II naruszenie art. 70 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. nie uległo przedawnieniu na dzień 10 stycznia 2025 r., mimo że termin jego przedawnienia upłynął z dniem 31 grudnia 2018 r. i nie został skutecznie zawieszony w całości wskazywanym przez organ okresem, które to naruszenia miały w ocenie Skarżącego istotny wpływ na wynik sprawy i skutkują koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.
W związku z podniesionymi zarzutami Skarżący wystąpił o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz nie o przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu skargi powielono w całości argumentację zawartą w zażaleniu. W konkluzji skargi podniesiono zarzut naruszenia zasady postępowania podatkowego (art. 122 O.p. - zasada prawdy obiektywnej) oraz art. 210 § 1 pkt 6 O.p. w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W dalszym piśmie procesowym Strona wskazała na pismo NUS z dnia 7 lipca 2025 r., którym organ ten doręczył zajęcie wierzytelności "pominiętemu" wcześniej pełnomocnikowi, wnosząc o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu. Zarzucono ponownie nieprawidłowego doręczenia zawiadomienia o ponownym wszczęciu egzekucji i zastosowanym środku egzekucyjny, co zdaniem Strony skutkowało, że środek ten nie przerywał biegu termin przedawnienia. Zarzucono przedawnienie zobowiązania podatkowego. W odpowiedzi na pismo procesowe Strony, DIAS wskazał, że Strona złożyła kolejne zarzuty, i nie odniósł się z uwagi na zawisłość sprawy do argumentów Strony dotyczących doręczenia pełnomocnikowi zawiadomieniu o ponownym podjęciu postepowania egzekucyjnego oraz zawiadomienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Na wstępie należy wyjaśnić, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron.
Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r., poz. 132 ze zm.). Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią swoisty sformalizowany środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podniesione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Z przepisu art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika, że podstawą zarzutu jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1-3 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Wierzyciel natomiast rozpoznając zarzut wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.):
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej,
jeżeli:
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 u.p.e.a.). Zarzut jest zatem środkiem prawnym o jednolitym charakterze, co powoduje, że - wnosząc go zobowiązany - zamierza wykazać zaistnienie jednej z przesłanek z art. 33 § 2 u.p.e.a, czym kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna.
W sprawie podniesiony został zarzut wygaśnięcia zobowiązania podatkowego z uwagi na jego przedawnienie.
Analizując akta sprawy wyjaśnić należy, że zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. stało się wymagalne z dniem 25 stycznia 2013 r. Zatem ustawowy termin przedawnienia upływał z dniem 31 grudnia 2018 r. (5 lat licząc od końca roku w którym upływał termin płatności tego zobowiązania art. 70 § 1 O.p.). W dniu 23 sierpnia 2017 r. Skarżący wniósł skargę do WSA we Wrocławiu na decyzję z dnia 10 lipca 2017 r. nr 0201-0IVI.4103.64.2017, określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. W aktach sprawy brak jest koperty nadawczej. Skarga wpłynęła do organu w dniu 28 sierpnia 2017 r. Słusznie uznał DIAS, przyjmując, że skarga została nadana najwcześniej w dniu jej sporządzenia (23 sierpnia 2017 r.). Zatem w tym dniu nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Wskazać bowiem należy, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu z dniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 2 O.p.). Zawieszenie biegu terminu przedawnienia nastąpiło 496 dni przed jego upływem (131 dni z 2017 r. oraz 365 dni z 2018 r. 131+365=496 dni). Podstawa zawieszenia ustąpiła z chwilą doręczenia organowi wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2023 r. sygn. akt I FSK 1979/18, bowiem bieg terminu przedawnienia po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego, ze stwierdzeniem jego prawomocności (art. 70 § 7 pkt 2 O.p.). Wyrok wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności wpłynął na skrzynkę elektroniczną organu w dniu 10 października 2023 r. (karta 95-97 akt administracyjnych).
Odnosząc się do zarzutu Skarżącego, że termin przedawnienia biegł dalej od dnia następnego po dniu ogłoszenia wyroku, tj. 2 czerwca 2023 r. (albowiem wyrok NSA jest prawomocny z dniem ogłoszenia) a nie od dnia doręczenia DIAS prawomocnego wyroku, wskazać należy, że jest on bezzasadny, albowiem pozostaje ono w sprzeczności z literalnym brzmienie art. 70 § 7 pkt 2 O.p. Ustawa nie wiążą dalszego biegu terminu przedawnienia z wystąpieniem prawomocności rozstrzygnięcia sądowego, lecz z chwilą jego doręczenia DIAS wraz ze stwierdzeniem prawomocności wyroku. W tej sprawie wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2023 r. sygn. akt I FSK 1979/18, wpłynął na elektroniczną skrzynkę podawczą organu w dniu 10 października 2023 r. (karta 97 akt administracyjnych).
Zatem bieg terminu przedawnienia biegł dalej od dnia 11 października 2023 r. i zgodnie z obliczeniami upływał 18 lutego 2025 r. (81 dni z 2023 r. - od dnia 11 października do dnia 31 grudnia, 366 dni z 2024 r. - od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia, 49 dni z 2025 r. od dnia 1 stycznia do dnia 18 lutego, 81+366+49=496 dni).
Mając na uwadze, że środek egzekucyjny zastosowano w dniu 10 stycznia
2025 r. to zdarzenie to miało miejsce ponad miesiąc przed upływem terminu przedawnienia, który przypadał na 18 lutego 2025 r. Zastosowanie środka egzekucyjnego wynikało z ujawnienia powstałych wierzytelności i przerwało bieg terminu przedawnienia zobowiązania (art. 70 § 4 O.p.). Z akt sprawy wynika, że zawiadomieniem z dnia 9 stycznia 2025 r. nr [...] NUS dokonał skutecznego zajęcia. Zawiadomienie to doręczono Skarżącemu w dniu 30 stycznia 2025 r. w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej k.p.a.). W związku z tym nowy termin przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2012 r. należało obliczać od dnia 11 stycznia 2025 r. (dnia następującego po dniu, w którym zastosowano skuteczny środek egzekucyjny), zatem nie ulegnie ono przedawnieniu wcześniej niż 12 stycznia 2030 r. W związku z tym podniesiony w tym zakresie zarzut przedawnienia zobowiązania, a w konsekwencji jego wygaśnięcia jest niezasadny.
Odnosząc się natomiast do kwestii, komu pełnomocnikowi, czy Zobowiązanemu należy doręczyć zawiadomienie o ponownym wszczęciu postępowania egzekucyjnego czy zajęciu wierzytelności pieniężnej, Sąd wskazuje, że aktualnie w judykaturze nie budzi żadnych wątpliwości to, że o pierwszej czynności postępowania egzekucyjnego w administracji musi być zawiadomiony bezpośrednio Zobowiązany. Dopiero w toku tego postępowania może być zgłoszony lub ustanowiony pełnomocnik. Od momentu zawiadomienia o ustanowieniu pełnomocnika organ egzekucyjny zobligowany jest doręczać pełnomocnikowi wszelkie pisma procesowe i zapewnić udział w postępowaniu taki, jak stronie tego postępowania (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 24 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 2328/10 i II FSK 2327/10; z 11 września 2007 r., sygn. akt II FSK 990/06, uchwała NSA z dnia 16 czerwca 2025 r. sygn. akt III FPS 1/25, pkt 3.7 uchwały, CBOSA). W sprawie będącej przedmiotem oceny pełnomocnik został ustanowiony dopiero po ponownym wszczęciu postępowania egzekucyjnego i dokonaniu zajęcia egzekucyjnego, zatem ewentualne pełnomocnictwa złożone wcześniej, tj. przed wszczęciem postępowania, nie mogły mieć wpływu na konieczność doręczenia zawiadomienia o ww. czynnościach bezpośrednio Zobowiązanego.
W skardze, Skarżący zarzucił również naruszenie oraz art. 122 O.p. (zasada prawdy obiektywnej), 210 § 1 pkt 6 O.p. (przepisy dotyczące uzasadnienia faktycznego i prawnego), którego Skarżący upatruje w braku rzetelnej analizy stanu faktycznego oraz prawnego, a także naruszeniu zasady praworządności i ochrony interesu podatnika. Sąd, za DIAS wskazuje, że powołane przepisy (art. 122 oraz art. 210 § 1 pkt 6 O.p.) nie mają zastosowania w sprawie ponieważ zgodnie z art. 18 u.p.e.a. zastosowanie mają przepisy k.p.a. W kodeksie tym powołanym przepisom odpowiadają odpowiednio: art. 7 K.p.a. (zasada prawdy obiektywnej) oraz art. 107 § 1 pkt 6 w związku z art. 107 § 3 K.p.a. (uzasadnienie faktyczne i prawne). W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postępowanie spełnia wymogi określone przepisami prawa, zatem zarzuty Strony w tym zakresie należy uznać za bezzasadne.
W konsekwencji powyższych rozważań Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie NUS nie naruszają przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego, a co za tym idzie brak jest podstaw do ich uchylenia.
Dodatkowo, Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się również innych błędów w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając zatem na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Sąd uznał, że skarga Strony jest nieuzasadniona i w konsekwencji podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.