Wyrok WSA z dnia 22 lipca 2026, sygn. III SA/Gl 90/26

Sygnatura: III SA/Gl 90/26
Data orzeczenia: 22 lipca 2026
Sąd: Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA)
Status: Nieprawomocne
Podatnik: os. fizyczna

Streszczenie

Skarżąca parkowała samochód w Strefie Płatnego Parkowania w K. przez prawie trzy miesiące (od 2 czerwca do 29 sierpnia 2024 r.) bez uiszczania opłat, ponieważ jej Parkingowa Karta Mieszkańca wygasła 1 czerwca 2024 r. i nie została przedłużona. Skarżąca twierdziła, że nie wiedziała o wygaśnięciu karty i oczekiwała powiadomienia, a system nie generował automatycznych przypomnień. Postój odbywał się wyłącznie w miejscu jej zamieszkania. Po otrzymaniu upomnienia 28 sierpnia 2024 r. natychmiast uregulowała opłaty za ostatnie 7 dni i przedłużyła kartę. Naliczono jej opłaty dodatkowe i koszty upomnienia w łącznej…

wysokości 4 816 zł. Złożyła wniosek o umorzenie tych należności, powołując się na brak winy, wady systemu, zasadę proporcjonalności i interes publiczny. Organy administracji odmówiły umorzenia. Podatniczka wniosła o umorzenie w całości lub części należności z tytułu opłat dodatkowych za parkowanie bez ważnej karty mieszkańca. Argumentowała, że nie działała celowo, a jedynie przez przeoczenie, że system informatyczny był wadliwy (brak powiadomień o wygaśnięciu karty, opóźnione wysyłanie upomnień), a nałożone opłaty są rażąco nieproporcjonalne do skali uchybienia (kara 208 razy wyższa od opłaty abonamentowej). Podnosiła również naruszenie interesu publicznego i zasady sprawiedliwości społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję odmawiającą umorzenia za zgodną z prawem. Sąd stwierdził, że nie zachodzą przesłanki ważnego interesu zobowiązanej ani interesu publicznego. Odpowiedzialność za przedłużenie karty spoczywała wyłącznie na stronie, a jej zaniedbanie nie ma charakteru nadzwyczajnego. Brak automatycznych powiadomień nie zwalnia z obowiązku monitorowania własnych uprawnień. Opóźnienie w wysłaniu upomnienia nie narusza prawa, a wysokość opłat dodatkowych jest celowa i proporcjonalna do funkcji systemu. Sąd podkreślił, że umorzenie jest wyjątkiem od zasady powszechności ponoszenia ciężarów publicznych i wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności, których strona nie udowodniła.

jeszcze 181 słów

Pełne streszczenie po zalogowaniu

Streszczenie AI to nasza wartość dodana — zaloguj się lub załóż konto, aby zobaczyć pełną analizę.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 lipca 2026 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 14 listopada 2025 r. nr SKO.FE/41.4/151/2025/12806 w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z 14 listopada 2025r. nr SKO.FE/41.4/151/2025/12806 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z 4 lipca 2025 r. nr [...] w sprawie odmowy umorzenia skarżącej S.S. należności miasta K. z tytułu opłat dodatkowych za nieuiszczenie opłat za postoje pojazdu samochodowego o wskazanym numerze rej. w Strefie Płatnego Parkowania we wskazanych w decyzji datach zarówno w całości, jak i w części.

W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca w określonych datach (ponad 20 razy) parkowała pojazd samochodowy w Strefie Parkowania miasta K. bez uiszczenia należnych opłat. Z tego tytułu ww. zobowiązana jest do uiszczenia opłat dodatkowych za nieuiszczenie opłat za postój ww. pojazdu oraz należnych kosztów upomnienia w łącznej wysokości 4 816, 00 zł.

Wnioskodawczyni pismem z 30 sierpnia 2024 r. zwróciła się z wnioskiem o umorzenie ww. należności w całości lub w części, wskazując m.in., że opłaty zostały naliczone z powodu wygaśnięcia Parkingowej Karty Mieszkańca i że nie miała świadomości, że termin ważności Karty Mieszkańca upłynął, a ona była przekonana, że zostanie powiadomiona o upływie ważności karty. Wskazała, że postój pojazdu odbywał się tylko w jej miejscu zamieszkania i że nie zamierzała uchylać się od ponoszenia opłat. Dodatkowo zobowiązana podniosła, że przesłanką uzasadniającą umorzenie należności z tytułu opłat dodatkowych za nieopłacone parkowanie jest także interes publiczny.

Prezydent Miasta K. wezwał stronę do uzupełnienia jej wniosku poprzez złożenie oświadczenia o jej stanie majątkowym.

W odpowiedzi strona oświadczyła, że posiada wykształcenie wyższe, pracuje i jest zamężna, nie podała jednak żadnych bliższych danych o swej sytuacji majątkowej. Sprecyzowała przy tym, że przesłanką umorzenia nie była sytuacja rodzinna i majątkowa, i dlatego nie powoływała się na względy majątkowe. Głównymi przesłankami wniosku były wady systemowe, zasada proporcjonalności gdzie wysokość naliczonych opłat nie jest adekwatna do okoliczności sprawy oraz ważny interes publiczny.

Po dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego organ odmówił stronie umorzenia w całości należności miasta, a decyzja ta została uchylona decyzją SKO z powodu konieczności odniesienia się do wszystkich zarzutów odwołania.

Decyzją z 4 lipca 2025r. organ I instancji ponownie odmówił umorzenia należności z tytułu opłat dodatkowych w całości oraz w części. Zwrócił uwagę na sytuację finansową strony, zaznaczając, iż obowiązana w tym zakresie nie podjęła współpracy z organem w związku z czym nie można stwierdzić, by w nin. sprawie zachodziła przesłanka względów gospodarczych lub też ważnego interesu zobowiązanej rozumianego jako szczególna dolegliwości dla zobowiązanej w postaci nadmiernego obciążenia finansowego w przypadku spłaty — chociażby ratalnej — przedmiotowej należności publicznoprawnej. Podkreślił, że każdorazowo to strona — wnioskująca i bezpośrednio zainteresowana pozytywnym dla niej rozstrzygnięciem — zobowiązana jest do przedkładania dowodów, a tym samym współdziałania z organem w zakresie wykazywania okoliczności mogących stanowić podstawę do zastosowania wnioskowanej ulgi. Uznał, iż nie zostały spełnione przesłanki ważnego interesu zobowiązanej ani względów społecznych. Zobowiązana nie wykazała, by jej sytuacja materialna, zdrowotna lub rodzinna uniemożliwiała uregulowanie należności bez nadmiernego uszczerbku. Nie przedłożyła również dokumentów potwierdzających istnienie takich okoliczności, mimo wezwania do ich przedstawienia, zaś dokumenty przedłożone wraz z pismem z 16 czerwca 2025 r. wskazują co prawda na istnienie dolegliwości, jednakże nie sposób uznać, by dolegliwości te wpływały na możliwości zarobkowe strony, zwłaszcza że strona również nie podnosiła powyższego.

Brak jest także podstaw do zastosowania ulgi z uwagi na interes publiczny. Umorzenie należności w tej sprawie naruszałoby zasadę równego traktowania wszystkich użytkowników strefy płatnego parkowania oraz podważałoby porządkowy charakter tego systemu. Zwolnienie z opłaty w takich przypadkach mogłoby prowadzić do osłabienia jego skuteczności i zachęcać do niestosowania się do obowiązujących przepisów. Dodatkowo organ podkreślił, że zobowiązana miała możliwość bieżącego kontrolowania ważności uprawnień i ponosi odpowiedzialność za brak ich przedłużenia. Organ uznał, że w konkretnej sytuacji udzielenie wnioskowanych ulg nie znajduje wystarczającego uzasadnienia, przy czym decyzja ta nie wynika wyłącznie z aspektów fiskalnych, lecz także z potrzeby poszanowania zasad współżycia społecznego, odpowiedzialnego gospodarowania wspólnymi zasobami oraz ochrony zaufania do instytucji publicznych.

Od tej decyzji Prezydenta Miasta K. strona złożyła odwołanie, w którym wskazała, że rejestrowane parkowanie miało miejsce tylko i wyłącznie w miejscu jej zamieszkania, a nie w różnych częściach miasta. Gdy zaczęły obowiązywać strefy płatnego parkowania wykupiła parkingową kartę mieszkańca, która straciła ważność 01 czerwca 2024r. bez jej świadomego działania. Była przekonana, że zostanie powiadomiona o upływie ważności karty. Można zatem wywnioskować, że w żaden sposób nie uchylała się od opłaty, a jedynie oczekiwała informacji. Ponadto dodała, że natychmiast po otrzymaniu upomnienia numer [...] skontaktowała się z Biurem Obsługi i uregulowała opłaty powstałe w okresie poprzednich 7 dni w wysokości 400 zł tj. z dni 23, 26, 27, 28 sierpnia i przedłużyła parkingową kartę mieszkańca opłacając 50 zł na pół roku. Skarżąca uważa, że nie powinno się karać mieszkańca tak wysokimi opłatami dodatkowym za parkowanie samochodu w miejscu zamieszkania.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Wskazało, że zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. a u.f.p. w odniesieniu do spłaty należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. na wniosek zobowiązanego właściwy organ może:

1) z urzędu umarzać w całości - w przypadku gdy zachodzi jedna z okoliczności, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1-4;

2) na wniosek zobowiązanego:

a) umarzać w całości - w przypadkach uzasadnionych ważnym Interesem zobowiązanego lub interesem publicznym,

b) umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.

Wskazane powyżej przesłanki udzielania ulgi stanowią tzw. nieostre, niedookreślone pojęcia, które mogą być różnie rozumiane.

Charakteryzując przesłankę interesu publicznego SKO uznało, że interes publiczny odnosi się do wartości wspólnych dla grupy społecznej. Jako przykład takich wartości należy podać sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej lub sprawność ich działania, a także sytuację, gdy zapłata zobowiązania podatkowego spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa. Organ, rozpatrując sprawę, za każdym razem powinien również ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego (dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi). W tak pojmowanym interesie mieści się z jednej strony dążenie do sytuacji, w której podatnicy regulują swoje zobowiązania podatkowe w całości i terminowo, z drugiej zaś strony zapewniają możliwość realizacji zadań ogólnospołecznych. Interes publiczny nie może być oceniany subiektywnie.

Z kolei ważne względy społeczne lub gospodarcze zobowiązanego to sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych przypadków losowych lub szczególnego splotu okoliczności nie jest on w stanie uregulować zaległości podatkowej, przy czym również nie można ich utożsamiać z subiektywnym przekonaniem dłużnika. O istnieniu względów społecznych lub gospodarczych zobowiązanego decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodnie z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości. Jednak względy ogólnospołeczne wymagają, żeby zobowiązania były realizowane, a zobowiązany nie był pochopnie z nich zwalniany. Przy ocenie realizacji ustawowych przesłanek nie bez znaczenia są także okoliczności, w jakich doszło do powstania zaległości, choć nie można im przyznawać roli nadrzędnej.

Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy organ stwierdził, że strona nie wykazała przesłanek, które warunkowałyby udzielenie wnioskowanej ulgi. Podnosiła, że przez przeoczenie zapomniała przedłużyć termin ważności posiadanej karty parkingowej. Podkreśliła, że nie otrzymała w tej sprawie żadnego powiadomienia, gdyby takowe otrzymała, na pewno opłaciłaby kartę w terminie. Taka argumentacja strony nie może spowodować zastosowania wnioskowanej ulgi w postaci umorzenia należności. W chwili aktywacji karty wnioskodawca uzyskuje na podany adres e-mail informację do kiedy karta ta obowiązuje. 30 listopada 2023 r. strona złożyła wniosek o wydanie Parkingowej Karty Mieszkańców z terminem obowiązywania od. 1.12.2023 r. do 1.06.2023 r., miała więc pełną świadomość rozszerzenia strefy płatnego parkowania, co potwierdza fakt, iż sama złożyła wniosek o wydanie Parkingowej Karty Mieszkańca i korzystała z niej 6 miesięcy. Nieprzedłużenie abonamentu w formie karty mieszkańca (parkingowej) organ ocenił jako brak należytej staranności w dbaniu o swoje interesy, a powyższe nie może stanowić przesłanki zastosowania ulgi w formie umorzenia należności. Przyjęcie odmiennej interpretacji musiałoby skutkować każdorazowym zastosowaniem ww. ulgi w sytuacji powołania się przez wnioskodawcę na przeoczenie terminu ważności takiej karty, co z pewnością nie pozostaje w zgodzie z interesem publicznym, rozumianym jako przestrzeganie zasady sprawiedliwości i równości wobec prawa. Bez znaczenia jest również argument, iż o nałożeniu opłat dodatkowych strona dowiedziała się dopiero dwa miesiące po nałożeniu pierwszej opłaty.

Kolegium podzieliło pogląd organu pierwszej instancji, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki, które warunkowałyby umorzenie należności z tytułu opłaty dodatkowej.

W skardze do sądu administracyjnego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO.FE/41.4/151/2025/12806 z 14 listopada 2025 r. i przekazanie do ponownego rozpatrzenia do SKO i odwołała się od decyzji nr [...] z 04 lipca 2025 r.

Podniosła, że zarejestrowane parkowanie miało miejsce tylko i wyłącznie w miejscu jej zamieszkania, a nie w różnych częściach miasta. Natomiast organ rozpatruje sprawę tak, jakby celowo unikała opłaty za parkowanie, co odpowiada raczej sytuacji osoby przyjezdnej, parkującej incydentalnie. Podkreśliła, że nie zalega z żadnymi zobowiązaniami - nie posiada mandatów, zaległości czynszowych ani żadnych innych długów wobec instytucji publicznych.

Stwierdziła, że wskazała błędy w systemie informatycznym obsługującym strefy płatnego parkowania działającym od listopada 2023r. W czasie, gdy wygasła jej Parkingowa Karta Mieszkańca system nie generował powiadomień o kończącej się ważności karty. Niedługo po tym czasie czyli w lipcu 2024r. zostało to naprawione co potwierdza fakt, że system był wadliwy w terminie wygaśnięcia jej karty. Drugą wadą systemową jest generowanie upomnień o nieopłaconych opłatach dodatkowych z dużym opóźnieniem, w jej przypadku 28 sierpnia 2024r. za parkowanie od 3 czerwca 2024r. Natomiast upomnienie wysłane chociażby na koniec czerwca pozwoliłoby na reakcję z jej strony dużo wcześniej. Brak wcześniejszego powiadomienia o wygasającej karcie mieszkańca uniemożliwił jej podjęcie odpowiednich działań zapobiegawczych.

Strona stwierdziła, że czas procedowania upomnienia od 3 czerwca do 28 sierpnia 2024r. był nieuzasadniony, gdyż organ musi działać bez zbędnej zwłoki. Skutkiem opieszałości w działaniu organu była kumulacja wielu opłat dodatkowych, których można byłoby uniknąć, gdyby pierwsze upomnienie zostało wysłane niezwłocznie, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Dalej skarżąca podniosła, że nałożone opłaty dodatkowe są niezgodne z zasadą proporcjonalności, gdyż kara nie może być nadmiernie wysoka w stosunku do skali uchybienia. Jako mieszkance K. przysługuje jej prawo do parkowania w strefie B za 50 zł na pół roku lub 25 zł na kwartał, dlatego kara w wysokości 5200 zł na kwartał, która jest 208 razy wyższa od obowiązującej ją opłaty nie jest adekwatna do okoliczności sprawy. Karę, która wielokrotnie przekracza wartość opłaty parkingowej, uznała za rażąco niesprawiedliwą i nieproporcjonalną, i naruszającą zasadę sprawiedliwości społecznej.

Oświadczyła, że w podobnej sprawie SKO umorzyło część należności podnosząc, że doszło do naruszenia zasady niezwłocznego wysłania upomnienia, a także, że zachodziły wątpliwości co do oznakowania miejsc postojowych będących w zarządzie miasta i tych będących w zarządzie spółdzielni.

Zakwestionowała też sposób naliczenia opłat, które rachunkowo winny wynosić 5 200 zł, a nie 4 800 zł lub 4 400 zł jak wskazuje organ.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).

Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej albowiem stwierdził, że stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.

Strona pismem z 30 sierpnia 2024r. zwróciła się o udzielenie ulgi w postaci umorzenia "płatności za opłaty dodatkowe za parkowanie w miejscu zamieszkania w okresie od 2 czerwca 2024r. do 29 sierpnia 2024r."

O charakterze prawnym opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu przesądził NSA w wyroku z 29 czerwca 2020 r., sygn. I GSK 2116/19, w którym stwierdził, że "Dodatkowa opłata za parkowanie w strefie płatnego parkowania stanowi należność publicznoprawną, o której mowa w art. 60 pkt 7 u.f.p., a do której z mocy art. 67 ust. 1 u.f.p. ma zastosowanie dział III o.p."

Art. 60 pkt 7 ustawy z 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 1530) – dalej powoływana jako ufp stanowi, że środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa, dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego albo przychody państwowych funduszy celowych:

7) dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw.

Zgodnie z art. 67 ust. 1 ufp, do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 oraz z 2025 r. poz. 769) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.).

Po myśli art. 67a § 1 O.p., organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może:

1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty;

2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek;

3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Z powyższego wynikają dwa wnioski:

- użycie słowa "może" oznacza, że organ dokonuje wyboru rozstrzygnięcia polegającego na udzieleniu bądź odmowie udzielenia ulgi na zasadzie uznania administracyjnego i nawet w sytuacji spełnienia koniecznych do tego przesłanek ustawowych nie jest do tego zobligowany. Natomiast w sytuacji, gdy nie są one spełnione, ulgi nie może udzielić.

Nadto z uwagi na podniesione już kryterium badania przez sąd administracyjny decyzji organu wyłącznie przez pryzmat zgodności z prawem, poza kognicją sądu pozostaje sama kwestia uznania administracyjnego, a zatem decyzja czy stronie, która spełnia opisane w art. 67a § 1 O.p. przesłanki (przesłankę), powinno się udzielić jednej z ulg określonych w tym przepisie. Sąd uprawniony jest jedynie do oceny, czy organ prawidłowo ustalił i ocenił stan faktyczny sprawy, w szczególności czy prawidłowo przyjął, że w sprawie wystąpiły - bądź nie - przesłanki interesu publicznego i ważnego interesu podatnika oraz czy prawidłowo uzasadnił swoją decyzję;

- że jedynymi przesłankami udzielenia ulgi w spłacie należności stanowiących niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są interes publiczny i ważny interes podatnika.

Przy czym już na wstępie trzeba zaznaczyć, że udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań publicznych nie jest "przywilejem" stron, lecz formą wsparcia przez podmioty publiczne tych, którzy obiektywnie nie są w stanie (przy wykorzystaniu wszystkich swoich możliwości, zdolności i zasobów) wywiązać się z obowiązków publicznoprawnych, aby nie doprowadzić poprzez egzekucję do skutków niepożądanych z punktu widzenia społecznego i indywidualnego, tak aby koszty społeczne nie okazały się wyższe od korzyści fiskalnych (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 22 października 2019 r., I SA/Rz 465/19).

Powracając do przesłanek umorzenia należności budżetowej zauważyć należy, że zarówno ważny interes podatnika, jak i interes publiczny stanowią terminy nieostre, co oznacza, że ich treść musi być ustalona w konkretnej sprawie; z drugiej strony ustalenie, czy zachodzą w danym przypadku musi mieć charakter zobiektywizowany czyli niezależny od subiektywnego odczucia zainteresowanego.

Tak więc kryterium interesu publicznego oznacza dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo, powszechność opodatkowania, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego. Jednak niewątpliwie w interesie publicznym leży regulowanie zobowiązań i to ono winno być zasadą, a odstępowanie od tego – wyjątkiem. Rezygnacja z należnych budżetowi środków winna być sytuacją szczególnie rzadką i formą pomocy przyznawaną wyłącznie w wyjątkowych i szczególnych okolicznościach. Nie można też zapominać o zasadzie powszechności opodatkowania, wyrażonej w art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którą każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.

Natomiast kryterium ważnego interesu podatnika wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które uniemożliwiają wywiązanie się z ciążących obowiązków podatkowych bez doraźnej pomocy ze strony organów podatkowych. Przy czym w przypadku interesu podatnika nie może to być jakikolwiek interes, ale interes "ważny", co wskazuje na pewną wyjątkowość i oznacza, że nie w każdym przypadku, nawet gdy taki interes strony ma miejsce, przesłanka ta zostaje spełniona. Dlatego nie może tu chodzić o dążenie każdej racjonalnie postępującej osoby działającej w celu zmniejszenia ciążących na niej powinności, ale konieczne jest wykazanie, że w danym przypadku zachodzą takie okoliczności, które czynią niemożliwym wywiązanie się z obowiązków fiskalnych w konkretnym przypadku. W orzecznictwie podnosi się, że "ważny interes podatnika" to np. sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych okoliczności czy losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych.

Wykładni pojęcia ważnego interesu strony dokonał WSA w Łodzi w wyroku z 27 maja 2026r. o sygn. akt I SA/Łd 481/25, w którym stwierdził, że "Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika i jednocześnie uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa. O istnieniu ważnego interesu podatnika nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają zdrowie i życie, a także możliwości zarobkowe w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny. Ważny interes podatnika należy rozumieć jako względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika. Trudna sytuacja majątkowa może być uznana za ważny interes podatnika, jednakże nie może być mowy o automatyzmie, który powodowałby, że każda trudna sytuacja materialna skutkowałaby zawsze udzieleniem wnioskowanej ulgi. Ważny interes podatnika musi charakteryzować się nieprzewidywalnością i niezależnością od sposobu postępowania podatnika."

Pogląd ten zasługuje na aprobatę. Jednak zauważyć trzeba, że strona nie podnosiła swej sytuacji materialnej wprost oświadczając na wezwanie organu, że nie powoływała się na sytuację rodzinną i majątkową, a jedynie wady systemowe, zasadę proporcjonalności i interes publiczny (karta 39 akt adm.).

Wreszcie zauważyć należy i to, że możliwość udzielenia ulgi w spłacie zobowiązania stanowi wyjątek od zasady powszechności ponoszenia ciężaru majątkowego (podatku czy niepodatkowej należności budżetowej) i jako wyjątek powinien być interpretowany ściśle. Dlatego Pomoc Państwa zarówno w odniesieniu rozłożenia na raty zaległości podatkowych, jak też ich umorzenia, winna nastąpić dopiero po wyczerpaniu przez podatników innych dostępnych możliwości finansowania swoich zobowiązań publicznoprawnych. Umorzenie bowiem zaległości w sytuacji, gdy strona nie wykazała, że nie dysponuje koniecznym majątkiem, spowodowałoby uszczuplenie należności budżetowych oraz postawiłoby skarżącą w korzystniejszej sytuacji w stosunku do tych zobowiązanych, którzy regulują swoje zobowiązania wobec Gminy K.

Analizując zaskarżoną decyzję przez pryzmat wyżej omówionej przesłanki umorzenia w postaci ważnego interesu strony Sąd podziela stanowisko organu, że okoliczności powstania zobowiązania w niniejszej sprawie wykluczają uznanie, że mają one charakter nadzwyczajny, niezależny od woli czy sposobu postępowania strony; przeciwnie, jej powstanie jest skutkiem okoliczności w pełni zależnych od skarżącej, polegających na zaniedbaniu przez nią własnych spraw, w szczególności zaniechaniu przedłużenia karty mieszkańca. Sąd dał wiarę, że nie było to wynikiem umyślnego działania skarżącej, jednak obiektywnie rzecz biorąc strona miała na to pełny wpływ.

Również brak jest podstaw by twierdzić, że za rozłożeniem na raty zapłaty zaległości przemawia interes publiczny, rozumiany jako dyrektywa respektowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa. Trudno wszak przyjąć, by taką wartością było stawianie strony w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do podatników terminowo regulujących swoje zobowiązania względem budżetu czy to Państwa, czy jednostki samorządu terytorialnego.

Jednocześnie Sąd nie podzielił zarzutów skargi.

Za przedłużenie karty mieszkańca odpowiadała wyłącznie strona. To, że system nie generował automatycznie przypomnień o upływie jej ważności nie jest wystarczające dla przyjęcia "winy" organu i równoznaczne z powstaniem przesłanki umorzenia. To strona zamierzając korzystać z udogodnienia np. w postaci zniżki czy zwolnienia z opłat parkingowych, winna monitorować, czy spełnia warunki korzystania z niego. Również fakt, że obecnie system generuje przypomnienie o utracie ważności karty mieszkańca nie oznacza, że wcześniej był skonfigurowany nieprawidłowo, bo nie istnieją przepisy prawa, które by to wiążąco regulowały; po prostu w którymś momencie w interesie mieszkańców system został ulepszony.

Co do zwłoki w wystosowaniu upomnienia do zapłaty należności przyznać należy rację skarżącej, że postulatem, do którego należy dążyć jest wystawianie ich jak najszybciej. Nie oznacza to jednak, że czynność organu dokonana po upływie prawie trzech miesięcy jest spóźniona. Jeśli organ ma prawo wszcząć egzekucję aż do czasu wygaśnięcia zobowiązania np. w związku z jego przedawnieniem, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło, to ma też prawo w tym okresie wystąpić z upomnieniem.

Skarżąca w skardze przywołała inną decyzję SKO, którą rzekomo organ ten umorzył innej osobie zobowiązanej część należności powstałej z tożsamym stanie faktycznym. Odnośnie tego zauważyć przyjdzie, że każda sytuacja jest inna, choćby z uwagi na wyżej wspomnianą konieczność analizy konkretnego przypadku i indywidualnej sytuacji faktycznej podmiotu ubiegającego się o udzielenie ulgi. Innymi słowy nie można wykluczyć, że w przypadku sprawy powołanej przez stronę sytuacja życiowa czy majątkowa strony była tego rodzaju, że uzasadniała udzielenie jej ulgi.

Nie doszło także do naruszenia zasady proporcjonalności. Fakt, że należność jest stosunkowo wysoka wynika jedynie z długotrwałości korzystania z miejsca postojowego bez ponoszenia wymaganych opłat. Opłaty dodatkowe są wysokie dlatego, aby wymusić na osobach parkujących pojazdy wnoszenie opłat parkingowych, jednak są jednakowe dla wszystkich, a po wtóre łatwe do uniknięcia przez terminowe opłacanie należności za parkowanie.

Sąd podzielił stanowisko organu, że okoliczności powstania zaległości w niniejszej sprawie wykluczają uznanie, że mają one charakter nadzwyczajny, niezależny od woli czy sposobu postępowania strony; przeciwnie, są one skutkiem niedbalstwa w prowadzeniu przez nią swych spraw.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ppsa Sąd orzekł o oddaleniu skargi.

jeszcze 2473 słowa

Przeczytaj pełną treść uzasadnienia

Widzisz ~30% uzasadnienia. Zaloguj się lub załóż konto, aby przeczytać całość.

Zaloguj się Wypróbuj za darmo

Szukasz podobnych spraw?

QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.

Wypróbuj za darmo