Postępowanie przed Sądem.
Od powyższego postanowienia Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, zaskarżając je w całości.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.:
- art. 187 § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz.2383, dalej: O.p.) poprzez pobieżne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, w tym oparcie się w zupełności na oświadczeniu operatora pocztowego,
- art. 188 O.p. poprzez jego niezastosowanie i niedopuszczenie dowodów z istotnych dokumentów, mających znaczenie dla sprawy, w tym dowodów z dokumentów zaoferowanych przez pełnomocnika Zobowiązanego oraz dowodów wykazujących brak umocowania pracownika Urzędu Miejskiego w K. do podpisywania dokumentów, co skutkowało błędną oceną co do istnienia tytułu wykonawczego w obrocie prawnym,
- art. 191 O.p. poprzez błędne uznanie, że na podstawie całego zebranego materiału dowodowego doszło do prawidłowego doręczenia upomnień Zobowiązanemu, podczas gdy wykazano oświadczeniami operatora pocztowego P. S.A., że dokonywane próby doręczeń nie stały w zgodności z wymogami ustawowymi,
- art. 44 k.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że doszło do prawidłowego doręczenia, co stoi w sprzeczności z całością materiału dowodowego zebranego w sprawie,
- 15 § 1 u.p.e.a. poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, że wszczęcie egzekucji administracyjnej było prawidłowe, podczas gdy wierzyciel nie dokonał prawidłowego doręczenia Zobowiązanemu pisemnego upomnienia,
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., art. 18 u.p.e.a.i art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez wadliwe oddalenie zażalenia na postanowienie wierzyciela oddalające wniesiony zarzut oparty o twierdzenie o braku prawidłowego doręczenia upomnienia.
W oparciu o powyższe zarzuty, wniesiono o:
- uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia Burmistrza,
- zasądzenie od SKO na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że w sprawie nie dokonano prawidłowego doręczenia upomnień. Zobowiązany od samego początku sprawy sygnalizował, że nie zostały mu doręczone upomnienia, inicjujące postępowanie. Okoliczność ta zyskała potwierdzenie w otrzymanych od P. S.A. odpowiedziach na reklamacje. Zawiadomienia o przesyłkach (awizo i zawiadomienie powtórne) zawierające upomnienia zostały wrzucone do skrzynki pocztowej nie należącej do Zobowiązanego. Nie doszło do doręczenia czy doręczenia zastępczego, które odpowiadałaby wymogom z art. 44 k.p.a.
Strona podała, że wskazywana w wyjaśnieniach Urzędu Pocztowego J. skrzynka oddawcza oznaczona nr [...] nigdy nie należała do Zobowiązanego. W aktach sprawy znajduje się wypis aktu notarialnego z dnia 30.06.2021 r. Rep. [...] numer [...], dotyczący sprzedaży lokalu numer [...] przy ulicy [...] w J.. Zdaniem Skarżącego za fakt notoryjny organ przyjąć może, że lokal nr [...] nie był nigdy własnością Zobowiązanego.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.
Pismem z dnia 9.12.2024 r. Skarżący udzielił repliki na odpowiedź na skargę. Strona zarzuciła, że zawiadomienia oraz zawiadomienia powtórne listonosz wrzucał każdorazowo do (nienależącej do Spółki) skrzynki oddawczej numer [...], uniemożliwiając w ogóle powzięcie informacji o oczekującej przesyłce poleconej. Jak wskazała Skarżąca skrzynka oddawcza numer [...] (przy ulicy [...] w J.) należała do właścicielki tego mieszkania - D. S. - osoby w żaden sposób nie związanej ze Zobowiązaną. Świadczy o tym bezsprzecznie treść księgi wieczystej lokalu (KW nr [...]) oraz przedłożony wypis z aktu notarialnego - umowy sprzedaży z dnia 30 czerwca 2021 r. Strona wyjaśniła, że przepisy k.p.a. nie znają instytucji "rozpoznawania skrzynki przez listonosza" - skrzynka ta nie należała do Zobowiązanego, nie doszło do skutecznego powiadomienia o przesyłce, nie dochowano wymogów kodeksowych. Nie odnotowano również żadnego upoważnienia lub innej dyspozycji Skarżącej, jakoby ta skrzynka miałby być właściwa do doręczeń. Złożenie zawiadomienia i zawiadomienia powtórnego do skrzynki oddawczej nr [...] było zdaniem Spółki nieprawidłowe. Strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji dezynwoltury operatora pocztowego, który dowolnie wybiera skrzynkę, w której umieszcza zawiadomienia o przesyłkach.
Pismem z dnia 23.01.2025 r. SKO ustosunkowało się do ww. pisma Strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna, jednak nie wszystkie zarzuty zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm. dalej: p.u.s.a.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3).
Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy powołanej wyżej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podkreślić również należy, że zgodnie z art.18 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 25 marca 2024 r.), jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią swoisty sformalizowany środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego.
W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podniesione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Z przepisu art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika, że podstawą zarzutu jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a., zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.
Wierzyciel natomiast, rozpoznając zarzut, wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.):
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej,
jeżeli:
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 u.p.e.a.). Zarzut jest zatem środkiem prawnym o jednolitym charakterze, co powoduje, że - wnosząc go zobowiązany - zamierza wykazać zaistnienie jednej z przesłanek z art. 33 § 2 u.p.e.a, czym kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna.
Odnosząc się do istoty sporu wskazać należy, że Skarżący eksponuje w pierwszej kolejności zarzut oparty na art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a, ponosząc brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Oś sporu sprowadza się do tego czy Stronie doręczono zgodnie z prawem upomnienie, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Zdaniem SKO upomnienia nr [...] z dnia 14 lipca 2023 roku oraz nr [...] z dnia 10 listopada 2023 roku, zostały Spółce doręczone w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Z kolei Skarżąca zarzuca, że nie doszło do doręczenia zastępczego upomnień, które odpowiadałoby wymogom z art. 44 k.p.a.
W tak zakreślonym sporze rację należy przyznać Skarżącej. W ocenie Sądu stanowisko organów co do prawidłowości doręczenia upomnień nie znajduje dostatecznego potwierdzenia w dowodach znajdujących się w aktach administracyjnych.
Zgodnie z art. 45 k.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio.
Organ odwoławczy uznał, że doręczenie upomnień nastąpiło w trybie art. 44 k.p.a., tj. w trybie tzw. doręczenia zastępczego przewidzianego na wypadek, kiedy nie jest możliwe doręczenie pisma zgodnie z art. 45 k.p.a.
Jak wskazał ustawodawca w art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zgodnie natomiast z art. 44 § 2 k.p.a zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.).
Stosownie do art. 44 § 4 k.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Skuteczność doręczenia zastępczego uzależniona jest od ścisłego przestrzegania wynikających z art. 44 k.p.a. zasad i procedur, w szczególności dotyczy to czytelnego wypełnienia przez doręczającego pracownika poczty, względnie przez osobę o jakiej mowa w art. 44 § 1 pkt 2 k.p.a., dowodu doręczenia przez wpisanie daty podjęcia prób doręczenia, powodu niedoręczenia pisma adresatowi, faktu awizowania przesyłki, miejsca pozostawienia o tym informacji dla adresata oraz miejsca pozostawienia przesyłki, zgodnie z pouczeniem o możliwości i terminie jej odbioru. Powyższe informacje na dowodzie doręczenia powinny być też zaopatrzone podpisem doręczyciela lub wydającego. Doniosłe znaczenie tych czynności związane jest przede wszystkim z tym, że z ich realizacją prawodawca wiąże skutek doręczenia pisma adresatowi w sytuacji, gdy nie dochodzi do osobistego odbioru korespondencji. Z kolei przyjęcie fikcji doręczenia pozwala na określenie biegu terminów procesowych - ich początku i zakończenia (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 30 stycznia 2024 r., I SA/Bd 642/23).
Zasady zastosowania instytucji fikcji prawnej doręczenia muszą być stosowane ściśle i uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że organ nie może skutecznie się powołać na domniemanie doręczenia. Wobec tego w świetle art. 44 § 4 k.p.a., ocena ziszczenia się skutku prawnego polegającego na uznaniu pisma za doręczone, nie może być sformułowana wyłącznie w oparciu o stwierdzenie, iż pismo było przechowywane przez pocztę przez okres czternastu dni w jej placówce pocztowej, lecz musi być powiązana także z ustaleniem, że w czasie biegu tego terminu zostały spełnione wszystkie pozostałe wymogi z art. 44 § 2 i 3 k.p.a. (zob. wyrok NSA z 30 grudnia 2013 r., I OSK 317/12). Jednym z tych wymogów jest wskazanie przez doręczającego konkretnego miejsca spośród wymienionych w art. 44 § 2 k.p.a. Jest to niezbędne, gdyż umożliwia kontrolę, czy zawiadomienie zostało pozostawione w jednym z tych miejsc, które wskazał ustawodawca, a nie w jakimś dowolnie wybranym miejscu (pogrubienie Sądu).
Należy uwypuklić, że adresat pisma nie powinien ponosić jakichkolwiek negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu mu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia, a wszelkie pojawiające się w tym zakresie wątpliwości winny być interpretowane i oceniane na jego korzyść (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 kwietnia 2024 r., II GSK 962/23).
Przenosząc powyższe wywody na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd wskazuje, iż nie jest sporne między stronami, że upomnienia nr [...] i nr [...] zostały wysłane przez Burmistrza na adres siedziby Spółki wynikający z Krajowego Rejestru Sądowego tj. ul. [...] nr [...] w J. Z akt administracyjnych wynika też, że upomnienia te były dwukrotnie awizowane przez P.: nr [...] w dniu 20.07.2023 r. oraz w dniu 28.07.2023 r., natomiast upomnienie nr [...] w dniu 13.11.2023 r. oraz w dniu 21.11.2023 r.
Kontrowersje między organem a Stroną budzi okoliczność pozostawień awiz w skrzynce pocztowej. Zdaniem SKO awiza zostały pozostawione przez P. w skrzynce pocztowej nr [...] wskazanej przez doręczyciela jako należącą do Spółki. Natomiast z zarzutów Skarżącej wynika, że skrzynka pocztowa nr [...] do Niej nie należała.
W ocenie Sądu zebrane w sprawie dowody nie potwierdzają stanowiska organów, że sporna skrzynka pocztowa nr [...] należała do Strony. Z przywołanych w zaskarżonym postanowieniu wyjaśnień P. (Urzędu Pocztowego J. nr [...]): z dnia 10.01.2024 r. i z dnia 16.04.2024 r. wynika że zawiadomienia informujące o nadejściu przesyłki i odbioru doręczono pod wskazanym na przesyłce adresem do skrzynki oddawczej oznaczonej nr [...]. Natomiast w kolejnym piśmie z dnia 15 maja 2024 r. P. wskazała, że jak wynika z wyjaśnień przekazanych przez placówkę pocztową oddawczą zawiadomienia pozostawiono w skrzynce oddawczej nr [...] należącej do adresata przedmiotowych przesyłek (czyli Spółki – dopisek Sądu). P. w zakresie braku wydania awizowanych przesyłek, wyjaśniła również, że przesyłki adresowane do Spółki odbierane były wybiórczo. W oparciu o wskazane wyjaśnienia Poczty organ odwoławczy uznał, że skrzynka pocztowa nr [...] należała do Strony a zatem awiza dot. upomnień były pozostawione we właściwym miejscu, w sposób zgodny z art. 44 k.p.a.
Natomiast z wyjaśnień i dowodów przedłożonych przez Skarżącego: aktu notarialnego z dnia 30.06.2021 r. Rep. [...] nr [...] oraz treści księgi wieczystej nr [...] (źródło: https://przegladarka-ekw.ms.gov.pl ) prowadzonej dla lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość położonego w J. przy ul. [...] wynika, że właścicielem tej nieruchomości nie jest Spółka, lecz osoba fizyczna. Dodać również należy, że w opinii Spółki sporna w sprawie skrzynka pocztowa oddawcza oznaczona nr [...] przynależy do ww. lokalu nr [...].
W zaskarżonym postanowieniu oraz w piśmie procesowym z dnia 23.01.2025 r. SKO przyjęło, w oparciu o wyjaśnienia P., że doręczenie upomnień było zgodne z prawem, albowiem skrzynka oddawcza nr [...] należała do Spółki. Nadto organ argumentował, że z żadnego dokumentu nie wynika, aby skrzynka oddawcza nr [...] (przy ulicy [...] w J.) należała, jak utrzymuje Skarżąca, do właściciela mieszkania - D. S. - osoby w żaden sposób nie związanej ze Spółką.
Zdaniem Sądu, ocena dowodów przedstawiona przez organ odwoławczy została dokonana z naruszeniem przepisów k.p.a. a w szczególności niezgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art.80 k.p.a. oraz zasadą kompletności materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) i zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.). Stwierdzenie organu odwoławczego, że sporna skrzynka oddawcza nr [...] należała – w 2023 r. to jest w dacie doręczeń upomnień - do Spółki, stoi w sprzeczności z dowodami przedstawionymi przez Stronę. Dowodów tych organ odwoławczy nie ocenił. Nadto organ nie ustalił czy przedmiotowa skrzynka pocztowa należy do właściciela lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku przy ulicy [...] nr [...] w J. SKO zaprzeczając w tym zakresie wyjaśnieniom Strony nie przedstawiło jednocześnie żadnego dowodu potwierdzającego brak związku ww. skrzynki z lokalem mieszkalnym nr [...]. Zdaniem Sądu odpowiedź P. z dnia 15 maja 2024 r. jest niewystarczająca dla oceny, że doręczenie upomnień było prawidłowe i nie rozwiewa istniejących w sprawie wątpliwości. Przede wszystkim nie jest jasne i nie wynika z treści tego pisma, na jakiej podstawie Poczta przyjęła, że sporna skrzynka oddawcza o numerze nr [...] należy do Spółki. Stanowisko Poczty opierające się na wyjaśnieniach przekazanych przez placówkę pocztową oddawczą oprócz samego stwierdzenia, że skrzynka należy do Spółki nie zawiera żadnego uzasadnienia. Nie wiadomo czy:
- skrzynka nr [...] jest przynależna, należy do właściciela lokalu nr [...],
- ww. skrzynka pocztowa była w 2023 r. użytkowana przez właściciela tego lokalu czy też może właściciel ten zawarł umowę lub wyraził zgodę na użytkowanie tej skrzynki przez Spółkę,
- nie wyjaśniono czy Spółka posiadała klucz do tej skrzynki. Z wyjaśnień Poczty wynika, że Strona wybiórczo odbierała korespondencję z tej skrzynki. Nie wskazano jednak w jakim okresie miało to miejsca i nie podano przykładowo żadnych numerów przesyłek pocztowych aby Spółka mogła się do tego argumentu ustosunkować. Nie wiadomo również czy awiza były Spółce przekazywane "grzecznościowo" przez właściciela mieszkania czy też Spółka posiadała klucz do skrzynki.
W celu ustalenia ww. okoliczności organ powinien wystąpić do P. o złożenie dalszych wyjaśnień oraz przesłuchać w charakterze świadka właściciela lokalu w okresie w którym doręczano sporne upomnienia (VII – XI 2023 r.). Zebrany materiał dowodowy powinien pozwolić na jednoznaczne ustalenia czy Spółka posiadała lub korzystała ze skrzynki nr [...] oraz czy we wskazanym okresie odbierała korespondencję na podstawie zawiadomień (awiz) pozostawionych w tej skrzynce.
Sąd podkreśla, że przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Oznacza to, że organ administracyjny prowadzący postępowanie jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy oraz podjąć wszelkie starania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania decyzji zgodnej z prawem. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i ocenionego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako niezbędnego warunku wydania decyzji o przekonywującej treści (art. 7 k.p.a. - por. też wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2024 r. sygn. akt III OSK 948/23, CBOSA).
Powyższym wymogom SKO nie sprostało i podjęło rozstrzygnięcie co do zarzutu przewidzianego w treści art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. w oparciu o niepełny materiał dowodowy, co skutkowało brakiem rozpatrzenia ww. zarzutu w sposób odnoszący się do stanowiska Skarżącej, iż skrzynka nr [...] do niej nie należała, bowiem należała do właściciela lokalu mieszkalnego nr [...].
Przypomnieć trzeba, że w myśl art. 15 k.p.a. (w zw. z art. 18 u.p.e.a.) postępowanie egzekucyjne w administracji jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że złożone przez Skarżącą zażalenie zainicjowało kolejny tok instancji w wyniku, którego SKO zobowiązane było do ponownego rozpoznania sprawy, czego w sprawie zabrakło.
Odnosząc się do pozostałych kwestii spornych w sprawie Sąd podziela jako zgodne z prawem stanowisko organów dotyczące:
- zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego (art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Przez błąd co do zobowiązanego rozumie się sytuacje dwojakiego rodzaju. Po pierwsze, chodzi o sytuację, w której organ egzekucyjny lub egzekutor podjęli czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznali za zobowiązanego, w związku z czym doręczyli jej tytuł wykonawczy oraz pouczyli o prawie zgłoszenia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji. Po drugie, chodzi o wskazanie w tytule wykonawczym osoby, na której nie ciąży obowiązek. Stwierdzenie tej sytuacji następuje przez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi adresata orzeczenia lub innego dokumentu, stanowiącego podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Przy czym, wniesienie zarzutu opartego o przesłankę wymienioną w powołanym przepisie nie może zmierzać do ustalania osoby zobowiązanego, a sprowadzać powinno się do formalnej kontroli tożsamości osoby, wobec której prowadzi się egzekucję w celu stwierdzenia, czy w orzeczeniu nakładającym obowiązek wskazano tą samą osobę. Z sytuacją błędu co do osoby zobowiązanego w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. mamy do czynienia wówczas, gdy egzekucja jest prowadzona przeciwko osobie innej aniżeli zobowiązany. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy zatem kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Z sytuacją taką jak słusznie wskazały organy, nie mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie. Skarżąca nie podnosi bowiem, że egzekucja administracyjna, na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela, prowadzona jest przeciwko osobie która nie jest zobowiązanym i na której nie ciąży obowiązek zapłaty podatku od nieruchomości. Okoliczności te w sprawie nie budzą żadnych wątpliwości i nie są podstawą zarzutów Strony. W tej sytuacji, uznając prawidłowość stanowiska organów, zdaniem Sądu nieistotny w sprawie jest błąd organu I instancji polegający na pominięciu w tytułach wykonawczych, w opisie nazwy Strony cudzysłowu, w sytuacji gdy pozostałe elementy oznaczenia Strony są prawidłowe,
- zarzutu dotyczącego nieprawidłowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wobec braku uwierzytelnienia tytułów wykonawczych podpisem osoby, upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Zdaniem Spółki tytuły wykonawcze nie zostały opatrzone podpisem osoby uprawnionej. W skardze Spółka rozwija swoją argumentację wskazując na naruszenie art. 27 § 1 pkt 7a, 7b i 7c u.p.e.a. Sąd w składzie orzekającym zgadza się ze stanowiskiem organów, iż zarzut ten nie mógł podlegać rozpatrzeniu w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, ponieważ nie jest wymieniony w katalogu zarzutów opisanych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Zarówno poglądy doktryny jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że zarzuty mogą być oparte tylko na podstawach wyczerpująco uregulowanych w art. 33 u.p.e.a. Wyliczenie zawarte w tym przepisie ma charakter enumeratywny. Oznacza to, że żadna inna przyczyna niż wymieniona w art. 33 u.p.e.a., nie może stanowić podstawy do uruchomienia postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutu i wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, zaś ewentualne postępowanie sądowej kontroli, musi odnosić się do oceny wystąpienia w tak wszczętej sprawie sądowoadaministracyjnej okoliczności wymienionych w tym przepisie (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 8.02.2024 r. sygn. akt I SA/Rz 562/23, CBOSA). Sąd w składzie orzekającym zauważa także, że niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., jest przesłanką do umorzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie przepisu art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., nie zaś do wniesienia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 33 u.p.e.a.).
Sąd podkreśla także, że przekazane do Sądu akta sprawy nie mają ani waloru kompletnego ani uporządkowanego, co narusza treść art. 54 § 2 p.p.s.a. Przede wszystkim w aktach sprawy brak jest pierwszego postanowienia Burmistrza (poprzedzającego postanowienie z dnia 7.06.2024 r.) jak również postanowienia SKO uchylającego to postanowienie, wraz z aktami tych postępowań. Ponadto w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dokumentów – powołanych w postanowieniu SKO i Burmistrza - na podstawie których Sąd mógłby ocenić zgodność z prawem stanowiska organów, co do zgłoszonego przez Stronę zarzutu z art. art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. – wygaśnięcia obowiązku. Dotyczy to zarzutu Spółki, w ramach którego wywodziła, że wykazana w wystawionych tytułach egzekucyjnych należność pieniężna uległa wygaśnięciu, na skutek jej potrącenia z wzajemnych wierzytelności, przysługujących jej wobec Gminy K.(1). Z uwagi na brak w aktach sprawy jakichkolwiek dokumentów związanych z tym zarzutem, w szczególności powołanej umowy użyczenia i pisma Burmistrza nr [...] z dnia 16.01.2023 r., Sąd w istocie nie może dokonać oceny legalności rozstrzygnięcia organów w tym zakresie. W obecnym stanie sprawa wymyka się spod pełnej kontroli sądowoadministracyjnej.
Uzasadnia to zarzut naruszenia przez organy przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.
Reasumując, należy stwierdzić, że Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, zostały wydane z mającym lub mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 i art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. – z omówionych wyżej powodów.
Z uwagi na wskazane uchybienia, Sąd uznał za przedwczesną kontrolę legalności stanowiska organów dotyczącego pozostałych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej zgłoszonych przez Stronę.
Mając na względzie powyższe oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art.135 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie SKO oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza (punkt I sentencji wyroku).
W ponownie prowadzonym postępowaniu organy uwzględnią stanowisko i ocenę prawną zawarte w niniejszym wyroku. W toku ponownego postępowania w sprawie obowiązkiem organów będzie jednoznaczne ustalenie, czy Spółce doręczono zgodnie z art. 44 k.p.a. upomnienia i zebranie w tym zakresie kompletnego materiału dowodowego. Należy również uzupełnić akta administracyjne sprawy o brakujące dokumenty wskazywane w uzasadnieniu niniejszego wyroku przez Sąd.
O kosztach postępowania w wysokości 597 zł (punkt II sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Złożyły się na nie wpis w kwocie 100 zł, opłata skarbowa w wysokości 17 zł i koszty zastępstwa procesowego profesjonalnego pełnomocnika – adwokata w kwocie 480 zł.