Uzasadnienie
Postanowieniem z 13 czerwca 2025 r. nr [...] Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie własne z 27 marca 2025 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku K. S. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług.
Organ ustalił, że wnioskiem z 20 grudnia 2024 r., podatnik zwrócił się o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług.
We wniosku podatniczka wskazała, że jest podmiotem gospodarczym, którego głównym przedmiotem działalności gospodarczej jest sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych, tj. kod PKD 47.11.Z ze stałym miejscem wykonywania działalności gospodarczej pod wskazanym adresem. Podatnik posiada aktywny status podatnika VAT oraz jest rezydentem podatkowym do celów podatku dochodowego od całości swoich dochodów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podatnik nawiązał współpracę na prowadzenie sklepu firmy "Ż." w ramach umowy współpracy franczyzowej zawartej 18 stycznia 2017 r. z podmiotem Ż. [...] Sp. z o.o. dalej jako: "umowa", oraz zawarł w późniejszym okresie aneksy do tej umowy (ostatni aneks został zawarty 16 maja 2023 r.), które to dokumenty regulowały wzajemne stosunki umowne, prawa i obowiązki oraz lokalizację prowadzenia sklepu Ż. [...] Sp. z o.o. dalej jako: "Franczyzodawca".
Następnie podatnik wskazał na jego prawa i obowiązki jako Franczyzobiorcy wynikające z umowy. Wyjaśnił, że mocą umowy jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia działalności handlowej i usługowej w podnajętym mu w tym celu lokalu, do którego tytuł prawny posiada Franczyzodawca, z wykorzystaniem i zgodnie
z przekazanymi mu zasadami składającymi się na know-how, a także w sposób zgodny z postanowieniami umowy oraz Instrukcji i wytycznych, także wydanych w trakcie jej obowiązywania. Franczyzodawca zobowiązany jest przekazać franczyzobiorcy know-how, ulepszać zasady prowadzenia działalności gospodarczej franczyzobiorcy, poszerzać ofertę sieci i podejmować działania w celu zdobywania nowych klientów. Franczyzodawca ma obowiązek organizacji sieci w sposób ułatwiający franczyzobiorcy prowadzenie działalności handlowej i umożliwiający osiągnięcie przez franczyzobiorcę jak najlepszych wyników finansowych. W tym zakresie Franczyzodawca wykorzystując swą wiedzę i doświadczenie dołoży starań do efektywnego zarządzania całą siecią detalicznych punktów sprzedaży funkcjonujących pod marką "Ż." i będzie współdziałać z Franczyzobiorcą.
W okresie obowiązywania umowy i na warunkach w niej przewidzianych Franczyzodawca zobowiązany jest do udzielania Franczyzobiorcy pomocy
w działalności handlowej, w tym poprzez utrzymanie dyscypliny w obszarze przestrzegania zasad prowadzenia działalności handlowej przez pozostałych uczestników sieci, udzielanie Franczyzobiorcy wszechstronnej pomocy w utrzymaniu dobrej jakości oferty sklepu, a także wsparcia technicznego.
Strony postanowiły, że Franczyzobiorca będzie prowadził działalność handlową w sklepie i sklep będzie otwarty i dostępny dla klientów we wszystkie dni tygodnia w godzinach od 6.00 do 23.00, z tym zastrzeżeniem że działalność handlowa będzie prowadzona wyłącznie w sposób i w zakresie dopuszczalnym przez obowiązujące przepisy prawa, w tym przepisy nakazujące skrócenie godzin prowadzenia handlu lub zakazujące prowadzenia handlu w danym dniu, w szczególności przepisy ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni. Wszelkie zmiany godzin otwarcia sklepu inne niż wynikające z przepisów prawa wymagają zgody Franczyzodawcy w formie przewidzianej we właściwej instrukcji.
Franczyzobiorca nie jest uprawniony do powierzenia nadzoru nad działalnością handlową jakiejkolwiek osobie trzeciej bez pisemnej zgody Franczyzodawcy (pod rygorem nieważności). Franczyzobiorca uprawniony jest do prowadzenia działalności handlowej w sklepie i czerpania z tej działalności korzyści, na zasadach określonych w umowie. Franczyzobiorca uprawniony jest do korzystania z dorobku Franczyzodawcy, jego doświadczenia oraz renomy, w tym do czerpania korzyści płynących ze współpracy Franczyzodawcy z dostawcami towarów handlowych. Franczyzobiorca zobowiązany jest do prowadzenia w sklepie sprzedaży wszystkich towarów planogramowych oraz uprawniony jest do sprzedaży innych towarów handlowych nie uwzględnionych w planogramie, ale wpisanych na właściwą listę prowadzoną przez Franczyzodawcę. Franczyzobiorca nie jest uprawniony do sprzedaży towarów, które nie zostały wpisane na listę towarów handlowych. Franczyzobiorca zobowiązany jest do stosowania wskazanych przez Franczyzodawcę zasad i sposobów ekspozycji oraz przechowywania towarów handlowych i innych procedur i rozwiązań biznesowych.
Franczyzobiorca zobowiązany jest nabywać towary wyłącznie od Franczyzodawcy lub podmiotów wskazanych przez Franczyzodawcę, a w zakresie towarów regionalnych od dostawców regionalnych, którzy spełniają wymogi jakościowe określone dla dostawców produktów żywnościowych. Franczyzobiorca uprawniony jest do wykorzystania know-how w działalności handlowej w sklepie na zasadach określonych w niniejszej umowie, w tym do korzystania z opracowanych i sprawdzonych przez Franczyzodawcę metod prowadzenia działalności handlowej w punktach sprzedaży detalicznej działających pod marką "Ż.".
Franczyzobiorca uprawniony jest do korzystania z własności intelektualnej w działalności handlowej w sklepie na zasadach określonych w umowie. Franczyzobiorca zobowiązany jest prowadzić Działalność Handlową wyłącznie w sklepie oraz z wykorzystaniem know-how i własności intelektualnej, a w tym oprogramowania. Sprzedając towary w sklepie franczyzobiorca obowiązany jest stosować detaliczną cenę odsprzedaży klientom nie wyższą od wynikającej z regulacji niniejszej umowy (maksymalnej detalicznej ceny odsprzedaży), przy czym w każdym wypadku uprawniony jest do samodzielnego ustalenia detalicznej ceny odsprzedaży na poziomie niższym, bez względu na to czy dane towary handlowe sprzedawane są w normalnym toku działalności, czy objęte są akcją promocyjną wizerunkową, czy akcją promocyjną połączoną z czasową obniżką regularnej maksymalnej detalicznej ceny odsprzedaży.
Franczyzobiorca uprawniony jest do uzyskania od Franczyzodawcy posprzedażowych upustów ceny zakupu towarów w przypadkach określonych
w umowie i instrukcjach. Franczyzobiorca zobowiązany jest do oferowania w sklepie wszystkich usług około handlowych wprowadzonych do oferty sklepu i nie jest uprawniony do oferowania usług, które nie zostały wpisane na listę usług około handlowych. W przypadku wprowadzenia do oferty sklepu innych/dodatkowych/nowych usług około handlowych, np. usługi płatnicze, pocztowe, loterie pieniężne, loterie promocyjne, itd., Franczyzobiorca będzie zobowiązany do zawierania umów lub pośredniczenia przy zawieraniu umów na świadczenie tych usług z chwilą wprowadzenia ich do oferty sklepu. Franczyzobiorca obowiązany jest przestrzegać postanowień wszelkich zawartych umów dodatkowych i regulaminów, czy innego rodzaju instrukcji dotyczących świadczenia usług około handlowych oferowanych w sklepie.
Franczyzobiorca obowiązany jest współuczestniczyć w promocjach organizowanych przez Franczyzodawcę, polegających w szczególności na okresowych obniżkach maksymalnej detalicznej ceny odsprzedaży wybranych towarów handlowych lub grup towarów handlowych. Franczyzobiorca obowiązany jest przestrzegać planogramu i zamawiać towary handlowe stosownie do potrzeb, zmierzając do maksymalizacji obrotu w prowadzonym przez siebie sklepie. Franczyzobiorca obowiązany jest bezwzględnie przestrzegać terminów płatności za zakupione w ramach niniejszej umowy towary oraz terminów przelewów środków pieniężnych uzyskanych w związku z zawieraniem umów na świadczenie usług około handlowych, stosując w tym zakresie odnośne postanowienia instrukcji i wytycznych.
Franczyzobiorca obowiązany jest do niezwłocznego udzielania Franczyzodawcy pełnych i wyczerpujących wyjaśnień dotyczących wykonywania umowy, przedstawiając w razie potrzeby dokumenty finansowe i rozliczeniowe z tym związane, w szczególności wydruki/dane z kasy fiskalnej (kas fiskalnych) i inne dokumenty księgowe. Nadto obowiązany jest przestrzegać warunków uzyskanych pozwoleń, koncesji, w tym przepisów komunalnych, w szczególności w zakresie prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych. Franczyzobiorca zapewni przestrzeganie tych regulacji przez osoby, którymi posługiwał się będzie przy wykonywaniu przedmiotu niniejszej umowy. Franczyzobiorca wyraża zgodę na przechowywanie w depozycie Franczyzodawcy oryginału pozwolenia na detaliczną sprzedaż napojów alkoholowych wydanego dla sklepu, natomiast w sklepie będzie posiadał poświadczony notarialnie odpis pozwolenia. Franczyzobiorca jednocześnie złoży do niniejszej umowy wskazane przez Franczyzodawcę oświadczenie dotyczące oryginału zezwolenia na wypadek wygaśnięcia umowy współpracy franczyzowej.
Franczyzobiorca obowiązany jest utrzymywać łączność z Franczyzodawcą w oparciu o wewnętrzny serwis internetowy oraz pocztę elektroniczną (e-mail). Franczyzobiorca obowiązany jest zapewnić stały kontakt telefoniczny 24 h/d 365 dni w roku z nim lub inną osobą należycie przez niego umocowaną. Franczyzobiorca obowiązany jest w ramach wykonania przedmiotu niniejszej umowy dbać o dobre imię i wizerunek Franczyzodawcy oraz dążyć do umocnienia pozytywnego wizerunku marki sklepu w świadomości klientów i kontrahentów. W szczególności Franczyzobiorca obowiązany jest prowadzić swoją działalność zgodnie z najwyższymi standardami biznesowymi i nie dokonywać żadnych czynności, które wpłyną lub mogą wpłynąć niekorzystnie na wizerunek komercyjny lub renomę Franczyzodawcy. Franczyzobiorca obowiązany jest uczestniczyć w spisie z natury towarów ("inwentaryzacja"), a także w czynnościach kontrolnych, przeprowadzanych przez upoważnionych przedstawicieli Franczyzodawcy, w szczególności audytora, partnera ds. sprzedaży, managera ds. sprzedaży, pracownika Franczyzodawcy oraz innych podmiotów upoważnionych indywidualnie przez Franczyzodawcę. Spis z natury może być przeprowadzany w toku trwania współpracy ("inwentaryzacja okresowa"), lub po jej zakończeniu ("inwentaryzacja końcowa"). Przebieg i zasady przeprowadzania tych inwentaryzacji oraz czynności poinwentaryzacyjnych regulują odrębne Instrukcje. Franczyzobiorca obowiązany jest przestrzegać wszelkich postanowień umownych oraz regulacji prawnych związanych z korzystaniem ze sklepu i powstrzymać się od zachowań mogących skutkować utratą przez Franczyzodawcę tytułu prawnego do sklepu. Franczyzobiorca obowiązany jest przestrzegać procedury antykorupcyjnej i compliance Franczyzodawcy.
Franczyzobiorca zobowiązany jest poinformować Franczyzodawcę o prowadzeniu działalności gospodarczej innej niż objętej przedmiotem niniejszej umowy niezwłocznie po jej podjęciu. Franczyzobiorca w ramach prowadzenia działalności handlowej w sklepie zobowiązany jest do prowadzenia sprzedaży towarów dla klientów w godzinach określonych w § 3 ust. 5 umowy współpracy franczyzowej w każdy dzień handlowy. Strony zgodnie postanawiają, że w przypadku nieprowadzenia przez Franczyzobiorcę sprzedaży towarów dla klientów w dzień handlowy, Franczyzodawca naliczy franczyzobiorcy karę umowną.
W celu rozpoczęcia współpracy z Franczyzodawcą oraz prowadzenia działalności handlowej w sklepie Franczyzobiorca zobowiązany był ponieść następujące koszty: a. zakup wskazanego przez franczyzobiorcę modelu drukarki fiskalnej, b. inicjalną opłatę Franczyzową (podstawowa i kaucyjna) w wysokości określonej w umowie, c. koszty związane z ustanowieniem zabezpieczenia, d. koszty opłaty za wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W trakcie trwania współpracy Franczyzobiorca zobowiązany był (ciągle jest) dokonywać na rzecz Franczyzodawcy zapłaty za towary oraz ponosić następujące opłaty i koszty: opłaty franczyzowej i opłaty franczyzowej licencyjnej w wysokości wskazanej w umowie, opłaty za podnajem w wysokości wskazanej w umowie, opłaty za wyposażenie w wysokości wskazanej w umowie, raty opłaty inicjalnej podstawowej w wysokości wskazanej w umowie, raty opłaty inicjalnej kaucyjnej w wysokości wskazanej w umowie, wpłaty na ubytki towarowe (WUT) w wysokości wskazanej
w umowie, koszty eksploatacyjne w szczególności:
a. wszelkie koszty związane z używaniem sklepu i prowadzeniem w nim działalności handlowej bez względu na to, czy ponoszone są przez Franczyzobiorcę bezpośrednio na rzecz dostawców dóbr lub usług, czy na podstawie refakturowania przez Franczyzodawcę lub wynajmującego Franczyzodawcę, a w szczególności koszty: wywozu nieczystości/śmieci koszty usług wodno-kanalizacyjnych, koszty usług telekomunikacyjnych i teleinformatycznych, opłaty za dzierżawę oprogramowania terminala dodatkowego czynszu podnajmu;
b. koszty wszelkich materiałów eksploatacyjnych kupowanych od Franczyzodawcy, a niepodlegających dalszej odprzedaży, w szczególności opakowań jednorazowych, rolek kasowych, strojów firmowych oraz innych towarów, które nie podlegają sprzedaży detalicznej u Franczyzobiorcy, a kupowane są przez niego od Franczyzodawcy, których wartość brutto wyliczona jest na podstawie wystawionych Franczyzobiorcy faktur VAT i faktur VAT KOREKTA, prowizji od płatności zrealizowanych transakcji kartami płatniczymi w wysokości określonej w umowie
z agentem rozliczeniowym, skorygowanej o potrącenia i inne dopłaty, wynagrodzenia za usługę drukowania, kar finansowych, w tym kar umownych określonych w umowie współpracy franczyzowej lub w odrębnych Instrukcjach, spłaty pożyczki, składki na ubezpieczenie majątku, środków obrotowych oraz OC, a także na ubezpieczenie na wypadek wystąpienia szkody w ramach "polisy na biznes", koszt wydania kolejnego certyfikatu do usługi zaufania (w przypadku utracenia kluczy), należności z tytułu zawartych przez Franczyzobiorcę odrębnych umów na realizację usług, jeżeli zgodnie z warunkami tych umów operatorem rozliczeń jest Franczyzodawca, natomiast Franczyzobiorca jest zobowiązany do uiszczenia należnej kwoty za usługę na konto Franczyzodawcy (np. należności za wsparcie franczyzobiorców w pozyskaniu przez agencje pracy pracowników tymczasowych lub zleceniobiorców do realizacji wyznaczonych zadań ("Praca Tu i Teraz"), oraz inne opłaty stanowiące ekwiwalent za świadczone na rzecz lub na zlecenie Franczyzobiorcy usługi.
Odnośnie praw i obowiązków Franczyzodawcy strona wyjaśniła, że zobowiązuje się wydać Franczyzobiorcy w uzgodnionym terminie sklep wraz z jego wyposażeniem, celem umożliwienia Franczyzobiorcy prowadzenia w nim działalności handlowej. Franczyzodawca zobowiązuje się wspierać Franczyzobiorcę w działalności handlowej w celu optymalizacji warunków jej prowadzenia w sklepie. Franczyzodawca zobowiązuje się udzielić Franczyzobiorcy w okresie obowiązywania umowy prawa do korzystania z know-how, a także na bieżąco aktualizować know-how stosownie do zmieniającej się rzeczywistości rynkowej, zmierzając przy tym do maksymalizacji obrotu w sklepie. Jednocześnie Franczyzodawca zobowiązuje się dążyć do zachowania w poufności know-how celem zachowania jego unikalnego charakteru. Franczyzodawca zobowiązuje się, że poprzez ustalany przez niego wystrój sklepu oraz sposób prezentacji towarów handlowych będzie dążył do maksymalizacji obrotu w sklepie. Franczyzodawca oświadcza, że poprzez współpracę ze starannie wybranymi dostawcami towarów handlowych będzie dążył do zapewnienia
i utrzymania atrakcyjnej oferty sklepu. Franczyzodawca jest uprawniony i zobowiązany do ustalania listy towarów i towarów regionalnych, zmierzając przy tym do maksymalizacji obrotu w sklepie. Lista towarów zostanie udostępniona Franczyzobiorcy za pośrednictwem systemu, a Franczyzodawca jest uprawniony
i zobowiązany do jej bieżącej aktualizacji w celu maksymalizacji obrotu w sklepie. Lista towarów regionalnych zostanie udostępniona Franczyzobiorcy w programie oraz ewentualnie poprzez wydanie przez Franczyzodawcę odpowiedniej instrukcji lub wytycznej. Franczyzodawca jest uprawniony i zobowiązany do jej bieżącej aktualizacji w celu maksymalizacji obrotu w sklepie. Indywidualnie określone dla danego sklepu planogramy zostaną udostępnione Franczyzobiorcy za pośrednictwem portalu,
a Franczyzodawca jest uprawniony i zobowiązany do ich bieżącej aktualizacji w celu maksymalizacji obrotu w sklepie.
Franczyzodawca obowiązany jest do prowadzenia obsługi logistycznej sklepu w zakresie dostaw towarów, dokładając należytej staranności w celu zapewnienia -
w ramach dostępności towarowej u producentów lub dystrybutorów - ciągłości realizacji zamówień składanych przez Franczyzobiorcę. Franczyzodawca uprawniony jest do ustalania maksymalnej detalicznej ceny odsprzedaży towarów w sklepie. Franczyzodawca jest uprawniony i zobowiązany do ustalania listy usług około handlowych wprowadzonych do oferty sklepu. W związku z wprowadzeniem do oferty sklepu usług około handlowych Franczyzodawca obowiązany jest zapewnić Franczyzobiorcy dokumentację i instrukcje niezbędne do zawierania umów w tym zakresie. Franczyzodawca obowiązany jest do prowadzenia samodzielnie lub we współpracy z podmiotami trzecimi działań marketingowych wspierających rozpoznawalność detalicznych punktów sprzedaży funkcjonujących pod marką "Ż.".
Franczyzodawca zobowiązany jest do organizowania kampanii reklamowych celem wypromowania i rozwoju działalności handlowej w sklepie. Franczyzodawca zobowiązuje się dysponować witryną internetową z informacjami o całej sieci, celem popularyzacji oferty sklepu oraz promowania marki sieci sklepów "Ż.". Franczyzodawca zobowiązuje się obserwować rynek, statystyki oraz tendencje istotne dla prowadzenia działalności handlowej i wprowadzać w tym zakresie innowacje wzbogacając tym samym know-how. Franczyzodawca może decydować o instalowaniu w sklepie urządzeń służących innym celom niż prowadzenie działalności handlowej, np. telefony, bankomaty, urządzenia służące do prowadzenia gier liczbowych, loterii pieniężnych i zakładów wzajemnych, urządzenia służące do przyjmowania opłat i przekazów pieniężnych itp. Franczyzodawca zobowiązany jest sprawować stały serwis i opiekę informatyczną sklepu.
Wnioskodawca wyjaśnił, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, wykazywał w rejestrach sprzedaży oraz plikach JPK w okresach od stycznia 2019 r. do listopada 2024 r. sprzedaż towarów na terytorium kraju opodatkowanych właściwymi stawkami VAT oraz po stronie rejestru zakupu nabycie towarów i usług
z uwzględnieniem wszystkich faktur korygujących dotyczących rabatów zakupowych. Wystawione przez Franczyzodawcę faktury korygujące dotyczące rabatów zakupowych i wyżej wymienionego okresu, a ujęte przez wnioskodawcę w rejestrach zakupu dotyczą nr faktur, które wymienił. Faktury te pomniejszyły VAT naliczony do odliczenia z tytułu rabatów zakupowych. Strona podała, że dokonuje zamówienia towarów u Franczyzodawcy na podstawie wolumenu oraz limitu zamówień określonego przez Franczyzodawcę jak również cen ustalonych przez Franczyzodawcę bez możliwości kreowania tych cen tj. nie wpływa również na cenę odsprzedaży zamawianych towarów. Franczyzodawca dokonuje dostawy do sklepu jak wnioskodawca uzupełni zatowarowanie według złożonych przez niego zamówień. Co więcej, cały utarg dzienny w kwocie brutto nie jest do dyspozycji oraz we własności Franczyzobiorcy, lecz jest przelewany w kwocie brutto na konto Franczyzodawcy pod rygorem kary umownej. Wszelkie wpływy z tytułu transakcji kart debetowych/kredytowych konsumentów realizowane są na konto Franczyzodawcy z zastrzeżeniem, iż to Franczyzobiorca ponosi koszty utrzymania terminali płatniczych oraz ponosi koszty prowizji od transakcji kartowych. Faktury zakupowe z tytułu rzekomo nabytych towarów nie uwzględniały daty płatności - zawierały natomiast adnotację, że płatności Franczyzobiorca dokonuje według ustaleń instrukcji, z których wynika obowiązek przekazywania codziennego utargu z podatkiem VAT należnym. Wszelkie braki inwentaryzacyjne rozliczane są z Franczyzodawcą i obciążają również podatnika, który z tego tytułu musi wpłacać Franczyzodawcy od 0,5 % do 2,5 procenta opłaty miesięcznej z tyt. tzw. wskaźnika ubytków towarowych. Oprócz przedmiotowych opłat z tytułu WUT, podatnik może ponieść koszt obciążenia z tytułu tzw. weryfikacji (weryfikacja standardu sklepu). Obciążenie zależne jest od punktacji standardu utrzymania sklepu tj. wpływa to na tzw. rabat intensyfikacyjny, który może być mniejszy w przypadku gorszego standardu utrzymania sklepu, jak również większy jeżeli standard jest lepszy. Jednym z głównych elementów weryfikacji wpływającym na niniejsze obciążenie jest ponowne comiesięczne badanie stanów magazynowych na wybranych ok 20 indeksach artykułów spożywczych tj. z różnych grup towarowych. Mechanizm miesięcznej inwentaryzacji wewnętrznej (weryfikacja do celów wewnętrznych, nierachunkowych) na 20 wybranych indeksach artykułów spożywczych, jest zawsze częścią składową tzw. karty weryfikacji.