Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik w istocie nie sformułował zarzutów dotyczących wydanej decyzji. Z treści pisma wynika, iż zarzuca on Gminie L. , Wójtowi i urzędnikom m.in. korupcję, fałszerstwo, oszustwo i brak profesjonalizmu.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie.
W kolejnych licznych pismach składanych w postępowaniu sądowoadministracyjnym Skarżąca podała, że wnosi o skreślenie jej z ewidencji śmieciowej oraz umorzenie "haraczu" gdyż "nie ma co do worka włożyć". Wskazała że ma kompostownik i hoduje kury, które zjadają odpady kuchenne. Nie kupuje towarów z którymi byłby kłopot, zbędne opakowania zostawia pod sklepem.
Skarżąca kilkukrotnie powtórzyła treści złożonej skargi dotyczące niezadowolenia z działalności administracji, a zwłaszcza wójta i urzędu gminy L. Do pism Skarżąca dołączyła liczne kserokopie kierowanych przez siebie wniosków oraz odpowiedzi z organów, sądów i ministerstw ze swoimi dopiskami. Pisma te z datami 2007 – 2024 r. nie dotyczą przedmiotu niniejszej sprawy.
W piśmie z dnia 16 maja 2025 r. pełnomocnik Skarżącej zarzucił Wójtowi niegospodarność, w związku z umorzeniem zaległości i zastosowaniem ulg, wskazał że 400 osób nie płaci podatków, a gnębią "[...] . Do kolejnego pisma złożonego 9 lipca 2025 r. Skarżąca dołączyła dokumentację medyczną oraz orzeczenie [...] z [...] 2024 r.
W dniu 16 lipca 2025 r. Skarżąca przedłożyła kserokopię pism składanych do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie i w dniu 30 lipca 2025 r., plik kserokopii pism z lat 1986 – 2025 kierowanych do organów administracji, sądów ministerstw, odpowiedzi z organów, wycinki z gazet. Wszystkie kserokopie opatrzone zostały własnymi powtarzającymi się dopiskami, z których wynika żal, rozgoryczenie i szeroko pojęte niezadowolenie z działalności administracji.
W kolejnych pismach złożonych 15 i 22 września 2025 r. Skarżąca powieliła swoje wcześniejsze wywody m.in. zarzucając niegospodarność i korupcję Wójtowi oraz bezczynność prokuraturze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika pismem z 27 lipca 2023 r. (data wpływu pisma: 3 sierpnia 2023 r.) złożyła do Organu I instancji wniosek o skreślenie z ewidencji śmieciowej oraz umorzenie zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W piśmie podano, że wniosek o umorzenie zaległości obejmuje okres "od IV kwartału 2021 r. do chwili obecnej". Postanowieniem z 25 sierpnia 2023 r. Organ I instancji na podstawie art. 165a w zw. z art. 67a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111; dalej: o.p.) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia opłaty od IV kwartału 2021 r. do III kwartału 2022 r. oraz wszczął postępowanie w sprawie umorzenia zaległości za okres od IV kwartału 2022 r. do II kwartału 2023 r. Organ wskazał, że zostało wszczęte i jest prowadzone postępowanie w przedmiocie umorzenia zaległości z tytułu gospodarowania odpadami za okres od IV kwartału 2021 r. do III kwartału 2022 r. Podano w postanowieniu, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 3 sierpnia 2023 r., nr SKO.Oś/4170/72/2023 utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L., znak [...], z 23 stycznia 2023 r. Skarżąca wniosła skargę na wymienioną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 942/23 oddalił skargę (powołane w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych są dostępne w internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; dalej CBOSA).
Organ I instancji wezwał Skarżącą do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację: zaświadczenia o osiąganych dochodach osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym – odcinki emerytur lub rent; faktur imiennych za leki, dokonane opłaty; dokumenty potwierdzające przewlekłą chorobę; informacje o stanie majątkowym; inne dokumenty potwierdzające trudną sytuację materialną płatnika, uzasadniającą zastosowanie ulgi w postaci umorzenia zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zastrzegając, że dokumenty te powinny dotyczyć okresu, o który podatnik stara się o umorzenie (k. 23 akt administracyjnych).
W odpowiedzi na to wezwanie zostały złożone do akt postępowania faktury VAT wystawione na rzecz Skarżącej i jej męża, obejmujące wydatki na lekarstwa i wyroby medyczne. Nadto Skarżąca przedłożyła kserokopie: orzeczenia [...] wypis z treści orzeczenia [...] zaświadczenie lekarskie wydane na rzecz Skarżącej [...].
W piśmie z 26 lutego 2024 r. Skarżąca powołała się na fakt wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku z 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 635/22. Przy piśmie z 5 kwietnia 2024 r. Skarżąca przedłożyła orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z [...] r., wydane na rzecz Skarżącej, z którego wynika, że Skarżąca została zaliczona do stopnia niepełnosprawności [...].
Z art. 6q ust. 1 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 733; dalej: u.c.p.g.) wynika, że w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy o.p., z tym że uprawnienia organu podatkowego przysługują wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta. W niniejszej sprawie podstawą prawną wydania rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji stanowił – stosowany na podstawie wymienionego odesłania – przepis art. 67a § 1 pkt 3 o.p., zgodnie z którym organ podatkowy na wniosek podatnika ze względu na ważny interes podatnika lub interes publiczny może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe wraz z odsetkami za zwłokę.
Rozstrzygnięcie w tego rodzaju sprawie ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że nawet stwierdzenie przesłanek do zastosowania art. 67a § 1 o.p. nie zobowiązuje organu do wydania rozstrzygnięcia na korzyść wnioskodawcy.
Uznanie administracyjne to sytuacja, w której ustawodawca daje organowi możliwość wyboru konsekwencji prawnych. "Wybór ten jednak nie jest zupełnie dowolny i swobodny, ale ograniczony przez ustawodawcę w samej normie wprowadzającej uznanie" (J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Wolters Kluwer 2018, s. 409). W przypadku wprowadzenia uznania administracyjnego, organ podejmuje decyzje nie tylko na podstawie ustawy, ale także z uwzględnieniem zasad celowości i sprawiedliwości oraz szczególnych cech stanu faktycznego (zob. J. Zimmermann, op. cit., s. 413). "Skoro prawo daje organowi administracji możliwość wyboru, to każdy wybór mieszczący się w ramach tego upoważnienia jest zgodny z prawem i on sam nie może być z zasady zakwestionowany przez sąd administracyjny. Kontrolując akty swobodne, sąd administracyjny może więc tylko badać, czy nie zostały przekroczone granice uznania i czy podjęte rozstrzygniecie nie było dowolne" (J. Zimmermann, op. cit., s. 417). "Uznanie administracyjne nie jest sferą wolną od związania konstytucyjnego i ustawowego, a także nie jest sferą wolną od kontroli sądów administracyjnych" (M. Jaśkowska w: Instytucje prawa administracyjnego System Prawa Administracyjnego Tom 1, red. R. Hauser, A. Wróbel, Z. Niewiadomski, C.H.Beck 2015, s. 298). W orzecznictwie sądów administracyjnych zostało przyjętych szereg reguł dotyczących kontroli aktu uznaniowego. Jedną z nich jest konieczność zgodności uznania z ogólnymi zasadami prawa, Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej oraz zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego.
W orzeczeniu z dnia 29 września 1993 r., sygn. K 17/92, Trybunał Konstytucyjny wskazał, że zgodnie z wymogami demokratycznego państwa prawnego "nie może być mowy o jakimkolwiek "swobodnym", tzn. w określonych granicach niezwiązanym prawem i niekontrolowanym działaniu administracji. Z instytucji formalnej, ustalającej swobodną, niezwiązaną niczym możliwość rozstrzygnięcia, swobodne uznanie przekształca się jedynie w formę pewnego uelastycznienia administracji, która umożliwia i zobowiązuje odpowiednie organy do zbadania wszystkich okoliczności danego przypadku w celu wyszukania najbardziej właściwego, odpowiadającego prawdzie obiektywnej i swemu celowi rozstrzygnięcia. Swobodne uznanie staje się w ten sposób szczególną formą wykonywania przepisów prawa, polegającą na tym, że organ stosujący prawo ma uwzględnić indywidualne warunki każdego wypadku, których stwierdzenie jest możliwe tylko w tym stopniu, by móc wydać decyzję zgodną z wolą ustawodawcy. To działanie organu administracyjnego musi być jednak uzasadnione i podlega kontroli".
Mimo iż sądowa kontrola takiego aktu ma zakres ograniczony, to jednak wymaga zbadania, czy akt ten nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia sprawy, oraz czy takiego wyboru dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. Sąd bada, czy w postępowaniu podjęto wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz czy organ uwzględnił słuszny interes strony. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie aktu uznaniowego, z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną. Ocenie Sądu nie podlegają natomiast kryteria słuszności, czy celowości podjętego rozstrzygnięcia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. I OSK 130/10 i z dnia 6 listopada 2014 r. sygn. I OSK 1981/14, opublikowane w CBOSA).
W wyrokach z dnia 10 maja 2012 r., sygn. I OSK 292/12 i I OSK 369/12 (opubl. w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że uzasadnienie aktu wydanego w ramach uznania administracyjnego, winno być "na tyle wyczerpujące i zindywidualizowane, aby sąd administracyjny był w stanie ocenić, czy zawarte w decyzji rozstrzygnięcie nie zapadło z przekroczeniem granic uznania administracyjnego". Z kolei w wyroku z dnia 19 stycznia 2010 r. sygn. II FSK 1254/08, (opubl. w CBOSA), NSA podkreślił, że "organ zobowiązany jest w sposób czytelny i umożliwiający kontrolę poszczególnych etapów rozumowania, przedstawić wszystkie przesłanki faktyczne i interpretacyjne wnioskowania. Konieczne jest zatem wskazanie wyraźnych kryteriów decyzyjnych (dóbr chronionych przez prawo), w tym zwłaszcza znajdujących oparcie w wartościach konstytucyjnych, dopiero bowiem ich należyta identyfikacja i ustalenie ich hierarchii na tle konkretnego stanu faktycznego pozwala na instancyjną kontrolę rozstrzygnięcia mającego charakter uznaniowy, odwołującego się do ocen". Uzasadnienie aktów z zakresu administracji publicznej, winno spełniać rolę informacyjną i edukacyjno-perswazyjną w stosunku do ich adresatów i umożliwiać kontrolę ich poprawności. Z tego względu motywy, które legły u podstaw rozstrzygnięcia powinny być tak sformułowane, aby strona mogła poznać w pełni tok rozumowania poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia oraz zrozumieć, i w miarę możliwości zaakceptować, zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, jakimi kierował się organ przy załatwianiu jej sprawy. Istotne jest również, by na tej podstawie sąd administracyjny mógł skontrolować, czy podjęty akt nie ma charakteru dowolnego i mieści się w granicach swobodnego uznania (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 lipca 2021 r., sygn. III SA/Kr 485/20 i sygn. III SA/Kr 483/20, opubl. w CBOSA).
To zobowiązany ubiegając się o umorzenie zaległości musi wykazać posiadanie ważnego interesu w takim rozstrzygnięciu. Pojęcie ważnego interesu zobowiązanego należy rozumieć nie jako subiektywne przekonanie zobowiązanego, ale jako obiektywne uwarunkowania, rozpatrywane w kontekście okoliczności faktycznych konkretnej sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2011 r., sygn. akt II FSK 489/10, opubl. w CBOSA).
Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przepis art. 67a § 1 pkt 3 o.p. zawiera oprócz uznania administracyjnego dwa pojęcia niedookreślone, jakimi są "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". Pojęcia te ograniczają zakres stosowanego uznania. Wskazują one bowiem sytuację faktyczną, w której można dokonać umorzenia zaległości podatkowej. Inaczej mówiąc pojęcia ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego stanowią warunki skorzystania przez organ podatkowy z uznania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 sierpnia 2010 r., sygn. akt II FSK 689/09, organ podatkowy dysponuje pewnym marginesem swobody zarówno w odniesieniu do wykładni tych pojęć, jak i oceny sytuacji faktycznej sprawy. Tej swobody nie można jednak utożsamiać z uznaniem administracyjnym. Weryfikacja istnienia przesłanek udzielenia ulgi, o jakiej mowa w art. 67a § 1 pkt 3 o.p., poddana jest bowiem rygorom postępowania podatkowego. Posłużenie się przez ustawodawcę pojęciami niedookreślonymi wymaga mianowicie od organu wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych po to, aby na tej podstawie stwierdzić, czy dana sytuacja faktyczna mieści się w zakresie przesłanki ważnego interesu podatnika tudzież interesu publicznego, czy też nie. Natomiast z samym uznaniem będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy organ podatkowy stwierdzi istnienie jednej z tych przesłanek lub obu łącznie. Jeżeli organ nie stwierdzi wystąpienia sytuacji odpowiadającej użytemu pojęciu ważnego interesu publicznego, to nawet gdy uzna istnienie ważnego interesu podatnika, wówczas w ramach uznania administracyjnego może wniosku o ulgę nie uwzględnić. Przesłanki umorzenia zaległości podatkowej, wymienione w art. 67a § 1 pkt 3 o.p., ważny interes podatnika oraz interes publiczny stanowią terminy nieostre, co oznacza, że ich treść musi być ustalona w konkretnej sprawie. Dla organu podatkowego oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie musi on ustalić i ocenić na czym polega interes publiczny. Nakaz uwzględnienia interesu publicznego oznacza dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego. Użyty w powołanej regulacji zwrot "może" oznacza, że organ przy rozpatrywaniu sprawy i wydaniu rozstrzygnięcia działa w ramach uznania administracyjnego. Przedmiotem uznania jest tutaj określenie skutku prawnego w postaci umorzenia bądź też odmowy umorzenia zaległości podatkowej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 15 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 72/25, CBOSA).
Ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest pogląd, że w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 67a o.p. w pierwszej kolejności "organ podatkowy obowiązany jest dokonać ustalenia czy zachodzi przynajmniej jedna z wymienionych przesłanek zastosowania ulgi, co wymaga zgromadzenia niezbędnego dla tych ustaleń materiału dowodowego oraz przeprowadzenia jego właściwej oceny. Organ zobligowany jest również wskazać, jak (zwłaszcza w kontekście istniejącego stanu faktycznego) należy postrzegać rozumienie przesłanki "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". W tym zakresie granice obowiązków organu wyznaczają normy prawne zawarte w art. 122 (dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego), art. 187 § 1 (zgromadzenie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego), czy też art. 191 o.p. (dokonanie oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona) oraz oczywiście właściwa wykładnia art. 67a § 1 o.p. Rzecz jasna w interesie podatnika, inicjującego postępowanie podatkowe w sprawie regulowanej art. 67a § 1 o.p., winno być wskazanie okoliczności uzasadniających uwzględnienie jego żądania. Jednakże braki argumentacyjne wniosku o zastosowanie ulgi lub ograniczenie się przez podatnika tylko do pewnych okoliczności (jego zdaniem wystarczających) nie zwalnia organu z obowiązków wymienionych w art. 122 czy też art. 187 § 1 o.p., tj. samodzielnego dokonania wszechstronnych ustaleń faktycznych i ich oceny. W judykaturze nie budzi wątpliwości, że na podstawie art. 67a § 1 o.p. organ podatkowy może zastosować ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, jeżeli w indywidualnej sprawie w tym przedmiocie ustali i oceni zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego (por. m.in. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 1703/13). W przypadku natomiast uznania, że spełniona została jedna bądź obie z przesłanek, postępowanie podatkowe wkracza w kolejną fazę, w której organ dokonuje wyboru opcji decyzyjnej: zastosuje ulgę albo odmówi jej udzielenia. Art. 67a § 1 o.p. nie określa przy tym kryteriów wyboru rozwiązania decyzyjnego, w przypadku ziszczenia się którejkolwiek z przesłanek umorzenia zaległości podatkowej. Użyte w tym przepisie określenie "może" oznacza, że to organ samodzielnie dokonuje wyboru alternatywnego rozwiązania, co jednakowoż nie świadczy, że dysponuje w tym zakresie zupełną dowolnością. Organu podatkowego nie może w tym zakresie zastąpić sąd administracyjny. Stwierdzenie przez organ braku przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w zastosowaniu ulgi podatkowej powoduje, że nie będzie on dysponował wyborem rozstrzygnięcia, a decyzja będzie miała charakter związany (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2006 r., sygn. akt II FSK 493/05). Brak przesłanek oznacza wobec tego konieczność wydania decyzji o odmowie zastosowania ulgi podatkowej" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 marca 2016 r., sygn. akt II FSK 2474/15, CBOSA).
Wskazać należy, że umorzenie zaległości jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie trudnych, gdy ze względu np. na znikome źródło dochodów, ciężki stan zdrowia czy inne względy społeczne, nie jest realnie możliwe wywiązanie się ze zobowiązania podatkowego. Ważny interes podatnika dotyczy sytuacji nadzwyczajnych, wyjątkowych, losowych, uniemożliwiających uregulowanie zaległości, przy równoczesnym uwzględnieniu sytuacji ekonomicznej podatnika, wysokości uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2025 r., sygn. akt III FSK 1213/24, CBOSA). Przyjmuje się także, że nie zachodzi przesłanka ważnego interesu podatnika, gdy dysponuje on odpowiednim majątkiem umożliwiającym mu uiszczenie zaległego podatku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt III FSK 496/24, CBOSA).
W realiach sprawy Skarżącej należy uznać, że brak było podstaw do uznania, że wystąpiła przesłanka "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego". Skarżąca nie przedstawiła dowodów na podstawie których możliwe byłoby dokonanie oceny finansowej i majątkowej Skarżącej. W tym zakresie Organ I instancji wezwał Skarżącą do przedstawienia informacji i przedłożenia dokumentów, czego jednakże Skarżąca nie uczyniła. Jakkolwiek w pewnym zakresie Skarżąca udzieliła odpowiedzi na wezwanie Organu I instancji, to nie można jej uznać za wystarczającą dla ustalenia stanu faktycznego, niezbędnego dla oceny, czy zaistniały przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego w udzieleniu ulgi przez organ podatkowy.
Skarżąca przedstawiła dokumenty, które są związane ze stanem zdrowia Skarżącej i jej męża (zaświadczenia lekarskie, orzeczenia dotyczące stanu zdrowia, faktury obrazujące koszty leczenia Skarżącej i jej męża). Tymczasem w pierwszej kolejności Skarżąca powinna wykazać, jak kształtuje się jej sytuacja finansowa i majątkowa. W tym zakresie należało wykazać uzyskiwane dochody, posiadany majątek. Następnie Skarżąca powinna przedstawić twierdzenia i dowody na ich poparcie, dające podstawę dla dokonania ustaleń faktycznych w zakresie kosztów utrzymania, przy uwzględnieniu faktu ewentualnego pozostawania przez Skarżącą we wspólnym gospodarstwie z innymi osobami, przykładowo z mężem. Koszty utrzymania powinny zostać wykazane w sposób całościowy, a nie wybiórczy, jak to miało miejsce w tej sprawie. Skarżąca udzielając odpowiedzi na wezwanie Organu wykazywała jedynie koszty utrzymania związane z sytuacją zdrowotną Skarżącej i jej męża (koszty leków, wyrobów medycznych). Skarżąca dysponuje wiedzą, jak kształtują się jej dochody, jaki posiada majątek i wreszcie zna wysokość ponoszonych kosztów utrzymania. Jak już wskazano Skarżąca powinna współdziałać z Organami w celu dokonania ustaleń faktycznych w sprawie, umożliwiających ocenę spełnienia przesłanek dla uzyskania umorzenia zobowiązań. Organy dla dokonania tego rodzaju ustaleń muszą dysponować odpowiednim materiałem dowodowym. W realiach sprawy Skarżącej nie zostały przedstawione podstawowe informacje i dokumenty, które umożliwiłyby dokonanie przez Organy oceny pod kątem zastosowania ulgi w zapłacie zobowiązań. Podkreślenia wymaga, że z samego faktu istnienia u podatnika trudnej sytuacji zdrowotnej, ponoszenia – nawet znaczących – kosztów leczenia, nie można wnioskować, że podatnik nie jest w stanie regulować swych zobowiązań. Wszak sytuacja finansowa i majątkowa podatnika może być na tyle korzystna, że będzie on w stanie ponieść koszty utrzymania, w tym koszty leczenia a także płacić zobowiązania (w tym przypadku z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami), nie ponosząc z tego tytułu uszczerbku w zakresie innych jego interesów i dóbr. Sąd w tej sprawie nie dostrzegł możliwości zgromadzenia przez organy z urzędu istotnego dla sprawy materiału dowodowego. Nieprzedstawienie przez Skarżącą istotnych informacji i dokumentów skutkowało tym, że Organy nie dysponowały możliwością uznania, że spełniona została jedna bądź obie ze wskazanych powyżej przesłanek. Słusznie zatem Organy uznały, że nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania ulgi w sprawie Skarżącej.
Przedłożenie dokumentacji wykazującej zasadność żądania, nie stanowi wymogu formalnego pisma będącego wnioskiem złożonym o udzielenie ulgi na podstawie art. 67a o.p. Brak podania przez wnioskodawcę danych o jego sytuacji majątkowej nie uniemożliwia nadania sprawie biegu tzn. rozpatrzenia wniosku z merytorycznego punktu widzenia. Okoliczność ta może mieć natomiast znaczenie dla oceny tego, czy w sprawie zostało wykazane, że wystąpiła przesłanka ważnego interesu podatnika lub ważnego interesu publicznego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 11 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gd 782/24).
W sprawie Skarżącej nie mogły odnieść także skutku argumenty Skarżącej dotyczące tego, że Skarżąca wraz z mężem nie wytwarza odpadów na zajmowanej nieruchomości oraz twierdzenia, że Skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty. Bez znaczenia dla oceny tej sprawy były także twierdzenia Skarżącej w zakresie istnienia szeregu nieprawidłowości w poborze tej opłaty od innych podmiotów czy też odnoszące się do nieprawidłowości w udzielaniu ulg dla innych podatników. Tym samym brak było podstaw do dokonywania przez Organy podatkowe ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym do prowadzenia postępowania dowodowego. Ewentualne stwierdzenie nieprawidłowości w zakresie działania urzędów, korzystania z ulg przez innych podatników, nie miałoby wpływu na istnienie u Skarżącej zobowiązania podatkowego lub zaległości podatkowej.
Odnosząc się szczegółowo do kwestii zasadności obciążania Skarżącej opłatami za gospodarowanie odpadami komunalnymi z uwagi na fakt, że na nieruchomości nie są produkowane odpady, gdyż jest ona wyposażona w kompostownik, Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę akceptuje argumentację przedstawioną przez tut. Sąd w sprawie Skarżącej za inny okres tj. w wyroku z 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 942/23 i posłuży się w dalszej części uzasadnienia tą argumentacją.
W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że niniejsze postępowanie jest postępowaniem "ulgowym" (w sprawie umorzenia zaległości), a nie "wymiarowym". Są to dwa odrębne postępowania, z których każde kończy się odrębnym rozstrzygnięciem. Ponadto istotna jest również kolejność ich wydawania. O zastosowaniu ulg w spłacie zobowiązań możemy mówić dopiero w tym momencie postępowania, kiedy zostaną one ostatecznie ustalone (określone). Nie jest możliwe umarzanie zaległości podatkowych jeszcze przed ich powstaniem, jak również przed ich sprecyzowaniem co do kwoty (wartości). Dopiero po sprecyzowaniu tychże zaległości pod względem podmiotowym (kogo one obciążają) jak i przedmiotowym (ile wynoszą), aktualna staje się kwestia ich ewentualnego umorzenia. Nie jest bowiem możliwe umorzenie tychże zaległości, jeśli nie jest precyzyjnie ustalona ich kwota.
Sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, w tym w szczególności nie jest związany zarzutami podniesionymi w treści skargi (co wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a.), jest jednak związany granicami sprawy administracyjnej (co również jasno wynika z brzmienia art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Jak powszechnie przyjmuje się w doktrynie, w komentarzach do art. 134 § 1 p.p.s.a. (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, WoltersKluwer 2016; A. Kabat [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, WoltersKluwer 2016; J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2011) należy przyjąć, że ustawodawca, mówiąc o rozstrzyganiu przez sąd w granicach sprawy, używa pojęcia "sprawa" w rozumieniu sprawy, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność. Taki pogląd jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie NSA. W wyroku z dnia 20 lipca 2005 r., I FSK 68/05, LEX nr 172990, Sąd ten przyjął, że skoro sąd administracyjny nie jest związany granicami zaskarżenia, więc żadna część zaskarżonej decyzji nie może korzystać z domniemania prawidłowości. Granice orzekania wyznaczone są tylko i wyłącznie granicami sprawy rozpatrywanej przez sąd, czyli ogółem elementów stosunku administracyjnoprawnego będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji. Podobnie przyjął WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 29 maja 2009r., III SA/Gl 1415/08, LEX nr 558707, i NSA w wyrokach: z dnia 17 grudnia 2014 r., II GSK 2027/13, LEX nr 1637128, i z dnia 2 kwietnia 2014 r., II OSK 1350/12, LEX nr 1575539. W wyrokach tych NSA stwierdził, że rozstrzyganie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
Przenosząc powyższe rozważania na stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że warunkiem umorzenia zaległości na podstawie art. 67a o.p. ze względu na zaistnienie przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego" jest jej istnienie i jej wcześniejsze precyzyjne ustalenie (określenie). Jeśli Skarżąca kwestionuje fakt obciążania jej ww. opłatami, powinna uczynić to w toku odrębnego postępowania ("wymiarowego"), a nie w postępowaniu "ulgowym".
Nie znajdowała także uzasadnienia w kontrolowanej sprawie argumentacja Skarżącej powołująca się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 635/22. Wyrok ten dotyczy kontroli odrębnego postępowania, wszczętego wnioskiem z dnia 3 stycznia 2022 r. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte 3 sierpnia 2023 r. We wskazanej sprawie Sąd uwzględnił skargę z przyczyn formalnych, tzn. zdaniem Sądu stanowisko organu II instancji, że pismo organu I instancji z dnia 31 stycznia 2022 r. (stanowiące odpowiedź na wniosek Skarżącej) nie stanowi decyzji, jest błędne, a co najmniej przedwczesne. W konsekwencji uchylił postanowienie SKO w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia. Było to jednak odrębne od niniejszego postępowanie administracyjne, wszczęte odrębnym wnioskiem, zatem ww. wyrok (stwierdzający jedynie uchybienia formalne, a nie wypowiadający się w ogóle co do kwestii merytorycznych) nie może mieć wpływu na niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne.
Słusznie Organy uznały, że udzielenie ulgi za wcześniejszy okres nie wiąże ich w kolejnej sprawie. Organy każdorazowo są obowiązane do oceny, czy zostały spełnione przesłanki do zastosowania ulgi.
Sąd nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) dokonał również kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wykraczającym poza sformułowane w skardze zarzuty i również w tym zakresie nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.