Uzasadnienie
1. Postępowanie podatkowe przed organem podatkowym.
1.1. Przedmiotem skargi A. R. (dalej: Wnioskodawca, Strona, Podatnik, Skarżący) jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: DKIS, organ podatkowy, organ interpretacyjny) z dnia 21 maja 2025 r., nr 0113-KDIPT2-1.4011.232.2025.2.RK, w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych (dalej PIT) – w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (dalej zryczałtowany PIT).
1.2. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 11 marca 2025 r. wpłynął do DKIS wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej określenia stawki zryczałtowanego PIT. Strona powzięła bowiem wątpliwość, czy ma prawo do korzystania z opodatkowania przychodów uzyskiwanych ze świadczonych przez nią usług w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych wedle stawki 8,5%.
Z opisu stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą. Podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Polski.
W ramach prowadzonej działalności gospodarczej świadczy usługi konfiguracji i ulepszania systemu komputerowego, czyniąc je bardziej niezawodnymi i efektywnymi. Systemy do konfiguracji to zestaw programów od zewnętrznych dostawców (darmowych lub na podstawie zakupionej licencji), których konfiguracja jest ściśle regulowana przez dokumentację towarzyszącą, wykorzystywana do monitorowania, tworzenia kopii zapasowych, wysyłania powiadomień i komunikacji sieciowej i bezpieczeństwa. Wnioskodawca zajmuje się przekazywaniem celów oraz wymagań systemów komputerowych używanych w pracy wszystkim członkom zespołu inżynieryjnego, aby wszyscy pracowali w tym samym kierunku.
Działalność Wnioskodawcy obejmuje promowanie doskonałości inżynieryjnej i przywództwa, zapewnianie efektywnej współpracy między zespołami, rozwiązywanie problemów technicznych i usprawnianie procesów. Wnioskodawca regularnie informuje kluczową osobę kontaktową o postępach projektu i dba o przestrzeganie terminów i budżetu.
Wnioskodawca podkreślił, że jego działania koncentrują się na konfiguracji i automatyzacji procesów przy użyciu istniejących narzędzi, a nie na opracowaniu nowego oprogramowania. Dokonywana przez niego konfiguracja i automatyzacja nie polega na tworzeniu nowych funkcjonalności, które spełniają definicję programu komputerowego, oprogramowania. Co więcej, jego działania nie polegają na interwencji w istniejący już program komputerowy/oprogramowanie i w żaden sposób nie są związane z oprogramowaniem.
W dniu 3 lipca 2024 r. Wnioskodawca otrzymał opinię z Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego, w ramach której ww. usługi zostały zakwalifikowane do grupowania PKWiU 62.01.12.0.
Podatnik przedstawił następujący szczegółowy zakres świadczonych usług:
1) konfiguracja i optymalizacja systemów komputerowych; zakres: konfiguracja parametrów monitoringu, kopii zapasowych, powiadomień, zabezpieczeń i komunikacji sieciowej, zgodnie z dokumentacją; rezultat: większa stabilność i niezawodność systemu; wykorzystanie: poprawa wydajności i bezpieczeństwa infrastruktury IT;
2) koordynacja i przekazywanie wymagań zespołowi; zakres: organizacja pracy zespołu, koordynacja zadań i komunikacja celów; rezultat: skuteczna współpraca zespołu, zgodność z celami projektu; wykorzystanie: usprawnienie pracy zespołowej i przyspieszenie realizacji celów;
3) wsparcie techniczne i rozwiązywanie problemów; zakres: analiza i eliminacja problemów technicznych, optymalizacja procesów; rezultat: szybsze rozwiązania problemów i wyższa efektywność systemu komputerowego; wykorzystanie: zmniejszenie opóźnień i poprawa funkcjonowania systemu;
4) przygotowanie raportów i dokumentacji; zakres: sporządzanie raportów o postępie projektu i stanie systemu; rezultat: pełna informacja dla klienta; wykorzystanie: ułatwienie analizy i oceny pracy oraz wytyczne do rozwoju; jednocześnie – jak podkreślił Podatnik – tworzona przez niego dokumentacja nie nosi znamion dokumentacji technicznej, a tym bardziej na jej podstawie nie jest tworzone oprogramowanie;
5) wdrażanie nowych technologii; zakres: analiza trendów, szkolenie zespołu i rekomendacje wdrożeń; rezultat: aktualna wiedza zespołu i lepsze usługi IT; wykorzystanie: wzrost konkurencyjności i efektywności projektu; jednocześnie – jak podkreślił Podatnik – wdrażając nowe technologie, nie tworzy on nowych funkcjonalności, które noszą znamiona oddzielnego programu komputerowego/oprogramowania, ani też nie ingeruje w istniejące oprogramowanie.
W celu precyzyjnego przedstawienia stanu faktycznego, Strona wskazała następujący zakres przykładowych działań:
a) spotkania z przedstawicielami klienta w celu zebrania wymagań dotyczących działania aplikacji, w ramach których Wnioskodawca ustala, na jakiej platformie będzie uruchamiana aplikacja ([...]), jakie dodatkowe oprogramowanie należy zainstalować (np. [...], [...]) oraz czy konieczna jest instalacja i konfiguracja serwera baz danych (np. [...]),
b) projektowanie infrastruktury, w ramach którego Wnioskodawca określa liczbę serwerów i baz danych, biorąc pod uwagę niezawodność systemu oraz możliwość wykorzystania platform chmurowych ([...], [...]) lub infrastruktury lokalnej ([...]),
c) uzgadnianie wymagań z klientem, w zakresie których Wnioskodawca przedstawia zaprojektowaną infrastrukturę,
d) konfiguracja infrastruktury, która obejmuje tworzenie serwerów (maszyny wirtualne, klaster [...], bazy danych), konfigurację systemów kopii zapasowych oraz reguł połączeń sieciowych pomiędzy serwerami i bazami danych,
e) konfiguracja monitoringu obejmująca instalację narzędzi monitorujących np. [...], ustawianie źródeł metryk (m.in. wykorzystanie pamięci operacyjnej, obciążenie procesora, dostępne miejsce na dysku), aby klient mógł na bieżąco śledzić stan infrastruktury,
f) konfiguracja systemu alarmów (alertingu), w ramach której Wnioskodawca definiuje reguły powiadomień (np. za pomocą [...]), dzięki czemu odpowiednie osoby otrzymują alerty w sytuacjach krytycznych, np. gdy obciążenie infrastruktury przekroczy 80-100 % lub zabraknie wolnego miejsca na dysku,
g) przekazanie infrastruktury klientowi, które polega na dostarczaniu gotowej infrastruktury lub dalszym jej utrzymywaniu poprzez monitorowanie i usuwanie ewentualnych błędów (np. problemy z bazami danych [...], awarie serwerów [...], zarządzanie użytkownikami).
Wnioskodawca wskazał również, że w wymaganym terminie złożył Naczelnikowi Urzędu Skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania, oświadczenie o wyborze opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
Przychód Strony nie przekroczył oraz nie przekroczy limitu 2 000 000 euro wskazanego w art. 6 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. z 2024 r., poz. 776 ze zm.; dalej ustawa o zryczałtowanym PIT lub ustawa ryczałtowa). Wyłączenia z opodatkowania ryczałtem, określone w art. 8 ustawy ryczałtowej, nie znajdą zastosowania dla przychodów osiąganych przez Podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, która jest działalnością usługową w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym PIT. Wnioskodawca nie przewiduje osiągnięcia przychodu przekraczającego 2 000 000 euro także w najbliższych latach. Ponadto Podatnik podał, że prowadzi wymaganą ewidencję, zgodnie z art. 15 ustawy o zryczałtowanym PIT.
Organ podatkowy – uznając, że wniosek ten nie spełniał wymogów, o których mowa w art. 14b § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r., poz. 111 ze zm.; dalej O.p. lub Ordynacja podatkowa – pismem z dnia 10 kwietnia 2025 r., na podstawie art. 13 § 2a, art. 169 § 1 i § 2 w związku z art. 14h O.p., wezwał Stronę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.
W piśmie z dnia 22 kwietnia 2025 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku, Podatnik wskazał, że świadczone przez niego usługi nie są usługami związanymi z doradztwem w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 62.02.10.0), związanymi z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1), objęte grupowaniem "Oryginały oprogramowania komputerowego" (PKWiU 62.01.2), związane z doradztwem w zakresie oprogramowania (PKWiU ex 62.02), w zakresie instalowania oprogramowania (PKWiU ex 62.09.20.0), związane z zarządzaniem siecią i systemami informatycznymi (PKWiU 62.03.1).
Przy tak opisanym stanie faktycznym Strona zadała pytanie, czy zakres usług wskazanych w stanie faktycznym, które Wnioskodawca wykonuje w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej, a które mieszczą się w grupowaniu PKWiU 62.01.12.0, kwalifikuje się do opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 8,5 %, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy o zryczałtowanym PIT.
Podatnik, przedstawiając własne stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku), podał, że zakres usług wskazanych w stanie faktycznym, które wykonuje on w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej, a które mieszczą się w grupowaniu PKWiU 62.01.12.0, kwalifikuje się do opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 8,5 % na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy ryczałtowej, zgodnie z którym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi 8,5% przychodów z działalności usługowej, w tym przychodów z działalności gastronomicznej w zakresie sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, z zastrzeżeniem pkt 1-4 oraz 6-8. Zdaniem Strony w przedstawionym stanie faktycznym nie będzie miał natomiast zastosowania art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b) ustawy o zryczałtowanym PIT, zgodnie z którym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi 12% przychodów ze świadczenia usług związanych z doradztwem w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 62.02.10.0), związanych z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1), objętych grupowaniem "Oryginały oprogramowania komputerowego" (PKWiU 62.01.2), związanych z doradztwem w zakresie oprogramowania (PKWiU ex 62.02), w zakresie instalowania oprogramowania (PKWiU ex 62.09.20.0), związanych z zarządzaniem siecią i systemami informatycznymi (PKWiU 62.03.1).
Jak argumentował we wniosku Podatnik, wykonując ww. czynności, zgodnie z opublikowanymi wyjaśnieniami do PKWiU z 2015 r., nie świadczy on bowiem usług związanych z oprogramowaniem, lecz usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów komputerowych, które to usługi zostały sklasyfikowane pod symbolem PKWiU 62.01.12.0, symbolowi zaś temu została przyporządkowana stawka 8,5%, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy ryczałtowej, czyli stawka dla przychodów z działalności usługowej, w tym przychodów z działalności gastronomicznej w zakresie sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, z zastrzeżeniem pkt 1-4 oraz 6-8.
Wnioskodawca podkreślił, że świadczone przez niego usługi nie są usługami związanymi z doradztwem w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 62.02.10.0), związanymi z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1), objęte grupowaniem "Oryginały oprogramowania komputerowego" (PKWiU 62.01.2), związanymi z doradztwem w zakresie oprogramowania (PKWiU ex 62.02), w zakresie instalowania oprogramowania (PKWiU ex 62.09.20.0), związanymi z zarządzaniem siecią i systemami informatycznymi (PKWiU 62.03.1).
W ocenie Strony, dokonując analizy będących przedmiotem wniosku usług, w pierwszej kolejności należy mieć na uwadze Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług (PKWiU) wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 4 września 2015 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) oraz wyjaśnienia Głównego Urzędu Statystycznego (dalej GUS) do PKWiU z 2015 r. Z kolei zgodnie z wyjaśnieniami GUS w klasie PKWiU 62.01 mieszczą się Usługi związane z oprogramowaniem. Klasa ta obejmuje: pisanie, modyfikowanie, badanie, dokumentowanie i wspomaganie oprogramowania, włączając pisanie zleceń sterujących programami dla użytkowników. W klasie tej znajduje się kategoria 62.01.1 - Usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych, która obejmuje dwa poniższe grupowania:
- PKWiU 62.01.11.0 - Usługi związane z projektowaniem, programowaniem i rozwojem oprogramowania,
- PKWiU 62.01.12.0 - Usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów.
Grupowanie PKWiU 62.01.12.0 - Usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów komputerowych obejmuje:
- usługi związane z projektowaniem, rozwojem i wdrażaniem sieci klienta, takich jak: (...),
- usługi związane z projektowaniem i rozwojem bezpieczeństwa sieci, tj. projektowanie, rozwój i wdrażanie oprogramowania, sprzętu komputerowego i procedur sterowania dostępem do danych i programami (...).
Odnosząc się do powyższego, Strona wskazała, że PKWiU 62.01.1 obejmuje zarówno usługi sklasyfikowane w grupowaniu PKWiU 62.01.11.0, jak i w grupowaniu PKWiU 62.01.12.0. Jednak znajdujące się przy grupowaniu PKWiU 62.01.1 oznaczenie "ex" (PKWiU ex 62.01.1) oznacza, że 12 % stawkę ryczałtu należy stosować wyłącznie do przychodów uzyskiwanych ze świadczenia usług związanych z oprogramowaniem. Zatem usługi związane z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1) to takie spośród usług związanych z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych (PKWiU 62.01.1), które rzeczywiście dotyczą oprogramowania.
Wnioskodawca zaznaczył, że ustawa ryczałtowa, nie zawiera definicji oprogramowania, ani systemu komputerowego. Doktryna prawa autorskiego przyjmuje natomiast różne podejścia do definiowania pojęcia autorskiego prawa do programu komputerowego, które wskazują, że część chronioną prawem jest w szczególności kombinacja komend adresowanych do komputera w formie kodu źródłowego i kodu wynikowego. Pozaustawowa definicja pojęcia autorskie prawo do programu komputerowego w sposób uzasadniony nawiązuje zatem do terminologii informatycznej, dostosowywanej następnie do potrzeb dalszej analizy prawnej dobra niematerialnego jakim jest program komputerowy. Fundamentem informatycznego rozumienia programu komputerowego jest samo pojęcie programu, czyli zapisanego przy pomocy wybranego języka programowania algorytmu rozwiązania określonego zadania. Zatem program komputerowy to w szczególności zestaw instrukcji przeznaczonych do wykonywania bezpośrednio lub pośrednio w komputerze czynności w celu osiągnięcia określonego rezultatu. Program komputerowy obejmuje jego funkcjonalne części składowe, takie jak: kod źródłowy, opis procedur operacyjnych, zestawienie danych w informacjach konwersacyjnych i dialogowych oraz kod wynikowy i interfejs.
Wnioskodawca odwołał się również do definicji oprogramowania zawartej w zeszycie metodologicznym GUS, zgodnie z którą oprogramowanie (software) to całość instrukcji i procedur (programów) oraz powiązanych z nimi danych umożliwiających komputerom i innym programowalnym urządzeniom wykonywanie określonych funkcji. Oprogramowanie jest często rozumiane jako synonim terminu program komputerowy, chociaż ma nieco szersze znaczenie, obejmując także programy wykorzystywane przez inne urządzenia. Do oprogramowania zalicza się systemy operacyjne, programy użytkowe (aplikacje), programy do tworzenia programów, programy sterujące działaniem różnych urządzeń (od telewizorów i innego sprzętu elektronicznego, kalkulatorów, przez telefony komórkowe, do podzespołów komputerowych np. nagrywarek DVD) - tzw. firmware, a także różnego rodzaju programy wykorzystywane przez urządzenia i systemy sieciowe, telekomunikacyjne, itp.
Wnioskodawca podkreślił, że niniejsza definicja również nie obejmuje swoim zakresem systemu komputerowego. W przypadku zdefiniowania systemu komputerowego należy odwołać się do słownika języka polskiego PWN, w którym zostało wskazane, że przez system komputerowy należy rozumieć kompletny, zwykle duży zestaw sprzętu komputerowego, obejmujący komputery, urządzenia peryferyjne i oprogramowanie podstawowe, m.in. system operacyjny. Przedmiotowa definicja wskazuje, że system komputerowy jest pojęciem szerszym aniżeli oprogramowanie. Organizacja systemu komputerowego to opis zależności sprzętowych, przedstawienie poszczególnych podzespołów komputera, który funkcjonuje według pewnych reguł i zasad, współpracuje ze sobą, aby osiągnąć określony cel. Podatnik przytoczył także definicję sieci komputerowej zawartą w zeszycie metodologicznym GUS, wskazującą, że sieć komputerowa umożliwia korzystanie ze wspólnych urządzeń, np. drukarek, skanerów, korzystanie ze wspólnego oprogramowania, z centralnej bazy danych, z przesyłania informacji między komputerami (komunikaty, listy, pliki).
Wnioskodawca podkreślił, że otrzymał opinię kwalifikacyjną GUS, w której jednoznacznie zostało wskazane, że świadczone przez niego usługi należy zakwalifikować do usług związanych z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów komputerowych. Urząd ten, wyjaśniając pojęcie oprogramowania, uznał z kolei, że świadczone przez Wnioskodawcę usługi nie są związane z oprogramowaniem. Jeżeli usługi te byłyby związane z oprogramowaniem, zostałyby zakwalifikowane do grupowania PKWiU 62.01.11.0.
W ocenie Podatnika podejmowana przez niego działalność obejmuje usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów komputerowych, zakwalifikowane do PKWiU 62.01.12.0 i nie są to usługi związane z oprogramowaniem, co znajduje odzwierciedlenie, również w literaturze prawa podatkowego oraz orzecznictwie organów podatkowych i sądów administracyjnych. Jak wskazuje wyraźnie S. Bogucki (cyt.) "Usługami opodatkowanymi stawką 8,5% są przykładowo usługi związane z projektowaniem i rozwojem technologii informatycznych dla sieci i systemów komputerowych, zakwalifikowane do grupowania PKWiU 62.01.12.0, polegające na rozwoju istniejącej sieci komputerowej klienta na podstawie nowoczesnych technologii, doborze urządzeń sieciowych, rodzaju i długości kabli, sporządzaniu dokumentacji w formie graficznej oraz opisowej projektowanych rozwiązań, oszacowaniu dostępności przestrzeni fizycznej dla nowych urządzeń na podstawie otrzymanych zdjęć pomieszczeń, opisie w pliku tekstowym rekomendacji dotyczących celu i wdrożenia projektu, komunikacji z klientem w trakcie powstawania projektu." (S. Bogucki. A. Cudak, A. Wrzesińska Nowacka (w:) S. Bogucki, A. Cudak. A. Wrzesińska-Nowacka. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Komentarz, wyd. III. Warszawa 2023, art. 12). Wnioskodawca przywołał również wyrok WSA w Gdańsku w sprawie o sygn. I SA/Gd 1399/22, w którym wyrażono pogląd, że (cyt.) "z art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b) Ryczałtu wynika, że ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi 12% przychodów ze świadczenia usług związanych z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1). Przepis ten nie określa, jaki charakter ma mieć wskazany związek tj. bezpośredni czy pośredni. Słownik języka polskiego PWN definiuje przymiotnik "związany" jako: mający związek, coś wspólnego z kimś, z czymś. Ponadto, zgodnie ze Słownikiem wyrazów bliskoznacznych PWN, synonimem przymiotnika "związany" są słowa: zależny, powiązany. Tym samym, objęcie przychodów ze świadczenia usług stawką podatkową w wysokości 12% może mieć miejsce wówczas, gdy mamy do czynienia z usługami, które dotyczą, wiążą się z oprogramowaniem. Wbrew stanowisku przyjętemu przez organ za takie nie można uznać usług wykonywanych przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności. (...) Z przedstawionego opisu wynika zatem, że działalność skarżącego polega na świadczeniu usług ukierunkowanych na wskazanie rozwiązań, które zoptymalizują, polepszą funkcjonowanie strony internetowej, a nie na samodzielnym wdrażaniu tych proponowanych rozwiązań przy pomocy oprogramowania komputerowego. Czynności związane z projektowaniem strony internetowej, jak wskazuje na to Wnioskodawca, są bowiem wykonywane już przez samego klienta. Natomiast skarżący nie projektuje struktury i zawartości stron internetowych, czy zapisu kodu komputerowego niezbędnego do tworzenia i/lub wdrożenia stron internetowych. W związku z powyższym nie można uznać, że działalność podatnika mieści się w grupowaniu PKWiU 62.01.11.0 - Usługi związane z projektowaniem, programowaniem i rozwojem oprogramowania.".