Kolegium podkreśliło także, iż postawa wnioskodawcy wobec obowiązku ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wprost wynikającego z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie może być akceptowana. Zwróciło ono również uwagę, że wnioski strony, zarówno w niniejszej sprawie, jak i w każdym innym postępowaniu o umorzenie zaległości w opłatach za śmieci, które niejednokrotnie były przedmiotem postępowania przed Kolegium, argumentowane są w zasadzie jedną przesłanką, a mianowicie brakiem podstaw do obarczania jej opłatą za gospodarowanie odpadami, których jak twierdzi "od 3 lat nie wystawia", a z racji swojej niepełnosprawności powinien zostać z tych opłat zwolniony.
Organ odwoławczy następnie dodał, że świadome nieregulowanie przez wiele lat zobowiązań w opłatach za odpady, które w stosunku miesięcznym dla rodziny wnioskodawcy nie są znaczne (66 zł miesięcznie) spowodowało powstanie zaległości, a w konsekwencji także i odsetek od tych zaległości, a w chwili obecnej argumentowanie niemożnością ich spłaty zbyt niskimi dochodami, nie może być kwalifikowane jako sytuacja szczególna, wyjątkowa i nagła, uzasadniająca zastosowanie ulgi tym bardziej, że prowadzone postępowania we wszystkich sprawach, które dotychczas toczyły się w Kolegium jednoznacznie wskazują na brak współdziałania ze strony wnioskodawcy, który wzywany do złożenia dokumentów "niezbyt chętnie" się do tego odnosi i w złożonych oświadczeniach o aktualnej sytuacji finansowej, majątkowej, rodzinnej i zdrowotnej podaje tylko ogóle wydatki bieżące związane z funkcjonowaniem gospodarstwa domowego nie przedstawiając w zasadzie żadnych dokumentów. Organ pierwszej instancji ustalając sytuację wnioskodawcy posiłkował się materiałem dowodowym zgromadzonym we własnym zakresie, który został następnie oceniony przez Kolegium.
Kończąc Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło, że kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego, dokonywana przez Kolegium, sprowadza się do stwierdzenia, czy organ jednostki samorządu terytorialnego uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych wskazujących na ważny interes podatnika oraz, czy w ramach uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów. Kolegium uznało, że postępowanie w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami proceduralnymi oraz rozważono w nim w sposób przekonujący wszystkie zgłoszone przez stronę okoliczności, w związku z czym nie jest ono wadliwe. Nie można zaś przyznać racji stronie, która w legitymowaniu się orzeczeniem o niepełnosprawności upatruje podstawę całkowitego zwolnienia z opłat za gospodarowanie odpadami, ponieważ z żadnego z przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie wynika taka prosta zależność. Zdaniem organu odwoławczego nie zachodzą przesłanki do zastosowania ulgi w spłacie odsetek od zaległej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżący zaznaczył, że nie zgadza się z zawartym w niej rozstrzygnięciem. Zarzucił następnie, że Gmina nie pobiera opłat od osób po 60-tym roku życia, a często są to osoby zdrowe, nie mające orzeczeń o niepełnosprawności. Natomiast takie osoby jak on wskazanego przywileju nie otrzymały, co jest niezrozumiałe i niesprawiedliwe społecznie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarga jest niezasadna.
W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że sądy administracyjne, zgodnie z treścią art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, orzekając w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Jak z kolei wynika z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2022 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Następnie zwrócić należy uwagę, że jak wynika z art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2025 r. poz. 733), dalej: "u.u.c.p.", gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Z tego powodu ustawodawca w art. 6h pkt 1 powołanej ustawy, na właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy nałożył obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na rzecz gminy, na terenie której są położone nieruchomości lub lokale. Zgodnie z art. 6i ust. 1 pkt 1 u.u.c.p. w przypadku nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec.
Na podstawie art. 6q ust. 1 u.u.c.p. w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, dalej: "o.p.", z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta. Oznacza to, że do opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma zastosowanie m.in. art. 67a § 1 pkt 3 o.p., zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, które w sprawie niniejszej nie ma zastosowania, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.
Z treści przytoczonego przepisu Ordynacji podatkowej wynika, że przesłankami umorzenia m.in. odsetek od zaległości podatkowej, w rozpoznawanej sprawie – odsetek od opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jest zaistnienie przemawiającego za tym interesu publicznego lub ważnego interesu obowiązanego do uiszczenia opłaty. Jeżeli organ prowadzący postępowanie stwierdzi zaistnienie przynajmniej jednej ze wskazanych przesłanek wówczas, w granicach uznania administracyjnego, decyduje o uwzględnieniu wniosku o zastosowanie ulgi, bądź o odmowie jej zastosowania, przy czym we wskazanej sytuacji, oba rozstrzygnięcia są zgodne z prawem. Jeżeli natomiast nie zachodzi żadna ze wskazanych przesłanek, organ ma obowiązek odmówienia zastosowania ulgi.
Skarżący, po wniesieniu wniosku o umorzenie odsetek od zaległych opłat, wezwany do złożenia wyjaśnień i przedstawienia dokumentów dotyczącej jego sytuacji rodzinnej, majątkowej, dochodowej i zdrowotnej oświadczył, że nie zbiera rachunków i nie jest w stanie przedstawić kosztów utrzymania rodziny. Co do stanu majątkowego skarżący oświadczył, że prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe, z dwojgiem dzieci. Wydatki ponoszone w związku z utrzymaniem rodziny obejmują: koszty energii elektrycznej w wysokości 200 zł miesięcznie, koszty gazu w butli w wysokości 84 zł miesięcznie, wody w wysokości 60 zł miesięcznie, telefonu w wysokości 140 zł miesięcznie, koszty biletów na dojazdy dzieci do szkół w wysokości 196 zł miesięcznie oraz lekarstw w wysokości 200 zł miesięcznie, a także poniósł koszty zakupu opału dokonane wcześniej w wysokości łącznie 5.000 zł. Skarżący przedstawił także orzeczenie lekarskie, z którego wynika, że jest trwale niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym i niezdolność ta powstała przed ukończeniem 16. roku życia i jest niezdolny do samodzielnej egzystencji, a ta niezdolność powstała także przez ukończeniem 16 roku życia. Jest właścicielem samochodu osobowego Mitsubishi.
Organ pierwszej instancji ustalił, zwracając się do KRUS, ZUS, ARiMR GOPS, że skarżący utrzymuje się z renty rodzinnej z KRUS w wysokości 3.443,99 zł. Jest to kwota pomniejszona o składkę zdrowotną i podatek oraz powiększona o dodatek pielęgnacyjny. Od kwietnia 2025 r. kwota ta wynosi 3.627,04 zł. Na uczące się dzieci skarżący otrzymuje świadczenie 800+, które zgodnie z celem powinno być przeznaczone na różne wydatki dziecka, jak: żywność, ubrania, edukacja. Ponadto rodzina skarżącego korzysta ze wsparcia ze środków publicznych (z programu "Posiłek w domu i szkole we wrześniu 2024 r. w kwocie 400 zł, styczniu 2025 r. w kwocie 500 zł i w marcu 2025 r. w kwocie 350 zł). Biorąc to pod uwagę, a także wysokość odsetek wynoszącą 173 zł, organ odwoławczy stwierdził, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania ulgi, gdyż zapłata odsetek nie zachwieje podstawami egzystencji rodziny skarżącego, a jego motywacja zakładająca niezasadność żądania od niego uiszczania opłaty ponieważ od 3 lat "nie wystawia śmieci", nie może być uwzględniona.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego. W odniesieniu do przesłanek zastosowania ulgi spłacie, o której mowa w art. 67a o.p. zauważyć należy, że interes publiczny przemawia za zastosowaniem ulgi, gdy brak jej zastosowania, a tym samym uiszczenie należności, podcinałoby podstawy egzystencji obowiązanego do uiszczenia należności oraz jego rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym, powodując konieczność udzielania wnioskującemu o zastosowanie ulgi pomocy ze środków publicznych. Interes publiczny wymaga jednak by należności publicznoprawne były regulowane, gdyż służą one finansowaniu zadań publicznych. Z kolei uzasadniony interes obowiązanego do uiszczenia należności przemawia za zastosowaniem ulgi, gdy z powodu określonych zdarzeń – nagłych i nieprzewidzianych, obowiązany utracił zdolność do uiszczenia należności, a także, gdy sytuacja majątkowa i dochodowa, w jakiej zwykle, normalnie znajduje się obowiązany do zapłaty, uniemożliwia uiszczenie należności bez zachwiania egzystencji obowiązanego i jego rodziny.
Tak rozumiane przesłanki zastosowania ulgi nie zachodzą. Argument skarżącego, że od 3 lat "nie wystawia śmieci" w świetle przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie może być uwzględniony. Zgodnie z treścią przytoczonego wyżej art. 6h ust. 1 u.u.c.p. opłaty pobierane są w celu sfinansowania systemu odbierania odpadów od mieszkańców nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy i jak stanowi art. 6r ust. 1aa tej ustawy, przeznaczane są na koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi.
Sąd podziela stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że zapłata przez skarżącego odsetek w wysokości 173 zł nie spowoduje istotnego uszczerbku dla egzystencji jego i jego rodziny. Skarżący w ograniczonym stopniu współpracował z organem w toku postępowania wszczętego na jego wniosek, nie podając wszystkich danych przedstawiających sytuację majątkową jego i jego rodziny. Organ pierwszej instancji zbierał te dane występując do odpowiednich organów i jednostek. Zauważyć jednak należy, że jak wynika z danych zeprezentowanych przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych aktualnych na I kwartał 2025 r. minimum socjalne w rodzinie trzyosobowej wyniosło miesięcznie 5.034,71 zł, a w przeliczeniu na jedną osobę 1.678,24 (https://www.ipiss.com.pl/wp-content/uploads/2025/07/MS-dla-MRPiPS-2025-1Q_06-07_2025.pdf), zaś minimum egzystencji za ostatni z ustalonych okresów, czyli 2024 r., w województwie lubelskim w przeliczeniu na jedną osobę miesięcznie wyniosło 788,93 zł (https://www.ipiss.com.pl/wp-content/uploads/2025/06/ME-przestrzennie-2024_07-06-2025.pdf). Łączne dochody rodziny skarżącego, obejmujące rentę skarżącego oraz świadczenie 800+ na dwójkę dzieci wyniosło zaś 5.227 zł miesięcznie, czyli 1.742,34 zł na jedną osobę.
Dodać należy, że zwolnienia niepełnosprawnych z różnych danin publicznych zawierają ustawy normujące konstrukcje tych danin. Ustawa o utrzymaniu czystości porządku w gminach nie przewiduje tego rodzaju zwolnienia podmiotowego.
Argumentacja skarżącego o niesprawiedliwości rozwiązania prawnego przewidującego w Gminie zwolnienie z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi osób w wieku przekraczającym 60 lat, a brak takiego zwolnienia dla osób znajdujących się w sytuacji takiej jak skarżący, nie może zostać uwzględniona. Rozwiązania prawne dotyczące konstrukcji danin publicznych, a do takich należy opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym zwolnień i ulg, wynikają z ustaw i w zakresie w nich określonych, uchwał organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego. Natomiast ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny, w tym zakresie nie mają kompetencji prawodawczych. Wskazana argumentacja nie wpływa zatem także na ocenę co do braku zaistnienia przesłanek do zastosowania ulgi w spłacie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o którą wnioskował skarżący. W takiej sytuacji odmowa zastosowania ulgi jest zgodna z prawem.
Z tych wszystkich powodów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu obejmuje kwotę 480 zł oraz kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 110,40 zł.