjne.
Organ egzekucyjny pierwszej instancji wysłał za pośrednictwem systemu O. zawiadomienie z [...] grudnia 2024 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, które zostało odebrane przez [...] S.A. tego samego dnia o godzinie 14:24:02.
Natomiast tytuł wykonawczy wraz z zawiadomieniem z [...] grudnia 2024 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostało doręczone Zobowiązanemu za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego 16 grudnia 2024 r. o godzinie 14:34:42.
Tego samego dnia o godzinie 15:11:31 Zobowiązany dokonał wpłaty na rachunek organu egzekucyjnego Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w kwocie 413.393,60 zł.
Organ odwoławczy wskazał, że z wyjaśnień [...] S. A. z [...] stycznia 2025 r. wynika, iż fizyczne założenie blokady, skutkującej ograniczeniem Zobowiązanego w możliwości rozporządzania znajdującymi się na nim środkami, nastąpiło po pobraniu zawiadomienia o zajęciu ze skrzynki odbiorczej i sprawdzeniu poprawności, tj. o godzinie 15:17:54. Okoliczność ta nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, bowiem wpłata Zobowiązanego miała miejsce już po wszczęciu egzekucji administracyjnej. Ponadto przed dokonaniem wpłaty, Zobowiązany został już poinformowany zarówno o treści tytułu wykonawczego, jak i o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. [...] S.A. 17 grudnia 2024 r. zrealizował zajęcie wierzytelności i przekazał na rachunek organu egzekucyjnego kwotę 453.596,45 zł.
Otrzymane kolejno 16 i 17 grudnia 2024 r. wpłaty rozliczone zostały przez organ egzekucyjny na poczet egzekwowanej zaległości w podatku za sierpień 2019 r., o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, odsetek za zwłokę i kosztów egzekucyjnych, a pozostałą kwotę zwrócono Zobowiązanemu.
Organ wyjaśnił, że zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty, ale już po wszczęciu egzekucji administracyjnej i zgodnie z prawidłową procedurą wdrożoną przez organ egzekucyjny. Wszczęcie i prowadzenie egzekucji w oparciu o tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2024 r. nr [...] oraz zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego [...] S.A., było zasadne. Zobowiązany dokonał natomiast wpłaty w trakcie prowadzonej egzekucji, na rachunek organu egzekucyjnego i po otrzymaniu odpisu tytułu wykonawczego oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego.
W wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skardze Skarżący zarzucił postanowieniu, iż niezgodne ze stanem faktycznym uznanie, że zarzuty zobowiązanego wypełniały przesłanki do ich oddalenia zgodnie z art. 34 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132), zwaną dalej u.p.e.a.w sytuacji gdy zgodnie ze stanem faktycznym doszło do wygaśnięcia obowiązku w całości albo w części, co zgodnie z art. 33 §2 pkt 5 ustawy było podstawą zarzutu.
Wskazując na powyższy zarzut Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego na rzecz Skarżącego wg norm przepisanych.
Uzasadniając swoje stanowisko wskazał m.in., że w rozpatrywanym przypadku do wykonania obowiązku (w całości lub w części) doszło w wyniku wykonania przez podatnika w dniu [...] grudnia 2024r. przelewu na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w kwocie 413.393,60 PLN przed godziną 15:11:39 (o tej godzinie zostało wygenerowane z systemu potwierdzenie transakcji). Jednocześnie jak wynika z historii egzekucji przekazanej przez bank, tytuł wykonawczy został założony o godz. 15:17:54, a do realizacji przelewu doszło w dniu 17 grudnia 2024r. o godz. 07:04:52, a więc już po spłacie zobowiązania ze strony podatnika. Tym samym zarzut oparty na art. 33 §2 pkt 5 u.p.e.a. uznać należy za zasadny.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarżący, jako podstawę wniesionego zarzuty, powołał art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie egzekucyjnej jest wygaśnięcie obowiązku w całości lub części. Skarżący argumentował, iżdo wykonania obowiązku doszło w wyniku wykonania przez podatnika w dniu [...] grudnia 2024r. przelewu na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w kwocie 413.393,60 PLN, przed godziną 15:11:39 (o tej godzinie zostało wygenerowane z systemu potwierdzenie transakcji).W jego ocenie dłużnik spełnił świadczenie przed dokonaniem zajęcia wierzytelności rachunku bankowego.
Przypomnieć należy, że podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego z [...] grudnia 2024 r. nr [...] stanowiła zaległość w podatku od towarów i usług za sierpień 2019 r. Wynikała ona z decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...] grudnia 2024 r., który utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z [...] października 2024 r. Decyzja stała się ostateczna z dniem 12 grudnia 2024 r. Organ z uwagi na upływ terminu płatności - 25 września 2019 r. i brak zapłaty w całości zobowiązania, wszczął postępowanie egzekucyjne.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wysłał za pośrednictwem systemu O. zawiadomienie z [...] grudnia 2024 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, które zostało odebrane przez [...] S.A. tego samego dnia o godzinie 14:24:02. Natomiast tytuł wykonawczy wraz z zawiadomieniem z [...] grudnia 2024 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostało doręczone Skarżącemu za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego 16 grudnia 2024 r. o godzinie 14:34:42. Tego samego dnia o godzinie 15:11:31 Skarżący dokonał wpłaty na rachunek organu egzekucyjnego Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] w kwocie 413.393,60 zł.
Z wyjaśnień [...] S. A. z [...] stycznia 2025 r. wynikało, że fizyczne założenie blokady, skutkującej ograniczeniem Skarżącemu możliwości rozporządzania znajdującymi się na nim środkami, nastąpiło po pobraniu zawiadomienia o zajęciu ze skrzynki odbiorczej i sprawdzeniu poprawności, tj. o godzinie 15:17:54.
Słusznie stwierdził organ, że okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na prawidłowość dokonanego zajęcia rachunku bankowego i co najważniejsze, nie stanowiła sama w sobie okoliczności opisanej w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.
Stosownie do art. 80 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie:1)przekazał zajętą wierzytelność organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;2)nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego;3)po powstaniu wierzytelności, jeżeli jej wysokość przekracza kwotę wolną od egzekucji, a zajęta kwota nie wystarcza na zaspokojenie egzekwowanych należności pieniężnych, zawiadomił o zbiegu egzekucji.
Podkreślić należy, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wysłał za pośrednictwem systemu O. zawiadomienie z [...] grudnia 2024 r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, które zostało odebrane przez [...] S.A. tego samego dnia o godzinie 14:24:02.
System O. to elektroniczny system wymiany informacji, który umożliwia komunikację między bankami, instytucjami publicznymi (takimi jak ZUS, urzędy skarbowe, Poczta Polska) oraz organami egzekucyjnymi (komornikami, sądami, prokuraturą). Głównym celem systemu jest usprawnienie i przyspieszenie procesów, które wcześniej wymagały komunikacji pisemnej, telefonicznej lub faksem.
Wskazać wypada, że stosownie do art. 67 § 1a u.p.e.a. zawiadomienia o zajęciu i inne pisma w ramach stosowanego środka egzekucyjnego mogą być doręczane przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej.
Z wyjaśnień Banku z dnia [...] stycznia 2025 r. wynika m.in., że zawiadomienie o zajęciu rachunku wpłynęło na skrzynkę odbiorczą banku 16 grudnia 2024 r. o godzinie 14:25:01. Następnie zostało odkodowane, zweryfikowane i wdrożone. W rezultacie tych czynności blokada na obsługę zajęcia została nałożona 16 grudnia 2024 r. o godzinie 15:18:00. W ocenie Banku do tej godziny Zobowiązany mógł korzystać z rachunku i zrealizował transakcję na kwotę 413.393,60 zł o godzinie 15:11:31.
Przypomnieć należy, że stosownie do art. 80 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1.
W ocenie Sądu chwilą, na którą należało dokonać oceny prawidłowości dokonania zajęcia rachunku bankowego, jest moment doręczenia (wpływu na skrzynkę odbiorczą banku) zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego. Czynności podjęte przez bank w następstwie przesłania (doręczenia) przez organ egzekucyjny zawiadomienia o zajęciu, uznać należy za czynności techniczne, które nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego.
Podkreślić również należy, że Skarżący dokonał w dniu [...].12.2024 r. wpłaty kwoty 413393,60 zł na rachunek organu egzekucyjnego – Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wskazując, że dotyczy on tytułu wykonawczego nr [...].
Zasadnie zatem uznał organ egzekucyjny, że zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty, ale już po wszczęciu egzekucji administracyjnej i zgodnie z prawidłową procedurą wdrożoną przez organ egzekucyjny. Wszczęcie i prowadzenie egzekucji w oparciu o tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2024 r. nr [...] oraz zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego [...] S.A., było zasadne. Zobowiązany dokonał natomiast wpłaty w trakcie prowadzonej egzekucji, na rachunek organu egzekucyjnego i po otrzymaniu odpisu tytułu wykonawczego oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego.
Tym samym organ egzekucyjnyprawidłowo uznał, że podniesiony przez Skarżącego zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości lub w części (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.) okazał się niezasadny. Obowiązek (zaległość) istniał bowiem (był wymagalny) w chwili dokonania przez organ egzekucyjny zajęcia rachunku bankowego.
Z tych tez powodów oraz na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.