- niewskazaniu przyczyn wyboru strony internetowej Stat.Vin jako wiodącego i wiarygodnego źródła w ustaleniu wartości pojazdu na rynku nabycia, w sytuacji, gdy odwołuje się ona do zewnętrznych źródeł w postaci ofert sprzedaży portali aukcyjnych i nie zawiera potwierdzonych informacji o wartości transakcji zakupu pojazdu, ostatecznie zaś pominięcie treści not prawnych tego portalu, a w konsekwencji powyższego wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 233 § 1 pkt. 2 lit. a o.p. poprzez jego niezastosowanie,
- niezgodnym z materiałem dowodowym w sprawie przyjęciem nieprawdziwej oceny umowy pomiędzy G. K. a P. spółką jawną [...], w tym w zakresie essentalia negotii - przedmiotu umowy, w której przedmiotem zobowiązania nie jest zakup na aukcji internetowej;
4) art. 187 § 1 w związku z art. 191 o.p. poprzez zaniechanie respektowania obowiązku, że w toku postępowania organy podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu, będąc obowiązane do zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187) i naruszenie zasady, że organ sprawę ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona, w tym czy wskazana przez skarżącego wartość naprawy pojazdu jest uzasadniona gospodarczo;
5) art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 198, art. 210 § 1 pkt 6 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo celne w tym całkowicie dowolną, a nie obiektywną, arbitralną ocenę materiału dowodowego sprawy, przyjęcie za dowód niepotwierdzonych administracyjnie dowodów, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz sprzeczność ustaleń organu z treścią zebranego w sprawie materiału, w szczególności w zakresie podważenia wiarygodności formalnej i materialnej dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
6) art. 187 § 1 i art. 191 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne, poprzez poczynienie swoich ustaleń w oparciu o dane informacyjne z pirackiego portalu internetowego z Ukrainy Stat.Vin niezweryfikowanego pod kątem wiarygodności i rzetelności, bez ustalenia administratora (który jest anonimowy) oraz bez ustalenia wiarygodności administratora, charakteru prawnego zamieszczonych na nim informacji - co oznacza, że te dane nie mają charakteru dowodu w sprawie, a tak zebrane informacje muszą zostać uznane za zebrane w sposób nierzetelny i nieprawidłowy, a jako takie nie mogą stanowić podstawy wydania zaskarżonych decyzji;
7) oparcie ustaleń organu powodujących zmianę wartości celnej towarów o dane pozyskane z niezweryfikowanej pod kątem autentyczności i rzetelności strony internetowej mającej obejmować pośrednie dane transakcyjne z terenu państwa poza unijnego, tj. USA, co stanowi naruszenie art. 74 ust. 3 UKC;
8) zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w celu ustalenia prawdy materialnej, na wypadek uchylenia zasadności wartości celnej/transakcyjnej to jest rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, istotnego z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, tj. jednoznacznych cech przedmiotowego pojazdu oraz jego wartości w drodze wyceny rzeczoznawcy ds. wycen samochodów;
9) brak jednoznacznego uzasadnienia, która z wątpliwości organy została przyjęta jako uzasadnienie wydania zaskarżonych decyzji (dane ze Stat.Vin, kwoty przelewów, czy podważenie wartości handlowej pojazdu, czy zaprzeczenie wartość naprawy dokonanej w pojeździe);
Skarżący wskazał, że naruszenie ww. przepisów mogło mieć wpływ na naruszenie prawa materialnego, tj.:
1) niezastosowanie art. 197 o.p. poprzez niepowołanie biegłego ds. wyceny wartości pojazdów, z uwzględnieniem kosztów naprawy, w wysokości 20 000 zł;
2) niewłaściwe zastosowanie art. 70 oraz art. 74 ust. 3 UKC poprzez niezasadne zakwestionowanie wartości transakcyjnej przywiezionego towaru z pominięciem przedłożonych dokumentów, informacji o kosztach naprawy i w konsekwencji ustalenie nowej wartości towaru o metodami zastępczymi;
3) złamanie art. 74 ust. 3 UKC poprzez skorzystanie przez organ - w celu ustalenia wartości celnej towaru metodami zastępczymi - z danych pirackiego portalu internetowego z Ukrainy (nie z UE), którego wiarygodności i prawdziwości danych skarżący zaprzecza, a których skarżący, nie jest w stanie zweryfikować, żeby udowodnić swoje tezy, co jest niezgodne z artykułem VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu;
4) niewłaściwe zastosowanie art. 70 UKC w związku z art. 140 RW i uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie można zaakceptować wartości transakcyjnej towaru, w sytuacji gdy prawidłowe zastosowanie powyższego przepisu prowadzi do uznania, że wartością celną przywożonych towarów jest co do zasady wartość transakcyjna faktycznie zapłacona, a odstępowanie od wartości transakcyjnej jest możliwe tylko w sytuacjach wyjątkowych, nadzwyczajnych, wykazanych dowodami okolicznościach, które w przedmiotowej sprawie nie zaistniały;
5) niewłaściwe zastosowanie rozporządzenia wykonawczego i niewezwanie skarżącego do przedstawienia dodatkowych informacji w sytuacji powzięcia wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej towaru.
W uzasadnieniu skarżący rozwinął argumentację dotyczącą zarzutów skargi i podkreślił, że organ nie przeprowadził dowodu, który wykazałby, iż skarżący zakupił pojazd za kwotę 97 000 zł a nie 8 000 USD. Tylko taki dowód mógłby być podstawą odstąpienia od zastosowania art. 70 UKC.
Dodał też, że zlecił wykonanie ekspertyzy przez rzeczoznawcę samochodowego, z której wynika jaki był stan pojazdu, zakres i koszt koniecznych napraw oraz wartość handlowa pojazdu w stanie w jakim był sprowadzony na unijny obszar celny. Jest to wartość nie wyższa niż 53 300 zł. Nie jest to wartość, którą zapłacił skarżący, który w wyniku negocjacji handlowych zapłacił mniej. Jednak z ekspertyzy tej wynika, że wartość przyjęta przez organ nie jest w żaden sposób uzasadniona. Cena pojazdu, która stanowi wartość transakcyjną w rozumieniu art. 70 UKC to 32 787 zł zapłacona sprzedającemu L. LTD w nominale 8 000 USD. Sporne 20 000 zł, na które powołuje się organ, zostało zapłacone jako wynagrodzenie za wykonaną przez P. sp.j. [...] naprawę pojazdu. Skarżący nie miał powodu, aby zachowywać dowody kosztów naprawy, jednak obecnie zebrał część tych informacji i przedłożył jej wraz ze skargą. Takie same wyjaśnienia złożył P. sp. j. [...], jednak organ odmówił wiarygodności tym twierdzeniom, nie dokonując oceny podstaw, na jakich uznał, że ta kwota 20000 zł nie stanowi kosztów naprawy, część ceny zakupu.
Skarżący swoje zarzuty opiera, co do zasady na następujących zarzutach:
- uznanie danych ze strony Stat.Vin. nie daje podstaw do wydania na ich podstawie fiskalnej w skutkach decyzji;
- część ustaleń, a w zasadzie domniemania organu w zakresie ceny pojazdu nie zostały poczynione w stosunku do transakcji handlowej zakupu przedmiotowego pojazdu, której stroną był skarżący, lecz w stosunku do bliżej niesprecyzowanej transakcji, o której nic więcej nie wiadomo, poza tym, że organ odczytał takie dane z internetowego portalu z Ukrainy;
- pojazd został zakupiony przez skarżącego nie na aukcji Copart lecz od dealera L. LTD. i nie od P. sp.j. [...];
- nie zaszły przesłanki odstąpienia od zasadniczej metody ustalenia wartości celnej - ceny transakcyjnej wskazanej w art. 70 ust. 1 UKC zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym;
- kwoty przelane do P. sp.j. [...] w części stanowiły zapłatę za naprawę pojazdu.
W ocenie skarżącego, żeby możliwe było odstąpienie od ceny transakcyjnej wskazanej w zgłoszeniu wraz z dokumentami ją potwierdzającymi organ niewątpliwie musiałby wykazać dowodowo wiedzę o innej cenie zapłaconej do L. LTD niż wynikająca z faktury zakupu. Tymczasem w postępowaniu nie ma niewątpliwego dowodu, który potwierdzałby tezę organu, że skarżący był stroną transakcji zakupu przedmiotowego pojazdu za cenę inną niż wynikająca z dokumentów przedłożonych do zgłoszenia celnego. Jedyną podstawą wadliwych rozważań organu jest informacja z pirackiego portalu w Ukrainie, który nie uczestniczył w transakcji. Nie ma podstaw, aby uznać, że informacje pochodzące z tego portalu są wiarygodne i mogą być źródłem informacji dowodowych w postępowaniach prawnych. Skarżący ma świadomość, że dane z tego portalu zostały wskazane przez organ pomocniczo, niejako obok twierdzenia dotyczącego ceny faktycznie zapłaconej. Jednak zdaniem skarżącego w świetle zarzutu, że organ nie przeprowadził z udziałem skarżącego czynności wyjaśniających składowe otrzymanej kwoty 97.000 PLN, skutkuje to koniecznością uznania postępowania organu za wadliwe prawnie.
Skarżący wskazał, że pobranie danych z portalu internetowego z Ukrainy oznacza, że wartość celna została ustalona na podstawie danych spoza UE, czyli niezgodnie z przepisami, w tym art. 74 UKC.
Zdaniem skarżącego ceną zakupu pojazdu nie była kwota 76.483 zł jak twierdzi organ, lecz wartość zadeklarowana w zgłoszeniu. Skarżący nie potwierdza informacji organu, że był wielokrotnie wzywany do przedłożenia dokumentów potwierdzających koszty naprawy, i że tych wezwań nie wykonał. Wobec takiego bezzasadnego zarzutu skarżący przedłożył wraz ze skargą dowody kosztów naprawy. Przelana do P. sp.j. [...] kwota 77.000 zł wystarczyła za zakup auta, sprowadzenie do Polski, opłaty celno-skarbowe oraz podstawowe czynności dostosowania auta do warunków i technicznych w Polsce i zakup niezbędnych części.
Skarżący argumentował, że po oszacowaniu zakresu niezbędnych napraw okazało się, że znacznie wykraczają one poza planowany budżet, dlatego skarżący ustalił, że prowizja dla P. sp.j. [...] będzie płatna po dokonaniu napraw oraz że niezbędna będzie na start dopłata 20.000 zł na opłaty za części i naprawę, serwis blacharski itp. (przelew z 21 grudnia 2021 r.). Przelew kwoty 20.000 zł miał w tytule "na opłaty" i był wysłany w podobnym czasie jak były naliczone opłaty celno-podatkowe, ale był przeznaczony na naprawę i części. W rzeczywistości okazało się że zakres kosztowy napraw pojazdu przekroczył jego wartość zakupową, samochód był w naprawie w serwisie P. ponad rok czasu. Wpłacone środki pieniężne przeznaczone były na pokrycie kosztów związanych z zakupem pojazdu, kosztami portowymi i należnościami celnymi. Pozostała po zakupie nadwyżka pozostaje automatycznie przekierowana na koszty związane z tłumaczeniem dokumentów, badaniem technicznym oraz na naprawę zakupionego pojazdu. Organ nie zajął stanowiska, czy faktura zakupu przedłożona do zgłoszenia jest fałszywa, lub dlaczego podważa jej prawdziwość. Tylko w takim przypadku istnieje podstawa do odstąpienia od metody ustalania wartości celnej/ceny transakcji. Skoro takiego ustalenia organ nie sformułował, to cała dalsza procedura odstąpienia od zastosowania zadeklarowanej ceny transakcyjnej jest niezasadna a w konsekwencji wadliwa.
Zgodnie ze stanowiskiem skarżącego, samochód został kupiony przez G. K. od dealera L. LTD a nie na aukcji. Skarżący nie ma żadnej wiedzy o cenie zakupu przez dealera samochodu, bo jest to jego tajemnica handlowa. Skarżący jest w posiadaniu przelewu do dealera na kwoty z faktury zgłoszone do odprawy. Strona internetowa stat.vin jest piracka, nie ma autoryzacji i nie może być źródłem ustalania należności przez jakikolwiek urząd państwowy. Sporna kwota 20.000 zł, na którą powołuje się organ zostało zapłacone jako wynagrodzenie za wykonaną przez P. sp.j. [...] naprawę pojazdu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania P. Spółka jawna [...] w G. nie zajął stanowiska w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarżący przedmiotem oceny Sądu uczynił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni z dnia 16 sierpnia 2024 r. wydaną w przedmiocie określenia należności celnych oraz należności podatkowych powstałych w związku z dokonanym przez skarżącego importem samochodu osobowego z USA.
Jak wynika z analizy akt administracyjnych sprawy przedstawiciel bezpośredni skarżącego dokonał zgłoszenia celnego przyjętego w dniu 7 stycznia 2022 r., którym objęto towar w postaci używanego, uszkodzonego samochodu osobowego sprowadzonego z USA marki Porsche Cayenne rocznik 2016. Do zgłoszenia celnego dołączono następujące dokumenty:
1) fakturę (invoice) nr [...] z dnia 18 października 2021 r. wystawioną dla skarżącego przez podmiot o nazwie L. Ltd dotyczącą sprzedaży samochodu marki Porsche Cayenne rocznik 2016, o wskazanym numerze VIN, w której jako kwotę sprzedaży, obejmującą również koszty transportu i dostawy na zasadzie CIF Gdynia, wskazano kwotę 8000 USD oraz odnotowano, że pojazd został sprzedany wyłącznie na eksport;
2) potwierdzenie przelewu dokonanego w dniu 22 października 2021 r. przez P. sp.j. [...] w G. na rzecz sprzedającego L. Ltd na kwotę 8000 USD tytułem "zapłata za Porsche Cayenne 2016, VIN [...] CIF Gdynia";
3) dokument Certificate of Title nr [...] (tzw. świadectwo pochodzenia) wydany przez odpowiednie władze w dniu 9 lipca 2021 r., dotyczący samochodu Porsche Cayenne rocznik 2016, nr VIN [...], w którym samochód został opisany jako "salvage vehicle", czyli "pojazd odzyskany" (co oznacza, że pojazd jest uszkodzony i brał udział w wypadku) oraz wskazano numer aukcji [...], na której pojazd sprzedano.
Do zgłoszenia celnego dołączono także zdjęcia, na których są widoczne uszkodzenia pojazdu oraz oznaczenie pojazdu numerem aukcji [...].
Istota sporu w tej sprawie dotyczyła wartości celnej towaru, która to wartość przekłada się wprost na wymiar należności celnych, a także należności podatkowych w zakresie podatku akcyzowego z tytułu importu, a także podatku od towarów i usług z tytułu importu.
Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które miały lub mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Zgodnie z art. 77 ust. 1 lit. a UKC, dług celny powstaje w przypadku objęcia towarów nieunijnych, podlegających należnościom celnym przywozowym, procedurą dopuszczenia do obrotu. Dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 77 ust. 2 UKC). Kwota należności celnych przywozowych lub wywozowych jest określana zgodnie z takimi zasadami obliczania należności celnych, jakie miały zastosowanie do danych towarów w chwili powstania w stosunku do nich długu celnego (art. 85 ust. 1 UKC).
Zamiar objęcia towaru określoną procedurą celną wyrażany jest poprzez zgłoszenie celne, w którym zgłaszający wskazuje wszelkie szczegółowe ustalenia, które mają mieć zastosowanie. Zgodnie z art. 15 ust. 2 UKC osoba składająca zgłoszenie celne, deklarację do czasowego składowania, przywozową lub wywozową deklarację skróconą, zgłoszenie do powrotnego wywozu, powiadomienie o powrotnym wywozie, wniosek o udzielenie pozwolenia lub o wydanie innego typu decyzji jest odpowiedzialna za: a) prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu, deklaracji, powiadomieniu lub wniosku; b) autentyczność, prawidłowość i ważność dokumentu załączanego do zgłoszenia, deklaracji, powiadomienia lub wniosku; c) wypełnianie – w stosownych przypadkach - wszystkich zobowiązań związanych z objęciem towarów daną procedurą celną lub z prowadzeniem dozwolonych operacji.
Zgodnie z art. 172 ust. 1 UKC zgłoszenie celne spełniające warunki określone w niniejszym rozdziale jest niezwłocznie przyjmowane przez organy celne, jeżeli towary, których dotyczy, zostały przedstawione organom celnym. W myśl art. 172 ust. 2 UKC jeżeli nie przewidziano inaczej, data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne jest datą, która będzie wykorzystywana do celów stosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której towary są zgłaszane oraz do celów wszelkich innych formalności przywozowych lub wywozowych.
W świetle zaś art. 48 UKC, po zwolnieniu towarów organy celne mogą do celów kontroli celnych weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, deklaracji do czasowego składowania, przywozowej deklaracji skróconej, wywozowej deklaracji skróconej, zgłoszeniu do powrotnego wywozu lub powiadomieniu o powrotnym wywozie, a także weryfikować istnienie, autentyczność, prawidłowość i ważność wszelkich załączonych dokumentów oraz mogą kontrolować księgowość zgłaszającego i pozostałą dokumentację dotyczącą operacji odnoszących się do towarów lub uprzednich lub późniejszych operacji handlowych związanych z tymi towarami po ich zwolnieniu.
W art. 48 UKC zawarte są przepisy postępowania, które mają zastosowanie jeszcze przed wszczęciem w trybie art. 22 ust. 6 UKC postępowania w sprawie celnej (decyzja wydawana przez organy celne bez uprzedniego wniosku zainteresowanej osoby). Jeśli wątpliwości organów celnych, co do wartości transakcyjnej nie zostaną rozwiane w tym trybie bezdecyzyjnym, organy celne, zgodnie z art. 22 ust. 6 UKC przed wydaniem decyzji, która byłaby niekorzystna dla wnioskodawcy, powiadamiają wnioskodawcę o podstawach, na których zamierzają oprzeć decyzję, dając wnioskodawcy możliwość przedstawienia swojego stanowiska w określonym terminie rozpoczynającym swój bieg z dniem doręczenia powiadomienia lub z dniem uznania go za doręczone. Po upływie tego terminu wnioskodawca jest powiadamiany w odpowiedniej formie o wydanej decyzji.
W wyniku przeprowadzonej kontroli organy przyjęły, że skarżący zaniżył wartość celną importowanego ze Stanów Zjednoczonych towaru. Przyjęcie wartości celnej towaru wyższej niż w dokonanych zgłoszeniach celnych skutkowało i przełożyło się na wymiar należności celnych oraz podatku od towarów i usług a także podatku akcyzowego, ponieważ przedmiotem importu był towar w postaci samochodu osobowego. Był to samochód używany, który z uwagi na swój stan techniczny nie spełniał parametrów pozwalających na użytkowanie w Stanach Zjednoczonych i jego zakup był możliwy w celu dokonania eksportu za granicę.
Wobec powyższego wskazać należy na przepis art. 70 ust. 1 UKC, zgodnie z którym zasadniczą podstawą określenia wartości celnej towarów jest wartość transakcyjna, to jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Unii, w razie potrzeby skorygowana. Do ceny transakcyjnej dolicza się m.in. koszty pośrednictwa czy koszty załadunku i transportu oraz ubezpieczenia przywożonych towarów aż do miejsca wprowadzenia towarów na obszar celny Unii (art. 71 UKC), o ile wartości te nie zostały już ujęte w zapłaconej cenie towaru.
Natomiast art. 140 RW odnoszący się do art. 70 UKC stanowi w ust. 1, że w przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 kodeksu, mogą one wezwać zgłaszającego do przedstawienia dodatkowych informacji. Treść ust. 2 stanowi z kolei, że jeśli wątpliwości nie zostaną rozwiane, organy celne mogą zdecydować, że wartość towarów nie może być ustalona zgodnie z art. 70 ust. 1 UKC.
W wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 16 czerwca 2016 r., w sprawie o sygn. C-291/15, odnoszącym się wprawdzie rozporządzenia nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks (RWKC), lecz zachowującym nadal aktualność, pomimo zmiany stanu prawnego, Trybunał stwierdził, że dopuszczalne jest stosowanie przez organy celne praktyki polegającej na ustalaniu wartości celnej przywożonych towarów na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych, jeżeli zadeklarowana wartość transakcyjna została uznana za nienormalnie niską w porównaniu ze średnią statystyczną cen zakupu stosowanych w przywozie towarów podobnych, mimo że organy celne nie podważyły, ani nie zakwestionowały w inny sposób autentyczności faktury i świadectwa przelewu bankowego przedłożonych w celu wykazania ceny faktycznie zapłaconej za przywożone towary, przy czym importer nie przedstawił na żądanie organów celnych dodatkowych dowodów lub informacji w celu wykazania prawidłowości zgłoszonej wartości transakcyjnej. Organy celne mogą bowiem, celem ustalenia wartości celnej, odrzucić zadeklarowaną cenę przywiezionych towarów i zastosować podrzędne metody określania wartości celnej przywożonych towarów, a w szczególności cenę sprzedaży towarów podobnych, jeżeli utrzymują się ich wątpliwości dotyczące wartości transakcyjnej po zażądaniu przedstawienia wszelkich uzupełniających informacji i dokumentów oraz po zapewnieniu zainteresowanej osobie odpowiedniej możliwości przedstawienia jej stanowiska co do podstaw, na których opierają się te wątpliwości. W tym względzie, w okolicznościach gdy okazuje się, że zadeklarowana cena jest o ponad 50% niższa od statystycznej średniej ceny, należy stwierdzić, że taka różnica w cenie jest wystarczająca, by uzasadnić wątpliwości powzięte przez organ celny i odrzucenie przez niego zadeklarowanej wartości celnej danych towarów. Trybunał przypomniał, że z jego utrwalonego orzecznictwa wynika, iż przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące obliczania wartości celnej mają na celu ustanowienie sprawiedliwego, jednolitego i bezstronnego systemu, wykluczającego stosowanie arbitralnych lub fikcyjnych wartości celnych. Trybunał wyjaśnił, że o ile cena faktycznie zapłacona lub należna za towary stanowi co do zasady podstawę obliczenia wartości celnej, o tyle cena ta stanowi czynnik, który powinien w razie potrzeby być przedmiotem dostosowania, jeżeli operacja taka jest niezbędna w celu uniknięcia ustalenia arbitralnej lub fikcyjnej wartości celnej. Wartość transakcyjna powinna bowiem odzwierciedlać rzeczywistą wartość gospodarczą przywożonego towaru, a także uwzględniać ogół części składowych tego towaru, które mają wartość gospodarczą.
W opinii Rzecznika Generalnego przedstawionej w dniu 15 października 2015 r. w sprawie C- 430/14 na gruncie poprzednio obowiązujących regulacji prawnych, tj. art. 29 WKC, które zdaniem Sądu – z uwagi na zbieżność regulacji prawnych - mogą być wykorzystane w celu dokonania prawidłowej wykładni art. 70 UKC oraz art. 140 RW, wskazano wyraźnie, iż art. 29 WKC ustanawia zasadę, zgodnie z którą wartość celną towarów stanowi ich wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona lub należna. System opiera się na podstawowym zaufaniu pokładanym w podmiotach gospodarczych, że wartość transakcyjna odzwierciedla rzeczywistą wartość gospodarczą towarów. A zatem z opisu wprowadzonego przez art. 29 kodeksu celnego systemu wynika, że decydujące znaczenie ma wykrycie sytuacji, w których wartość transakcyjna towarów mogła zostać zafałszowana w celu zmniejszenia ceł i podatków, jakie muszą być uiszczone w momencie wprowadzania tych towarów na terytorium Unii.
Również w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że organy celne nie są związane wartością transakcyjną towaru deklarowaną przez podmiot dokonujący jego importu, i mogą ją odrzucić, gdy z uzasadnionych przyczyn zakwestionują wiarygodność i dokładność informacji składanych przez stronę (por. wyroki NSA: z 2 grudnia 2022 r., I GSK 334/19; z 20 stycznia 2016 r., I GSK 758/14; z 8 października 2015 r., I GSK 156/14; z 21 stycznia 2014 r., I GSK 1230/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Możliwość odmowy zastosowania metody wartości transakcyjnej może być skutkiem zakwestionowania wiarygodności materialnej informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej czy wynikać z braku odpowiednich dokumentów, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. W konsekwencji należy uznać, iż możliwość podważenia zadeklarowanej wartości transakcyjnej towaru nie jest uzależniona od zakwestionowania autentyczności dokumentów handlowych.
Pojęcie uzasadnionych wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, nie zostało w przepisach prawa zdefiniowane. Nie powstał jednolity wzorzec przesłanek wypełniających definicję "uzasadnionych wątpliwości" w tym zakresie. To czy organy miały podstawy, aby powziąć uzasadnione wątpliwości, o których mowa w art. 140 RW, oceniać zatem należy każdorazowo odrębnie i w odniesieniu do konkretnych okoliczności danej sprawy. Jest to zatem zwrot niedookreślony, któremu właściwe znaczenie, w każdej konkretnej sprawie, nadaje organ celny na gruncie występującego w danej sprawie stanu faktycznego. Stosownie do okoliczności każdego indywidualnego przypadku zgłaszający powinien przedstawić, czy ujawnić wszystkie dokumenty i informacje odnoszące się do towarów nieunijnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek Unii lub przeznaczonych do osobistego użytku lub konsumpcji na obszarze celnym Unii, niezbędne do przeprowadzenia procedury celnej, w tym do prawidłowego ustalenia ich wartości celnej. Najogólniej rzecz biorąc, uzasadniona wątpliwość zachodzi, gdy w kontekście zgromadzonych dokumentów źródłowych trudno znaleźć racjonalne wytłumaczenie dla deklarowanej, szczególnie niskiej ceny towaru. Źródłem wątpliwości uzasadniających odstąpienie od zastosowania wartości transakcyjnej może być istnienie dużej rozbieżności pomiędzy zadeklarowaną wartością towaru a cenami na rynku kraju pochodzenia. Z użytego w art. 140 RW określenia "organy celne mają uzasadnione wątpliwości" wynika przy tym, że chodzi tu o stan wiedzy organu, a nie o wynik przeprowadzonego postępowania dowodowego. Postępowanie weryfikacyjne w odniesieniu do zadeklarowanej wartości transakcyjnej zgłaszanego towaru opiera się zatem na wiedzy organu celno-skarbowego, która może pochodzić z wszelkiego rodzaju źródeł, w tym ze stron internetowych odnoszących się do określonej kategorii towaru odpowiadającej towarowi importowanemu. W dobie rozwoju nowych technologii organy celno-skarbowe mogą korzystać z danych publikowanych w Internecie, w tym z wyspecjalizowanych stron internetowych.
Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut dotyczący wykorzystania danych ze strony internetowej stat.vin. Skarżący miał wątpliwości co do rzetelności danych zamieszczonych na ww. stronie internetowej oraz wykorzystania ich jako dowodu w sprawie. Zdaniem Sądu pozyskane z tego źródła orientacyjne dane nie stanowiły podstawy do ustalenia wartości celnej spornego towaru, a jedynie służyły jako materiał porównawczy w toku prowadzonego postępowania weryfikacyjnego na podstawie art. 140 RW. Podkreślić należy, że z załączonych do zgłoszenia celnego dokumentów wynikało wprost, że importowany pojazd był przedmiotem sprzedaży w ramach aukcji o określonym numerze ([...]). W celu przeprowadzenia postępowania weryfikacyjnego organ celno-skarbowy zasadnie uznał, że zachodzi podstawa do pozyskania wiedzy o wyniku tak oznaczonej aukcji. W oparciu o informacje pochodzące ze strony internetowej zawierającej dane historyczne z aukcji internetowych sprzedaży pojazdów samochodowych organy uzyskały wiedzę o znacznej rozbieżności w cenie uzyskanej na aukcji internetowej sprzedaży importowanego pojazdu (14600 USD) w stosunku do deklarowanej przez importera wartości transakcyjnej (8000 USD). W ocenie Sądu stanowiło to uzasadnioną wątpliwość co do rzetelności zadeklarowanej wartości transakcyjnej pojazdu w stosunku do faktycznie zapłaconej lub należnej kwoty i uzasadniało zainicjowanie postępowania zmierzającego do ustalenia wartości celnej towaru w rozumieniu art. 70 UKC. Dysproporcja między ww. kwotami budziła uzasadnione wątpliwości co do ekonomicznego uzasadnienia dla kwoty ujętej w fakturze wystawionej przez L. Ltd dla skarżącego. Może bowiem budzić uzasadnione wątpliwości, że pomimo możliwości sprzedania samochodu w wyższej cenie, dealer sprzecznie ze swoim interesem handlowym, dokonywał na rzecz zagranicznego importera sprzedaży w istotny sposób odbiegającej co do ceny, jaką pojazd osiągał na rynku amerykańskim. Wątpliwości te powiększały okoliczności wynikające z dokumentów załączonych do zgłoszenia, albowiem wskazano w nich, że na deklarowaną cenę nabycia składała się nie tylko cena za pojazd, ale również koszty transportu i dostawy na zasadzie CIF Gdynia. Zawarte w cenie koszty załadunku i transportu, dodatkowo obniżają bowiem kwotę, którą w związku z transakcją realnie otrzyma sprzedawca, a więc stanowią kolejny czynnik, który może budzić wątpliwości co do racjonalności zawarcia niekorzystnej dla sprzedawcy umowy. Wątpliwości te wymagały wyjaśnienia.
Wyrażane przez skarżącego w toku postępowania, jak i w treści skargi wątpliwości co do zasad funkcjonowania strony internetowej stat.vin., nie oznaczają braku przydatności tego rodzaju informacji w uzyskaniu przez organ orientacyjnej wiedzy co do wiarygodności deklarowanej wartości transakcyjnej towaru w sytuacji, gdy dla ustalenia wartości celnej pojazdu organ zgromadził i ocenił materiał dowodowy potwierdzający jednoznacznie, że wartość deklarowana przez skarżącego odbiegała od faktycznie zapłaconej za pojazd ceny. Podkreślić należy, że to nie kwota odpowiadająca cenie pojazdu uzyskanej na aukcji internetowej, tj. 14600 USD, została przyjęta przez organ jako wartość celna pojazdu. Została ona bowiem ustalona w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego i ocenionego w sposób prawidłowy przez organ celno-skarbowy, który odnosił się do ceny faktycznie zapłaconej przez skarżącego.
Na tak zgromadzony materiał dowodowy składały się, poza dokumentami załączonymi do zgłoszenia celnego, także dokumenty w postaci umowy współpracy zawartej między skarżącym a uczestnikiem postępowania P. sp. j. [...], faktura za koszty poniesione przez przedstawiciela bezpośredniego, potwierdzenia wykonanych przelewów zarówno przez skarżącego na korzyść ww. uczestnika postępowania, jak i przez uczestnika postępowania na rzecz Urzędu Skarbowego, a także wyjaśnienia złożone przez skarżącego przed organem pierwszej instancji
Oceniając tak zgromadzony materiał dowodowy organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że na rzeczywistą wartość transakcyjną sprowadzonego pojazdu powinny składać się zsumowane kwoty dwóch wykonanych przez skarżącego na rzecz uczestnika postępowania w określonych datach przelewów, pomniejszonych o kwotę przelewów dokonanych przez uczestnika postępowania na rzecz Urzędu Skarbowego oraz kwotę należną przedstawicielowi bezpośredniemu skarżącego. Pozwoliło to na ustalenie wartości celnej samochodu w oparciu o art. 70 UKC. Dopiero bowiem ta kwota odpowiada rzeczywistej wartości transakcyjnej, to jest cenie faktycznie zapłaconej za samochód.
W sprawie kluczowa pozostawała okoliczność, którą prawidłowo wykazały organy, że pojazd został zakupiony i sprowadzony w wykonaniu umowy współpracy zawartej w dniu 12 października 2021 r. między skarżącym a uczestnikiem postępowania P. sp.j. [...]. Jednoznaczne zapisy umowy wskazują zarówno, że pojazd miał zostać sprowadzony na rzecz skarżącego za pośrednictwem uczestnika postępowania (por. § 1 ust. 1 umowy), jak i na fakt, że pojazd miał być zakupiony na aukcji internetowej (por. § 1 ust. 5, § 2 ust. 3 lit. a umowy).
Skarżący, składając wyjaśnienia przed organem I instancji, jednoznacznie podał, że pojazd będący przedmiotem importu zakupił od P. sp.j. [...] na podstawie umowy współpracy z 12 października 2021 r., a transakcja udokumentowana rachunkiem zakupu z 18 października 2021 r. nr 2110.18 została zawarta w imieniu skarżącego przez P. sp.j. [...].
Analiza transakcji bezgotówkowych na rachunkach bankowych o numerach widniejących w postanowieniach ww. umowy doprowadził organ do prawidłowych ustaleń, że skarżący w dniu 18 października 2021 r., a więc bezpośrednio po zawarciu ww. umowy, jak i w dniu wystawienia faktury załączonej do zgłoszenia celnego, a dodatkowo przed dokonaniem przez uczestnika postępowania przelewu na rzecz dealera (potwierdzenie załączone do zgłoszenia celnego), dokonał na rzecz uczestnika postępowania przelewu kwoty 77.000 zł (kwota odpowiadająca kwocie zadatku określonego w § 2 ust. 3 umowy), wskazując jednoznacznie w tytule przelewu: "przelew zgodnie z umowa z dnia 12.10.2021". Z kolei przelew między tymi samymi podmiotami dokonany w dniu 21 grudnia 2021 r. opisany jako: "przelew na opłaty za Porsche" został zrealizowany przed dokonaniem zgłoszenia w dniu 7 stycznia 2022 r. i opiewał na kwotę 20.000 zł, która to kwota zbliżona jest do kwoty 19.917 zł, którą uczestnik postępowania w dniu 11 stycznia 2022 r. uiścił przelewem bankowym na rachunek bankowy Urzędu Skarbowego w Nowym Targu. Jednocześnie kwota 19.917 zł odpowiada kwocie należności celno-podatkowych zadeklarowanych w polu 47 zgłoszenia celnego. Tytuły przelewów (dotyczące należności celnych i podatku od towarów i usług od importu – kwota 13.209 zł i podatku akcyzowego od importu – kwota 6.708 zł) dokonanych przez uczestnika postępowania na rzecz US w Nowym Targu wskazywały przy tym na numer zgłoszenia celnego dotyczącego importu przedmiotowego pojazdu, tj. [...].
Mając na uwadze jednoznacznie opisane tytuły przelewów dokonywanych w określonych datach przez skarżącego na rzecz uczestnika postępowania, odpowiadające ustalonym postanowieniom umownym określonym w zawartej między tymi podmiotami umowie współpracy, Sąd nie podzielił prezentowanego w sprawie stanowiska skarżącego, jakoby kwoty przekazywane ww. przelewami na rzecz uczestnika postępowania stanowiły koszty dokonanej naprawy zaimportowanego pojazdu. Stanowisku temu przeczy treść zawartej między ww. podmiotami umowy współpracy, która nie obejmowała w żadnym z przyjętych w niej zapisów, zobowiązania P. sp.j. [...] do dokonania naprawy sprowadzonego pojazdu.
Strona skarżąca, zgłaszająca dany towar jako importer, winna dla celów ewentualnej kontroli celnej przechowywać przez okres co najmniej trzech lat dokumenty i informacje, o których mowa w art. 15 ust. 1, na dowolnym nośniku dostępnym organom celnym i akceptowanym przez nie. Termin ten liczy się od końca roku, w którym przyjęto zgłoszenie celne do dopuszczenia do obrotu lub zgłoszenie wywozowe (art. 51 ust. 1 UKC). Zgodnie zaś z art. 15 ust. 1 UKC na żądanie organu celnego i w określonym terminie każda osoba bezpośrednio lub pośrednio uczestnicząca w załatwianiu formalności celnych lub podlegająca kontrolom celnym dostarcza organom celnym wszelkie wymagane dokumenty i informacje w odpowiedniej formie, jak również udziela im wszelkiej pomocy niezbędnej do zakończenia tych formalności lub kontroli.
Tymczasem w toku postępowania skarżący, na poparcie swych twierdzeń, iż przelew dokonany na rzecz P. sp. j. [...] na kwotę 77.000 zł pokryła koszty zarówno zakupu pojazdu, jak i wszystkich opłat wymienionych w § 2 umowy współpracy, nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających wysokość tych kosztów. W swych wyjaśnieniach złożonych w toku postępowania skarżący wskazał, że koszty te były potwierdzane rachunkami, jednak nie posiada kopii tych rachunków. Również okoliczności zakresu i kosztu dokonywanych przez P. sp.j. [...] napraw sprowadzonego pojazdu nie zostały przez skarżącego w żaden sposób wykazane. Przedłożony przez skarżącego w toku postępowania przed organem pierwszej instancji dokument datowany na 13 stycznia 2022 r. w istocie stanowi jedynie pierwszą stronę umowy zlecenia naprawy pojazdu, jednak nie zawiera zakresu zleconych napraw, ani też nie wskazuje kosztu naprawy. Również przedłożony przez skarżącego Aneks zawarty w dniu 13 stycznia 2022 r. do umowy współpracy z 12 października 2021 r. również nie pozwalał na dokonanie ustaleń co do zakresu i kosztów wykonanej naprawy, albowiem danych tych nie wskazywał. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że organy celno-skarbowe prowadziły w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające w przedmiocie ustalenia wartości celnej zgłoszonego pojazdu, nie kwestionując przy tym faktu wykonania naprawy pojazdu. Dla dokonania niezbędnych w sprawie ustaleń faktycznych istotne i tym samym wystarczające okazały się dowody w postaci zawartej przez skarżącego z P. sp. j. [...] umową współpracy dotyczącą pośredniczenia przez tę spółkę w zakupie i sprowadzeniu na rzecz skarżącego pojazdu z USA, jak również w postaci wydruków z rachunków bankowych skarżącego oraz uczestnika postępowania, które dotyczyły przepływów pieniężnych związanych z realizacja ww. umowy, jak i wyjaśnień skarżącego. Domaganie się od organu w tej sytuacji zgromadzenia innych dowodów, gdy strona nie poczyniła żadnych działań dla uwiarygodnienia swoich twierdzeń, wbrew jej zarzutom nie stanowi o przeprowadzeniu postępowania dowodowego w sposób nieprawidłowy.
W ocenie Sądu całokształt zebranego materiału dowodowego wskazuje na prawidłowość ustaleń faktycznych poczynionych przez organy. Sąd stanął na stanowisku, że dokonana przez organy ocena materiału dowodowego była prawidłowa i nie nosi cech arbitralności. Przeciwnie, organy szczegółowo wykazały, z jakich względów twierdzenia strony o tym, że wartość transakcyjną należy wywodzić z kwoty pierwszego z dokonywanych na rzecz P. sp.j. [...] przelewów, pomniejszonej o koszty wszystkich opłat określonych w § 2 umowy współpracy z 12 października 2021 r., były niewiarygodne. Podobnie wykazały w sposób jasny i logiczny, dlaczego nie dały wiary twierdzeniu skarżącego, że łączna kwota przelewów, tj. 97.000 zł zawiera koszty naprawy pojazdu przez uczestnika postępowania dokonanych po sprowadzeniu pojazdu do Polski. W sprawie kluczowe pozostaje, że skarżący dokonywał na rzecz uczestnika postępowania przelewów na kwot znacznie przekraczające wartość transakcyjną ujętą w zgłoszeniu celnym, przy czym kwoty przelewów odpowiadają treści umowy współpracy zawartej przez skarżącego z uczestnikiem postępowania. Całokształt zgromadzonych w sprawie dowodów świadczył o tym, że wartość transakcyjna, której uznania jako rzeczywistej domagała się strona skarżąca nie ma racjonalnego odniesienia do kosztów, jakie w związku z zakupem pojazdu musiała ponieść sama strona (również związanych z transportem, czy pośrednictwem), a także sam uczestnik postępowania, jako pośredniczący w zakupie pojazdu. Sąd podzielił tym samym stanowisko organów, że załączone do zgłoszeń dokumenty, w tym wydruki z rachunków bankowych a także treść łączącej skarżącego i uczestnika postępowania umowy współpracy uwiarygodniły, że wartość transakcyjna pojazdu zadeklarowana przy zgłoszeniu celnym była niższa niż cena faktycznie za pojazd ten zapłacona.
Zaskarżona decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, zgodnie z art. 210 § 1 pkt 6 o.p. Z kolei decyzja organu I instancji spełnia wymogi art. 22 ust. 7 UKC. Decyzja niekorzystna dla wnioskodawcy określa podstawy, na których ją oparto i zawiera pouczenie o prawie do wniesienia odwołania, który to przepis stosuje się w związku z art. 29 UKC.
Uznać też należy, że organy obu instancji w pełni zastosowały się do zasad rządzących postępowaniem dowodowym. Kierując się treścią art. 180 § 1 o.p. organy, podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgromadziły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia, realizując tym samym zasadę kompletności materiału dowodowego, określoną w art. 187 § 1 o.p. W uzasadnieniach decyzji szczegółowo przedstawiły przesłanki, którymi się kierowały, podejmując kwestionowane rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie znalazła ponadto pełne odzwierciedlenie zasada swobodnej oceny dowodów, określona w art. 191 o.p., a organy przy ocenie znaczenia i wartości zebranego materiału dowodowego kierowały się prawidłami logiki i prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie. W sprawie przeprowadzono postępowanie wyjaśniające i wbrew zarzutom skargi nie było potrzeby prowadzenia dalszych czynności dowodowych.
Stosownie do przepisów Ordynacji podatkowej rozpoznanie sprawy powinno nastąpić z uwzględnieniem zasad obowiązujących w postępowaniu, z których wynika, że organ jest zobowiązany do podjęcia wszechstronnych działań (z udziałem strony) zmierzających do zgromadzenia w sposób kompletny i wszechstronny materiału dowodowego i dokonania swobodnej jego oceny. Jednocześnie organ nie jest zobowiązany do podejmowania wszelkich możliwych czynności procesowych (w sposób nieograniczony) w sytuacji, gdy dotychczas zgromadzony materiał dowodowy dostatecznie wyjaśnia stan sprawy i pozwala na podjęcie rozstrzygnięcia.
Zebrany w trakcie dochodzenia materiał dowodowy wskazuje na powstałe nieprawidłowości, to jest zaniżenie wartości transakcyjnej podanej w zgłoszeniu celnym jako wartość celna towaru. Argumentacja organów została szczegółowo umotywowana, nie narusza zasad logicznego myślenia oraz doświadczenia życiowego, jest poparta wyliczeniami pozwalającymi na ustalenie wartości celnej towaru.
W konsekwencji stan faktyczny sprawy został wyjaśniony w stopniu pozwalającym na ustalenie wartości celnej towaru w oparciu o rzeczywistą cenę transakcyjną.
Powyższe oznacza, że wartość celna towaru została ustalona w oparciu o wartość transakcyjną, tj. cenę faktycznie zapłaconą lub należną za pojazd w rozumieniu art. 70 UKC. Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita płatność, która została lub ma zostać dokonana przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego stronie trzeciej na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności, które zostały lub mają zostać dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów. W sprawie nie znajdował zatem zastosowania art. 74 ust. 3 UKC, który może być stosowany gdy wartość celna nie może być ustalona w oparciu o wartość transakcyjną, jak i kolejne metody zastępcze ustalania wartości celnej towarów.
Ponadto, skoro na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego możliwe było ustalenie wartości celnej zgłoszonego pojazdu w oparciu o cenę faktycznie zapłaconą przez skarżącego za ten pojazd, nie zachodziły podstawy procesowe do uzupełnienia materiału dowodowego sprawy o dowód w postaci opinii biegłego rzeczoznawcy ds. wyceny pojazdów samochodowych. Zarzut niepowołania w sprawie biegłego w celu oszacowania wartości przedmiotowego towaru przez specjalistę z danej dziedziny uznać należało zatem za chybiony. Organ celny może, przy ustalaniu wartości celnej towaru, dopuścić dowód z opinii biegłego, co wynika z treści art. 197 § 1 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne, w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Z przywołanego przepisu wynika, że możliwe jest przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, gdy występujących w sprawie okoliczności nie da się ocenić bez wiedzy specjalistycznej. W niniejszej sprawie wiedza taka nie była potrzebna, bowiem organy celne, kierując się treścią przepisów UKC oraz wynikami postępowania dowodowego, mogły we własnym zakresie dokonać oceny wartości celnej towaru.
Zauważyć przy tym należy, na co zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 maja 2025 r. (I GSK 1731/22, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl), że w postępowaniu celnym dowód z opinii biegłego może zostać przeprowadzony na okoliczność określenia właściwości, tj. cech i stanu objętego zgłoszeniem towaru, a więc jego identyfikacji. Sama wycena towarów, na potrzeby określenia wartości celnej, nie leży zaś w zakresie kompetencji biegłego, lecz organu, który w tym względzie winien się kierować konkretnymi regułami obowiązującymi w tym względzie, określonymi przede wszystkim w przepisach UKC.
W niniejszej sprawie rodzaj i właściwości towar, co do zasady, nie były sporne, w odróżnieniu od ich wartości, która zdaniem organu była nieadekwatna do faktycznie zapłaconej przez importera ceny. Organy skutecznie podważyły wskazywaną w zgłoszeniu celnym wartość transakcyjną, powołując się na konkretne okoliczności i istotne z tego punktu widzenia dowody.
Z kolei opinia rzeczoznawcy powoływana przez skarżącego zarówno w odwołaniu jak i w skardze została sporządzona w dniu 30 sierpnia 2024 r. a zatem nie odnosi się do stanu pojazdu w dacie zgłoszenia celnego. Nie może zatem być dowodem na wartość celną pojazdu. Zgodnie bowiem z art. 128 ust. 1 RW wartość transakcyjna towarów sprzedawanych w celu wywozu na obszar celny Unii jest ustalana w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego na podstawie sprzedaży, która nastąpiła bezpośrednio przed wprowadzeniem towarów na ten obszar celny. Momentem właściwym dla określenia wartości transakcyjnej jest zatem moment, w którym towary są wprowadzane na obszar celny Unii.
Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W postępowaniu przed sądem administracyjnym kontrola aktów administracyjnych odbywa się na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a zatem w oparciu o zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy. Postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ograniczone jest wyłącznie do możliwości przeprowadzenia dowodu z dokumentów i może mieć wyłącznie charakter uzupełniający (tak NSA w wyroku z dnia 11 lipca 2024 r., sygn. akt III OSK 2781/22). Prowadzenie innych dowodów, np. z opinii biegłego, czy też z oględzin jest niedopuszczalne (tak NSA w wyroku z dnia 1 czerwca 2024 r. sygn. akt II OSK 2243/21). Sąd orzekający w niniejszej sprawie poglądy te podziela. Wskazana opinia została nadto sporządzona po zakończeniu postępowania celnego.
Przedłożone do skargi pismo stanowiące oświadczenie uczestnika postępowania P. sp j. [...] dotyczące napraw pojazdu Porsche Cayenne na rzecz skarżącego jak i załączone do pisma zlecenia naprawy wraz z paragonami nie mogły prowadzić do odmiennej oceny zasadności skargi. Pismo P. sp.j. [...] nie zawiera w swej treści podpisu osoby, która pismo to sporządziła. Ponadto w treści pisma wskazano, że paragony załączone do pisma zostały wytypowane jako takie, które jedynie mogą być powiązane z zakresem wykonanych prac. Dodatkowo stwierdzić należy, że organy celno-skarbowe nie kwestionowały w sprawie faktu dokonania przez skarżącego określonych napraw importowanego pojazdu, lecz jedynie jego zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym wartość transakcyjną.
Reasumując, dokonane przez organy wyliczenia wartości celnej, należności celnej, a także podatków VAT i akcyzowego Sąd uznał za prawidłowe.
W ocenie Sądu, organy obu instancji w rozpoznawanej sprawie zgromadziły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisem art. 191 o.p., organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ administracji publicznej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Zdaniem Sądu organy administracji w niniejszej sprawie zachowały powyższe zasady postępowania dowodowego i nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów. Tym samym niezasadne okazały się podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, jak i przepisów prawa materialnego.
Wobec powyższego Sąd uznał, że podniesione w skardze zarzuty nie mogą odnieść zamierzonego rezultatu. Powołana w decyzji podstawa materialnoprawna i jej wykładnia jest prawidłowa. Organy podatkowe obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a okoliczność, że wynik sprawy nie jest zgodny z oczekiwaniami strony, nie świadczy o jego wadliwości. Materiał dowodowy został zebrany z zachowaniem reguł procesowych, jest on kompletny i zupełny oraz jako taki stanowił wystarczającą podstawę do rozstrzygnięcia sprawy.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako bezzasadną oddalił.