7.1. Zarządzeniem z 13.11.2025 r. Sąd zwrócił się do organu II instancji m.in. o nadesłanie kompletnych i oryginalnych akt obejmujących oryginał zażalenia wniesionego przez skarżącego, nadto Sąd zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego w którym przebywa skarżący o podanie, czy i kiedy skarżący złożył w administracji tego zakładu pismo datowane na 4.12.2024 r., tj. zażalenie na postanowienie z 20.11.2024 r.
7.2. Przesłane przez organ odwoławczy dokumenty nie obejmowały oryginału zażalenia skarżącego.
7.3. Udzielona przez Dyrektora Zakładu Karnego w Tarnowie informacja wskazuje na brak w ewidencji korespondencji osadzonych pisma skarżącego z 4.12.2024 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
8. Zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu.
9. Stosownie do art. 141 par. 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Według par. 2 tego przepisu, zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Z kolei art. 144 k.p.a. przewiduje, iż w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 11 ("Zażalenia") do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Z odpowiedniego zastosowanie do zażaleń - art. 129 par. 1 k.p.a. wynika, że zażalenie na kwestionowane przez stronę postanowienie wnosi się do organu II instancji za pośrednictwem organu, który wydał to postanowienie. Podkreślić trzeba, że terminowe wniesienie zażalenia warunkuje uruchomienie instancyjnej kontroli postanowienia wydanego przez organ I instancji.
9.1. Analiza akt kontrolowanej sprawy, w tym tej ich części, które uzupełnione zostały na wezwanie Sądu z 13.11.2025 r. (por. punkt 7.1 uzasadnienia) wskazuje, że pismo, które organ uznał za zażalenie, stanowiło w istocie kopię tego dokumentu, złożoną przez skarżącego przy kierowanym do organu I instancji - piśmie przewodnim z 13.01.2025 r. (por punkt 5.2 uzasadnienia). Dostrzec bowiem należy, iż informacja o wniesieniu przez skarżącego zażalenia pojawia się właśnie w wymienionym ostatnio piśmie skarżącego, które skierowane zostało do organu I instancji (zatytułowane "wniosek"). W piśmie tym skarżący oczekiwał jedynie udzielenia informacji "na wniesione w dniu 4.12.2024 r. zażalenie", które wysłać miał za pośrednictwem Dyrektora Zakładu Karnego w Tarnowie. Jednocześnie, do opisywanego wyżej pisma przewodniego z 13.01.2025 r. skarżący załączył kserokopię dokumentu mającego stanowić jego "zażalenie" datowane na 4.12.2024 r. Znamienne dla kontrolowanej sprawy jest przy tym to, że oba opisane wyżej pisma skarżącego (z 13.01.2025 r. oraz z 4.12.2024 r.) – nadane na poczcie zostały 15.01.2025 r., a wpłynęły do organu I instancji 17.01.2025 r., o czym świadczy prezentata organu umieszczona na obu tych dokumentach. Nawet przy braku wiedzy, kiedy skarżący oddał te pisma w administracji zakładu karnego (art. 57 par. 5 pkt 6 k.p.a.) – to wskazana na piśmie przewodnim data – 13.01.2025 r. – gdyby ją odnosić do złożenia zażalenia - świadczyłaby o niedochowaniu terminu do dopełnienia tej czynności procesowej. W tym aspekcie podkreślić bowiem trzeba, że z dokumentów składających się na akta administracyjne sprawy (stanowiących kserokopie poświadczone za zgodność z oryginałem) wynika, iż skarżący odebrał postanowienie organu I instancji 3.12.2024 r. – co oznaczało, że termin do wniesienia zażalenia upływał 10.12.2024 r. W aktach nie ma ani oryginału zażalenia, ani koperty, w której znajdowałoby się to pismo. Miejski Zespół d.s. Orzekania o Niepełnosprawności w Tarnowie przesłał bowiem do organu odwoławczego jedynie opisane wcześniej pisma skarżącego, tj. z 13.10.2025 r. i załączoną do niego kserokopię zażalenia. Sam zaś organ odwoławczy, referując stan rozstrzyganej sprawy – podawał na s. 2 wydanego postanowienia, iż "17.01.2025 r. skarżący wniósł zażalenie". Podkreślić jednak ponownie należy, iż we wskazanej dacie skarżący złożył wyłącznie "wniosek" z pytaniem o stan jego sprawy zażaleniowej wraz z kopią zażalenia, a to nie mogło być postrzegane jako (skuteczne) wniesienie tego środka prawnego, tym bardziej przy uwzględnieniu daty jego wniesienia.
9.2. W przedstawionych okolicznościach uznać więc należało, iż akta sprawy nie dostarczały podstaw do kategorycznego wniosku, iż zażalenie na postanowienie organu I instancji zostało przez skarżącego w ogóle wniesione. Organ odwoławczy przed rozpoznaniem zażalenia nie zweryfikował tego, czy skarżący wniósł ten środek prawny (brak oryginału zażalenia w aktach) oraz kiedy czynność ta miała miejsce, co było kluczowe dla przyjęcia terminowości tej czynności. Nie można przy tym było wykluczyć tego, iż podjęcie przez organ odwoławczy wnikliwych czynności zmierzających do ustalenia wyżej opisanych okoliczności – pozwoliłoby bez wątpienia przesądzić kwestię prawidłowości i skuteczności wniesionego zażalenia. Z tego też względu konieczne było uchylenie zaskarżonego postanowienia, jako wydanego z naruszeniem art. 141 par. 1 i 2 k.p.a.
10. W ponownie prowadzonym postępowaniu uwzględni przedstawioną ocenę tej sprawy i podejmie stosowne czynności wyjaśniające. Przesądzenie skuteczności wniesienia zażalenia będzie stanowiło podstawę do jego rozpatrzenia.
11. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania tj. art. 141 par. 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026 r., poz. 143).