Wyrok WSA z dnia 23 października 2025, sygn. II SA/Go 436/25

Sygnatura: II SA/Go 436/25
Data orzeczenia: 23 października 2025
Sąd: Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA)
Status: Nieprawomocne
Podatnik: przedsiębiorca (JDG)

Streszczenie

Z. K., były przedsiębiorca, zwrócił się do ZUS o umorzenie zaległych składek z 2019 roku, argumentując trudną sytuacją materialną i zdrowotną, w tym zajęciem konta przez Urząd Skarbowy w 2010 roku i zakazem prowadzenia działalności gospodarczej od 2021 roku. ZUS wielokrotnie odmawiał umorzenia, wskazując na brak przesłanek całkowitej nieściągalności lub, po wyrokach sądów administracyjnych uchylających decyzje, na zmianę sytuacji po nabyciu przez…

Z. K. prawa do emerytury w 2024 roku, z której prowadzona jest skuteczna egzekucja. Z. K. jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, pobiera emeryturę z dodatkami, a po potrąceniach na rzecz ZUS dysponuje dochodem przekraczającym minimum socjalne. Z. K. pyta, czy jego trudna sytuacja materialna, zdrowotna (niepełnosprawność) i fakt skutecznej egzekucji z emerytury uzasadniają umorzenie zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne z okresu prowadzenia działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Z. K., utrzymując decyzję ZUS o odmowie umorzenia. Sąd uznał, że po nabyciu przez Z. K. emerytury w 2024 roku nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 u.s.u.s., ponieważ istnieje majątek (emerytura) podlegający skutecznej egzekucji, a dochody Z. K. po potrąceniach przekraczają minimum socjalne, co nie spełnia przesłanek do umorzenia z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z rozporządzeniem. Naczelny Sąd Administracyjny podtrzymał to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną ZUS.

jeszcze 145 słów

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2025 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę.

Uzasadnienie

Pismem z [...] października 2022 r. Z. K. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako organ lub ZUS) o umorzenie należności składkowych objętych tytułami wykonawczymi [...].

W uzasadnieniu tego pisma podniósł, że [...] września 2010 r. zostało wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, na skutek czego obniżył się stopień jego wypłacalności i umniejszenie zasobów finansowych. Powyższa sytuacja spowodowała, że nie był w stanie regulować należności z tytułu składek. Podkreślił, że zobowiązania wobec ZUS były płacone w terminie do momentu zajęcia jego konta przez Urząd Skarbowy. Wskazał, że po uiszczeniu należności nie będzie dysponował żadnymi środkami niezbędnymi dla zachowania podstawowych potrzeb życiowych. Oświadczył, że nie posiada majątku, z którego mógłby czerpać korzyści. Dochody są na poziomie pozwalającym tylko na wegetację, nie wystarczają nawet na utrzymanie konieczne. Wskazał przy tym, że jedynym źródłem jego utrzymania była pozarolnicza działalność gospodarcza, jednak Sąd Okręgowy w [...] Wydział

Gospodarczy Odwoławczy postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., sygn. akt: [...] pozbawił go możliwości prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek na okres dwóch lat.

ZUS decyzją z[...]grudnia 2022 r. nr [...] odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za osobę prowadzącą działalność gospodarczą w łącznej kwocie 3818,20 zł za okres od 08/2019 do 12/2019, wskazując, że nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne w myśl zapisu art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 350 ze zm., dalej jako u.s.u.s.). Ponadto w ocenie organu strona nie wykazała, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych gospodarstwa domowego, powstanie zadłużenia było następstwem szczególnych zdarzeń oraz, że stan zdrowia lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiły ją możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

W następstwie rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy opisana powyżej decyzja została utrzymana decyzją organu z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...]. Na skutek skargi wniesionej przez Z. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim prawomocnym wyrokiem z 7 września 2023 r., sygn. akt II SA/Go 197/23 uchylił powyższą decyzję.

W jego uzasadnieniu Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że wobec skarżącego nie zachodził żaden z przypadków całkowitej nieściągalności, enumeratywnie wymienionych w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 u.s.u.s. Zdaniem Sądu wadliwe były wnioski organu dotyczące niespełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. Co do przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. Sąd stwierdził, że z tego przepisu nie wynika, że stwierdzenie braku majątku miałoby nastąpić w toku egzekucji prowadzonej w stosunku do należności z tytułu składek, co implikuje po stronie organu obowiązek ustalenia, czy w toku prowadzonej egzekucji przez naczelnika urzędu skarbowego, bądź komornika stwierdzono lub nie brak majątku. Oznacza to, że

o całkowitej nieściągalności może świadczyć bezskuteczność każdego postępowania egzekucyjnego prowadzonego z majątku zobowiązanego do uiszczenia składek.

Z postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] z [...] stycznia 2022 r., [...]wydanego w sprawie prowadzonej przeciwko skarżącemu przez Skarb Państwa – DIAS w [...]wynika, że postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do zaspokojenia wierzyciela. Ustalono bowiem, iż dłużnik nie pobiera świadczeń z ZUS i KRUS-u, nigdzie nie jest zatrudniony, egzekucja z wierzytelności w postaci zwrotu podatku i wydatków związanych z budownictwem oraz z rachunków bankowych okazała się bezskuteczna, ponadto nie posiada pojazdów mechanicznych. Zdaniem Sądu dla przyjęcia niezaistnienia całkowitej nieściągalności nie może być przesądzającym fakt, że w dacie wydania decyzji postępowanie egzekucyjne przeciw skarżącemu było w toku. Argumentu tego organ nie powiązał z realną możliwością wyegzekwowania należności z majątku skarżącego.

Oceniając natomiast stanowisko organu w zakresie przesłanki zawartej w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. Sąd w powołanym wyroku wskazał, że z tego przepisu wynika, że organ ma obowiązek samodzielnie ocenić przesłankę całkowitej nieściągalności, porównując spodziewane koszty egzekucji z posiadanymi informacjami o nadającym

się do egzekucji majątku. Zatem organ powinien dokonać samodzielnie oceny tej przesłanki, w trakcie której winien mieć na uwadze, czy zobowiązany posiada majątek,

a jeżeli tak, to czy majątek zobowiązanego nadaje się w ogóle do egzekucji. Natomiast

w zaskarżonej decyzji wskazano jedynie, że przesłanka całkowitej nieściągalności opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 p.p.s.a. nie zachodzi, gdyż przymusowe dochodzenie należności jest w toku. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Sąd wyjaśnił, że przy rozpoznawaniu wniosku o umorzenie zaległości konieczne jest uwzględnienie przebiegu prowadzonego wobec strony postępowania egzekucyjnego,

w szczególności co do skuteczności tego postępowania i rokowań w tym zakresie. Konieczna jest bowiem analiza czy występuje "zmniejszanie" zadłużenia czy też jego "narastanie". Jest to istotna okoliczność i powinna zostać dokładnie zbadana przez organ prowadzący postępowanie o zastosowanie ulgi. Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, w której organ prowadzi postępowanie egzekucyjne, w trakcie którego w istocie nie ma szans na wyegzekwowanie dochodzonej należności. Celem bowiem postępowania egzekucyjnego nie jest jedynie jego prowadzenie, lecz jest nim wyegzekwowanie dochodzonych kwot. Wierzyciel decydując się na kontynuowanie egzekucji musi

w bliższej lub dalszej perspektywie przewidywać zaspokojenie należności. Tymczasem

w zaskarżonej decyzji nie zawarto żadnych danych dotyczących omawianych kwestii. Odnosząc się do stanowiska organu co do braku spełnienia przesłanek zawartych w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej

z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365; dalej jako rozporządzenie), Sąd uznał je za trafne wskazując, że prawidłowa wykładnia art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia prowadzi do wniosku, że wynikająca z tych przepisów podstawa umarzania należności ZUS winna mieć zastosowanie tylko do tych dłużników, którzy przekonają o wykorzystaniu w pełni zdolności do pracy i aktywnej postawie w poszukiwaniu źródeł dochodów. Sąd podkreślił, że omawiane uregulowanie nie może być formą premiowania osób, które posiadając zobowiązania finansowe, prezentują postawę pasywną w zakresie dążenia do ich spłacenia. Za prawidłowe Sąd również uznał stanowisko organu co do niespełniania przez skarżącego przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, bowiem nie wykazał on, że cierpi na choroby, na które się powołuje oraz że uniemożliwiają mu uzyskanie dochodu umożliwiającego opłacenie składek. Nie wskazywał również, aby opiekował się przewlekle chorym członkiem rodziny.

We wskazaniach Sąd stwierdził, że w ponowionym postępowaniu zadaniem organu będzie dokonanie pełnej i wyczerpującej oceny przesłanek umorzenia, mogących mieć zastosowanie w sprawie w kontekście zindywidualizowanego i aktualnego stanu faktycznego. Organ powinien mieć na względzie, że wprawdzie instytucja umorzenia powinna być stosowana wyjątkowo, jednakże okoliczność ta nie może prowadzić do praktycznego wyeliminowania stosowania tej instytucji, uczynienia jej instytucją martwą, przez ogólnikowe powoływanie się tylko na określone kategorie prawne, bez dokonywania rzetelnej oceny ich występowania w konkretnej sprawie.

ZUS po ponownym przeprowadzeniu postępowania w niniejszej sprawie, decyzją z [...] lutego 2024 r. nr [...]utrzymał w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2022 r. nr [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu składek. Zdaniem organu pomimo wystąpienia w sprawie przesłanek całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s., w ramach uznania administracyjnego należało odmówić umorzenia należności z tytułu składek, bowiem strona [...] kwietnia 2024 r. ukończy 65 lat i będzie miała prawo wnioskowania o przyznanie świadczenia emerytalnego, z którego organ może prowadzić postępowanie egzekucyjne do wysokości 25% świadczenia emerytalnego brutto z uwzględnieniem kwoty wolnej od potrąceń. Organ odnosząc się natomiast do tego, czy występują przesłanki umorzenia określone w rozporządzeniu oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. podał, że o istnieniu ważnego interesu po stronie zobowiązanego nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz zobiektywizowane kryteria. Zdaniem organu przesłanka wymieniona w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma zastosowania w sprawie, ponieważ strona zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej. Wyjaśniając, że w sprawie nie występuje przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia dotycząca stanu zdrowia organ podał szczegółowe informacje na temat stanu zdrowia strony, w tym, że Z. K. cierpi na bóle kręgosłupa i stawów, które uniemożliwiają mu podjęcie jakiejkolwiek pracy (lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że Z. K. jest niezdolny do samodzielnej egzystencji od [...] listopada 2023 r. do [...] stycznia 2025 r. i z tego tytułu otrzymuje świadczenie uzupełniające). Podał też, że wnioskujący do końca 2021 r. był zgłoszony do ubezpieczeń jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą. Aktualnie pobiera świadczenie uzupełniające w wysokości 500,00 zł miesięcznie. Jest rozwiedziony i prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe z J. Ś., która uzyskuje dochody w wysokości 6.000,00 zł netto miesięcznie. Ponadto wskazał, że strona nie korzysta ze wsparcia socjalnego lub innych form pomocy skierowanych do osób znajdujących się w niedostatku.

Z. K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., który wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt

II SA/Go 155/24 uchylił decyzję ZUS z [...] lutego 2024 r. nr [...]

W ocenie Sądu wadliwość rozstrzygnięcia polega na tym, że organ, po przedstawieniu i analizie stanu faktycznego sprawy stwierdził, że w sprawie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. (co jasno wykazano). Odmówił jednak umorzenia powołując się na to, że działa w ramach uznania administracyjnego oraz to, że w przyszłości strona może nabyć uprawnienie emerytalne.

Sąd nie podzielił tej oceny, gdyż – w odniesieniu do ustalonego stanu fatycznego - wykracza ona poza granice uznania administracyjnego i nie jest zgodna

z oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w poprzednim wyroku. To bowiem, że umorzenie należności z tytułu składek zostało pozostawione uznaniu administracyjnemu nie oznacza, iż organ miałby być uprawniony do rozstrzygania wniosków w sposób dowolny. Uznanie administracyjne spełnia bowiem kryterium legalności tylko w tych sytuacjach, w których bazuje na zasadach logiki i doświadczenia życiowego oraz faktach i jest realizowane w taki sposób, jak podkreślił sąd w poprzednim wyroku - to jest nie czyniący uznania administracyjnego instytucją martwą lub fasadową.

Sąd podkreślił ponadto, że ustawa nie zawiera w treści art. 28 ust. 3 pkt 5 lub pkt 6 u.s.u.s. dookreślenia tych przesłanek wymogiem trwałości wskazanego w nich stanu rzeczy. Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że na moment wydawania decyzji zachodziły przesłanki całkowitej nieściągalności wskazane w art. 28 ust. 3 pkt 5

i 5 u.s.u.s. Dlatego powoływanie się na fakt, który może (ale nie musi) zdarzyć się

w przyszłości (jak to wskazuje się w decyzji "prawo wnioskowania o przyznanie świadczenia emerytalnego") jest niezgodne z prawem.

Również – w ocenie Sądu – powoływanie się na przesłankę interesu publicznego nie jest w sprawie przekonywujące, gdyż generalne i w gruncie rzeczy sprowadza

się do wyeliminowania z porządku prawnego instytucji umorzenia należności z tytułu składek. Zastosowanie tej instytucji w odniesieniu do należności publicznych zawsze obciąża całe społeczeństwo więc nie jest to argument sam przez się rozstrzygający. Chodzi natomiast o to, czy w danym stanie faktycznym strona na to zasługuje.

W indywidualnym kontekście sprawy Sądu nie przekonują argumenty organu odnoszące się do powstania zaległości z tytułu działalności gospodarczej, interesu społecznego, czyli solidarności płatników składek. To bowiem solidarność społeczna jest argumentem na rzecz wspomagania tych, których sytuacja, zwłaszcza z przyczyn od nich niezależnych i obiektywnych, jest trudniejsza. Organ powinien mieć również na względzie, że wolą ustawodawcy było niedopuszczenie do popadania dłużników w coraz większą biedę i niemożność wyjścia z zadłużenia. Wiek i sytuacja zdrowotna i materialna skarżącego pozwalają w tej sprawie natomiast uzasadnić wniosek, że ma on prawo oczekiwać wsparcia od państwa, a zatem wszystkich członków społeczeństwa, nawet jeśli w jakiejś mierze przyczynił się do powstania tak znaczącego zadłużenia składkowego. Taka jest bowiem, w ocenie sądu, istota i sens solidarności społecznej

i społeczna funkcja budżetu Państwa (a zatem i ZUS) konstruowanego z ogółu składek wypracowywanych przez pracujących. W sytuacji, w której z ogółu pracy społeczeństwa finansowano (i nadal się finansuje) programy zabezpieczenia społecznego adresowane do szerokiego kręgu osób znajdujących się w zdecydowanie lepszej sytuacji, niż wnioskujący nie sposób stanowczo twierdzić, że nie zasługuje na dobrodziejstwo

w postaci umorzenia składek, skoro w sprawie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s.

Podsumowując Sąd stwierdził, że odmowa umorzenia składek i jej uzasadnienie naruszyły przepisy art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny tekst jedn. z 2023 r., poz. 1634; dalej jako p.p.s.a.) w zw.

z art. 28 ust. 3 pkt 5 i pkt 6 u.s.u.s., które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, że w ponowionym postępowaniu rzeczą organu, związanego oceną prawną zawartą w niniejszym uzasadnieniu (art. 153 p.p.s.a.), będzie wydanie decyzji zgodnej z tym związaniem, o ile nie nastąpi zmiana stanu faktycznego sprawy.

Organ złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt I GSK 1220/24 oddalił skargę kasacyjnej, uznając ją za niezasadną i nie kwestionując dokonanych przez tut. Sąd ocen prawnych i zaleceń zawartych w uzasadnieniu tego orzeczenia.

W toku ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego w dniu [...] maja 2025 r. do organu wpłynęły następujące dokumenty: oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej, która nie prowadzi działalności gospodarczej z [...] maja 2025 r., orzeczenie o niepełnosprawności z [...] września 2023 r., orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS z [...] stycznia 2025 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2025 r., nr [...]ZUS ponownie utrzymał

w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2022 r. nr [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym złożonych przez stronę oświadczeń wynika, iż Z. K. od [...] września 1995 r. jest rozwiedziony, nie pracuje zarobkowo, pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 2.133,11 zł brutto, tj. 1.941,13 zł netto miesięcznie, nie pobiera zasiłków z pomocy społecznej, świadczeń z Urzędu Pracy, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, ponosi stałe miesięczne wydatki związane z utrzymaniem z tytułu miesięcznych opłat - 170,00 zł, opłat eksploatacyjnych - 700,00 zł oraz kosztów związanych z leczeniem - 700,00 zł, posiada zobowiązania pieniężne tylko wobec ZUS w wysokości 94.074,55 zł, które są dochodzone w drodze egzekucji prowadzonej przez ZUS, nie posiada majątku nieruchomego, wierzytelności i praw majątkowych, z ruchomości posiada samochód [...] z 2004 r. Legitymuje się ponadto orzeczeniem wydanym przez Lekarza Orzecznika ZUS o niezdolności do samodzielnej egzystencji oraz orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Nadto organ ustalił, że [...] Z. K. zostało wykreślone z rejestru [...] lutego 2023 r. na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy o CEIDG w związku z prawomocnym orzeczeniem zakazu prowadzenia działalności gospodarczej; od [...] kwietnia 2024 r. strona posiada tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego jako emeryt i od [...] marca 2025 r. otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 2.900,61 zł brutto (wraz ze świadczeniem uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji w wysokości 301,96 zł oraz dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 348,22 zł); ze świadczenia dokonywane są potrącenia z tytułu zaległości składkowych w kwocie 983,05 zł i do wypłaty pozostaje 1.715,02 zł miesięcznie; w kwietniu 2025 r. wypłacono stronie trzynastą emeryturę w wysokości 1.878,91 zł brutto, tj. 1.709,81 zł netto, a we wrześniu 2024 r. czternastą emeryturę w wysokości 1.780,96 zł brutto, tj. 1.450,67 zł netto. Organ potwierdził również, że Z. K. jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] z 2004 r. oraz że nie jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości.

Dalej organ dokonał analizy przedawnienia należności z tytułu składek z art. 24 ust. 4 u.s.u.s., który to przepis po kilku nowelizacjach stanowi, iż należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały

się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne obejmuje zadłużenie na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za okres od sierpnia do grudnia 2019 r. Bieg terminu przedawnienia został zawieszony od [...] marca 2020 r., tj. od dnia doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania, od [...] sierpnia 2022 r., tj. od dnia uprawomocnienia się decyzji

o wysokości zadłużenia nr [...] z [...] marca 2021 r. po wyroku oddającym odwołanie o sygn. akt. [...], od [...] września 2022 r., tj. od dnia doręczenia tytułów wykonawczych numer [...] i trwa nadal. Mając na uwadze powyższe organ uznał, że w sprawie nie zachodzi przedawnienie należności z tytułu składek.

Następnie ZUS przeanalizował, czy w sprawie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek, skutkujące ich umorzeniem (art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s.) i ustalił, że:

a) przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wystąpiła z przyczyn oczywistych, zobowiązany żyje,

b) przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s. nie zachodzą, ponieważ nie pozyskano żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że: sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości lub umorzył postępowania upadłościowe z przyczyn,

o których mowa w art. 13 oraz art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo upadłościowe,

- nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,

- nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym,

- ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego

2003 r. - Prawo upadłościowe;

c) nie zachodzi przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s., ponieważ Z. K. zaprzestał wykonywania działalności gospodarczej, jednak nie zostało spełnione kryterium braku następców prawnych - strona ma syna oraz posiada majątek podlegający egzekucji, bowiem pobiera świadczenie emerytalne, z którego dokonywane są potrącenia z tytułu zaległości składkowych w wysokości 983,05 zł miesięcznie;

d) przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. nie występuje, ponieważ wysokość nieopłaconych składek przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 5 stycznia 2021 r. w sprawie wysokości kosztów upomnienia doręczanego zobowiązanemu przed wszczęciem egzekucji administracyjnej (Dz.U.

z 2021 r., poz. 67) wysokość kosztów upomnienia wynosi 16,00 zł;

e) przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi, bowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku,

z którego można prowadzić egzekucję -[...]marca 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...]oraz [...] grudnia 2016 r. i [...] lipca 2021 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w [...]umarzali prowadzone wobec strony postępowania egzekucyjne ze względu na bezskuteczność; postanowieniem z [...] stycznia 2022 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone

z wniosku Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...], a w uzasadnieniu poinformował, że strona nie pobiera świadczeń emerytalno-rentowych z ZUS i KRUS, nie jest nigdzie zatrudniony, ale ma zgłoszoną działalność gospodarczą, nie posiada pojazdów, egzekucja z wierzytelności i rachunków bankowych okazała się bezskuteczna; jednak od [...] kwietnia 2024 r. strona nabyła prawa do świadczenia emerytalnego, które podlegają egzekucji;

f) przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. nie występuje, ponieważ nie jest oczywiste, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, postępowanie egzekucyjne prowadzi Dyrektor Oddziału ZUS

w [...], obecnie organ dokonuje potrąceń ze świadczenia emerytalnego strony w miesięcznej wysokości 983,05 zł.

Organ wyjaśnił również, że zgodnie z art. 28 ust. 3a w zw. z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 rozporządzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, ubezpieczonych będących jednocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. ZUS może umorzyć wskazane należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie ich opłacić, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

ZUS przeanalizował zaistnienie w niniejszej sprawie przesłanek wskazanych

w art. 28 ust. 3a w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia, wskazując, że nie wystarczy, iż zobowiązany wskaże na uciążliwości i trudności w zapłacie narosłych należności.

W takich przypadkach bowiem istnienie uciążliwości i trudności jest oczywiste. Zobowiązany musi liczyć się z koniecznością zapłaty składek, gdyż to należy do jego obowiązków, zaś odstąpienie od realizacji tego obowiązku ma charakter zupełnie wyjątkowy. Obowiązek opłacenia należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy

w ustawowo określonych terminach istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności, aż do dnia zaprzestania jej wykonywania, niezależnie od osiąganych przychodów, a nawet w przypadku poniesienia strat, czy pojawiających się w trakcie prowadzenia działalności różnych problemów. Obligatoryjność opłacania składek dotyczy wszystkich płatników składek. Za ryzyko związane z prowadzoną działalnością, jak również negatywnymi skutkami oraz za wszelkie rozliczenia odpowiada podmiot prowadzący działalność. Priorytetem dla przedsiębiorcy powinno być gromadzenie dostatecznych środków na pokrycie kosztów działalności gospodarczej, a tym samym obowiązkowych składek. Składki są publicznym świadczeniem o charakterze powszechnym i powyższego obowiązku ustawodawca nie uzależnił od osiąganego wyniku finansowego płatnika.

Dalej organ podkreślił, że przesłanka wymieniona w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma zastosowania w sprawie, ponieważ Z. K. nie prowadzi działalności gospodarczej. Odnosząc się natomiast do wystąpienia przesłanki § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia dotyczącej stanu zdrowia, warunkiem jest nie tylko istnienie przewlekłej choroby osoby zobowiązanej lub członka jej rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskania dochodu. Organ zaznaczył, że w toku prowadzonego postępowania skarżący powołał się na swój stan zdrowia i poinformował, że cierpi na bóle kręgosłupa i stawów. Pełnomocnik strony przedłożył orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wydane [...] września 2023 r. na stałe o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z dokumentu wynika, że Z. K. wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Nadto [...] stycznia 2025 r. Lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że strona jest niezdolna do samodzielnej egzystencji do [...] stycznia 2026 r. i z tego tytułu otrzymuje świadczenie uzupełniające. Organ podkreślił przy tym, że nie kwestionuje problemów zdrowotnych skarżącego, jednak w przedmiotowej sprawie przesłanka wynikająca z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nie zachodzi, ponieważ strona otrzymuje świadczenie emerytalne, które jest stałym dochodem, wypłacanym niezależnie od stanu zdrowia i stanowi źródło sukcesywnej spłaty zaległości wobec ZUS.

Organ wskazał również, że argumentacja skarżącego stanowiąca o jego ograniczonych możliwościach płatniczych, nie może być uznana za przesłankę wystarczającą do umorzenia zaległości we wnioskowanym zakresie. Przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia nie odnosi się do subiektywnego odczucia dłużnika

o dolegliwości z powodu konieczności zapłacenia zaległych należności, lecz oznacza obiektywną, wyjątkową sytuację, która zagraża podstawowemu bytowi zobowiązanego lub jego rodziny. Nie odnosi się więc ona do kłopotów finansowych, z uwagi na to, że każdy człowiek indywidualnie w ramach przysługującej mu samodzielności podejmowania decyzji, organizuje swoje sprawy zawodowe i osobiste.

Organ ponownie zaznaczył, że skarżący od [...] kwietnia 2024 r. pobiera świadczenie emerytalne, które od [...] marca 2025 r. wynosi 2.900,61 zł brutto. Ze świadczenia dokonywane są potrącenia z tytułu zaległości składkowych w kwocie 983,05 zł i do wypłaty pozostaje 1.715,02 zł miesięcznie. Podkreślił przy tym, że państwo wspiera w ostatnich latach finansowo emerytów przyznając im dodatkowe świadczenie pieniężne w postaci trzynastej i czternastej emerytury, które są wolne od potrąceń egzekucyjnych. ZUS w kwietniu 2025 r. wypłacił trzynastą emeryturę w wysokości 1.709,81 zł netto, a we wrześniu 2024 r. czternasta emeryturę w wysokości 1.450,67 zł netto, co daje dodatkowy dochód w wysokości średnio 263,38 zł miesięcznie. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest rozwiedziony. Budżet gospodarstwa domowego (po potrąceniach na rzecz ZUS) wynosi średnio 1.978,40 zł miesięcznie i jest wyższy niż poziom minimum socjalnego określony [...] kwietnia 2025 r. przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych na podstawie danych Głównego Urzędu Statystycznego w IV kwartale 2024 r. na kwotę 1.834,68 zł dla jednoosobowego gospodarstwa emerytalnego. Zatem nie można uznać, iż skarżący znajduje się w sytuacji ubóstwa. Z przedłożonych przez stronę oświadczeń wynika również, że nie korzysta

z żadnych form wsparcia skierowanych do osób znajdujących się w niedostatku.

Z oświadczeń wynika również, że skarżący ponosi stałe miesięczne wydatki związane

z utrzymaniem w łącznej wysokości 1.570,00 zł, w tym z tytułu miesięcznych opłat -- 170,00 zł, opłat eksploatacyjnych - 700,00 zł oraz kosztów związanych z leczeniem - 700,00 zł. Budżet gospodarstwa domowego pozwala na sfinansowanie powyższych wydatków w całości. W stałych kosztach utrzymania nie uwzględniono podstawowych wydatków ponoszonych w każdym gospodarstwie domowym, na zakup żywności, ubrań, artykułów higienicznych, itp. Wydatki te nie mają charakteru nadzwyczajnego, a ZUS nie może umarzać zaległości każdej osobie, która ponosi, podobnie jak ogół społeczeństwa, zwykłe koszty utrzymania. Jednocześnie organ zaznaczył, że pełnomocniczka skarżącego – D. Ś. wskazała w oświadczeniu, które wpłynęło w dniu [...] stycznia 2024 r., iż prowadzi ze skarżącym wspólne gospodarstwo domowe i uzyskuje dochód w wysokości 6.000,00 zł netto miesięcznie, co jest sprzeczne z oświadczeniami skarżącego. Natomiast skarżący w następnych oświadczeniach nie wskazuje już jej jako domownika, jednakże jest ona nadal zameldowana pod tym samym adresem co skarżący i nadal jest jego pełnomocnikiem.

Jednocześnie ZUS zwrócił uwagę, że w aktualnym oświadczeniu strona poinformowała, że nie posiada innych zobowiązań finansowych, zatem budżet nie jest dodatkowo obciążony.

Organ zwrócił również uwagę, że skarżący z uwagi na stwierdzony stopień niepełnosprawności może ubiegać się o świadczenie wspierające, które kształtuje

się poziomie od 40%do 220% renty socjalnej, która aktualnie wynosi 1878,91 zł.

Organ podkreślił, że umorzenie składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji

z możliwości ich wyegzekwowania. W związku z tym, biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter tych należności oraz uwzględniając cele, na jakie składki są przeznaczone, organ odpowiedzialny za ich pobór zobowiązany jest do szczegółowej staranności

i ostrożności w procedowaniu spraw z zakresu umarzania.

Reasumując organ stwierdził, iż nie znalazł podstaw do umorzenia żądanych należności w oparciu o powołane przepisy rozporządzenia oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s.

Skargę na powyższą decyzję złożył Z. K., który zarzucił nienależyte odniesienie do sytuacji materialnej strony, naruszenie przepisów postępowania przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, pominięcie okoliczności mających istotny wpływ na jej wynik, pozbawienie środków na utrzymanie konieczne.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o "uznania zarzutów umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność w łącznej kwocie 8 761,28 zł".

W uzasadnieniu skargi skarżący zwrócił uwagę, że ZUS twierdzi, iż jego sytuacja materialno-bytowa nie uzasadnia stwierdzenia, że trudności płatnicze nie mają charakter stały, a jednocześnie z drugiej strony wydaje orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji od dnia [...] stycznia 2025 roku oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w stopniu znacznym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej przeprowadzonej pod względem legalności była decyzja ZUS z [...] czerwca 2025 r., nr [...]utrzymująca w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2022 r. nr [...]odmawiająca skarżącemu umorzenia należności składkowych na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne za okres od 08/2019 do 12/2019.

Podstawę materialną powyższych decyzji stanowił przepisy u.s.u.s. Stosownie do art. 28 ustawy należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4 (ust. 1), przy czym może to nastąpić

w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a (ust. 2). Zgodnie

z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia

28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 794 i 1222);

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia

w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

4c) ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia

28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku,

z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych

w tym przepisie, daje możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 2016 r., II GSK 1694/14).

W art. 28 ust. 3a u.s.u.s. przewidziana zaś została dodatkowa możliwość umorzenia należności z tytułu składek. Stanowi on mianowicie, iż należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dotyczy ona jednakże już tylko ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek, czyli tych ubezpieczonych, którzy byli zobowiązani płacić sami za siebie składki, ale tego nie czynili, doprowadzając do zaległości. Ta grupa płatników potraktowana została przez ustawodawcę łagodniej, bowiem zaległe należności składkowe mogą być umarzane w uzasadnionych przypadkach mimo braku całkowitej nieściągalności w sytuacjach określonych

w powołanym rozporządzeniu

Wskazane zasady, wynikające z art. 28 ust. 3a u.s.u.s i rozporządzenia MGPiPS dotyczą skarżącego jako osoby zobowiązanej do opłacania składek na własne ubezpieczenie społeczne w związku z prowadzoną działalnością. Stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia, wydanego na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 28 ust. 3b u.s.u.s. Zakład może umorzyć należności, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie ich opłacić, gdyż pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny.

Prawodawca wymienia przy tym przykładowo sytuacje, które mogą uzasadniać umorzenie należności tej grupy płatników. Wśród nich jest :

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego

i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienie strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiająca zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Organ rozpoznając kontrolowaną sprawę działał w warunkach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., a to w związku z wydanymi uprzednio wyrokami tut. Sądu w sprawach II SA/Go 197/23 i II SA/Go 155/24 oraz wyrokiem NSA wydanym

w sprawie o sygn. akt I GSK 1220/24, których zasadnicze motywy i zalecenia zostały powyżej opisane. Stosownie do powołanego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przy czym

w orzecznictwie i piśmiennictwie podkreśla się, że również istotne zmiany w stanie faktycznym mogą spowodować nieaktualność i co o za tym idzie, ustanie mocy wiążącej uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego (por. T. Woś /red/, P.p.s.a. Komentarz, WK 2016, t. 39 do art. 153, wyroki NSA: z 11 stycznia 2011 r., II OSK 2059/09,

z 11 czerwca 2015 r., I OSK 596/15). Tak też zresztą wskazał tut. Sąd w końcowych zaleceniach w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie II SA/Go 155/24.

W powołanych wyrokach nie zostały zakwestionowane ustalenia organów co do niespełnienia w sprawie przesłanek z art. 28 ust. 3 pkt 1-4c u.s.u.s. Nie zmieniły

się również w tym zakresie ani stan prawny, ani stan faktyczny. W związku z tym również rozpoznając skargę na kolejną decyzję Sąd nie był uprawniony do poczynienia odmiennych ocen w tym zakresie.

Sądy, a w konsekwencji również organ wydając decyzję z dnia [...] lutego 2024 r. uznawały, że zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. Sytuacja ta jednak się zmieniła w związku z tym, że skarżący od

[...] kwietnia 2024 r. nabył uprawnienie do świadczenia emerytalnego, z którego aktualnie prowadzona jest skuteczna egzekucja. Wobec powyższego organ zasadnie uznał w zaskarżonej decyzji, że aktualnie nie istnieje podstawa do umorzenia na podstawie art. 28 ust. 2 u.s.u.s również w związku z niespełnieniem przesłanek całkowitej nieściągalności, określonych w art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s.

Poprzednio rozpoznając sprawę Sądy nie zakwestionowały także ustaleń organów co do niespełnienia przesłanki do umorzenia wskazanej w art. 28 ust. 3a w zw. z art. § 3 ust. 1 rozporządzenia. Okoliczności w sprawie nie zmieniły się w stopniu, który uzasadniałby odstąpienie od tej oceny. Nadal bowiem skarżący nie powołuje się na przesłankę z art. § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. Nie jest również spełniona przesłanka

z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Podkreślić bowiem należy, iż rozpoznając skargę na decyzję z dnia [...] lutego 2024 r. znane były tut. Sądowi orzeczenia o niepełnosprawności i niezdolności skarżącego do samodzielnej egzystencji. Ponadto słusznie organ zwrócił uwagę, że powyższy stan niepełnosprawności (przewlekła choroba) nie ma wpływu na zdolności osiągania dochodów przez skarżącego, skoro otrzymuje świadczenie emerytalne, które jest stałym dochodem, wypłacanym niezależnie od stanu zdrowia i stanowi źródło sukcesywnej spłaty zaległości wobec ZUS.

Skarżący obecnie otrzymuje emeryturę oraz świadczenie uzupełniające oraz dodatek pielęgnacyjny w łącznej wysokości ponad 2900 zł brutto miesięcznie, a także okresowo 13 i 14 emeryturę. Powoduje to, że nawet po potrąceniach (ok. 983 zł)

w związku z prowadzoną przeciwko niemu egzekucją przez ZUS pozostaje mu dyspozycji średnio dochód w wysokości ok. 2000 zł miesięcznie. Dochód na takim poziomie przekracza, jak słusznie zauważył organ, minimum socjalne, które w IV kwartale 2024 r. (ostatnie znane na dzień wydawania zaskarżonej decyzji) wynosiło dla gospodarstwa jednoosobowego 1862,87 zł, natomiast skarżący swoje stałe wydatki określił na kwotę 1500 zł. Podkreślić należy, że funkcję zabezpieczającą dłużnika utrzymującego się, tak jak w przypadku skarżącego, ze świadczeń otrzymywanych z ZUS, przed utratą dochodu pozwalającego na zaspokojenie najniezbędniejszych potrzeb życiowych pełni regulacja zawarta w art. 10 § 1 u.p.e.a., w myśl którego świadczenia pieniężne przewidziane w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym podlegają egzekucji

w zakresie określonym w tych przepisach. Z kolei art. 141 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1643 ) określa, w jakiej części emerytury i renty wolne są od potrąceń i egzekucji. Tak więc skierowanie należności składkowej na drogę egzekucji administracyjnej nie pozbawia skarżącego środków na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych, w przewidzianej przepisami prawa wysokości (por. wyrok NSA z 10 czerwca 2016 r., I OSK 1133/15, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 4 lutego 2015 r.,

II SA/Go 794/14). Ponadto – jak słusznie zauważył organ – skarżący jako osoba

o znacznym stopniu niepełnosprawności ma możliwość uzyskania świadczenia wspierającego. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ zasadnie uznał, iż nadal nie jest spełniona przesłanka do umorzenia należności składkowych wskazana w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.

Zdaniem Sądu, organ przeprowadził postępowanie w sposób prawidłowy

i rzetelny zachowując wymogi określone w art. 7 i art. 77 § 1 k.pa., a także dokonał wyczerpującej oceny zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 k.pa.), czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji, spełniającym wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a

W konsekwencji należało uznać, iż zaskarżoną decyzją organ trafnie odmówił umorzenia składek uznając, iż nie zachodzą przesłanki do jej podjęcia, zarówno te wskazane w art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s., jak i te określone w art. 28 ust. 3a w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia.

Dlatego też Sąd - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę.

jeszcze 3990 słów

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo