Natomiast w uzasadnieniu zarzutów naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, strona skarżąca zacytowała szereg fragmentów orzeczeń sądów administracyjnych oraz poglądów doktryny, podnosząc w tym kontekście, że organ nierzetelnie prowadził postępowanie. Zdaniem strony skarżącej organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności, bowiem wydając zaskarżoną decyzję nie podjął żadnej efektywnej czynności i nie dokonał żadnych odrębnych ustaleń, powielając mankamenty i uchybienia, jakich dopuścił się organ I instancji, co wręcz potwierdza brak znajomości materiału dowodowego, stanu akt sprawy i działań, jakie zostały podjęte, a jakie jeszcze należałoby w tym stanie podjąć, celem wyjaśnienia w sposób pełny i kompletny stanu sprawy. Skarżący zarzucił organowi, że w nieuprawniony sposób przerzucił obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego na kontrolowanego, w sytuacji, gdy to w jego obowiązku winien leżeć ciężar udowodnienia istotnych w sprawie okoliczności faktycznych, z uwagi na fakt, iż to organ został wyposażony przez ustawodawcę w instrumenty do tego przeznaczone. Brak takich działań skutkuje przedwczesnością wydania zaskarżonej decyzji, albowiem organ II instancji nie podjął żadnej efektywnej czynności i bez dokonania żadnych, odrębnych ustaleń wydał decyzję - co dodatkowo pokazuje, iż jego działania były wyłącznie powierzchowne i nie nakierowane na prawidłowe ustalenia w zakresie stanu faktycznego.
W opinii podatnika zarówno organ I, jak i II instancji w niniejszym postępowaniu naruszył szereg zasad postępowania podatkowego. Najważniejszymi przejawami było zlekceważenie zasady czynnego udziału strony poprzez nieustosunkowanie się do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (jak i brak ponownego wyznaczenia terminu do zapoznania z materiałem, w sytuacji gdy po uprzednim postępowanie było kontynuowane), zasady przekonywania poprzez nie odniesienie się do licznych argumentów przemawiających na korzyść podatnika (w tym kwestii faktycznych i jego funkcjonowania), zasady prawdy obiektywnej poprzez zbieranie dowodów wyłącznie na rzecz jednej tezy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy organ zasadnie przyjął, że skarżący w okresie od 1 lipca 2021 r. do 26 grudnia 2021 r. nie posiadał statusu ani uprawnień PPW, co oznacza, że w tym okresie funkcjonował w obrocie wyrobami węglowymi jako finalny nabywca węglowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 23c u.p.a.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że do 1 lutego 2021 r. podmioty zamierzające prowadzić działalność jako PPW nie składały zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w wówczas obowiązującym art. 16 ust. 1 u.p.a., a jedynie dokonywały pisemnego powiadomienia właściwego naczelnika urzędu skarbowego przed rozpoczęciem tej działalności jako PPW. Na skutek nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym od 1 lutego 2021 r., PPW, które dotychczas nie podlegały obowiązkowi rejestracji zostały objęte obowiązkiem dokonania zgłoszenia rejestracyjnego w CRPA, za pośrednictwem PUESC. Uzyskanie statusu PPW bądź kontynuowanie działalności gospodarczej w tym charakterze, uwarunkowane zostało dokonaniem wspomnianego zgłoszenia rejestracyjnego na zasadach określonych w znowelizowanym art. 16 u.p.a., przy czym, aby umożliwić PPW dokonanie zmian i dostosowanie sposobu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie wyrobów węglowych, w przepisach przejściowych omawianej ustawy nowelizującej, w art. 8 ust. 2 ustawodawca przyjął, że podmiot, który przed dniem wejścia w życie znowelizowanej u.p.a. złożył właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego powiadomienie na podstawie dotychczasowego art. 16 ust. 3a u.p.a. i otrzymał potwierdzenie jego przyjęcia przed tym dniem, będzie uznawany za PPW do dnia dokonania zgłoszenia rejestracyjnego na podstawie znowelizowanego art. 16 ust. 1 u.p.a., nie później jednak niż do 30 czerwca 2021 r.
Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że do 30 czerwca 2021 r. strona prowadziła działalność gospodarczą jako PPW na podstawie powiadomienia o zamiarze rozpoczęcia działalności jako PPW złożonego 30 sierpnia 2018 r. Naczelnikowi Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Dnia 31 sierpnia 2018 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wydał potwierdzenie przyjęcia powiadomienia o zamiarze prowadzenia działalności jako PPW, co w obowiązującym wówczas stanie prawnym skutkowało uzyskaniem przez stronę statusu PPW i wpisaniem jej firmy na listę PPW. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej strona jako PPW nabywała wyroby węglowe bez akcyzy, a następnie korzystając ze zwolnienia od podatku akcyzowego, dokonywała ich dalszej odsprzedaży na rzecz osób fizycznych - finalnych nabywców węglowych.
Natomiast od 1 lutego 2021 r., stosownie do brzmienia art. 16 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.p.a., aby móc kontynuować działalność gospodarczą jako PPW, strona była zobowiązana dokonać zgłoszenia rejestracyjnego zgodnie ze znowelizowanym art. 16 u.p.a., a więc zawierającego, m.in. wszystkie dane wskazane w ust. 2 tego artykułu.
Tymczasem jak ustalono, dokonane przez stronę 2 sierpnia 2021 r. na platformie PUESC zgłoszenie rejestracyjne stanowiło wyłącznie rejestrację uproszczoną osoby fizycznej, zawierające tylko podstawowe dane: imię i nazwisko, nr PESEL oraz adres e-mail. Zgłoszenie to nie zawierało zatem wszystkich danych określonych w art. 16 ust. 2 u.p.a., niezbędnych dla uzyskania statusu PPW w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 23a) u.p.a..) i w konsekwencji pozwalającego na jego rejestrację w CRPA (art. 16 ust. 3ba u.p.a.).
Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Wydziału Centralna Rejestracja z 5 kwietnia 2023 r. wynika, że strona została zarejestrowana w CRPA jako PPW 27 grudnia 2021 r., rodzaj działalności PPW - sprzedaż. Informacja ta została dodatkowo potwierdzona w piśmie ww. Wydziału z 2 lutego 2024 r., gdzie wskazano, że 27 grudnia 2021 r. strona złożyła wniosek o rejestrację danych osoby fizycznej M. P. i jednocześnie wniosek o rejestrację danych firmy P.H.U. [...] - M. P.. Do korespondencji tej załączone zostało potwierdzenie aktualizacji danych osoby fizycznej z 27 grudnia 2021 r. i potwierdzenie rejestracji oraz nadanie numeru EORI z 27 grudnia 2021 r. (dotyczące firmy P.H.U. [...] M. P.).
Z powyższego wynika, że dopiero 27 grudnia 2021 r. strona dokonała prawidłowego i kompletnego zgłoszenia rejestracyjnego, spełniającego warunki określone w art. 16 u.p.a., pozwalającego na uzyskanie statusu PPW skutkującego w efekcie rejestracją w CRPA. Tym samym od 1 lipca 2021 r. do 26 grudnia 2021 r. strona nie posiadała statusu ani uprawnień PPW, co oznacza, że w tym okresie funkcjonowała w obrocie wyrobami węglowymi jako finalny nabywca węglowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 23c u.p.a.
W świetle powyższego zasadne jest stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji.
Sąd nie podziela wskazanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Pełnomocnik w uzasadnieniu skargi oświadczył, że podtrzymuje w całości stanowisko zawarte w odwołaniu, w tym w szczególności w zakresie zgłoszonych tam twierdzeń, dowodów oraz aspektów stanu faktycznego. Podnieść należy, że uzasadnienie tych zarzutów zawarte w skardze sprowadza się w istocie do ogólnikowych twierdzeń pełnomocnika skarżącego, wspartych cytatami fragmentów wyroków sądów administracyjnych, poglądów doktryny, bez odniesienia ich jednak do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy. Skarżący nie wskazuje na czym konkretnie jego zdaniem miałoby polegać naruszenie przez organ II instancji wymienionych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej. Tym samym uniemożliwia Sądowi szczegółowe ustosunkowanie się do nich. W związku ze stwierdzeniem skarżącego, że aktualne pozostaje stanowisko i argumentacja wskazana w odwołaniu, konieczne jest odniesienie się do kwestii w nim podniesionych.
Strona w odwołaniu w zasadzie nie kwestionuje faktu, że dokonane przez nią 2 sierpnia 2021 r., zgłoszenie nie spełniało warunków określonych w art. 16 u.p.a. W swojej argumentacji koncentruje się na okolicznościach, które jej zdaniem usprawiedliwiają naruszenie ciążących na niej obowiązków rejestracyjnych i wobec tego powinny skutkować uznaniem przez kontrolujących, że rejestracja choć niepełna została dokonana. Strona twierdzi, że do dokonania przez nią 2 sierpnia 2021 r. rejestracji w formie uproszczonej, przyczynił się ustawodawca umieszczając w sposób niedopuszczalny przepisy (art. 2 ust. 1 pkt 5a i art. 16) regulujące jedno ważne zdarzenie w dwóch różnych, odległych od siebie miejscach ustawy o podatku akcyzowym, wskutek czego strona nie wiedziała o istnieniu art. 2 ust. 1 pkt 5a. Strona argumentuje też w tym zakresie, że otrzymała potwierdzenie prawidłowości złożonego wniosku z 2 sierpnia 2021 r., więc była pewna, iż dokonała prawidłowej rejestracji i jest nadal PPW. Strona powołuje się także na swoją trudną sytuację osobistą w 2021 r., wynikającą z konieczności sprawowania opieki nad ciężko chorą matką.
Odnosząc się do powyższego przede wszystkim zauważyć należy, że na przedsiębiorcy, a więc podmiocie profesjonalnie zajmującym się prowadzeniem działalności gospodarczej, spoczywa obowiązek prowadzenia jej zgodnie z prawem. Oczywistym jest zatem, że to na stronie jako podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w charakterze PPW regulowaną przepisami ustawy o podatku akcyzowym, spoczywał obowiązek dokonania prawidłowego zgłoszenia rejestracyjnego w wymaganym prawem terminie.
Ustawa z dnia 10 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw została uchwalona w przewidzianej prawem procedurze, opublikowana Dzienniku Ustaw 13 stycznia 2021 r. i weszła w życie 1 lutego 2021 r., wobec czego strona była zobowiązana do jej stosowania, jak każdego innego powszechnie obowiązującego aktu normatywnego, niezależnie od kierowanych pod jej adresem zastrzeżeń i swojej sytuacji osobistej.
Ponieważ zgłoszenie z 2 sierpnia 2021 r. nie zostało dokonane zgodnie z art. 16 u.p.a., nie mogło skutkować uzyskaniem przez stronę statusu PPW w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 23a) u.p.a. To właśnie z powodu niekompletnego zakresu danych, wniosek z 2 sierpnia 2021 r. stanowił rejestrację uproszczoną osoby fizycznej i to właśnie tego rodzaju rejestracji dotyczyło potwierdzenie na które powołuje się strona.
Warto też zauważyć, że z wyjaśnień strony wynika, iż o ciążących na niej nowych obowiązkach rejestracyjnych, dowiedziała się przypadkowo dopiero w lipcu 2021 r., gdy firma F. sp. z o.o. w fakturze nr [...] z 29 lipca 2021 r. naliczyła jej podatek akcyzowy przy sprzedaży wyrobów węglowych. Dopiero na skutek tej informacji 2 sierpnia 2021 r., za pośrednictwem platformy PUESC strona złożyła wniosek o rejestrację, ale było to zgłoszenie uproszczone osoby fizycznej.
Powyższe okoliczności wskazują, że organ rejestrowy w żaden sposób nie przyczynił się do złożenia przez stronę błędnego wniosku o rejestrację. Przyczyną stwierdzonych w tym zakresie uchybień było niedochowanie przez stronę standardów minimalnej staranności przy prowadzeniu działalności gospodarczej, których elementem jest, m.in. wymóg znajomości przepisów prawa regulujących dany rodzaj działalności oraz obowiązek ich przestrzegania.
Zważywszy na powyższe, organ I instancji dokonał prawidłowej oceny prawnopodatkowej ustalonego w powyższym zakresie stanu faktycznego i że strona nie dochowała warunków zwolnienia z akcyzy, a wobec tego sprzedaż wyrobów węglowych w ww. okresie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem.
Stosownie do brzmienia art. 9a ust. 1 pkt 1 u.p.a., co do zasady sprzedaż wyrobów węglowych finalnemu nabywcy węglowemu podlega akcyzie. Jednakże w myśl art. 31a ust. 1 pkt 3 u.p.a., tego rodzaju czynność jest zwolniona z akcyzy, jeżeli wyroby węglowe będące jej przedmiotem, przeznaczone są do celów opałowych, m.in. przez gospodarstwa domowe, przy czym w przypadku sprzedaży wyrobów węglowych w kraju przez PPW, warunkiem skorzystania z tej preferencji podatkowej jest spełnienie warunków wskazanych w art. 31 ust. 3 u.p.a. Analiza tych przepisów wskazuje, że ze zwolnienia, o którym mowa w art. 31 ust. 1 pkt 5a u.p.a. może skorzystać wyłącznie podmiot posiadający status PPW. W okresie od 1 lipca 2021 r. do 26 grudnia 2021 r., strona nie posiadała statusu PPW, stając się finalnym nabywcą węglowym i w rezultacie utraciła w tym okresie uprawnienie do sprzedaży wyrobów węglowych ze zwolnieniem z akcyzy. Tym samym, na mocy art. 9a ust. 1 pkt 5 lit. a u.p.a, użycie przez stronę w ww. okresie wyrobów węglowych podlegało opodatkowaniu akcyzą, przy czym zaznaczyć należy, że w myśl tego przepisu, za "użycie" uznaje się również naruszenie warunków, o których mowa w art. 31a ust. 3 u.p.a., a także sprzedaż, eksport lub dostawę wewnątrzwspólnotową wyrobów węglowych przez finalnego nabywcę węglowego zamiast użycia ich do celów, o których mowa w art. 31a ust. 1.
Powyższe oznacza, że na mocy art. 13 ust. 1 pkt 11 u.p.a., strona stała się podatnikiem podatku akcyzowego z tytułu sprzedaży wyrobów węglowych finalnym nabywcom węglowym. Wspomniany przepis stanowi bowiem, że podatnikiem akcyzy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu akcyzą wobec której zaistniał stan faktyczny podlegający opodatkowaniu akcyzą, w tym podmiot będący finalnym nabywcom węglowym, w przypadku, o którym mowa w art. 9a ust. 1 pkt 5.
Sąd nie podziela stanowiska strony, że zgodnie z art. 9a ust. 3 u.p.a., to nie na niej ciążył obowiązek opodatkowania sprzedaży wyrobów węglowych podmiotom trzecim, lecz na firmie T., która nie dopełniła obowiązku dokonując sprzedaży stronie wyrobów węglowych i wystawiając fakturę.
Wspomniana regulacja stanowi, że, jeżeli w stosunku do wyrobów węglowych powstał obowiązek podatkowy w związku z wykonaniem jednej z czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą, to nie powstaje obowiązek podatkowy na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą, jeżeli kwota akcyzy została określona lub zadeklarowana w należnej wysokości, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Zauważyć należy, że cytując analizowany przepis, strona pominęła istotny jego fragment, który uzależnia niepowstanie obowiązku podatkowego od kolejnej czynności, od określenia lub zadeklarowania podatku akcyzowego w należnej wysokości na wcześniejszym etapie obrotu. W przedmiotowej sprawie organ I Instancji ustalił, że strona nabywała od firmy T. wyroby węglowe bez akcyzy z powołaniem się na status PPW (pismo z 16 października 2023 r.) oraz, że od wyrobów tych nie został zapłacony lub zadeklarowany podatek akcyzowy w należnej wysokości. Nie został zatem spełniony warunek określony w ww. przepisie, wobec czego strona stała się podatnikiem podatku akcyzowego.
Sąd nie zgadza się także z twierdzeniem strony, że jej sytuacja jako osoby prowadzącej działalności gospodarczą jest tożsama z interpretacją indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 28 lutego 2022 r., [...]
Wbrew bowiem twierdzeniom strony, istotne w niniejszej sprawie okoliczności faktyczne, na tyle różnią się od stanu faktycznego będącego przedmiotem ww. interpretacji indywidualnej, że wyrażone w niej poglądy nie mogą, na zasadzie analogii stanów faktycznych, mieć zastosowania w tej sprawie. Uzasadniając powyższe wskazać należy, że wnioskodawcą i adresatem przedmiotowej interpretacji jest powiat, który w odróżnieniu od strony nie prowadził działalności gospodarczej w charakterze PPW. Organ interpretacyjny formułując zatem swoje stanowisko w przedstawionym przez wnioskodawcę stanie faktycznym, nie brał pod uwagę przepisów ustawy o podatku akcyzowym regulujących przesłanki uzyskania statusu PPW (art. 16 ust. 1 i ust. 2-2c u.p.a.) oraz warunki na jakich podmiot taki może korzystać ze zwolnienia z podatku akcyzowego (art. 31a ust. 1 pkt 31 ust. 3 u.p.a.). Tymczasem w rozpatrywanej sprawie okoliczności te miały zasadnicze znaczenie bowiem zwolnienie z akcyzy, o którym mowa w art. 31a ust. 1 pkt 3 u.p.a., na warunkach określonych w art. 31 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, przysługiwało tylko PPW. Odnosząc się do przytoczonego przez stronę fragmentu analizowanej interpretacji indywidualnej, warto doprecyzować, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 23a) u.p.a., podstawowym warunkiem możliwości działania jako PPW, jest dokonanie zgłoszenia rejestracyjnego zgodnego z art. 16 u.p.a., bez tego natomiast nie nastąpi rejestracja w CRPA. Strona takiego zgłoszenia 2 sierpnia 2021 r. nie dokonała.
W ocenie Sądu, bez znaczenia z punktu widzenia istoty niniejszej sprawy jest zarzut rażącego naruszenia prawa poprzez wszczęcie kontroli bez powiadomienia, wobec braku przesłanek art. 48 ust. 11 pkt 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, z nieuzasadnionym pominięciem art. 48 ust. 1, ust. 2i ust. 3 tej ustawy.
Przedmiotem przeprowadzonej u odwołującego kontroli podatkowej, była ocena prawidłowości i rzetelności rozliczenia podatku akcyzowego od wyrobów węglowych w okresie od 1 lipca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Kluczowe znaczenie dla przeprowadzonego w niniejszej sprawie postępowania podatkowego i wydanej w jego następstwie decyzji administracyjnej, miały ustalenia faktyczne poczynione przez kontrolujących w zakresie ww. przedmiotu kontroli. Wartość merytoryczna tych ustaleń nie jest w żaden sposób uzależniona od okoliczności, czy kontrolowany został bądź nie został powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli.
Niezależnie jednak od tego, nie jest rolą organu podatkowego ocena, czy zachodziły określone w art. 48 ust. 11 pkt 2 ustawy Prawo przedsiębiorców przesłanki odstąpienia od zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli. Tego rodzaju oceny dokonuje organ kontroli, w oparciu o będące w jego posiadaniu informacje. Organ podatkowy nie może, niejako "za organ kontroli" decydować, czy przeprowadzenie kontroli jest niezbędne dla przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego lub zabezpieczenia dowodów.
W związku z powyższym należy zauważyć, że zarzut ten podatnik winien podnieść na etapie kontroli składając zgodnie z art. 291 § 1 i § 3 o.p. wyjaśnienia i zastrzeżenia do protokołu kontroli.
Warto w tym miejscu nadmienić, że art. 56b § 2 Kodeksu karnego skarbowego stanowi, że, kto wbrew obowiązkom określonym w art. 16, art. 16b, art. 17 i art. 19 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 roku o podatku akcyzowym nie składa zgłoszenia rejestracyjnego, zgłoszenia rejestracyjnego uproszczonego, powiadomienia, zgłoszenia o zaprzestaniu prowadzenia działalności, albo nie zgłasza zmiany danych w nich zawartych, albo składa je po terminie lub podaje w nich dane niezgodne z ze stanem rzeczywistym, podlega karze grzywny do 120 stawek dziennych. Przepis ten penalizuje zatem czyn, którego zaistnienie zostało potwierdzone w niniejszym postępowaniu podatkowym.
Niezasadny jest też zarzut, że wzywanie klientów strony do złożenia wyjaśnień w kwestii zakupu wyrobów węglowych nie miało podstaw w art. 155 O.p., ponieważ organ I instancji nie wykazał, aby informacje te miały wpływ na rozstrzygnięcie lub wyjaśnienie sprawy.
Wystosowanie przez organ I Instancji wezwań z 29 listopada 2023 r. do A. D. i A. L. o potwierdzenie konkretnych transakcji zakupu wyrobów węglowych od firmy P.H.U. [...] M. P. było uzasadnione koniecznością ustalenia istotnych sprawie okoliczności faktycznych. Znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia tych osób o przeznaczeniu nabytych od strony wyrobów węglowych na cele uprawniające do zwolnienia z akcyzy, nie zawierały wymaganego prawem podpisu nabywcy. Zważywszy, że wystawione przez stronę faktury dokumentujące te transakcje nie były podpisane przez kupujących, organ miał podstawy do zweryfikowania tych transakcji poprzez wystosowanie ww. wezwań o potwierdzenie zakupu wyrobów węglowych oraz ich ilości i celu zakupu. Okoliczności ta miały istotne znaczenie w sprawie ponieważ w oparciu o udokumentowaną fakturami sprzedaż wyrobów węglowych w okresie od 1 lipca 2021 r. do 26 grudnia 2021 r., organ I instancji wyliczył podstawę określonego w decyzji zobowiązania podatkowego.
Pozamerytoryczny charakter ma również zawarta w odwołaniu argumentacja, że treść wezwań wysłanych przez organ I instancji do klientów strony, spowodowała udostępnienie jej wrażliwych danych osobowych oraz przedstawienie jako przestępcy podatkowego bez rozstrzygnięcia postępowania, wskutek czego organ naruszył wyrażoną w art. 5 § 1 i 2 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego, zasadę domniemania niewinności.
Powyższe twierdzenia są bezzasadne gdyż zaskarżona decyzja nie została wydana w postępowaniu karnym, lecz w procedurze podatkowej uregulowanej przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. W odróżnieniu do postępowania karnego, przesłanką odpowiedzialności prawnopodatkowej jest sam fakt naruszenia obowiązków ujętych w przepisach prawa podatkowego, nie ma tutaj znaczenia wina strony. Nie może być zatem skuteczny zarzut naruszenia zasady domniemania niewinności strony, skoro w toku postępowania podatkowego organ podatkowy nie rozstrzygał o jej winie czy niewinności.
Jeżeli zaś chodzi o kwestię naruszenia danych osobowych, podkreślić należy, że wbrew twierdzeniom strony skorzystanie przez organ I Instancji z czynności procesowej, o której mowa w art. 155 o.p. było uzasadnione koniecznością wyjaśnienia istotnych w sprawie faktów, a wysłane w jej ramach wezwania zawierały wyłącznie dane i informacje niezbędne do realizacji tego celu, z uwzględnieniem przepisów dotyczących tajemnicy skarbowej i ochrony danych osobowych. Natomiast fakt, że strona od roku otrzymuje za pośrednictwem urzędu pocztowego we W. pisma urzędowe, których treść jak każdej przesyłki pocztowej objęta jest tajemnicą korespondencji, nie daje żadnych podstaw do twierdzenia, że w ten sposób organ ukazuje stronę wśród lokalnej społeczności jako przestępcę podatkowego.
Odnosząc się do zawartej w odwołaniu skargi na przewlekłość wskazać należy, że ponaglenie, o którym mowa w art. 141 § 1 pkt 2 o.p., przysługuje stronie w przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 tej ustawy. Przy czym w myśl art. 141 § 2 o.p., uznając ponaglenie za uzasadnione, organ wyższego stopnia wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy. Ponaglenie jest zatem składane w momencie niedotrzymania terminu przez organ, ale przed załatwieniem sprawy bowiem jego istotą jest zdyscyplinowanie organu podatkowego do terminowego załatwienia sprawy.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt okoliczności faktycznych niniejszej sprawy zauważyć należy, że w momencie wniesienia przez stronę ponaglenia na przewlekłość postępowania przez organ I instancji, postępowanie to było już zakończone wydaniem decyzji przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Brak toczącego się postępowania spowodował, że zdezaktualizowała się zasadnicza przesłanka zastosowania tego środka procesowego.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w takim stopniu w jakim pozwala na to ich ogólnikowy charakter, Sąd podkreśla, że w toku ponownego rozpatrywania sprawy, organ II instancji uznał, iż zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy był wystarczający do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i nie budził wątpliwości, a zatem nie było podstaw do przeprowadzenia żadnych dodatkowych czynności dowodowych. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zgromadził materiał dowodowy pozwalający ustalić istotną w sprawie okoliczność, tj. naruszenie przez stronę warunków sprzedaży wyrobów węglowych bez akcyzy z powodu utraty statusu PPW. Ponieważ dokonana przez organ II instancji samodzielna ocena prawna ustalonego na jego podstawie stanu faktycznego pokrywała się z oceną przyjętą przez organ I instancji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Sam fakt, że materiał dowodowy został przez organy podatkowe oceniony odmiennie niż oczekiwała tego strona skarżąca nie świadczy o naruszeniu zarzucanych w skardze przepisów postępowania podatkowego.
Strona skarżąca zarzuciła organowi II instancji, że na etapie postępowania odwoławczego nie poczynił własnych ustaleń, powielając mankamenty i uchybienia jakich dopuścił się organ I instancji, dopuszczając się w ten sposób naruszenia zasady dwuinstancyjności (art. 127 o.p.). Pełnomocnik skarżącego nie sprecyzował jednak w żaden sposób, jakie konkretnie "mankamenty" i "uchybienia" organu I instancji, zostały powielone przez organ II instancji i które konkretnie okoliczności jej zdaniem wymagały poczynienia dodatkowych ustaleń na etapie postępowania odwoławczego.
Podobnie zarzucając organowi II instancji niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, autor skargi nie wskazał, jakie okoliczności sprawy nie zostały wyjaśnione, i jakie w tym celu należało przeprowadzić dowody.
Także w przypadku zarzutów nieuprawnionego przerzucenia przez organ na skarżącego ciężaru przeprowadzenia postępowania dowodowego, czy też tendencyjnego prowadzenia postępowania dowodowego i jego stronniczą ocenę ukierunkowaną na wydanie niekorzystnego rozstrzygnięcia, pełnomocnik skarżącego ograniczył się do gołosłownych twierdzeń, nie wskazując konkretnych argumentów uzasadniających podniesione naruszenia.
Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy przeczy także całkowicie twierdzeniom pełnomocnika strony skarżącej, że organy I i II instancji zlekceważyły zasady czynnego udziału strony poprzez nieustosunkowanie się do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (jak i brak ponownego wyznaczenia terminu do zapoznania z materiałem, w sytuacji gdy po uprzednim postępowanie było kontynuowane), zasady przekonywania poprzez nie odniesienie się do licznych argumentów przemawiających na korzyść podatnika (w tym kwestii faktycznych i jego funkcjonowania), zasady prawdy obiektywnej poprzez zbieranie dowodów wyłącznie na rzecz jednej tezy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, warto przytoczyć kilka istotnych w tym zakresie faktów. Organ I instancji dwukrotnie, 15 stycznia 2024 r. i 8 marca 2024 r. poinformował stronę o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego w terminie 7 dni. W obu przypadkach strona skorzystała z tego uprawnienia stawiając się osobiście w siedzibie Drugiego Urzędu Skarbowego w K. 25 stycznia 2024 r. i 2 kwietnia 2024 r. Za każdym razem strona uzyskała kserokopie wybranych przez siebie dokumentów i przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. W pierwszym przypadku oświadczyła, że postępowanie organu I instancji prowadzone jest bez podstawy prawnej, z przekroczeniem uprawnień i rażącym naruszeniem prawa, w drugim zaś podniosła, że organ I instancji nie zmierza do merytorycznego zakończenia sprawy, lecz poszukuje sposobu na ukaranie strony ukaranie i przyporządkowuje przepisy prawa do osiągnięcia zamierzonego celu. Zaznaczyć należy, że po ostatniej z tych czynności, organ I instancji nie zgromadził żadnych nowych dowodów, kończąc postępowanie wydaniem decyzji 26 kwietnia 2024 r., w której odniósł się do twierdzeń strony dotyczących legalności przeprowadzonego w sprawie postępowania, poprzez przytoczenie stosownych podstaw prawnych swojego rozstrzygnięcia, ze wskazaniem istotnych w sprawie okoliczności, które w świetle zgromadzonego materiału dowodowego uznał za udowodnione. Organ I instancji odniósł się także w swojej decyzji do podnoszonych przez stronę w toku postępowania kontrolnego i podatkowego uwag i wątpliwości związanych ze złożeniem błędnego wniosku, wskazując, że z informacji uzyskanych z Wydziału Centralna Rejestracja IAS w P., wynikało, iż wniosek strony z 2 sierpnia 2021 r. nie zawierał wszystkich danych określonych w art. 16 ust. 2 u.p.a., niezbędnych dla uzyskania statusu PPW i w konsekwencji pozwalających na jego rejestrację w CRPA. Organ II instancji wyjaśnił stronie dlaczego na gruncie istoty sprawy i mających w niej zastosowanie przepisów prawa nie zasługują na uwzględnienie podnoszone przez nią w odwołaniu takie argumenty i okoliczności jak: choroba matki, domniemane zaniedbania legislacyjne ustawodawcy, wprowadzenie strony w błąd przez organ rejestrowy, brak przesłanek do wszczęcia kontroli bez powiadomienia, bezzasadne wzywanie kontrahentów strony do złożenia wyjaśnień i spowodowanie w ten sposób udostępnienie wrażliwych danych osobowych i przedstawienie strony jako przestępcy podatkowego bez rozstrzygnięcia postępowania, czy też przewlekłość postępowania. Organ II instancji ustosunkował się również do twierdzeń strony dotyczących powinności opodatkowania w tej sprawie firmy T., a także wyjaśnił, dlaczego nieuzasadniona jest argumentacja strony nawiązująca do analogii ze stanem faktycznym z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 28 lutego 2022 r. Z prezentowanymi w tym zakresie przez organ II instancji poglądami można się nie zgadzać, ale nie można zasadnie twierdzić, że organ do argumentów strony się nie odniósł.
W ocenie Sądu w sprawie nie doszło również do naruszenia art. 2a o.p., zgodnie z którym niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Z przepisu tego jasno wynika, że za jego pomocą nie można formułować zarzutów sprowadzających się do kwestionowania stanu faktycznego jako wyniku stosowania proceduralnych przepisów podatkowych regulujących zasady gromadzenia i oceny materiału dowodowego. Strona skarżąca nie sprecyzowała w skardze, który konkretnie przepis, z uwagi na jego wątpliwości interpretacyjne należało rozstrzygnąć na jej korzyść. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie nie zaistniały wątpliwości co do treści przepisów prawa, zaś okoliczności stanu faktycznego zostały ustalone w sposób jednoznaczny i wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia.
Reasumując Sąd nie dopatrzył się wskazanych naruszeń przepisów materialnych ani proceduralnych. Zebrany w tej sprawie materiał dowodowy pozwalał stwierdzić, że strona nie posiadając statusu PPW, w ramach działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą P.H.U. [...] M. P., w okresie od 1 lipca 2021 r. do 26 grudnia 2021 r. sprzedawała finalnym nabywcom węglowym nieopodatkowane akcyzą wyroby węglowe, nie dochowując warunków zwolnienia z akcyzy. W tej sytuacji strona stała się podatnikiem podatku akcyzowego wobec czego winna złożyć stosowne deklaracje podatkowe i zapłacić zadeklarowany w nich podatek akcyzowy. Z powyższych obowiązków publicznoprawnych strona się nie wywiązała, a zatem organ I instancji prawidłowo na podstawie art. 21 § 3 o.p., w związku z art. 21 ust. 5 u.p.a., określił stronie należne z tego tytułu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z III kwartał 2021 r. Organ prawidłowo ustalił poszczególne elementy konstrukcyjne podatku i w prawidłowy sposób wyliczył kwotę określonego w niniejszej sprawie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), oddalił skargę.