Stwierdzono, że spółka jako osoba prawna jest podatnikiem podatku od nieruchomości, jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą na zasadach określonych w p.p. i w tym zakresie nie prowadzi działalności oświatowej, uprawniającej do zastosowania zwolnienia z podatku od nieruchomości. Wyjaśniono, że przedłożona ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych potwierdziła istnienie na gruntach podatnika budowli. W trakcie oględzin ustalono, że każda z budowli została wzniesiona z użyciem wyrobów budowlanych oraz są one ściśle związane z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą. Ustalono wartość wcześniej wskazanych budowli zgodnie z wartościami przyjęcia ich do ewidencji na kwotę 5.611.622,54 zł. W rezultacie kwota zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2020 r. wyniosła 215.901,00 zł.
Wskutek rozpoznania odwołania Skarżącej, w którym zarzuciła ona naruszenie art. 2 ust. 1 i art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych [Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm.; dalej w skrócie: "u.p.o.l."], decyzją z 22.12.2025 r., [...], SKO utrzymało decyzję Burmistrza w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał w szczególności, że z zaświadczenia nr [...] Wojewody [...] z 02.07.2015 r. wynika, że podatnik jest wpisany do rejestru przedsiębiorców jako prowadzący ośrodek doskonalenia techniki jazdy stopnia wyższego, pod adresem M. , [...]. Jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą na zasadach określonych w p.p. i w tym zakresie pomimo, że prowadzi niepubliczną placówkę kształcenia ustawicznego, to w związku z art. 117 ust. 4 p.o., art. 113 i art. 114 u.k.p., nie prowadzi działalności oświatowej, o której mowa w ustawie p.o. uprawniającej do zastosowania zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l.. Brak jest więc podstaw do zwolnienia podatnika z podatku od nieruchomości. Mając na uwadze, że Spółka jest w posiadaniu gruntów, budynków i budowli, związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej poprzez wpisanie ich do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a także faktyczne ich zajęcie na prowadzenie działalności gospodarczej, należało naliczyć stawkę podatku od nieruchomości właściwą dla przedmiotów opodatkowania związanych z działalnością gospodarczą.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Spółka, reprezentowana przez dotychczasowego pełnomocnika, wniosła o uchylenie obu decyzji. Zarzuciła naruszenie:
1. art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. poprzez przyjęcie, że prowadzona przez podatnika placówka nie jest objęta system oświaty, pomimo, że okoliczność przeciwna wynika ze złożonych przez niego zaświadczeń Starosty [...],
2. art. 2 ust. 1 u.p.o.l. poprzez przyjęcie, że przedmiotem opodatkowania są wszystkie nieruchomości, jakie podatnik posiada, także te wykorzystywane na cele rolne lub nieużytki, pomimo, że przedmiotem opodatkowania winny być tylko te nieruchomości i posadowione na nich budynki i budowle, które są wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej;
3. art. 70 § 1 o.p. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję Organu I instancji pomimo, że zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu;
4. art. 122 o.p. w zw. z art. 187 § 1 o.p. poprzez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego w zakresie rzeczywistego wykorzystania (zajęcia) nieruchomości oraz oparcie rozstrzygnięcia na uproszczonym założeniu, że przedmiotem opodatkowania jest "wszystko, co podatnik posiada w ewidencji środków trwałych", mimo że z twierdzeń strony wynika, iż znaczna część gruntów jest wykorzystywana rolniczo albo stanowi nieużytki co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
5. art. 191 o.p. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, polegającą na pominięciu znaczenia dowodowego zaświadczeń organu prowadzącego ewidencję placówek oświatowych oraz przyjęciu ustaleń sprzecznych z treścią tych dokumentów, mimo że strona powołuje ich domniemanie prawdziwości i związanie organu ich treścią, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
6. art. 194 § 1 o.p. (w zw. z art. 168 ust. 11 ustawy - Prawo oświatowe) poprzez odmowę mocy dowodowej dokumentom urzędowym (zaświadczeniom o wpisie/objęciu systemem oświaty) lub ich deprecjację bez przeprowadzenia skutecznego dowodu przeciwnego, mimo że zaświadczenia.
W uzasadnieniu rozwinęła argumentację zarzutów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 08 lipca 2026 r. pełnomocnik substytucyjny Spółki, r.pr. T. B., wniósł i wywiódł jak w skardze. Zwrócił uwagę, że w analogicznym stanie faktycznym tut. sąd orzekał w wyroku z dnia 13.01.2026 r., a z uwagi na stanowiska zajęte przez organ w odpowiedzi na skargę, jego zdaniem są podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania w sprawie. Na pytanie Sądu podał, że według jego wiedzy nie toczyły się postępowania prowadzące do przerwy i zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej w skrócie "p.p.s.a.") jest w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 22.12.2025 r., [...], utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy D. z 27.08.2025 r., nr [...], w sprawie wymierzenia A. Sp. z o.o. podatku od nieruchomości za 2020 rok.
Najdalej idącym zarzutem skargi, wymagającym zajęcia stanowiska w pierwszej kolejności, jest zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. Termin przedawnienia zobowiązania Skarżącej w podatku od nieruchomości za 2020 r. upływał z dniem 31 grudnia 2025 r.
Przed przejściem do dalszych rozważań należy zauważyć, co podkreślił również pełnomocnik Skarżącej na rozprawie, że w sprawie Skarżącej w zakresie podatku za 2019 r. zapadł prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z 13.01.2026 r., I SA/Po 573/25. Stanowisko tam wyrażone Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela.
Jak bowiem wskazano w ww. wyroku, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111, dalej jako "o.p.") zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek przedawnienia. Z kolei art. 70 § 1 o.p. stanowi, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Procesowym skutkiem upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w trakcie toczącego się postępowania podatkowego mającego za przedmiot takie zobowiązanie jest natomiast konieczność umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Wymóg ten wynika z art. 208 § 1 o.p., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Powyższy przepis w sposób jednoznaczny określa procesowy skutek upływu terminu przedawnienia, który wymaga od organu pierwszej instancji lub organu odwoławczego umorzenia postępowania w przypadku, gdy organ ten nie zdążył orzec przed upływem przedawnienia określonego zobowiązania podatkowego - niezależnie od tego, czy nastąpiło to po zapłacie lub przed zapłatą podatku (por. wyrok NSA z 16 lutego 2017 r., sygn. akt II FSK 3030/16, wyrok NSA z 20 października 2014 r., sygn. akt I GSK 56/13 – wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku dostępne są na w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dostępnej pod adresem: publ. CBOSA).
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślić należy, że tryb powstania obowiązku podatkowego, zobowiązania podatkowego oraz obliczenia i wpłaty podatku od nieruchomości przez osoby prawne (a taką jest skarżąca spółka) został określony w przepisie art. 6 ust. 9 u.p.o.l. Przewiduje on, że zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości w odniesieniu do osób prawnych powstaje z mocy prawa, zaś osoba taka ma obowiązek złożenia deklaracji określającej wysokość tego podatku w terminie do 31 stycznia danego roku podatkowego, a następnie wpłacenia tego podatku w tym terminie za miesiąc styczeń, oraz do 15 dnia każdego miesiąca za każdy następny miesiąc roku podatkowego. Zobowiązanie w podatku od nieruchomości od osób prawnych powstaje więc w sposób określony w przepisie art. 21 § 1 pkt 1 o.p., tj. z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego. Zdarzeniem takim jest władanie nieruchomością wskazaną w przepisach u.p.o.l. (art. 2 ust. 1 pkt 1-3) w określonym czasie. Skutkiem tego, z mocy art. 21 § 2 o.p., podatek wykazany przez podatnika w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, a więc należnym. Oznacza to, że do chwili, kiedy nie zajdą okoliczności określone w art. 21 § 3 o.p., podatek zadeklarowany jest podatkiem należnym określającym wysokość zobowiązania podatnika. Przepis art. 21 § 3 o.p. stanowi natomiast, że w przypadku niezapłacenia przez podatnika podatku w całości albo w części, niezłożenia deklaracji lub wykazania wysokości podatku w błędnej wysokości organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa prawidłową wysokość podatku. Dopiero z chwilą uprawomocnienia się decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego podatek należny wynika z tej decyzji, nie zaś z deklaracji podatnika. Do tego momentu wysokość zobowiązania podatkowego jest określona w deklaracji podatkowej.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że termin płatności określonego skarżącej zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2020 r. upływał co do zasady w 2025 r., a zatem pięcioletni okres przedawnienia tego zobowiązania rozpoczął swój bieg 1 stycznia 2021 r. i gdyby nie został przerwany zdarzeniami, o których mowa w art. 70 § 2 - § 8 o.p., upłynąłby z dniem 31 grudnia 2025 r.
Podkreślić ponadto należy, że decyzja określająca osobie prawnej zobowiązanie w podatku od nieruchomości jest decyzją deklaratoryjną (art. 6 ust. 9 u.p.o.l. w zw. z art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 o.p.). Aby decyzja ostateczna organu podatkowego wywołała wyrażony w niej skutek określenia zobowiązania podatkowego w kwocie innej niż zadeklarowana przez podatnika, musi zostać wydana i doręczona przed upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 o.p. Dotyczy to - w przypadku decyzji określającej - zarówno decyzji organu I, jak i II instancji. Niedoręczenie decyzji organu odwoławczego, odnoszącej się do decyzji deklaratoryjnej (utrzymującej ją w mocy lub orzekającej co do istoty), do momentu upływu terminu przedawnienia oznacza, że decyzja ta nie wywołuje wyrażonego w niej skutku jako odnosząca się do zobowiązania już przedawnionego (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2020 r., II FSK 908/20; wyrok WSA w Gdańsku z 21 maja 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 321/19).
W kontekście poczynionych wyżej uwag należy także zaznaczyć, że skutkiem upływu terminu przedawnienia jest bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 29 września 2014 r., sygn. akt II FPS 4/13, stwierdził, że w świetle art. 70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a o.p., w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r., po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 o.p.). W powołanej powyżej uchwale podzielono pogląd wyrażony wcześniej przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 3 grudnia 2012 r., sygn. akt I FPS 1/12.
W niniejszej sprawie wprawdzie SKO wydało zaskarżoną decyzję (22.12.2025 r.) jeszcze przed upływem terminu przedawnienia, lecz jej doręczenie – co podkreślał pełnomocnik Spółki – nastąpiło 08.01.2026 r., już po upływie terminu przedawnienia.
Jeszcze raz trzeba bowiem podkreślić, że dla ustalenia, czy skutek decyzji w postaci określenia zobowiązania podatkowego nastąpił przed upływem terminu przedawnienia, istotna jest data doręczenia decyzji, a nie data jej wydania. (zob. wyrok NSA z 03.08.2023 r., II FSK 223/21 i powołane tam orzecznictwo). Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 2 o.p. data wydania decyzji jest niezbędnym elementem decyzji podatkowej. Data wydania wskazuje na stan faktyczny i prawny jaki został uwzględniony przy jej wydawaniu. Data wydania decyzji nie jest jednak równoznaczna z momentem, od którego decyzja wywiera skutki prawne. Zgodnie bowiem z art. 212 o.p. poza wyjątkiem dotyczącym decyzji, o których mowa w art. 67d, decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie i dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne. Do momentu doręczenia decyzja może być zmieniona bez konieczności wdrożenia procedur prawnych dotyczących jej zmiany lub uchylenia. Z tego powodu przyjąć należy, że dopóki decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w wysokości innej niż zadeklarowana przez podatnika nie zostanie doręczona jej adresatowi, obowiązuje domniemanie, że podatnik prawidłowo wykazał w deklaracji zobowiązanie oraz podatek do zapłaty.
Wobec stwierdzonego powyżej naruszenia przepisu prawa materialnego (art. 70 § 1 o.p.), odniesienie się do sformułowanych w skardze zarzutów byłoby na tym etapie postępowania przedwczesne. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażony jest pogląd, że dopiero rozważenie kwestii związanych z przedawnieniem zobowiązania podatkowego, w sposób potwierdzający skuteczność zawieszenia lub przerwania biegu terminu przedawnienia, pozwoli na odniesienie się w toku sądowej kontroli do kwestii merytorycznych. Nie jest bowiem możliwe rozważanie tych kwestii w sytuacji, gdy nie jest przesądzona dopuszczalność prowadzenia postępowania podatkowego (np. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 16 września 2021 r., I SA/Go 106/21).
W toku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy powinien przede wszystkim ustalić, czy zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2020 r. uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2025 r., czy też zaszły okoliczności skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem terminu biegu przedawnienia, co skutkowałoby możliwością wydania decyzji. W przypadku braku zaistnienia takich okoliczności organ odwoławczy uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną co do zastosowania w sprawie art. 208 § 1 w zw. z art. 70 § 1 o.p.
W związku ze sformułowanymi wyżej wytycznymi, Sąd rozstrzygający niniejszą sprawę nie umorzył postępowania podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2017 r., sygn. akt II FSK 3668/14).
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Wobec braku stosownego wniosku strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika Sąd nie orzekał o kosztach postępowania, zgodnie z art. 210 § 1 p.p.s.a.