Uzasadnienie
Przedmiotem skargi T. Spółka Akcyjna z siedzibą we W. (dalej: strona, skarżąca, spółka) jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: DKIS, organ) z 19 marca 2025 r. znak 0113-KDIPT1-2.4012.1030.2024.1.JS, dotycząca wskazania momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu importu licencji.
Postępowanie przed organem.
Wnioskiem z 20 grudnia 2024 r. strona zwróciła się o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług. We wniosku wskazano, że spółka posiada siedzibę oraz miejsce prowadzenia działalności w Polsce i jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przedmiotem jej działalności jest świadczenie usług IT dla branży transportowej. Spółka oferuje pakiet innowacyjnych rozwiązań wspomagających i ułatwiających pracę nowoczesnego przewoźnika, spedytora i logistyka, wykorzystując narzędzia informatyczne w postaci platformy internetowej. Strona zamierza nabywać licencje na oprogramowanie od zewnętrznych usługodawców, którymi mogą być zarówno podmioty polskie, jak i zagraniczne. W przypadku nabycia licencji od podmiotów zagranicznych, spółka będzie rozliczać podatek VAT należny z tytułu ich nabycia w ramach importu usług, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2024 r., poz. 361, ze zm., dalej: uVAT, ustawa o VAT). Jak wskazała spółka, przedmiotem wniosku są wyłącznie licencje nabywane od zagranicznych usługodawców, które rozliczane mają być przez spółkę w ramach importu usług (usługodawcy nie posiadają siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski). Licencje nabywane przez stronę mają charakter licencji na korzystanie z oprogramowania przez końcowego użytkownika. Tym samym, z tytułu nabycia licencji spółka nie nabędzie praw do modyfikowania oprogramowania, dokonywania w nim istotnych zmian czy rozpowszechniania w jakikolwiek sposób. Strona nie będzie również upoważniona do dalszej odsprzedaży przedmiotu licencji, a także udzielania sublicencji. Nabywca tego typu oprogramowania nabywa bardzo wąski zakres uprawnień, które sprowadzają się do użytkowania nabytego egzemplarza oprogramowania zgodnie z jego przeznaczeniem. Spółka będzie korzystać z przedmiotów licencji na swój wewnętrzny własny użytek, do prowadzenia działalności gospodarczej. Strona zaznaczyła, że z nabywanymi licencjami będą mogły być związane dodatkowe usługi realizowane przez licencjodawcę (np. usługi wdrożenia oprogramowania), jednakże tego rodzaju czynności dodatkowe są co do zasady rozliczane przez strony jako świadczenia odrębne względem licencji. Dodatkowe świadczenia nie są przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji. Spółka podkreśliła, że w zależności od rodzaju licencji, do jej udzielenia może dojść w dniu podpisania umowy (zamówienia), w dniu przekazania oprogramowania i kluczy licencyjnych lub we wskazanej w umowie (zamówieniu) konkretnej dacie. Licencje, które strona ma zamiar nabywać od zagranicznych podmiotów, można podzielić na dwie kategorie, w zależności od zasad regulujących korzystanie z przedmiotu licencji. W przypadku licencji krótkoterminowych, udzielanych na czas określony (np. 1, 3, 6 lub 12 miesięcy), strona zastrzega, że mogą automatycznie ulegać odnowieniu w przypadku, gdy spółka przed zakończeniem danego okresu nie zrezygnuje z korzystania z danego przedmiotu licencji. W przypadku tych licencji spółka będzie uprawniona do korzystania z przedmiotu licencji pod warunkiem regularnego i terminowego uiszczania określonej opłaty subskrypcyjnej. Ponadto, ustalone zostaną okresy rozliczeniowe, przy czym możliwa jest sytuacja, w której: a) okres rozliczeniowy pokrywać się będzie z okresem, na jaki została udzielona licencja – przykładowo, w przypadku licencji udzielonej na okres 3 miesięcy, licencjodawca wystawi jedną fakturę VAT z tytułu udzielonej licencji; b) okres rozliczeniowy nie będzie pokrywać się z okresem, na jaki została udzielona określona licencja - tym samym możliwe jest, że w przypadku licencji udzielonej np. na 6 miesięcy, licencjodawca będzie wystawiać faktury VAT co miesiąc. Tego rodzaju licencja ma charakter warunkowy, a brak płatności należności przez spółkę wiąże się z pozbawieniem prawa do korzystania z przedmiotu licencji. W takiej sytuacji spółka pozbawiona zostanie również faktycznej możliwości korzystania z przedmiotu licencji. Jeżeli chodzi o licencje długoterminowe na czas określony (np. 2 lub 3 lata). Spółka wskazała, że tego rodzaju licencje mogą automatycznie ulegać odnowieniu w przypadku, gdy spółka przed zakończeniem danego okresu nie zrezygnuje z korzystania z danego przedmiotu licencji, jednakże co do zasady większość tego typu licencji ma charakter nieodnawialny. W tym modelu spółka jest zobligowana do regularnego i terminowego uiszczana należności z tytułu udzielonej licencji zgodnie z harmonogramem płatności. Ustalone są roczne okresy rozliczeniowe, które nie pokrywają się z okresem, na jaki została udzielona licencja. Przykładowo, w przypadku licencji udzielonej na 3 lata, licencjodawca co roku wystawia fakturę VAT, opiewającą na 1/3 całkowitego wynagrodzenia licencjodawcy z tytułu udzielonej licencji. Odmiennie niż ma to miejsce w przypadku licencji krótkoterminowych, w przypadku licencji udzielanych na czas określony – długoterminowych brak terminowej płatności ze strony spółki nie wiąże się z automatycznym pozbawieniem prawa do korzystania z przedmiotu licencji oraz zablokowaniem faktycznej możliwości korzystania z przedmiotu licencji. Licencjodawca będzie jednak w takim przypadku uprawniony do dochodzenia należności od spółki stosując np. kary umowne. W przyszłości spółka może nabywać również licencje, których udzielenie warunkowane jest uprzednim dokonaniem zapłaty przez spółkę wynagrodzenia z góry (w części lub w pełnej wysokości). Licencje udzielane na podstawie przedpłat mogą mieć zarówno charakter licencji krótkoterminowych (poniżej 1 roku), długoterminowych (powyżej 1 roku) albo licencji udzielanych na czas nieokreślony.
W związku z powyższym strona zadała następujące pytania:
1. Czy w przypadku licencji udzielanych na czas określony – krótkoterminowych obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 3 ustawy o VAT?
2. Czy w przypadku licencji udzielanych na czas określony – długoterminowych obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 3 ustawy o VAT?
3. Czy w przypadku licencji udzielanych po uprzednim dokonaniu opłaty obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy o VAT?
Zdaniem strony, w przypadku licencji udzielanych na czas określony – krótkoterminowych obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 3 ustawy o VAT, w przypadku licencji udzielanych na czas określony – długoterminowych obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 3 ustawy o VAT, zaś w przypadku licencji udzielanych po uprzednim dokonaniu opłaty obowiązek podatkowy z tytułu importu usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy o VAT.
W interpretacji DKIS uznał stanowisko strony za nieprawidłowe w zakresie pytania oznaczonego we wniosku numerem 1, tj. wskazania momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu importu licencji udzielanych na czas określony – krótkoterminowych. W pozostałym zakresie DKIS uznał stanowisko spółki za prawidłowe.
Po przytoczeniu treści przepisów ustawy o VAT, tj. art. 5 ust. 1 uVAT, art. 2 pkt 2 uVAT, art. 7 ust. 1 uVAT, art. 8 ust. 1 uVAT, art. 15 ust. 1 uVAT, art. 15 ust. 2 uVAT, art. 28a uVAT, art. 28b ust. 1-3 uVAT, art. 2 pkt 9 uVAT, art. 17 ust. 1 pkt 4 uVAT, art. 17 ust. 2 uVAT, DKIS wskazał, że w celu odniesienia się do kwestii objętych zakresem pytań spółki, należało w pierwszej kolejności wskazać, że z okoliczności sprawy wynika, że dla nabywanych przez stronę licencji nie znajdą zastosowania szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług wynikające z art. 28e, 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n uVAT. Zatem ww. usługa świadczona na rzecz strony stanowi usługę, dla opodatkowania której ma zastosowanie art. 28b uVAT. Ponadto, z opisu sprawy wynika, że zagraniczne podmioty od których strona będzie nabywać licencje, nie posiadają siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski. W analizowanej sprawie, zgodnie z art. 28b ust. 1 uVAT, miejscem świadczenia i opodatkowania usług (licencji) świadczonych przez ww. zagraniczne podmioty, będzie terytorium Polski, tj. miejsce gdzie usługobiorca posiada siedzibę działalności gospodarczej. Spółka, na rzecz której zagraniczne podmioty świadczą usługi, jako podatnik, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 uVAT, zobowiązana będzie do rozliczenia na terytorium kraju nabywanej od zagranicznych usługodawców licencji. Tym samym to spółka będzie zobowiązana do rozliczenia podatku VAT w Polsce z tytułu nabycia licencji. Nabywając od zagranicznych usługodawców licencje powinna rozpoznać na terytorium Polski import usług, o którym mowa w art. 2 pkt 9 uVAT w związku z art. 17 ust. 1 pkt 4 uVAT i opodatkować nabywane usługi według zasad właściwych dla nabywanych usług na terytorium Polski. Z konstrukcji podatku od towarów i usług wynika, że podatnik, który wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zobowiązany jest opodatkować daną czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego. Powołując się na art. 19a ust. 1 uVAT, art. 19a ust. 2 uVAT, art. 19a ust. 3 uVAT, art. 19a ust. 8 uVAT DKIS wskazał następnie, że moment powstania obowiązku podatkowego wymaga od wykonawcy danej usługi prawidłowego określenia momentu jej wykonania. Ustawa nie definiuje tego momentu, ani w żaden sposób nie precyzuje, jakimi kryteriami należy posługiwać się dla jego określenia. Jednakże przyjąć należy, że momentem wykonania usługi jest moment faktycznego wykonania wszystkich działań i czynności składających się na daną usługę. Zatem usługa jest wykonana, gdy usługodawca zrealizował wszystkie czynności składające się na określony rodzaj usług. DKIS wskazał, że o faktycznym wykonaniu usługi decyduje jej charakter. Jednocześnie podkreślił, że ustalenie zakresu świadczonej usługi i w konsekwencji momentu jej wykonania powinno następować w sposób obiektywny. Z kolei o charakterze i o dacie wykonania usługi decydują strony umowy cywilnoprawnej, chyba że moment ten jest określony przez obowiązujący przepis prawa regulujący zasady wykonywania danego rodzaju usług. Odwołując się do art. 3531 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2024 r., poz. 1061, ze zm.) DKIS wskazał, że strony mogą dowolnie kształtować treść umowy w granicach wyznaczonych przez obowiązujące przepisy prawa, w tym także przepisy prawa podatkowego. W art. 19a ust. 3 uVAT ustawodawca wprowadził unormowanie w zakresie ustalenia momentu wykonania usługi w odniesieniu do "usługi, dla której w związku z jej świadczeniem ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń", czyli takiej usługi, która jest wykonywana w sposób ciągły przez pewien czas natomiast rozliczenie należności za nią następuje w ramach okresu. Art. 19a ust. 3 uVAT jest konsekwencją skorzystania przez ustawodawcę krajowego z możliwości jaką daje art. 64 ust. 2 akapit trzeci Dyrektywy 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz.UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zgodnie z którym Państwa członkowskie mogą postanowić, że w niektórych przypadkach, innych niż określone w akapicie pierwszym i drugim, dostawy towarów lub świadczenie usług dokonywane w sposób ciągły przez pewien okres, uważa się za dokonane z upływem okresów nie dłuższych niż jeden rok. Wykładnia językowa pojęcia "sprzedaż o charakterze ciągłym" sprowadza się do ustalenia znaczenia przymiotnika "ciągły". Następnie organ wskazał, że w Słowniku Języka Polskiego pod. red. J. Szymczaka (PWN, Warszawa 1989) słowo to zdefiniowane zostało jako "dziejący się, odbywający nieustannie, trwający stale, nieustannie; bezustanny, ustawiczny stale się powtarzający, stały" oraz "ciągnący się nieprzerwanie w przestrzeni, nie mający luk, odstępów". Zatem za sprzedaż o charakterze ciągłym należy uznać każdą usługę odbywającą się bezustannie, stale, bez przerwy. Pojęcie ciągłości rozumiane zgodnie z zasadami prawa cywilnego, należy odnieść do pojęcia zobowiązania o charakterze ciągłym. Zobowiązanie takie wytwarza stosunek prawny oznaczony terminem lub nim nieoznaczony. Charakter tego zobowiązania jest trwały i mogą z niego wypłynąć obowiązki ciągłe lub okresowe. Jak dalej wywodził DKIS, przepisy regulujące podatek od towarów i usług nie definiują pojęcia "sprzedaży o charakterze ciągłym". Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 kwietnia 2012 r., I FSK 935/11 odniósł się do tego pojęcia następująco: "(...) sprzedaż o charakterze ciągłym (...) polega na świadczeniach ciągłych podatnika, obejmujących pewne stałe zachowania w czasie trwania stosunku obligacyjnego, zaspokajające interes odbiorcy tych świadczeń, poprzez ich trwały – pod względem czasowym i funkcjonalnym – charakter oraz cechujące się niemożliwością wyodrębnienia powtarzających się czynności podatnika, co jest charakterystyczne dla świadczeń ciągłych (okresowych)". Zatem jako sprzedaż ciągłą można uznać każdą usługę, która jest stale w fazie wykonywania, co oznacza, że wykonywana jest nieprzerwanie przez czas trwania umowy i w której jednoznacznie można określić jedynie moment rozpoczęcia jej świadczenia, natomiast moment jej zakończenia rozumianego jako definitywne wykonanie, nie jest z góry określony. Jest on wyznaczony przez datę obowiązywania umowy między kontrahentami. Odnosząc się do licencji krótkoterminowych (1, 3, 6 lub 12 miesięcy) DKIS wskazał, że strona podkreśliła, że tego rodzaju licencje mogą automatycznie ulegać odnowieniu w przypadku, gdy przed zakończeniem danego okresu spółka nie zrezygnuje z korzystania z danego przedmiotu licencji. W przypadku licencji udostępnianych w tym modelu, spółka będzie uprawniona do korzystania z przedmiotu licencji, pod warunkiem regularnego i terminowego uiszczania określonej opłaty subskrypcyjnej. Ponadto, w ramach tego modelu ustalone zostaną okresy rozliczeniowe, przy czym możliwa jest sytuacja, w której: a) okres rozliczeniowy pokrywać się będzie z okresem, na jaki została udzielona licencja - przykładowo, w przypadku licencji udzielonej na okres 3 miesięcy, licencjodawca wystawi jedną fakturę VAT z tytułu udzielonej licencji; b) okres rozliczeniowy nie będzie pokrywać się z okresem, na jaki została udzielona określona licencja - tym samym możliwe jest, że w przypadku licencji udzielonej np. na 6 miesięcy, licencjodawca będzie wystawiać faktury VAT co miesiąc. Jak wskazał organ, tego rodzaju licencja ma charakter warunkowy, a brak płatności należności wiązać się będzie z pozbawieniem spółki prawa do korzystania z przedmiotu licencji. Organ stwierdził następnie, że nie można uznać, że przy nabyciu licencji są ustalane następujące po sobie terminy płatności na udzielenie licencji, ponieważ – jak wynika z opisu sprawy – spółka będzie uprawniona do korzystania z przedmiotu licencji pod warunkiem regularnego i terminowego uiszczania określonej opłaty subskrypcyjnej. Zatem, uznać należało, że udzielanie licencji na czas określony – krótkoterminowy nie stanowi usług o charakterze ciągłym. Jeśli chodzi zatem o kwestię obowiązku podatkowego, to obowiązek podatkowy dla ww. usług udzielania licencji na czas określony – krótkoterminowy, powstanie na podstawie art. 19a ust. 1 uVAT w momencie udzielenia tych licencji. W konsekwencji, w przypadku udzielania licencji na czas określony – krótkoterminowych obowiązek podatkowy z tytułu importu tych usług powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy, tj. w momencie udzielania tych licencji. Tym samym stanowisko spółki w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 zdaniem DKIS było nieprawidłowe. W pozostałym zakresie organ uznał stanowisko spółki za prawidłowe.