Wyrok WSA z dnia 22 lipca 2026, sygn. I SA/Po 500/26

Mając na uwadze powyższą argumentację oraz stanowisko wskazane w zakresie pytania nr [...], zdaniem strony, miejscem świadczenia usług przez P. D. będzie ojczyzna, a wnioskodawca, jako usługobiorca będzie zobowiązany do rozpoznania importu usług zwolnionych z podatku VAT.

W zakresie pytania 3, które podobnie jak pytanie nr [...] pozostaje poza przedmiotem sporu, spółka uznała, że wynagrodzeniem z tytułu wierzytelności pożyczkowych na podstawie umowy będzie dyskonto, które stanowić będzie podstawę opodatkowania z tytułu importu usług.

1.4. W opisanej na wstępie interpretacji indywidualnej z dnia 31 grudnia 2025 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko spółki za prawidłowe w zakresie pytań oznaczonych we wniosku numerami 1 i 3 oraz za nieprawidłowe w zakresie pytania oznaczonego numerem 2 i w tej ostatniej części powyższy akt został zaskarżony. Wobec powyższego poniżej przedstawiono stanowisko organu dotyczące spornej kwestii objętej we wniosku pytaniem nr [...]. I tak organ interpretacyjny podkreślił, że usługi w zakresie długów, co do zasady, korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u. Jednakże w odniesieniu do usług, o których mowa w art. 43 ust. 15 tej ustawy, tj. m.in. w odniesieniu do usług ściągania długów, w tym faktoringu, nie stosuje się zwolnienia od podatku. Każda transakcja mająca za cel windykację należności jest zatem wyłączona ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Usługa ściągania długów oraz faktoringu nie zostały zdefiniowane w krajowych przepisach prawa i należą do tzw. umów nienazwanych. Wyjaśniając rozumienie powyższych pojęć organ interpretacyjny stwierdził, że usługi tego typu polegają na "wyręczeniu" klienta z czynności zmierzających do odzyskania długu. W pojęciu usług ściągania długów i faktoringu mieści się zatem m.in. skup wierzytelności w celu ich windykacji we własnym zakresie lub odprzedaży. Zdaniem organu interpretacyjnego, usługa polegająca na "wyręczeniu" klienta z czynności zmierzających do odzyskania długu podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług bez możliwości skorzystania ze zwolnienia. Istota rozróżnienia usług obrotu wierzytelnościami oraz faktoringu sprowadza się do zapisów umów łączących strony przelewu wierzytelności, analizy ich treści oraz czynności faktycznych wynikających z tych umów. W każdym przypadku, gdy celem działania jest przejęcie wierzytelności (długu) innego podmiotu w celu wyegzekwowania (ściągnięcia długu) - usługę tę należy opodatkować, także wówczas, gdy środkiem tego celu jest nabycie cudzej wierzytelności (z ryzykiem lub bez ryzyka wypłacalności dłużnika), która to czynność mieści się w pojęciu szeroko pojętego pośrednictwa finansowego.

W ocenie organu interpretacyjnego, P. D. nabywając od strony wierzytelności pożyczkowe będzie "uwalniał" spółkę od ciężaru egzekwowania wierzytelności. Takie transakcje spełniają kryteria czynności odzyskiwania długów wyłączonych ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Koncepcja odzyskiwania długów nie zależy bowiem od sposobu, w jaki odzyskiwanie się odbywa, od tego na czyją rzecz dług zostaje ściągnięty, ani od tego w jaki sposób zostaną pozyskane środki na finansowanie nabycia wierzytelności. Pojęcie odzyskiwania długów dotyczy jasno sprecyzowanych transakcji finansowych mających na celu uzyskanie zapłaty za zbycie wierzytelności. Wobec powyższego przyjęto, że w pojęciu usług ściągania długów i faktoringu mieści się m.in. skup wierzytelności w celu ich windykacji we własnym zakresie lub odsprzedaży, jednocześnie jak strona wskazała w związku z przeniesieniem wierzytelności pożyczkowych nastąpi pełen transfer ryzyka związanego z danym portfelem wierzytelności i na P. D. przejdą ciężary oraz ryzyko związane z nabytymi wierzytelnościami (strona nie ponosi odpowiedzialności za spłatę wierzytelności pożyczkowych przez pożyczkobiorców przeniesionych wskutek zawarcia umowy na kupującego, jak również nie ponosi odpowiedzialności za ściągalność wierzytelności ani za wypłacalność pożyczkobiorców) i należy uznać, że będą spełnione przesłanki wynikające z art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u. Powyższe stanowi zaś podstawę do wyłączenia z możliwości zastosowania zwolnienia z VAT, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u. do świadczonych przez P. D. usług nabycia wierzytelności.

Dyrektor KIS nie zgodził się, że w analizowanym przypadku nie następuje transfer ciężarów związanych z windykacją należności, ponieważ wierzytelności pożyczkowe są niewymagalne. Usługa polega na uwolnieniu P. P. z konieczności egzekwowania należności, a także od ponoszenia ryzyka związanego z ewentualnym niespłaceniem należności przez pożyczkobiorców. W ocenie organu nie ma znaczenia, że przedmiotem sprzedaży były wierzytelności niewskazujące na dzień transakcji cech nieściągalności. W oparciu o powyższe uznano, że świadczenie usługi objętej umową przez P. D. na rzecz strony, polegającej na zakupie przez P. od wnioskodawcy wierzytelności pożyczkowych, nie będą stanowiły usługi objętej zwolnieniem z VAT, przewidzianym w art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u., jako "usługa w zakresie długów", która podlega opodatkowaniu VAT według właściwej stawki.

2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zaskarżyła powyższą indywidualną interpretację podatkową w części, w której stanowisko skarżącej zostało uznane za nieprawidłowe, tj. w zakresie odpowiedzi na pytanie nr [...], zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u. poprzez niewłaściwą ocenę co do zastosowania w okolicznościach sprawy, polegające na bezpodstawnym uznaniu, że czynności nabywania przez P. D. wierzytelności pożyczkowych stanowić będą usługę ściągania długów, o której mowa w tym przepisie, nie korzystającą ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, podczas gdy zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, przedmiotem cesji będą wierzytelności niewymagalne, które na moment cesji nie będą miały opóźnień w spłatach oraz zasadniczym celem i skutkiem ekonomicznym transakcji będzie sfinansowanie działalności skarżącej, nie zaś ściągnięcie długów, czy też windykacja należności lub factoring;

2) art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u. poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwą ocenę co do zastosowania powyższego przepisu, polegające na bezpodstawnym uznaniu przez organ interpretacyjny, że nabycie przez P. D. wierzytelności pożyczkowych nie będzie mieściło się w pojęciu zwolnionych z podatku od towarów i usług, usług w zakresie długów, o których mowa w tym przepisie, podczas gdy P. D. poza udzieleniem finansowania poprzez wykup nieprzedawnionych i niewymagalnych wierzytelności pożyczkowych, nie będzie wykonywał na rzecz skarżącej żadnych innych czynności, w tym czynności w zakresie administrowania wierzytelnościami i ściągania długu, w konsekwencji zgodnie z prawidłową wykładnią powyższej regulacji czynności te powinny zostać zakwalifikowane jako zwolnione z VAT usługi w zakresie długów w rozumieniu tego przepisu.

Formułując w skardze zarzuty uchybienia przepisom postępowania, wskazano na naruszenie:

1) art. 121 § 1 i 14h w zw. z art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm. – dalej w skrócie: "o.p.") poprzez zmianę przez organ przedstawionego we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji opisu zdarzenia przyszłego, polegającą na przyjęciu, że P. D. będzie "uwalniał" skarżącą od ciężaru egzekwowania wierzytelności i "wyręczał" w przyszłości stronę z czynności zmierzających do odzyskiwania długu, podczas gdy okoliczność ta nie była elementem opisu zdarzenia przyszłego, a celem transakcji nie będzie "uwolnienie" strony przez kupującego od ciężaru egzekwowania wierzytelności i P. D. nie będzie podejmował czynności zmierzających do egzekwowania długu, co w konsekwencji doprowadziło do wydania interpretacji w oparciu o odmienny opis zdarzenia przyszłego niż przedstawiony przez skarżącą we wniosku o interpretację i narusza podstawowe zasady prowadzenia postępowania podatkowego w świetle art. 121 § 1 w zw. z art. 14c § 1 o.p.;

2) art. 121 § 1 w zw. z art. 14h o.p. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych poprzez przyjęcie wykładni profiskalnej, nieuwzględniającej orzecznictwa sądów administracyjnych przywołanych w treści wniosku o interpretacje, które potwierdzają prawidłowość stanowiska skarżącej przedstawionego we wniosku oraz bezpodstawne oparcie stanowiska organu o wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 26 czerwca 2003 r., w sprawie C-305/01 i z dnia 28 października 2010 r., w sprawie C-175/09, w sytuacji gdy opis zdarzenia przyszłego przedstawiony we wniosku jest całkowicie odmienny od stanu faktycznego wynikającego z powyższych wyroków TSUE, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia profiskalnej wykładni i naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych;

3) art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 14h o.p. poprzez brak wszechstronnego odniesienia się przez organ do stanowiska skarżącej wyrażonego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, w szczególności brak odniesienia się do wszystkich przedstawionych argumentów skarżącej oraz do stanowisk prezentowanych w przywołanych przez skarżącą wyrokach sądów administracyjnych potwierdzających prawidłowość jej stanowiska oraz poprzez niewyczerpujące uzasadnienie poglądu organu interpretacyjnego.

W oparciu o powyższe zarzuty, rozwinięte i uargumentowane w uzasadnieniu skargi, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w części, w której stanowisko skarżącej zostało uznane za nieprawidłowe (w zakresie pytania nr [...]) i uznanie stanowiska skarżącej w tym zakresie za prawidłowe oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

2.2. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny podtrzymał stanowisko i argumentację wyrażone w zaskarżonej interpretacji, wnosząc o oddalenie skargi.

2.3. Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko i wywody zawarte w odpowiedzi na skargę. Pełnomocnik strony skarżącej nie wziął udziału w rozprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje:

3. Skarga ma usprawiedliwione podstawy i dlatego podlega uwzględnieniu.

W niniejszej sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a."), zgodnie z którym skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego, wydaną w indywidualnej sprawie, może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest zatem związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną interpretację, Sąd uznał, iż skarga jest uzasadniona i skutkuje uchyleniem powyższej interpretacji indywidualnej, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.

Z istoty postępowania dotyczącego udzielenia indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 14b i 14c o.p.) wynika, że organ interpretacyjny, a następnie także i sąd administracyjny w ramach kontroli zaskarżonej interpretacji są związani przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega przede wszystkim na tym, że organ wydający interpretację porusza się niejako tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej.

3.1. Oś sporu w niniejszej sprawie koncentruje się na wykładni przepisu art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u. regulującego zwolnienie określonych usług z opodatkowania VAT oraz na wyłączeniu z owego zwolnienia, na podstawie art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u., które to wyłączenie dotyczy czynności ściągania długów, a które zdaniem skarżącej nie dotyczy zbycia cesji wierzytelności pożyczkowych niewymagalnych, tzw. "zdrowych" opisanych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Odmienny pogląd prezentuje organ interpretacyjny twierdząc, że przedmiotowa usługa polega na uwolnieniu skarżącej z konieczności egzekwowania należności, a także od ponoszenia ryzyka związanego z ewentualnym niespłaceniem należności przez pożyczkobiorców, dlatego świadczenie usługi objętej umową polegającej na zakupie przez kupującego od skarżącej wierzytelności pożyczkowych, nie będzie stanowiło usługi objętej zwolnieniem z VAT, przewidzianym w art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u., jako "usługa w zakresie długów". Rację w niniejszym sporze należy przyznać skarżącej, albowiem wbrew twierdzeniu organu interpretacyjnego ma znaczenie o jakie wierzytelności chodzi i jakie czynności planuje wobec nich podjąć skarżąca, a do jakich nie podejmie kupujący.

Stosownie do przepisu art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u. zwalnia się od podatku usługi w zakresie depozytów środków pieniężnych, prowadzenia rachunków pieniężnych, wszelkiego rodzaju transakcji płatniczych, przekazów i transferów pieniężnych, długów, czeków i weksli oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu tych usług. Zwolnienie, o którym mowa m.in. w ust. 1 pkt 40, nie ma jednak zastosowania do czynności ściągania długów, w tym factoringu, co wynika wprost z regulacji zawartej w art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u.

3.2. Z wniosku o interpretację wynika jednoznacznie, że umowa zbycia wierzytelności pożyczkowych (cesja) dotyczy wierzytelności niewymagalnych, bo ich termin wymagalności nie upłynął na moment zawarcia umowy. Przedmiotem sprzedaży na rzecz kupującego byłyby zatem wierzytelności "zdrowe", tj. niewykazujące na dzień transakcji cech nieściągalności, których termin zapłaty jeszcze nie upłynął i co istotne tzw. wierzytelności trudne nie będą podlegały sprzedaży. Kluczowym, zdaniem Sądu jest, że skarżąca będzie ponosiła wobec kupującego odpowiedzialność za stan prawny wierzytelności i będzie świadczyć na rzecz kupującego, a nie odwrotnie usługi w zakresie przyjmowania spłat należności oraz administrowania spłatami należności od pożyczkobiorców i usługi te będą świadczone za wynagrodzeniem należnym skarżącej od kupującego. Celem zawarcia umowy i sprzedaży wierzytelności będzie zapewnienie stronie finansowania skarżącej, czyli uzyskanie przez spółkę środków finansowych przed datami wymagalności wierzytelności pożyczkowych, a nie sprzedaż wierzytelności pożyczkowych do kupującego celem ich windykacji przez niego na rzecz strony. Wprost skarżąca podała, że żadna ze stron nie musi podejmować czynności windykacyjnych względem pożyczkobiorców. Co więcej strona skarżąca zastrzegła uzupełniając wniosek, że jeśli po zawarciu umowy cesji wierzytelności pożyczkowych, w stosunku do przedmiotowych wierzytelności w przyszłości będzie prowadzone postępowanie egzekucyjne lub sądowe to zostanie ono inicjowane przez wnioskodawcę, czyli przez skarżącą, a nie przez kupującego. Na dzień zawarcia umowy żadna ze stron nie będzie musiała podejmować czynności windykacyjnych względem klientów, których wierzytelności pieniężne będą przedmiotem sprzedaży. Istotą świadczenia na rzecz skarżącej będzie zapewnienie jej finansowania poprzez przekazanie środków pieniężnych w zamian za nabyte wierzytelności pożyczkowe.

Uwzględniając powyższe nie sposób podzielić poglądu organu interpretacyjnego, że w niniejszej sprawie skarżąca, dokonując cesji wierzytelności pożyczkowych niewymagalnych, tzw. "zdrowych", w istocie zostanie "wyręczona" w realizacji czynności zmierzających do odzyskania długu. Nieuprawniona jest na gruncie niniejszej sprawy konkluzja zawarta w zaskarżonej interpretacji, że w ściąganiu długów mieści się m.in. skup wierzytelności w celu ich windykacji we własnym zakresie lub odprzedaży. Organ interpretacyjny pominął bowiem, że celem zawarcia umowy i sprzedaży wierzytelności pożyczkowych będzie zapewnienie stronie skarżącej finansowania, a nie windykacja długów. Wbrew twierdzeniom organu interpretacyjnego, usługa opisana we wniosku nie polega na "wyręczeniu" skarżącej spółki z czynności zmierzających do odzyskania długu. Bez związku z opisem zdarzenia przyszłego pozostaje stwierdzenie organu, że celem działania jest przejęcie wierzytelności (długu) innego podmiotu w celu wyegzekwowania (ściągnięcia długu). Rację ma autorka skargi kontestując twierdzenie organu, nie znajdujące odzwierciedlenia we wniosku, jakoby kupujący nabywając od strony wierzytelności pożyczkowe będzie "uwalniał" spółkę od ciężaru egzekwowania wierzytelności. W zaskarżonej części interpretacji nie wykazano, aby sporne transakcje spełniały kryteria "czynności odzyskiwania długów" i zbagatelizowano, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z niewymagalną wierzytelnością pożyczkową. Oświadczenie skarżącej, że na kupującego przejdą ciężary oraz ryzyko związane z nabytymi wierzytelnościami, nie jest równoznaczne z przyjęciem, że kupujący będzie wykonywał jakiekolwiek "czynności ściągania długów", o których stanowi art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u. Przeciwnie to strona skarżąca zastrzegła uzupełniając wniosek, że jeśli po zawarciu umowy cesji wierzytelności pożyczkowych, w stosunku do przedmiotowych wierzytelności w przyszłości będą prowadzone postępowania egzekucyjne lub sądowe to będą one inicjowane przez skarżącą, a nie przez kupującego. Co więcej, na dzień zawarcia umowy żadna ze stron nie będzie musiała podejmować czynności windykacyjnych względem klientów, których wierzytelności pieniężne będą przedmiotem sprzedaży. W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma, wbrew stanowisku organu, że przedmiotem sprzedaży były wierzytelności niewskazujące na dzień transakcji cech nieściągalności, czyli nie stanowiące długu wymagalnego, podlegającego ściągnięciu. Istotne jest, że przedmiotem umowy mają być wierzytelności niewymagalne, czyli takie, których termin płatności nie upłynął w chwili cesji i są to tzw. wierzytelności "zdrowe", czyli takie, co do których w momencie dokonywania cesji nie istniały wątpliwości co do możliwości ich zaspokojenia. W związku z tym nie ma wątpliwości co do tego, że zachowanie, które opisano we wniosku interpretacyjnym jest usługą w zakresie długów, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u., a o ich ściąganiu nie wspomniano

Jak wspomniano zgodnie z art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u., zwolnienie ukształtowane w art. 43 ust. 1 pkt 40 tej ustawy nie ma zastosowania do czynności ściągania długów, w tym factoringu. Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego nie wynika, takie zachowanie kupującego, który miałby podejmować aktywność polegającą na "czynności ściągania długów". Skoro przedmiotem cesji (w chwili zawarcia tej umowy) mają być wierzytelności niewymagalne i nie będą wobec nich występowały istotne wątpliwości co do możliwości ich zaspokojenia, to tym samym brak jest podstaw, aby w dniu zawarcia umowy zakładać konieczność podejmowania przez strony umowy cesji wierzytelności pożyczkowych czynności windykacyjnych.

3.3. Zdaniem Sądu dokonując analizy zdarzenia przyszłego pominięto w istocie w zaskarżonej interpretacji element ceny zbywanych wierzytelności, która jak podała skarżąca, będzie niższa od ich wartości nominalnej, ze względu na zastosowanie dyskonta. Wartość sprzedawanych wierzytelności pożyczkowych zostanie ustalona bowiem w łącznej wartości nominalnej (bez VAT) wszystkich przepływów pieniężnych wchodzących w skład wierzytelności pożyczkowych. Stopa dyskonta zostanie ustalona odrębnie dla wierzytelności pożyczkowych wyrażonych w PLN i odrębnie dla wierzytelności pożyczkowych wyrażonych w EUR. W ocenie Sądu nie można przemilczeć, że uiszczana kwota nie zależy od jakichkolwiek późniejszych okoliczności związanych ze spłatą wierzytelności i nie ma też mowy we wniosku o wynagrodzeniu prowizyjnym lub premii za ściągnięcie wierzytelności. Brak jest także więzi prawnych w odniesieniu do danej wierzytelności, po dokonaniu zakupu, pomiędzy kupującym a skarżącą, jak też brak jest danych o otrzymywaniu przez skarżącą od kupującego jakiegokolwiek wynagrodzenia za obsługę nabytej wierzytelności. Skoro przedmiotem umowy mają być wierzytelności niewymagające przymusowego ściągnięcia, to brak wskazanych cech transakcji wyklucza objęcie ich podatkowym stanem faktycznym ukształtowanym w art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u., a w konsekwencji wykluczenie przyszłych czynności podejmowanych przez stronę z zakresu zwolnienia podatkowego ukształtowanego w art. 43 ust. 1 pkt 40 u.p.t.u.

Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności należy przyjąć, że istotą cesji wierzytelności pożyczkowych w niniejszej sprawie nie jest odzyskiwanie cudzego długu. Nie każda czynność nabycia wierzytelności automatycznie stanowi świadczenie usługi ściągania długów, czy factoringu, jak twierdzi organ interpretacyjny. Aby móc uznać daną cesję wierzytelności za czynność ściągania długów, w tym factoringu, obok przeniesienia wierzytelności muszą być w niej dostrzegalne dodatkowe cechy wskazujące, że dana cesja wierzytelności, w danych okolicznościach faktycznych stanowi element czynności ściągania długów, w tym factoringu (świadczenie przez cesjonariusza na rzecz cedenta dodatkowych usług, nakierowanych na odzyskiwanie zadłużenia). W realiach przedmiotowej sprawy, wyznaczonych przez treść wniosku takich okoliczności nie opisano i organ nie był uprawniony do ich wyinterpretowywania.

3.4. Na gruncie regulacji u.p.t.u., będących przedmiotem wykładni w niniejszej sprawie, w orzecznictwie ukształtował się pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, że nie wszystkie usługi w zakresie długów korzystają ze zwolnienia, ale też że istnieją takie usługi dotyczące długów, które ze zwolnienia będą korzystać. Ze zwolnienia korzystać będą zatem tylko takie usługi dotyczące długów, których istotą nie jest ich ściąganie (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2023 r., o sygn. akt I FSK 986/20; z dnia 13 stycznia 2023 r., o sygn. akt I FSK 469/19; z dnia 2 lipca 2024 r., o sygn. akt I FSK 1114/23 i 1296/23 oraz z dnia 25 października 2024 r., o sygn. akt I FSK 337/21 – powołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, publ. CBOSA). Jak trafnie wskazano w orzeczeniu NSA z dnia 22 czerwca 2021 r., o sygn. akt I FSK 1706/20, zwolnienie z VAT dotyczy szeroko rozumianych usług finansowych jako zasada. Natomiast wyłączone spod tego zwolnienia są usługi, które można generalnie określić jak ściąganie długów, windykacja należności. Prawodawca unijny, jak i krajowy, nie preferuje bowiem tego rodzaju działalności. Zatem dla oceny, czy usługi podlegają zwolnieniu przedmiotowemu, niezbędna jest szczegółowa analiza zapisów umowy. Powinna ona zostać przeprowadzona w aspekcie zasadniczego celu, przyczyny jej zawarcia i skutków ekonomicznych. Należy bowiem odpowiedzieć na pytanie, czy usługi te przede wszystkim zmierzają do ściągania długów? Czy jest to podstawowy cel i efekt ekonomiczny tych umów? Powyższe wskazówki organ interpretacyjny winien odnieść na grunt niniejszej sprawy, albowiem z wniosku strony wynika wprost, że celem sprzedaży wierzytelności pożyczkowych do P. D. nie jest ich windykacja przez P. D. na rzecz wnioskodawcy i żadna ze stron nie musi podejmować czynności windykacyjnych względem pożyczkobiorców.

Reasumując, stanowisko organu, że cesja przez skarżącą wierzytelności pożyczkowych na rzecz kupującego stanowi usługę ściągania długów, pozostaje w oczywistej sprzeczności z elementami opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę. Ponownie rozpoznając wniosek spółki o udzielenie interpretacji indywidualnej organ uwzględni ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku i dokona pełnej i prawidłowej wykładni przepisów u.p.t.u.

3.5. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną w zaskarżonej części jako naruszającą przepisy prawa materialnego (art. 43 ust. 1 pkt 40 w zw. z art. 43 ust. 15 pkt 1 u.p.t.u.). W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono w oparciu o przepisy art. 200 i 205 § 2 w zw. z § 4 p.p.s.a., uwzględniając uiszczony wpis od skargi (200 zł) oraz wynagrodzenie (480 zł), wynikające z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018 r., poz. 1687 ze zm.), a także koszt opłaty skarbowej od złożonego do akt pełnomocnictwa (17 zł).