Na powyższą interpretację W.P. w dniu 29 lutego 2022 r. złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i zarzuciło naruszenie:
- art. 2 pkt 9 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, art. 2 a, art. 15 ust. 6 ustawy o VAT przez dowolną i błędną interpretację w wyniku której uznano iż W.P. będzie zobowiązane do rozpoznania usługi i odprowadzania podatku VAT,
- art. I umowy o utworzeniu B. zawartej w [...] z dnia 22 lipca 1944 r. wejście w życie w Polskie dnia 26 marca 1946 r. (Dz. U. z 1948 nr 40 por 292 ) poprzez błędną interpretację iż świadczone usługi nie mieszczą się w działaniach statutowych B.,
- art. VII § 9 umowy o utworzeniu B. zawartej w [...] z dnia 22 lipca 1944 r. wejście w życie w Polsce dnia 26 marca 1946 r. przez nieuwzględnienie przedmiotowego immunitetu podatkowego.
Stawiając te zarzuty W.P. wniosło o uchylenie zaskarżonej interpretacji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi W.P. podniosło, że B. jest podmiotem prawa publicznego świadczącym usługi doradcze w ramach swoich zadań statutowych w związku z czym, wykonane usługi nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż wyłączone to jest, w reżimie prawa krajowego, przez przepis art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Nie są bowiem podatnikami podmioty prawa publicznego realizujące działalność publiczną.
Ponadto uzasadniono, że DKIS nie odniósł się do instytucji immunitetu podatkowego który przysługuje B. ma nocy art. VII § 9 umowy o utworzeniu B..
WSA w Rzeszowie wyrokiem z dnia 23 czerwca 2022 r. sygn. I SA/Rz 202/22 uchylił zaskarżoną interpretację i zasądził od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącego W.P. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sąd uznał, że B. nie może być uznany za podatnika, gdyż dotyczy go wyłączenie opisane w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Sąd skonstatował, że jeżeli podmiot prawa publicznego, niekoniecznie organ władzy publicznej podejmuje czynności w reżimie publicznoprawnym, a nie działa jak prywatny przedsiębiorca to podlega wykluczeniu z kategorii podatników podatku od wartości dodanej.
Poza sporem natomiast jest – argumentował dalej Sąd, że B. posiada szczególną pozycję międzynarodową, tj. działa na podstawie umowy międzyrządowej i wykonuje czynności na rzecz swoich członków. Jego działalność polega na pomocy w odbudowie i rozwoju gospodarczym członków, nie ma charakteru komercyjnego. Choć nie jest organem władzy publicznej to działa w reżimie publicznoprawnym.
Sąd stwierdził, że na podstawie postanowień umowy B. korzysta z immunitetu podatkowego ustanowionego w art. VII § 9 umowy zwolnienie to uzależnione jest jedynie od tego aby operacje i transakcje były dozwolone umową. Świadczone przez B. usługi zgodne są z umową w sprawie utworzenia B. bowiem wpisują się w określone w art. I cele B. Skoro zaś transakcje zwolnione są z wszelakich podatków, to nie powstaje obowiązek w podatku od towarów i usług. Organ błędnie zinterpretował, że w opisanym stanie faktycznym zwolnienie transakcji z udziałem B. nie wpływa na zniesienie obowiązku drugiej stronie tej transakcji w zakresie podatku od towarów i usług. Postanowienia umów międzynarodowych powinny być interpretowane w ten sposób, że wątpliwości rozstrzygane są na korzyść postanowień tych umów. W ocenie Sądu zasadny był zarzut nie odniesienia się przez Interpretatora do kwestii immunitetu podatkowego B..
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do NSA wniósł DKIS, który zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
- art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28 i art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r., o podatku od towarów i usług poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwą ocenę zastosowania polegającą na bezpodstawnym przyjęciu, że B. nie jest podatnikiem podatku VAT, a w konsekwencji skarżący nie będzie zobowiązany do rozpoznania importu usług i odprowadzenia podatku VAT z tytułu świadczenia usług doradczych.
Stawiając powyższy zarzut wniósł o :
1. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie lub,
2. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji,
3. zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postepowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ po raz kolejny zaprezentował stanowisko, że B. jest podatnikiem podatku od towarów i usług bowiem nie dotyczy go wyłączenie z art. 15 ust 6 ustawy o VAT. Konsekwencją tego poglądu było podtrzymanie oceny, że B. będzie uznany za podatnika o którym mowa w art. 28 a ustawy o VAT. Jednocześnie odnośnie immunitetu przysługującego B. w myśl art. VII § 9 umowy o utworzeniu B. organ wskazał, że ocenił obowiązujące przepisy i dokonał wnikliwej analizy stanowiska skarżącego w odniesieniu do przedstawionych okoliczności, a nie jest zobowiązany do odnoszenia się do każdego zaprezentowanego argumentu strony.
DKIS pismem z dnia 9 października 2023 r. uzupełnił argumentację skargi kasacyjnej podtrzymując swoje stanowisko w zakresie twierdzeń, iż B. nie może być uznany za podmiot będący organem władzy publicznej, gdyż nie jest wyposażony w prerogatywy władztwa publicznego. Organ wskazał także na unormowania umowy o utworzeniu tego B. oraz orzecznictwo TSUE.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną W.P. wniosło o jej oddalenie popierając stanowisko zajęte przez sąd I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 września 2025 r. sygn. akt I FSK 1443/22 uchylił zaskarżony wyrok WSA w Rzeszowie i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Ponadto orzekł o kosztach postępowania.
Rozpatrując zarzuty skargi kasacyjnej w granicach zarzutu NSA wskazał, że w sprawie nie będzie miał zastosowania przepis art. 15 ust. 6 ustawy o VAT. Sąd kasacyjny podkreślił, że fakt iż B. nie jest zidentyfikowany dla celów podatku od wartości dodanej nie stanowi o tym, że nie może być on uznany za podatnika wykonującego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Status danego podmiotu jako podatnika VAT stanowi bowiem kategorię obiektywną, niezależną od dopełnienia obowiązku rejestracji dla potrzeb tego podatku.
B., jak stwierdził NSA, jest instytucją utworzoną na podstawie przepisów prawa międzynarodowego, jednak nie mieści się w kategoriach organów władzy publicznej, nie jest w szczególności wyposażony na podstawie przepisów prawa krajowego w prerogatywy władztwa publicznego i choć pełni pewne funkcje publiczne, to nie sposób uznać aby świadcząc odpłatne usługi doradcze działał jak organ władzy publicznej. B. może być zatem uznany za podatnika o którym mowa w art. 28 a ustawy o VAT.
Sąd kasacyjny zauważył jednak, że wyjaśnienia wymaga kwestia prowadzenia przez B. działalności gospodarczej oraz sposobu w jaki miał wykonywać usługi na rzecz W.P.
NSA nakazał zatem sądowi pierwszej instancji zbadanie "czy przedmiotowa usługa została wykonana w sposób właściwy dla profesjonalnego usługodawcy, w szczególności przez wykorzystywanie w sposób ciągły majątku rzeczowego lub wartości niematerialnej w celu i uzyskania w z tego tytułu dochodów a zatem czy spełniona jest przesłanka wynikająca z przepisu art. 9 ust. 1 Dyrektywy VAT i odpowiednio art. 15 ust. 2 ustawy o VAT." NSA podkreślił, że okoliczność iż przedmiotowa usługa miała charakter odpłatny nie jest sama w sobie rozstrzygająca.
Udzielając dalszych wytycznych NSA stwierdził, że: "należy ustalić czy działalność jest w ogóle prowadzona w sposób zorganizowany i ciągły przy czym decydujący dla tej oceny powinien być stopień aktywności usługodawcy w danym zakresie determinujący jego działanie jako posiadający charakter gospodarczy".
Po rozstrzygnięciu tych kwestii i przyjęciu, że działalność B. odpowiada charakterystyce działalności gospodarczej wynikającej z art. 15 ust., 2 ustawy o VAT NSA polecił zbadanie zakresu potencjalnego immunitetu podatkowego wynikającego z art. VII § 9 umowy o utworzeniu B.
Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:
Skarga jest uzasadniona i musi skutkować uchyleniem interpretacji. Dla rozstrzygnięcia Sądu kluczowe znaczenie mają wytyczne udzielone Sądowi I instancji przez Sąd kasacyjny. NSA polecił dokonać oceny działalności B. w przedstawionym powyżej zakresie i ustalenia te muszą zostać dokonane z uwagi na związanie Sądu I instancji tymi wytycznymi.
Możliwość ich realizacji musi być jednak oceniona z uwzględnieniem reguł rządzących niniejszym postępowaniem, gdyż należy pamiętać, że jest to postępowanie w przedmiocie wydania interpretacji prawa podatkowego, w którym możliwości dokonywania ustaleń faktycznych przez sąd czy też organ interpretujący są mocno ograniczone.
Wskazać w tym zakresie należy na treść przepisu art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, który stanowi że składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. To właśnie stan faktyczny przedstawiony we wniosku jest podstawą wydania przez organ interpretacji, przy czym jest jego wyłączną podstawą w tym znaczeniu, że organ nie może przyjąć żadnych innych faktów niż te, które wynikają ze stanu faktycznego wskazanego we wniosku. Przyjęcie przez organ zaistnienia innych jeszcze faktów niż te, które wskazał wnioskodawca albo też przyjęcie innego przebiegu zdarzeń faktycznych niż wskazał to wnioskodawca stanowić będzie o naruszeniu przez Interpretatora prawa procesowego i wydaniu interpretacji w oparciu o stan faktyczny nie wskazany przez wnioskodawcę.
Dlatego też w tego typu sprawach bardzo istotne znaczenie ma ewentualne uzupełnienie stanu faktycznego wskazanego przez wnioskodawcę, jeżeli jakaś okoliczność faktyczna mająca znaczenie dla rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego nie została przez niego ujawniona w pierwotnym stanie faktycznym. Organ każdorazowo powinien zwrócić się do wnioskodawcy o uzupełnienie stanu faktycznego, bez uzupełnienia tego opisu wydanie interpretacji może się bowiem okazać niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie organ zwrócił się do wnioskodawcy - W.P. o uzupełnienie opisu stanu faktycznego, jednak wytyczne NSA w zakresie koniecznych do dokonania ustaleń sprawiają, że dokonane przez wnioskodawcę uzupełnienie nie jest wystarczające.
Jak bowiem wynika z tych wytycznych należy przeprowadzić ustalenia co do sposobu wykonania usługi przez B., a także stopnia aktywności usługodawcy w danym zakresie. Ani Sąd administracyjny ani Interpretator nie mogą prowadzić postępowania dowodowego mającego ustalić te fakty, a jedynym źródłem pozyskania wiedzy w tym zakresie musi być zwrócenie się do wnioskodawcy o ich przedstawienie w ramach uzupełnienia stanu faktycznego.
Jest oczywiste że Sąd nie może zwrócić się do wnioskodawcy o uzupełnienie tych danych i poszerzenie stanu faktycznego i musi to uczynić organ.
Dlatego też koniecznym było uchylenie zaskarżonej interpretacji celem wykonania stosownych wezwań przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Interpretator zwróci się do wnioskującego W.P. o przedstawienie faktów w zakresie stanu faktycznego, które pozwolą na dokonanie ustaleń, o których mowa w wytycznych NSA przedstawionych w uzasadnieniu wyroku. Po ich uzyskaniu wyda interpretację uwzględniającą pogląd NSA odnośnie zastosowania przepisu art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, a także rozstrzygnie kwestię czy B. może być w tym konkretnym przypadku z uwzględnieniem rodzaju wykonywanej działalności podatnikiem w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy o VAT. W przypadku gdyby przyjął, że B. istotnie może być podatnikiem, rolą Interpretatora będzie rozważenie czy korzysta on z immunitetu o którym mowa w art. VII § 9 umowy z [...].
Podstawą orzeczenia Sądu administracyjnego jest przepis art. 146 § 1 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono w myśl art. 200 p.p.s.a. w ich skład wchodzą: koszt zastępstwa procesowego, zwrot opłaty od pełnomocnictwa i wpisu.