Uzasadnienie
Decyzją z 17 czerwca 2025 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej ZUS) z 22 maja 2025 r. o odmowie B. K. (dalej skarżący) wszczęcia postępowania w zakresie umorzenia opłaty prolongacyjnej.
W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Wnioskiem z 20 maja 2025 r. skarżący wystąpił o częściowe umorzenie, ewentualnie rozłożenia na raty zadłużenia względem ZUS. Domagał się umorzenia części odsetkowej zobowiązania, rozłożenia na raty kwoty należności głównej, jak i odsetek za opóźnienie oraz umorzenie opłaty prolongacyjnej w przypadku jej naliczenia.
Decyzją z 22 maja 2025 r. ZUS, na podstawie art. 61a §1 k.p.a. w związku z art. 83b ust. 1 u.s.u.s., odmówił wszczęcia postępowania dotyczącego wniosku o umorzenie opłaty prolongacyjnej.
Pismem z 12 czerwca 2025 r. skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Decyzją z 17 czerwca 2025 r. Prezes ZUS utrzymał w mocy decyzję ZUS z 22 maja 2025 r. o odmowie stronie wszczęcia postępowania w zakresie umorzenia opłaty prolongacyjnej.
W uzasadnieniu swojej decyzji Prezes ZUS wyjaśnił, że w myśl art. 24 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350), dalej: u.s.u.s. opłata prolongacyjna nie stanowi należności z tytułu składek. Wobec powyższego brak jest możliwości umorzenia jej w trybie przewidzianym przez art. 28 u.s.u.s.
Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zaskarżonej decyzji zarzucił:
1/ naruszenie przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy ustawodawca w sprawach dotyczących ustalania opłaty prolongacyjnej nakazuje odpowiednie stosowanie Ordynacji podatkowej;
2/ naruszenie przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, poprzez jego niezastosowanie mimo, iż zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu istnieje możliwość umorzenia przez organ w całości opłaty prolongacyjnej, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadna.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.