Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaznaczył, że zobowiązania spółki wynikają z deklaracji podatkowych, które zostały złożone w trakcie pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki, kiedy to skarżący miał bezpośrednią możliwość na postawie dokumentacji księgowo-podatkowej ukształtowania deklarowanego zobowiązania. Jeśli zaś tego nie zrobił to znaczy, że kwota zobowiązania wynikającego z takiej deklaracji jest bezsporna.
W terminowo wniesionej skardze B. A. zaskarżył powyższą decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wyłącznie w części dotyczącej zobowiązań podatkowych, których termin płatności przypadał w 2020 roku, jako zobowiązań które wygasły z mocy prawa wskutek przedawnienia. Wskazał przy tym, że nie kwestionuje ewentualnej odpowiedzialności za zobowiązanie podatkowe PIT za styczeń 2021 r., płatne w lutym 2021 r., w kwocie 194 zł, co pozostaje poza przedmiotem niniejszej skargi.
Skarżący wniósł o stwierdzenie, że zobowiązania podatkowe, których termin płatności przypadał w 2020 roku, wygasły wskutek przedawnienia, uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części, zasądzenie kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę stwierdził, że zobowiązania podatkowe objęte zaskarżoną decyzją, których termin płatności przypadał w 2020 roku, powstały najpóźniej w tym roku. Zgodnie z art. 70 §1 O.p., pięcioletni termin ich przedawnienia upłynął z dniem 31 grudnia 2025 r. Okoliczność, że decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej została wydana w dniu 29 grudnia 2025 r. nie ma znaczenia dla oceny skutków przedawnienia, albowiem decydujący jest moment jego upływu, a nie data wydania decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że w datach orzekania przez organy obu instancji zobowiązania te były wymagalne i mogły stanowić przedmiot orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości spółki. Nie upłynął bowiem na ten dzień termin, o którym mowa w art. 70 § 1 O.p.
Następnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej ocenił, że sporne zobowiązania są nadal wymagalne, bowiem wystąpiły okoliczności zawieszające bieg ich terminu przedawnienia.
Wobec zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2020 r., wraz z należnymi odsetkami, bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań podatkowych uległ zawieszeniu od 2 czerwca 2022 r. do 5 grudnia 2022 r. w związku z wydaniem przez organ podatkowy I instancji w dniu 02 czerwca 2022 r. decyzji w sprawie rozłożenia na raty zaległości spółki w podatku od towarów i usług między innymi za okres maj-czerwiec 2020 r., przy czym decyzja ta została zmieniona decyzją z 01 września 2022 r. w zakresie czwartej raty i udzielenia dalszego układu ratalnego Z dniem 05 grudnia 2022 r. decyzja z 01 września 2022 r. wygasła w całości z uwagi na brak uregulowania trzech kolejnych rat (tj. 1,2,3 rata) na podstawie art. 259 § 1a O.p.
Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej , uwzględniając powyższe okoliczności zobowiązania w podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2020 r. powinny ulec przedawnieniu 06 lipca 2026 r.
Odnośnie zobowiązań podatkowych objętych sporną decyzją z tytułu pobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od czerwca do listopada 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań podatkowych uległ zawieszeniu zgodnie z art. 70 § 2 pkt 1 ustawy O.p., od 2 czerwca 2022 r. do 5 grudnia 2022 r. w związku z wydaniem przez organ podatkowy I instancji:
a)-w dniu 02 czerwca 2022 r. decyzji w sprawie rozłożenia na raty zaległości spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych z tyt. wynagrodzeń pracowników za okres od września do grudnia 2018 r., od stycznia do grudnia 2019 r., od stycznia do grudnia 2020 oraz styczeń 2021 r., od marca do grudnia 2021 r.;
b)-w dniu 01 września 2022 r. decyzji w sprawie zmiany decyzji z 2 czerwca 2022 r. w zakresie czwartej raty i udzielenia dalszego układu ratalnego (karty nr [...]). Z dniem 5 grudnia 2022 r. decyzja z 1 września 2022 r. wygasła w całości z uwagi na brak uregulowania trzech kolejnych rat (tj. 1,2,3 rata) na podstawie art. 259 § 1a O.p.
Nadto Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że wobec tych zobowiązań podatkowych nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w związku z wszczęciem przez Naczelnika Urzędu Skarbowego P. w dniu 24 stycznia 2024 r. postępowania karnego skarbowego pod sygnaturą akt RKS [...] o popełnienie przestępstwa skarbowego z art. 77 § 2 w zw. z art. 6 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy.
O powyższym fakcie zgodnie z art. 70c O.p. spółka została powiadomiona 28 lutego 2024 r. pismem Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. W. z 13 lutego 2024 r.. Jak wynika z akt sprawy, postępowanie to nie zostało zakończone.
W piśmie z 11 maja 2026 r. (k. [...]) skarżący, zastępowany przez zawodowego pełnomocnika, uzupełnił zarzuty skargi, zarzucając naruszenie:
1) art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) i § 2 O.p. poprzez błędną ocenę, że skarżący już od dnia powołania na funkcję prezesa, czyli od 23 czerwca 2020r., posiadał pełen i nieograniczony dostęp do całej dokumentacji spółki, w tym do dokumentacji podatkowo-księgowej, a w konsekwencji, że obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki upłynął dla skarżącego już w dniu 22 lipca 2020r., zaś skarżący nie wykazał, że w tym okresie wystąpiły okoliczności o charakterze nadzwyczajnym, które w sposób obiektywny uniemożliwiały, a co najmniej istotnie utrudniały skarżącemu nie tylko prowadzenie spraw spółki, ale także dostęp do niezbędnej dokumentacji, choć – zdaniem pełnomocnika - skarżący wskazał i udowodnił w jak wyjątkowych okolicznościach zaczął pełnić funkcję prezesa zarządu i z jakimi realnymi, obstrukcyjnymi działaniami po stronie pracowników i poprzedniego prezesa musiał się borykać;
2) art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) i § 2 O.p. poprzez błędną ocenę, że za cały okres, w którym powstały sporne zaległości, czyli już od dnia powołania na funkcję prezesa skarżący w takim samym stopniu ponosi winę za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, choć jednocześnie sam organ podatkowy potwierdza, że biorąc pod uwagę konieczność poznania sytuacji finansowo-majątkowej spółki przez jej nowego prezesa, termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości minął skarżącemu w dniu 22 lipca 2020 r., a więc już po terminie powstania zaległości w VAT za maj 2020 r.;
3) art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) i b) i § 2 O.p. poprzez błędną ocenę, że obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki upłynął dla skarżącego już w dniu 22 lipca 2020r., podczas gdy w okresie od 23 czerwca 2020 r. do 20 lipca 2020 r. procedowany był wniosek o ogłoszenie upadłości, złożony 03 czerwca 2020 r. przez poprzedniego prezesa, a w konsekwencji 30-dniowy termin na złożenie kolejnego wniosku o ogłoszenie upadłości otworzył się dla skarżącego dopiero 24 lipca 2020 r., czyli w dniu doręczenia zarządzenia Sądu z 20 lipca 2020r. o zwrocie wniosku z 03 czerwca 2020r., a do upływu tego 30-dniowego terminu nie sposób jest przypisać skarżącemu winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, co zdaniem pełnomocnika oznacza, że skarżący nie może odpowiadać za zaległości, które powstały do tego czasu (m. in. VAT za czerwiec 2020 r., płatny do 27 lipca 2020 r.);
4) art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 116 § 1 O.p. poprzez błędną ocenę, że w sprawie spornych zaległości wystąpiła przesłanka bezskuteczności egzekucji, podczas gdy spółka dysponuje znacznym majątkiem w postaci użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości, zaś fakt obciążenia tej nieruchomości hipotekami i prowadzenia wobec niej egzekucji komorniczej nie jest jeszcze wcale równoznaczny z tym, że sporne zaległości nie zostaną zaspokojone w całości lub w części;
5) art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. poprzez brak należytego uzasadnienia dla przyjęcia oceny o zawinieniu skarżącego w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki w pierwszym okresie po powołaniu na funkcję prezesa zarządu, poprzez nieodniesienie się do wskazywanych przez skarżącego okoliczności i dowodów na wystąpienie obiektywnych i realnych przeszkód w wykonywaniu obowiązków prezesa zarządu oraz w dostępie do dokumentacji księgowo-podatkowej;
6) art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. poprzez brak należytego uzasadnienia dla oceny, że skierowanie egzekucji wobec pozostającej w majątku spółki zabudowanej nieruchomości okaże się bezskuteczne, choć organ podatkowy w żaden sposób nie przeanalizował kwestii pierwszeństwa hipotek, aktualnej wartości wierzytelności zabezpieczonych hipotecznie, które nie muszą wszak pokrywać się z maksymalnymi kwotami objętymi zabezpieczeniem, a także nie przeanalizował należycie i nie umożliwił skarżącemu odniesienia się do aktualnej i rzeczywistej wartości rynkowej przedmiotowej nieruchomości;
7) art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. poprzez brak należytego zbadania i oceny, czy podatnicy-pracownicy w składanych zeznaniach podatkowych pomniejszali podatek do zapłaty o zaliczki, które zostały przez płatnika pobrane, a nieprzekazane na rachunek organów podatkowych, co warunkuje odpowiedzialność spółki jak płatnika, a w konsekwencji akcesoryjną odpowiedzialność skarżącego;
8) art. 107 § 2 pkt 2 w zw. z art. 116 § 1 i art. 30 § 4 O.p. poprzez orzeczenie o odpowiedzialności skarżącego za zaległości w zakresie zaliczek pobranych, a nie wpłaconych przez płatnika, pomimo braku uprzedniego ustalenia i przesądzenia, że spółkę w ogóle obciąża obowiązek zapłaty tych należności, a nie tylko odsetek za opóźnienie.
Uzasadniając pełnomocnik między innymi napisał, że na kwestię oceny zawinienia w działaniach skarżącego powinien wpływ wywrzeć także wyrok Sądu Rejonowego w O. W. z dnia 18 marca 2026r. ([...]), którym uniewinniono skarżącego od zarzutów zaniechania wpłacania zaliczek na PIT-4. Pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dołączonego dokumentu.
Na rozprawie w dniu 21 maja 2026 r. Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie należy zwrócić uwagę, że skarżący zakwestionował decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w części. Jasno bowiem zastrzegł w jej treści, że przedmiotem zaskarżenia uczynił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w części dotyczącej zobowiązań podatkowych których termin płatności przypadał w 2020 roku, w ocenie skarżącego, przedawnionych.
Odnosząc się do zarzutu przedawnienia Sąd stwierdza, że jest on bezzasadny.
Stosownie do art 70 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Zatem zobowiązanie podatkowe do zapłaty w podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2020 r. oraz z tytułu pobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od czerwca do listopada 2020 r., powinno co do zasady ulec przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2025 r. Względem spornych zobowiązań wystąpiły okoliczności zawieszające bieg ich terminu przedawnienia. Według normy zawartej w art. 70 § 2 pkt 1 O.p. bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia wydania decyzji, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 1 lub 2, do dnia terminu płatności odroczonego podatku lub zaległości podatkowej, ostatniej raty podatku lub ostatniej raty zaległości podatkowej.
Należy podkreślić, że na dzień wydawania decyzji zarówno przez organ I instancji jak i organ odwoławczy sporne zobowiązania spółki były wymagalne. Organy nie odniosły się zatem do przedawnienia w uzasadnieniach swoich decyzji, a dopiero uczynił to Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę, w której został podniesiony zarzut przedawnienia. W ocenie Sądu twierdzenia organu zawarte w odpowiedzi na skargę znajdują potwierdzenie w aktach sprawy. Jak wynika z tych akt (k. [...]-[...]), wobec zobowiązania podatkowego wynikającego ze spornej decyzji z tytułu podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2020 r., wraz z należnymi odsetkami, bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań podatkowych uległ zawieszeniu, od 2 czerwca 2022 r., w związku z:
a) wydaniem przez organ podatkowy I instancji w dniu 02 czerwca 2022 r. decyzji w sprawie rozłożenia na raty zaległości spółki w podatku od towarów i usług za okres od sierpnia do grudnia 2018 r. i styczeń, luty, kwiecień-grudzień 2019 r., luty-czerwiec 2020 r. i lipiec-sierpień 2021 r. (k. nr [...]);
b) wydaniem przez organ podatkowy I instancji w dniu 01 września 2022 r. decyzji w sprawie zmiany ww. decyzji z 2 czerwca 2022 r. w zakresie czwartej raty i udzielenia dalszego układu ratalnego (karty nr [...]).
Z dniem 5 grudnia 2022 r. decyzja z 1 września 2022 r. wygasła w całości z uwagi na brak uregulowania trzech kolejnych rat (tj. 1,2,3 rata) na podstawie art. 259 § 1a O.p. Zatem uwzględniając powyższe okoliczności zobowiązania w podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2020 r. powinny ulec przedawnieniu 6 lipca 2026 r.
Odnośnie zaś zobowiązań podatkowych objętych zaskarżoną decyzją z tytułu pobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od czerwca do listopada 2020 r. to jak wynika z akt sprawy (k. [...]) bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań podatkowych uległ zawieszeniu, od 02 czerwca 2022 r. w związku z:
a) wydaniem przez organ podatkowy I instancji w dniu 02 czerwca 2022 r. decyzji w sprawie rozłożenia na raty zaległości spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych z tyt. wynagrodzeń pracowników za okres od września do grudnia 2018 r., od stycznia do grudnia 2019 r., od stycznia do grudnia 2020 oraz styczeń 2021 r., od marca do grudnia 2021 r. (karty nr [...]);
b) wydaniem przez organ podatkowy I instancji w dniu 01 września 2022 r. decyzji w sprawie zmiany ww. decyzji z 2 czerwca 2022 r. w zakresie czwartej raty i udzielenia dalszego układu ratalnego (karty nr [...]).
Z dniem 5 grudnia 2022 r. decyzja z 1 września 2022 r. wygasła w całości z uwagi na brak uregulowania trzech kolejnych rat (tj. 1,2,3 rata) na podstawie art. 259 § 1a O.p.
Ponadto wobec tych zobowiązań nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z wszczęciem przez Naczelnika Urzędu Skarbowego P. 24 stycznia 2024 r. postępowania karnego skarbowego pod sygnaturą akt RKS [...] o popełnienie przestępstwa skarbowego z art. 77 § 2 w zw. z art. 6 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2025 r. poz. 633).
W myśl art. 70 § 6 pkt 1 O.p. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Zgodnie z powyższym bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań uległ zawieszeniu z dniem 24 stycznia 2024 r. Jak wynika z akt sprawy spółka została o tym zawiadomiona 18 lutego 2024 r. (k. [...]- [...]).
Materialno-prawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi art. 116 § 1 O.p. Zgodnie z tym przepisem, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, prostej spółki akcyjnej, prostej spółki akcyjnej w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2022 r. poz. 2309) albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Zgodnie z kolei z art. 116 § 2 O.p., odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.
Przytoczone przepisy znajdują się w dziale III, rozdziale 15 O.p. zatytułowanym "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich". W odniesieniu do odpowiedzialności osób trzecich w orzecznictwie wskazuje się, że cechą charakteryzującą ich odpowiedzialność jest to, iż odpowiadają one za cudzy dług. Jest to odpowiedzialność gwarancyjna i zabezpieczająca należności publicznoprawne przed unikaniem tej odpowiedzialności przez m.in. podatników, płatników, inkasentów. Ma ona więc charakter zastępczy, subsydiarny wobec pierwotnej odpowiedzialności samych zobowiązanych z tytułu uiszczenia należności publicznoprawnych [tak: wyrok NSA z 09 lipca 2014 r., II FSK 1310/12].
Wydanie decyzji o odpowiedzialności członka zarządu wymaga wykazania zarówno przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, jak również wykazania, że nie wystąpiły przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność. Przesłankami pozytywnymi są: pełnienie funkcji członka zarządu w czasie, gdy powstała zaległość podatkowa spółki oraz bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. Do przesłanek uwalniających od odpowiedzialności należą zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub bądź brak winy w niezgłoszeniu tego wniosku oraz wskazanie mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie przynajmniej znacznej części zaległości podatkowych [tak: wyrok NSA z 06 maja 2016 r., II FSK 1771/14]. Podkreślić przy tym należy, że na organach podatkowych ciąży ciężar udowodnienia przesłanek pozytywnych. Natomiast ciężar dowodu wykazania przesłanek negatywnych (uwalniających od odpowiedzialności) spoczywa na członku zarządu spółki [por. wyrok NSA z 24 lipca 2024 r., III FSK 1270/23].
W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podołał zadaniu rekonstrukcji ww. przesłanek odpowiedzialności.
Po pierwsze organ wyższego stopnia, ustalił, uznając zarzut odwołania dotyczący czasokresu pełnienia funkcji przez skarżącego, że skarżący był prezesem zarządu spółki w okresie od 23 czerwca 2020 r. (k. [...]) do 12 kwietnia 2021 r. (k. [...]). Zobowiązania, które zostały opisane w zaskarżonej decyzji powstały w okresie, kiedy skarżący był prezesem zarządu spółki.
Ponadto Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wykazał, że egzekucja prowadzona przeciwko spółce, kierowanej przez skarżącego, okazała się bezskuteczna. W sprawie zostały wydane postanowienia Naczelnik Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej spółki. Należy wyjaśnić, że postanowienie organu egzekucyjnego jest orzeczeniem zapadającym na podstawie przepisów u.p.e.a. w związku z przepisami K.p.a. (art. 18 u.p.e.a.), co oznacza, że postanowienie organu egzekucyjnego jest orzeczeniem zapadającym w ramach osobnego stosunku administracyjnoprawnego, tj. stosunku egzekucyjnego. Jest to stosunek odrębny od tego, w jakim ma dojść do nałożenia praw lub obowiązków, tj. w ramach materialnego stosunku administracyjnoprawnego, a właściwie materialnego stosunku podatkowoprawnego. Konsekwencją takiej konkluzji jest i to, że postanowienia wydane przez Naczelnika Urzedu Skarbowego korzystają z ochrony prawnej, o której mowa w art. 16 § 1 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. Organy podatkowe, ani tym bardziej Sąd nie są uprawnione do oceny samych postanowień umarzających postępowanie egzekucyjne, ani samego toku czynności, jakie były podejmowane w ramach egzekucji administracyjnej. Skoro zapadły postanowienia z 07 listopada 2024 r. (k. [...], [...], [...]), a w ich treści wskazano, że ponowne wszczęcie postępowania egzekucyjnego może nastąpić w razie ujawnienia się składników majątkowych, to nie pozwala wątpić, że egzekucja administracyjna z majątku spółki okazała się bezskuteczna.
Podkreślenia wymagają ustalenia Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej , że zobowiązania spółki wielokrotnie przewyższają wartość majątku tejże spółki. Wskazania wymaga, że nieruchomość stanowiąca zasadniczą część majątku spółki, obejmująca jej zakład produkcyjny, przy wartości mniejszej niż 2 mln zł, została obciążona wierzytelnościami hipotecznymi na kwotę 9,375.470,03 zł. Tymczasem przepis art. 116 § 1 pkt 2 O.p, dotyczy wskazania mienia spółki, "z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części"; dotyczy mienia, z którego egzekucja jest faktycznie możliwa w znacznej części, co w praktyce oznacza, iż egzekucja ta musi być realna do przeprowadzenia i skutkująca zaspokojeniem wierzyciela (wyrok NSA z 24 maja 2016 r. II FSK 1139/14; publ. jak wyżej). W tym kontekście jako bezzasadne Sąd ocenia rozważania pełnomocnika zawarte w piśmie z 11 maja 2026 r. (k. [...]-[...]) dotyczące majątku spółki, braku przeanalizowania kwestii pierwszeństwa hipotek, czasochłonności i skomplikowania egzekucji komorniczej, wywodzonej przez pełnomocnika wiedzy notoryjnej, jakoby kwoty zabezpieczenia zazwyczaj przekraczały, i to znacząco, rzeczywistą wartość realnego zadłużenia. Sąd powtarza, że wskazanie mienia w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. musi dotyczyć mienia, z którego egzekucja jest faktycznie możliwa.
Ustalenia organów podatkowych uprawniają także do konstatacji, że spółka nie posiada wartościowych składników majątku ruchomego (nie ma pojazdów). Nie da się zatem stwierdzić, że spółka jest w stanie pokryć swoje zobowiązania z dostępnego majątku.
Wydając kontrolowaną decyzję trafnie wywiedziono, że zmaterializowały się przesłanki ogłoszenia upadłości spółki S..
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło we "właściwym czasie", powinna być dokonywana w świetle przepisów normujących postępowanie upadłościowe, tj. w świetle przepisów P.u. [por. uchwała NSA z 10 sierpnia 2009 r., II FPS 3/09].
Zgodnie z art. 11 ust. 1 P.u., dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Jak stanowi przy tym art. 11 ust. 1a powołanego aktu, domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Zgodnie z kolei z postanowieniami art. 11 ust. 2 analizowanej ustawy, dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.
Zgodnie zaś z art. 21 ust. 1 P.u., dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.
Stosownie z kolei do postanowień art. 21 ust. 2 P.u., jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, spoczywa na każdym, kto na podstawie ustawy, umowy spółki lub statutu ma prawo do prowadzenia spraw dłużnika i do jego reprezentowania, samodzielnie lub łącznie z innymi osobami.
Skarżący nie wykazał, że we właściwym terminie złożył wniosek o ogłoszenie upadłości. Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko organu II instancji dotyczące stwierdzenia momentu powstania niewypłacalności spółki jak i to stanowisko, że podstawy do zgłoszenia wniosku o upadłość spółki istniały już w chwili objęcia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu Spółki tj. 23 czerwca 2020 r., zatem skarżący winien zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości zgodnie z art. 21 ust. 1 i ust. 2 P.u. najpóźniej w terminie 30 dni od dnia objęcia zarządu w spółce, a zatem do 22 lipca 2020 r., czego jednak nie uczynił, jak również nie dopełnił formalności i nie uzupełnił wniosku złożonego przez poprzedni zarząd, co w konsekwencji spowodowało, że wniosek ten został zwrócony przez Sąd Rejonowy (k. [...]).
Jest oczywiste, że skarżący nie może ponosić konsekwencji za działania lub zaniechania sprzed daty powołania na funkcję prezesa zarządu. Rzecz jednak w tym, że skarżący, mimo podnoszonych w odwołaniu okoliczności takich jak odmowa jakiejkolwiek współpracy ze strony współpracowników, odmowa udostępnienia dokumentacji finansowo-księgowej, odmowa wstępu na teren spółki – nadal wykonywał obowiązki prezesa zarządu i aż do 12 kwietnia 2021 r., nie złożył rezygnacji z tej funkcji.
Marginalnie Sąd wskazuje, odnosząc się do wywodów strony skarżącej dotyczących braku wiedzy skarżącego o aktualnej kondycji finansowej S. sp. z o.o. w O. W.. oraz okoliczności które miały stać na przeszkodzie wykonywaniu przez skarżącego faktycznych obowiązków prezesa zarządu tej spółki, że skarżący bezpośrednio przed objęciem stanowiska prezesa zarządu spółki był przewodniczącym rady nadzorczej tejże spółki (k. [...]) i złożył rezygnację wyłącznie po to, aby zostać prezesem zarządu (k. [...]), zatem uczestniczył w sprawowaniu stałego nadzoru nad działalnością spółki. Twierdzenia skarżącego, że będąc przewodniczącym rady nadzorczej spółki nie był dopuszczany do dokumentacji finansowej i księgowej spółki nie uzasadnia braku winy skarżącego w niezłożeniu skutecznego wniosku o ogłoszenie upadłości spółki kiedy został jej prezesem. będąc przewodniczącym rady nadzorczej, przy dołożeniu należytej staranności winien mieć świadomość jaka jest kondycja finansowa spółki i że nie jest w stanie zaspokoić wszystkich swoich wierzycieli.
Na podstawie akt sprawy można bez przeszkód stwierdzić, że w trakcie sprawowania przez skarżącego funkcji prezesa zarządu jak i wcześniej, spółka nie regulowała swoich wymagalnych zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług oraz w zakresie pobranych oraz niewpłaconych zaliczek na PIT-płatnik. W stosunku do tychże zobowiązań Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził, umorzone później, postępowania egzekucyjne. To zaś pozwala na stwierdzenie, że zobowiązania te powstały, nie zostały uiszczone, podlegały egzekucji administracyjnej, ale egzekucja okazała się bezskuteczna. Brak jest zaś jakichkolwiek okoliczności wskazujących na wykonanie ww. zobowiązań.
Dodatkowo, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że spółka posiada nieuregulowane zobowiązania co najmniej wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. W.. - najstarsza zaległość obejmuje miesiąc XII 2016 r. - termin wymagalności 16 stycznia 2017 r., Prezydenta Miasta [...]. - Gminy Miasto O. W.. - najstarsza zaległość obejmuje miesiąc I 2019 r. Stan ten utrzymywał się przez ponad 24 miesiące, co nie budzi wątpliwości. Należy w tym miejscu dodać, że ustawodawca nie wiąże stwierdzenia niewypłacalności nawet z ewentualnym przedawnieniem zobowiązań, dlatego przedawnienie nie może mieć wpływu na ocenę zdolności spółki do regulowania swoich obowiązków prawnopodatkowych (wyrok WSA w Poznaniu z 10 kwietnia 2026 r., sygn. akt I SA/Po 400/26 – publ.: j.w.).
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym stan faktyczny niniejszej sprawy jednoznacznie wskazuje, że spółka była niewypłacalna już z dniem 16 maja 2017 r. (s. 17 decyzji), tj. z pierwszym dniem po upływie trzech miesięcy od opóźnienia w zapłacie jej drugiego z kolei zobowiązania ( wobec ZUS). Ustalono zasadnie, że spółka – poza zaległościami podatkowymi wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego za sierpień 2018r. – posiadała nieuregulowane zobowiązania wobec ZUS O. w O. W.. za grudzień 2016 r. – z terminem wymagalności 16 stycznia 2017 r. i za styczeń 2017 r. - z terminem wymagalności 15 lutego 2017 r.
Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela prezentowany w judykaturze sądów administracyjnych pogląd, zgodnie z którym właściwy czas na zgłoszenie wniosku o upadłość to moment, gdy członek zarządu wie albo przy dołożeniu należytej staranności powinien wiedzieć, że spółka nie jest już w stanie zaspokoić w całości wszystkich wierzycieli. Ów "właściwy czas" do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. nie może być wcześniejszy niż upływ terminu z art. 21 P.u. (uw. Sądu: nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości), ale nie może być późniejszy (wyrok WSA w Gliwicach z 1 grudnia 2016 r., I SA/Gl 838/16, LEX nr 2175196; wyrok SA w Gdańsku z 27 czerwca 2013 r., III AUa 1293/12, LEX nr 1342231).
Nadto, przesłanka egzoneracyjna wymieniona w art. 116 § 1 pkt 1 O.p. odnosi się wyłącznie do zgłoszenia wniosku, a nie do skutku tego wniosku, jakim jest ogłoszenie upadłości. Wniosek należy złożyć wówczas, gdy zaistnieją przesłanki niewypłacalności dłużnika, określone w art. 10 i art. 11 p.u.n. Jeżeli zatem dłużnik nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, powinien taki wniosek zawsze złożyć, nie antycypując, czy zgłoszenie takiego wniosku doprowadzi w konsekwencji do ogłoszenia upadłości.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, że organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że trzymiesięczny termin należało liczyć od nieuregulowanego zobowiązania spółki z tytułu zaległości wobec ZUS za styczeń 2017 r. (który to powinien zostać uregulowany do dnia 15 lutego 2017 r.). W związku zasadnie przyjęto, że trzymiesięczny termin nieuregulowania zobowiązań upływał 16 maja 2017 r., a miesięczny termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości, licząc od dnia 16 maja 2017 r., upływał w dniu 15 czerwca 2017 r.
W ocenie Sądu w toku postępowania podatkowego poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji nie naruszono zasad postępowania podatkowego, w szczególności nie naruszono reguł ogólnych rządzących tego rodzaju postępowaniem.
W niebudzący wątpliwości sposób wykazano wystąpienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe S. sp. z o.o. W tym zakresie w odpowiadający prawu sposób wykazano bezskuteczność egzekucji prowadzonych względem spółki. Odwołując się do P.u. prawidłowo wywiedziono, że doszło do niewypłacalności wskazanej spółki, a wniosek o ogłoszenie jej upadłości nie został złożony we właściwym czasie. Trafnie uznano również, że skarżący nie zdołał wykazać zaistnienia jakichkolwiek przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność. W sprawie też nie doszło do przedawnienia spornych zobowiązań.
Mając powyższe na uwadze Sąd nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi. Dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143) Sąd skargę oddalił.