Powołane przez podatnika interpretacje dotyczą prawa marynarza do ulgi abolicyjnej z tytułu pracy poza terytorium lądowym, na statku podnoszącym banderę{...} , należącego do przedsiębiorstwa posiadającego faktyczny zarząd w tym kraju, a nie ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy w sytuacji korzystania przez podatnika z ulgi abolicyjnej. Nie są one adekwatne do sprawy.
Organ II instancji wskazał również, że nie było podstaw do rozpatrzenia wniosków dowodowych w postępowaniu odwoławczym odrębnym postanowieniem (postanowieniami); stanowiły one jednocześnie zarzuty odwołania, do których organ II instancji musiał odnieść się i odniósł się w tej decyzji; powielanie takiej samej argumentacji w dwóch odrębnych orzeczeniach nie miało żadnego uzasadnienia.
DIAS nadmienił też, że materiał dowodowy przedkładany w toku postępowania w niewielkim stopniu odnosił się do 2025 r. (dotyczył okoliczności faktycznych z 2024r.), a przedstawione przez podatnika informacje nie uprawdopodabniają, że okoliczności, które wskazuje, będą aktualne przez cały 2025 r., a tym samym, że zaliczki za cały rok będą niewspółmierne do podatku za ten rok, w sytuacji gdy domaga się ograniczenia zaliczek "w pełnym zakresie".
Zdaniem organu II instancji w sprawie zgromadzono kompletny materiał dowodowy, który został rozpatrzony z zachowaniem zasad postępowania, w toku postępowania dochowano wszystkich uprawnień strony postępowania, przed wydaniem decyzji wyznaczono siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie, a uzasadnienie oparte jest na przepisach prawa krajowego i międzynarodowego. Pomimo konstytucyjnego obowiązku płacenia podatków, podatnik samodzielnie "ograniczył" zaliczki na podatek dochodowy w bieżącym roku, nie wpłacając ich w ogóle.
W skardze do tut. Sądu na powyższą decyzję podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
I. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż podatnikowi nie przysługuje ulga abolicyjna z uwagi na niewyczerpanie przesłanki eksploatacji statku, na którym wykonuje pracę najemną w 2025 roku, w transporcie międzynarodowym z uwagi na typ jednostki, przy błędnie przyjętej, nie znajdującej oparcia w obowiązujących przepisach prawa definicji transportu międzynarodowego, podczas gdy całokształt przedstawionego przez Podatnika materiału dowodowego, przy braku jakichkolwiek kontrdowodów ze strony organu, wskazuje, iż jednostka O., kwalifikowana jako other cargo ship, jest zdolna i przystosowana do przewozu pasażerów i ładunków, a co za tym idzie, była eksploatowana w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo z faktycznym zarządem w {...}i;
II. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 120, art 121 § 1, art. 122 o.p., przez podjęcie przez organy podatkowe działań niezgodnych z przepisami prawa, rozstrzygnięcie na niekorzyść Podatnika wszystkich niejasności, co do interpretacji przepisów prawa, jak również stosowanie wykładni przepisów prawa krzywdzącej dla Podatnika oraz uporczywe twierdzenie, że brak jest jasnych przesłanek pozwalających na ustalenie, jaką umowę dotyczącą podwójnego opodatkowania należy stosować w odniesieniu do sytuacji Podatnika oraz poprzez podjęcie przez Organy podatkowe obu instancji działań, które nie zmierzały do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co więcej stosowanie wykładni przepisów prawa krzywdzącej dla podatnika;
2. art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 22 § 2a o.p. przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji;
3. art. 180 w zw. z art. 187 oraz w zw. z art. 191 o.p. przez:
- nieuwzględnienie jako dowodu w sprawie wyjaśnień przedstawionych przez
podatnika w toku prowadzonego postępowania,
- wyprowadzenie nielogicznych wniosków przez organy podatkowe na skutek pseudointerpretacji przepisów prawa dokonanej na podstawie własnej oceny i uznania organów,
- niewyczerpujące i nierzetelne rozpatrzenie całego materiału dowodowego przedstawionego przez podatnika,
- dokonanie przez organy podatkowe oceny dowodów w sposób dowolny, nielogiczny, nierzetelny i niespójny,
- przerzucenie ciężaru dowodu na podatnika oraz ustalenie nowych definicji poszczególnych terminów bez podania podstawy prawnej bądź rzetelnego źródła pozyskania tychże definicji.
4. art. 187-188 o.p. oraz art. 191 o.p. przez nierozpatrzenie w całości i w sposób wyczerpujący zebranego w sprawie materiału dowodowego zaoferowanego przez skarżącego, co było konieczne dla oceny wiarygodności i mocy innych dowodów, a także pozwalało na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, a także przekroczenie zasad swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło do nieobiektywnej oceny dowodów i sprzecznych z materiałem dowodowym ustaleń o braku faktycznego i znajdującego oparcie w przepisach prawa materialnego uprawnienia do ulgi abolicyjnej, oraz przez wyprowadzenie nielogicznych i niezgodnych z wiedzą życiową oraz prawną wniosków przez organ, a także przez niepodjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebranie kompletnego materiału dowodowego, w oderwaniu od dokumentów przedstawionych przez podatnika i stanu faktycznego oraz oceny dowodów w sposób dowolny, wybiórczy i nielogiczny, wyłącznie na korzyść Skarbu Państwa, co w konsekwencji skutkuje błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, który to miał wpływ na późniejsze błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego wraz z brakiem dodatkowego wezwania, jeżeli organ podatkowy miał wątpliwość co do eksploatacji statku w transporcie międzynarodowym.
III. Naruszenie przepisów prawa materialnego, przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:
1. art. 9 Traktatu o Unii Europejskiej w zw. z art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w zw. z art. 2 i w zw. z art. 6 Traktatu o Unii Europejskiej w zw. z art. 91 Konstytucji RP, tj. naruszenie zasad praworządności, prawa człowieka i demokracji oraz równości obywateli Unii Europejskiej wobec prawa oraz ochrony praw człowieka, jako zasad ogólnych prawa europejskiego, które stanowią główny fundament systemu Prawa Europejskiego poprzez dyskryminuję osób fizycznych wykonujących pracę najemną na pokładzie statku poprzez rozróżnianie ich sytuacji prawnej wyłącznie ze względu na typ statku/jednostki pływającej wbrew obowiązującej Polskę umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania z Wielką Brytanią tworząc tak zwaną pułapkę interpretacyjną, która wynika z pułapki normatywnej;
2. art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, w zw. z art. 2 TUE oraz art. 91 Konstytucji RP przez różnicowanie przez organy podatkowe praw i obowiązków oraz sytuacji podatkowej marynarzy (obywateli UE) wykonujących pracę na statkach przeznaczonych ściśle do przewozu towarów lub pasażerów, z sytuacją marynarzy wykonujących pracę na innych rodzajach statków (definiowanych jako other cargo ship) całkowicie zdatnych do żeglugi międzynarodowej, a których to zadania polegają stricte na wykonywaniu działalności wspomagającej transport morski, oraz narusza prawa człowieka i podstawowe jego wolności;
3. art. 9 w związku z art. 6 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 13 i art. 14 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3,5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.) przez naruszenie przez organy w trakcie trwania postępowania prawa podatnika do rzetelnego postępowania, prawa do obrony swoich racji, prawa do postępowania w rozsądnym terminie oraz prawa do uzyskania uzasadnionej decyzji, z której w sposób jasny i logiczny wynikają motywy działania decydenta, przejawiające się między innymi w niejednolitości orzecznictwa i praktyki administracyjnej (tworzenia prawa urzędniczego), które prowadzą do naruszenia prawa do rzetelnego postępowania, które ma gwarantować każdemu obywatelowi Unii Europejskiej zakaz dyskryminacji;
4. art. 2 w związku z art. 7 w związku z art 32 ust 2 oraz w związku z art. 83 w związku z art. 84 w związku z art. 87 ust. 1 i art. 91 Konstytucji RP przez niejednolite i nierówne traktowanie podatników, niejednolite, nierzetelne i niespójne odniesienie się do wniosku podatnika działanie organu w oparciu o własne stanowisko wypracowane na skutek zastosowania tzw. partykularyzmu interpretacyjnego w zakresie ustalenia sytuacji podatkowej podatnika, dopuszczenie się przez organ dyskryminacji i nierównego traktowania podatnika ze względu na wykonywany przez niego zawód oraz naruszenie przez organ obowiązku przestrzegania prawa przez niezastosowanie się do dyspozycji powszechnie obowiązujących przepisów prawa, tj. hierarchii źródeł prawa obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej, w tym przepisów bilateralnych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz przepisów Unii Europejskiej, które stosowane są wprost, a także zwyczaju międzynarodowego, który stanowi jedno ze źródeł prawa Unii Europejskiej;
5. art. 217 Konstytucji RP przez rozpoznanie sprawy w sposób zmierzający do niezgodnego z prawem nałożenia na podatnika obciążeń podatkowych.
6. art. 1 protokołu 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 14 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 2 TUE oraz art. 91 Konstytucji RP, polegający na odebraniu podatnikowi możliwości z przysługującego mu prawa podmiotowego tj. ulgi abolicyjnej przez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób jednostronny, kierunkowy, nieproporcjonalny i efekcie zmierzający li tylko do wymierzenia podatku bez podstawy prawnej, a tym samym uszczuplenia majątku podatnika naruszając tym samym przepisy UE, przepisy prawa międzynarodowego oraz przepisy krajowe,
7. art. 14 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 lit. a Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od zysków majątkowych (zwanej dalej: Umową UPO), przez uznanie, iż nie znajduje ona zastosowania w niniejszym stanie faktycznym z uwagi na nieuprawdopodobnienie przez podatnika wykonywania pracy na statku morskim eksploatowanym w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo z miejscem faktycznego zarządu w Wielkiej Brytanii, pomimo dostarczenia przez podatnika dokumentów wystarczających do wydania pozytywnej decyzji w przedmiotowej sprawie;
8. art. 3 ust. 1 lit. h Umowy UPO, przez uznanie, iż statek na którym podatnik świadczy pracę, nie jest eksploatowany w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo z faktycznym zarządem w Wielkiej Brytanii, pomimo przedłożenia przez podatnika w toku postępowania przed organami podatkowymi licznych dokumentów potwierdzających kwestionowaną okoliczność;
9. art. 2a ustawy o.p. przez nierozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości, co do treści przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika, zgodnie z założeniem nowej procedury podatkowej;
10. art. 27 g u.p.d.o.f. przez jego niezastosowanie i tym samym błędne uznanie, że prawo do skorzystania z ulgi abolicyjnej jest zależne od zapłaty podatku zagranicą;
11. art. 27 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 9 w zw. z art. 27 g u.p.d.o.f. przez jego błędne zastosowanie, tj. wskazanie, iż dochód skarżącego będzie opodatkowany według zasad ogólnych bez możliwości zastosowania ulgi abolicyjnej;
12. art. 27g ust. 1 i 2 u.p.d.o.f. przez brak przyznania skarżącemu prawa do ulgi abolicyjnej, pomimo spełnienia przez skarżącego wszystkich przewidzianych prawem przesłanek warunkujących jej zastosowanie;
13. art. 22 § 2a o.p. przez niezastosowanie go w przedmiotowej sprawie i uznanie, że podatnik nie uprawdopodobnił eksploatacji statku w transporcie międzynarodowym przez podmiot z faktycznym zarządem w Wielkiej Brytanii, tym samym organ wydał decyzję w oparciu o swoją indywidualną ocenę i określił sytuację prawno-podatkową podatnika na przyszłość, co bezwzględnie stanowi o wadliwości decyzji i konieczności wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że każdy statek jest statkiem towarowym, ponieważ inaczej nie będzie mógł pracować nigdzie na świecie. Taka jest właśnie rola statków – przewozi sprzęt do badań czyli towar na miejsce badań, a potem ten sprzęt zabiera i dostarcza w inne miejsce. Podobnie jest z dostarczaniem koniecznego sprzętu na prowadzenie projektu i przewożenie wyników materiałów, co też jest towarem. Od wartości tego towaru firma płaci podatki.
Zdaniem skarżącego uprawdopodobnił on, że statek na którym w 2025 r. wykonuje pracę najemną będzie poruszał się na wodach międzynarodowych należących do różnych państw. W jego ocenie dokumenty, które dostarczył organowi są wystarczające do uprawdopodobnienia, że statek "O" jest eksploatowany w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo z faktycznym zarządem w {...} . Mają one zwiększoną moc dowodową jako dokumenty urzędowe. Bez przeprowadzenia przeciwdowodu organ podatkowy nie może odrzucić istnienia faktów w nich stwierdzonych.
Według skarżącego informacje dotyczące typu statku oraz jego historii żeglugi, pozyskane przez organ I instancji ze stron internetowych, są błędne. Ponadto jako strony ogólnodostępne, które nie są stronami rządowymi i nie posiadają certyfikacji, nie mogą stanowić głównego dowodu, w oparciu o który organ opiera swą argumentację oraz kwestionuje dokumenty przedłożone przez podatnika.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania względem kontrolowanej decyzji środków określonych w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143) dalej: p.p.s.a. Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji mogłoby bowiem nastąpić w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żadna z powyższych okoliczności w kontrolowanej sprawie jednak nie zaistniała.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca skarżącemu ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych należnych w 2025 r.
W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył wniosek o ograniczenie wysokości poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2025 r. w pełnym zakresie. We wniosku wskazał, że jest marynarzem i w 2025 r., będzie wykonywał pracę najemną na pokładzie statku morskiego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym przez brytyjskie przedsiębiorstwo. Organy podatkowe odmówiły ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2025 r., stwierdzając, że skarżący nie wykazał, aby wykonywał pracę na statku morskim eksploatowanym w transporcie międzynarodowym, a przede wszystkim nie uprawdopodobnił przesłanek z art. 22 § 2a o.p. Zgodnie z tym przepisem, organ podatkowy, na wniosek podatnika, ogranicza pobór zaliczek na podatek, jeżeli podatnik uprawdopodobni, że zaliczki obliczone według zasad określonych w ustawach podatkowych byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego na dany rok podatkowy.
Spór sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy w kontekście art. 22 § 2a o.p. podatnik uprawdopodobnił, że zaliczki na podatek, obliczone według zasad określonych w ustawach podatkowych, byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu podatnika przewidywanego na 2025 r. Instytucja ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy może bowiem zostać zastosowana przez organ podatkowy wyłącznie wtedy, gdy podatnik uprawdopodobni, że zaliczki miesięczne byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego na dany rok podatkowy. Organem uprawnionym zaś do rozpoznania takiego żądania jest organ właściwy do ustalania lub określania zobowiązań z tytułu podatku dochodowego. Przy czym, organ podatkowy winien najpierw rozważyć, czy istnieją okoliczności faktyczne i prawne umożliwiające uwzględnienie wniosku, a dopiero w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie może nastąpić wyrażenie zgody na ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy - zgodnie z dyspozycją art. 22 § 2a o.p.
Tym samym, podatnik składając wniosek o ograniczenie poboru zaliczek jest inicjatorem tego postępowania, co wymaga szczególnego zaangażowania wnioskodawcy, gdyż to on posiada wiedzę o okolicznościach, które mogą uprawdopodobnić, że zaliczki obliczone według zasad określonych w ustawach podatkowych byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego za dany rok.
Przez uprawdopodobnienie rozumieć należy taką czynność procesową, która stwarza w ocenie organu orzekającego większy lub mniejszy stopień przekonania o prawdopodobieństwie istnienia lub nieistnienia określonego faktu lub wystąpienia pewnych okoliczności. Uprawdopodobnienie jest swoistym środkiem zastępczym w relacji do dowodu, w znaczeniu ścisłym, nie dającym całkowitej pewności co do faktów, ale pozwalającym na stwierdzenie, że ich istnienie w takiej czy innej formule jest prawdopodobne.
Podkreślenia wymaga, że same tylko oświadczenia czy twierdzenia podatnika są w aspekcie uznania określonego faktu za uprawdopodobniony niewystarczające. Dopiero uprawdopodobnienie przez stronę zaistnienia okoliczności wskazanych w treści przepisu art. 22 § 2a o.p., może prowadzić do zastosowania normy stanowiącej o ograniczeniu poboru zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy.
W skardze do sądu administracyjnego skarżący podnosi, że wbrew twierdzeniom organu, przedstawione przez niego dokumenty są wystarczające do uprawdopodobnienia, że statek "O" jest eksploatowany w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo z faktycznym zarządem w{...}. Według skarżącego dostatecznie uprawdopodobnił on, że ww. statek będzie poruszał się na wodach międzynarodowych należących do różnych państw. Jego zdaniem pozyskane przez organ I instancji ze stron internetowych informacje określające typ statku oraz jego historię żeglugi są błędne, zaś dokumenty załączone do wniosku mają charakter dokumentów urzędowych i podwyższoną wartość dowodową.
W ocenie Sądu pomimo bardzo szerokiego ujęcia zarzutów skargi, zarówno w aspekcie prawnoprocesowym, jak też prawnomaterialnym, żaden z jej zarzutów nie okazał się trafny. W niniejszej sprawie zarówno ustalenia organu, jak i następująca po nich ocena prawna, odpowiadają stosownym normom prawa.
W zakresie prawa procesowego i dokonanych ustaleń faktycznych, jako opartych na zgromadzonych dowodach, należało stwierdzić, że żaden z zarzutów naruszenia prawa procesowego nie jest zasadny, bowiem organy przeprowadziły w sposób pełny postępowanie, uzyskały wszelkie konieczne dla ustalenia stanu faktycznego dowody, które poddały trafnej ocenie. Należy przy tym wyodrębnić dokonywanie ustaleń faktycznych na podstawie zgromadzonych dowodów od oceny prawnej tych okoliczności, w szczególności odnośnie posiadania uprawnienia skarżącego do uzyskania ulgi, o którą się ubiega, poprzez ograniczenie pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.
W aktualnie omawianym zakresie należy zatem przyjąć, że organy trafnie oceniły charakter statku, na którym skarżący pracuje i z racji którego to zatrudnienia pobiera wynagrodzenie podlegające regulacjom dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych. W tym zakresie należy zatem tylko zgodzić się z ustaleniami organów, że statek ten zarządzany jest przez firmę wykonującą swoje czynności i mającą siedzibę w {...}i podlegającej prawu brytyjskiemu. Statek ten jest typem statku sejsmograficznego, tzn. jego bezpośrednim celem jest badanie geofizyczne dna morskiego, a nie przewóz osób i ładunków pomiędzy miejscami położonymi w różnych państwach - nie funkcjonuje w odpowiednio zdefiniowanym transporcie międzynarodowym. Statek ten pracował poza wodami terytorialnymi{...}. Skarżący jest na nim zatrudniony na podstawie umowy o pracę.
Ustalenia takie mogły stać się podstawą do oceny prawnej sytuacji podatkowej w jakiej znajduje się skarżący, a mianowicie możliwości skorzystania przez niego z uprawnienia jakie daje przepis art. 14 ust. 3 Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od zysków majątkowych, podpisanej w Londynie dnia 20 lipca 2006 r. (Dz. U. 2006 nr 250 poz. 1840, dalej: Konwencja).
Przepis ten wskazuje na kraj opodatkowania pewnego rodzaju dochodu uzyskiwanego przez podatnika, co do którego mogłyby mieć zastosowanie przepisy prawa podatkowego w Polsce. Wskazuje on więc, że wynagrodzenie otrzymywane za pracę najemną, wykonywaną na pokładzie statku morskiego bądź statku powietrznego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo Umawiającego się Państwa może być opodatkowane w tym Państwie. Po spełnieniu zatem przesłanek określonych w tym przepisie opodatkowanie dochodów przez podatnika posiadającego obowiązek podatkowy w Polsce może być opodatkowane w Wielkiej Brytanii. Oznaczałoby to zatem, że nie podlega opodatkowaniu w Polsce. Omawiany przepis znajduje zastosowanie w przypadku pracy podatników polskich w warunkach w nim określonych, jeżeli wykonują oni pracę na statkach brytyjskich.
Należy jednak podkreślić, że nie każda osoba zatrudniona na statkach brytyjskich będzie podlegać pod powyższą regulację, ale jedynie zatrudniona na statku, którym wykonywany jest międzynarodowy transport morski. Definicja ta, jak wynika ze skargi, jest istotą sporu pomiędzy stronami.
W tym zakresie należy wskazać, że przepis ten nie ma charakteru szerokiego, nie dotyczy marynarzy zatrudnionych na wszystkich statkach, lecz tylko takich statkach, które wykonują międzynarodowy transport morski. Definicja ta była już wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych i opowiedziały się one za wąskim rozumieniem tego przepisu, ograniczając zakres stosowania omawianej regulacji do statków, które rzeczywiście wykonują przewóz towarów, wyłączając z jego zakresu wszelkie jednostki, które co prawda mogą transportować towary (wydaje się, że każdy statek, niezależnie od jego funkcji może przewozić towary lub pasażerów), lecz ich główna funkcja jest inna (np.: statki badawcze, wiertnicze, ratownicze, itp.).
W tym zakresie Sąd wskazuje, że w pełni akceptuje pogląd wyrażony przez sąd kasacyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2025 r. sygn. II FSK 419/24, w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "artykuł 14 ust. 3 Konwencji z Wielką Brytanią stanowi o wynagrodzeniu uzyskanym w związku z wykonywaniem pracy najemnej na pokładzie statku morskiego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym. Dla zastosowania regulacji z tego przepisu nie wystarczy, aby na statku morskim mogły być przewożone rzeczy lub ludzie, ale konieczne jest, aby był on eksploatowany w transporcie międzynarodowym, czyli aby jego główną funkcją był transport międzynarodowy".
Wykładając bowiem pojęcie "transport międzynarodowy" należy odwołać się do definicji zawartej w art. 3 ust. 1 lit. h Konwencji, ale przede wszystkim do postanowień art. 14 ust. 3 tejże umowy. To właśnie ten przepis ma kluczowe znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy, a definicja zawarta w art. 3 ust. 1 lit. h Konwencji ma znaczenie pomocnicze, ale nie rozstrzygające przy dokonywaniu jego wykładni. W art. 3 ust. 1 lit. h Konwencji mowa jest wyłącznie o tym, że "transport międzynarodowy" oznacza wszelki transport statkiem morskim lub statkiem powietrznym. Wyraz "eksploatować", w znaczeniu odpowiadającym kontekstowi, w jakim występuje w tym przepisie, oznacza "ciągnąć zyski z cudzej pracy najemnej; wykorzystywać kogoś lub coś maksymalnie", albo "czerpać korzyści" (https://sjp.pl; Słownik Języka Polskiego pod redakcją M. Szymczaka, PWN, Warszawa 1978, s. 525-526). Przy czym, wbrew zarzutom skargi Sąd I instancji, uznaje za nienaruszające prawa odwołanie się do znaczenia potocznego słów użytych w wykładanych przepisach, z uwagi na prymat wykładni językowej. To zaś skutkuje odwołaniem się do słowników języka polskiego, by ustalić leksykalne znaczenie danego użytego słowa.
Przedmiotowy przepis ma zatem zastosowanie tylko w takiej sytuacji, gdy pracownik zatrudniony jest na statku, którego głównym celem jest przewożenie towarów, nie zaś wtedy, gdy jest on przeznaczony do innych celów. W tym zakresie wskazać można inne jeszcze orzeczenia NSA, w których dokonano analogicznej wykładni przepisu art. 14 ust. 3 Konwencji (wyroki NSA z: 3 lipca 2025 r. II FSK 1307/22, 17 października 2025 r. II FSK 201/23, 15 października 2025 r. II FSK 151/23, 14 listopada 2025r. II FSK 343/23).
Podkreśla się, że transport w rozumieniu tego przepisu jest wykonywany, gdy głównym dochodem przedsiębiorstwa jest wynagrodzenie z tytułu frachtu. Nie jest zatem tak, jak podnosi skarga, że wykładnia przepisów zastosowana przez organ jest oderwana od dotychczas ukształtowanej w tego typu sprawach linii orzeczniczej.
Sądy administracyjne wskazały także w swoim orzecznictwie, że niektóre rodzaje statków są wykluczone z tej regulacji, jak statki badawcze (wyrok NSA z 9 października 2025 r. II FSK 954/24), czy statki typu Research Vessel, czy Survey Vessel (prawomocny wyrok WSA w Szczecinie z 8 października 2025 r. I SA/Sz 411/25).
Mając na uwadze powyższe rozważania sąd stanął na stanowisku, że argumenty skargi, w zakresie w jakim prowadzą one do takiej wykładni omawianego przepisu, że statek "O" mógłby być uznany za wykonujący przewóz międzynarodowy towarów, nie zasługują na uwzględnienie. Jak już bowiem wyżej wskazano, nie jest to jego główna rola i wynagrodzenie z tytułu przewozu (fracht) nie jest głównym przychodem z jego eksploatacji. Specyficzna budowa tego statku wyklucza, aby jego głównym zastosowaniem był przewóz towarów. Jego głównym zadaniem jest badanie geofizyczne dna morskiego przy wykorzystaniu wysokospecjalistycznego wyposażenia i oprogramowania statku. Praca na tego typu jednostce nie wyczerpuje hipotezy przepisu art. 14 ust. 3 Konwencji.
Nie będą przy tym miały znaczenia dla zastosowania tego rodzaju wykładni wszelkie zarzuty stawiane rozstrzygnięciu, a zwłaszcza wyprowadzane z prawa unijnego zarzuty dyskryminacji bądź niezapewnienia równości marynarzom pracującym na statkach, których głównym celem jest przewóz towarów i statkach innych. Przepisy bowiem o charakterze abolicyjnym mają charakter przepisów specjalnych i jako wyjątki od zasady powszechności opodatkowania muszą być wykładane ściśle. W tym przypadku umawiające się strony odniosły się tylko i wyłącznie do transportu morskiego i tylko w tym, ściśle określonym zakresie unormowanie to może być stosowane.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 października 2025 r. II FSK 151/23, sytuacja marynarzy pracujących na statkach wykonujących transport międzynarodowy jest (pod względem możliwości podwójnego opodatkowania) odmienna od sytuacji marynarzy wykonujących pracę na statkach wykonujących inne zadania niż transport. W przypadku tych pierwszych mogą oni wykonywać pracę na terenie różnych jurysdykcji podatkowych (pływają między różnymi portami i po różnych wodach terytorialnych). W tym przypadku powiązanie jurysdykcji podatkowej w zakresie ograniczonego obowiązku podatkowego z siedzibą (miejscem faktycznego zarządu) przedsiębiorstwa eksploatującego statek, pozwala na jednoznaczne przypisanie marynarza do określonej jurysdykcji. Statki niewykonujące transportu międzynarodowego (przykładowo statek wsparcia nurków) wprawdzie również zawijają do portów, jednak znaczną część czasu spędzają w jednym miejscu (na wodach międzynarodowych lub terytorialnych jednego państwa). W takim przypadku można ustalić właściwą jurysdykcję podatkową w inny sposób.
Nie zachodzi zatem sytuacja dyskryminowania marynarzy, czy też niezapewnienia równości. Państwo miało w tym przypadku prawo do zastosowania takiego właśnie unormowania w zakresie wyznaczenia miejsca (kraju), w którym realizowany będzie obowiązek podatkowy w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.
Nie zasługuje na uwzględnienie także ten zarzut, który dotyczy wykonywania transportu międzynarodowego przez statek "O", jak bowiem wyjaśnił organ, przełożone dokumenty w większości odnoszą się do 2024 r. lub stanowią informację, że zawijał do określonych portów, jednak bez informacji jaki był charakter tego transportu. Dokumenty za 2025 r. wskazują jedynie na fakt wymustrowania 28 stycznia 2025 r. Brak zatem dowodów, że od momentu wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem o ograniczenie poboru zaliczek, "O" wykonywał transport międzynarodowy w rozumieniu Konwencji. Słusznie zatem organy oceniły, że dokumenty te nie wskazują na wykonywanie transportu międzynarodowego w rozumieniu Konwencji.
W ocenie Sądu w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym organy słusznie doszły do przekonania, że skarżący nie wykazał, że zaistniała okoliczność z art. 22 § 2a o.p., tj. że zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych będą niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego w roku 2025. Jego wnioskowanie opierało się bowiem na braku opodatkowania w Polsce, co wynika z przedstawionej przez niego interpretacji art. 14 ust. 3 Konwencji, a która to interpretacja, jak wykazały organy, jest błędna.
W sprawie nie występowały nie dające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa, a zatem przepis art. 2a o.p. nie znalazł zastosowania.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.