Wyrok WSA z dnia 30 października 2025, sygn. III SA/Lu 272/25

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że dla nałożenia ewentualnej sankcji nie mają znaczenia kwestie własnościowe dotyczące automatów do gier i urządzeń. Dla nałożenia kary wystarczające jest, aby automat do gier znajdował się w danym lokalu. Nałożenie sankcji możliwe jest niezależnie od faktycznego stanu automatu do gier, w szczególności jego stanu technicznego. Istotne jest, że automat do gier musi mieć status automatu niezarejestrowanego, w świetle obowiązku określonego w art. 23a ustawy. Dla zastosowania sankcji konieczne jest, by w danym lokalu, w którym znajduje się niezarejestrowany automat do gier, prowadzony był wymieniony w ustawie typ działalności (gastronomiczna, handlowa lub usługowa). Nie ma przy tym znaczenia czy działalność prowadzona jest bezpośrednio przez posiadacza samoistnego/zależnego lokalu, czy też przez podmiot trzeci. Działalność taka musi być wykonywana w sposób faktyczny.

Odnosząc się do sprawy, organ II instancji podniósł, że w dniu czynności kontrolnych, u po wejściu do lokalu "[...]" przy ul. [...] w C., zastano Y. P., który oświadczył, że pracuje w tym lokalu, a do jego obowiązków należy uruchamianie gier na urządzeniach po przyjęciu pieniędzy od grającego oraz wypłacanie ewentualnych wygranych z gier.

Organ II instancji podzielił ocenę Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej, że powyższe oświadczenie Y. P. wskazuje, że w ww. lokalu była prowadzona działalność usługowa polegająca na umożliwianiu prowadzenia gier hazardowych na automatach.

Organ odwoławczy podniósł, że w przypadku prowadzenia działalności polegającej wyłącznie na oferowaniu gier na niezarejestrowanych automatach do gier przedmiotem działalności podmiotu jest świadczenie tylko tego typu usług, tj. działalności usługowej. Tym samym lokal, w którym oferowane są gry na automatach, stanowi lokal, w którym prowadzona jest działalność usługowa w świetle ustawy o grach hazardowych. W ocenie organu odwoławczego nie jest konieczne, aby w lokalu prowadzona była dodatkowo inna działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.

Organ II instancji zauważył przy tym, że skarżący wynajął przedmiotowy lokal właśnie na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, co wynika z treści umowy najmu.

Okolicznością bezsporną dla organu jest fakt, że 14 października 2020 roku władającym lokalem przy ul. [...] w C. był skarżący. Świadczy o tym nie tylko powołana umowa najmu i zeznania skarżącego, ale również inne dowody w sprawie, takie jak wypowiedzenie umowy najmu złożone przez J. C. w dniu 1 listopada 2020 r., zeznania K. M. - właściciela lokalu, potwierdzające fakt wynajęcia lokalu przez J. C., faktura VAT wystawiona przez [...] K. M. na rzecz firmy "[...]" J. C. tytułem "1. czynsz za wynajem lokalu użytkowego przy ul. [...] w C. , 2. opłata za reklamę zgodnie z umowa", a także korespondencja mailowa, wysyłana z poczty właściciela lokalu na adres mailowy, który widnieje w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczpospolitej Polskiej, jako dane kontaktowe J. C., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą J. C. "[...]". Organ odwoławczy wskazał również, że z korespondencji mailowej wynikało, że właściciel prosił także skarżącego o zwrot kluczy do lokalu po rozwiązaniu umowy najmu, gdyż nie miał możliwości pokazania lokalu potencjalnym najemcom.

Powyższych ustaleń, w ocenie organu II instancji, nie mogą zmienić twierdzenia skarżącego, z których wynika, że lokal został przez niego podnajęty i na tą okoliczność posiada umowę najmu. Aby wyjaśnić tą kwestię Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej w postępowaniu prowadzonym w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier hazardowych wezwał skarżącego do przedstawienia tej umowy, jednakże skarżący nie odpowiedział na to wezwanie.

Organ odwoławczy za bezzasadne uznał zarzuty, że brak jest podstaw do wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej, ponieważ nie ma dowodów na to, aby to on czerpał zyski z urządzania nielegalnych gier hazardowych, a poza tym zatrzymane komputery nie były jego własnością, ani nie zatrudniał osoby, która pracowała w lokalu w chwili kontroli. Zdaniem organu powyższe okoliczności nie są istotne z perspektywy wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej jako posiadaczowi zależnemu lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona była działalność usługowa. Organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, że ani razu nie był w tym lokalu. Podniósł, że przeczą temu zeznania skarżącego, złożone w dniu 6 kwietnia 2022 r.

W tych okolicznościach sprawy organ odwoławczy uznał za niebudzący wątpliwości fakt, że J. C. był posiadaczem zależnym lokalu o nazwie "[...]", w którym w dniu 14 października 2020 r. znajdowały się ww. urządzenia do gier hazardowych. Urządzenia te nie były zarejestrowane. Charakter gier rozgrywanych na tych urządzeniach stwierdził biegły sądowy z zakresu informatyki, kryminalistyki i elektroniki. Ponadto w lokalu była prowadzona działalność usługowa polegająca na umożliwianiu prowadzenia gier hazardowych na automatach. W ocenie organu odwoławczego zaistniały zatem wszystkie ustawowe przesłanki, aby wymierzyć skarżącemu karę pieniężną jako posiadaczowi zależnemu lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona była działalność usługowa.

J. C. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

- niesłuszne przyjęcie przez organ, że wyjaśnienia skarżącego, co do posiadania lokalu, są nieistotne i dopuszczone w drugiej kolejności;

- brak dowodów - poza podpisaną umową najmu lokalu - na udział w sprawie i ukaranie za przestępstwo, którego skarżący nie popełnił;

- nieuwzględnienie tzw. zasady "domniemania niewinności", która zabrania ukarania bez dowodów w sprawie;

- stronnicze rozstrzygnięcie przez Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Postanowieniem z dnia 24 lipca 2025 r. skarżącemu przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Przedmiot kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie stanowiła decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymująca w mocy decyzję, którą organ I instancji nałożył administracyjną karę pieniężną w wysokości 400 000,00 zł na skarżącego, jako posiadacza zależnego lokalu użytkowego o nazwie "[...]" przy ul. [...], w C., w którym w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 14 października 2020 r. znajdowały się cztery niezarejestrowane urządzenia do gier hazardowych.

Istota sporu sprowadzała się do oceny legalności nałożenia na skarżącego kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2019 r., poz. 847 ze zm.), dalej też jako "u.g.h.".

W pierwszym rzędzie wskazać należy, że na mocy art. 3 u.g.h urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia. Zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h., grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze (art. 2 ust. 4 u.g.h.). Grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy – art. 2 ust. 5 u.g.h.

Przepis art. 89 u.g.h. wymienia podmioty podlegające karze pieniężnej w związku z naruszeniem przepisów tej ustawy oraz wysokość kar. Stanowiący podstawę prawną zaskarżonej decyzji przepis art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h., w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli oraz dacie wydania decyzji organów obu instancji przewidywał, że poza urządzającym gry hazardowe, karze pieniężnej podlega również posiadacz zależny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.

Z treści przytoczonych regulacji wynika, że podstawą wymierzenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. jest istnienie w sposób łączny trzech przesłanek:

- ustalenie posiadacza zależnego lokalu, w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa i w którym znajdują się automaty;

- ustalenie w sposób jednoznaczny charakteru automatów do gier w rozumieniu ustawy o grach hazardowych;

- ustalenie, że automaty są niezarejestrowane.

W ocenie sądu wszystkie obligatoryjne przesłanki nałożenia na skarżącego kary pieniężnej na tej właśnie podstawie zostały przez organ wykazane, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został poddany wnikliwej ocenie, z której organy wyprowadziły trafne wnioski.

Zaznaczenia wymaga, że jak trafnie zauważa organ odwoławczy ustawodawca nie zdefiniował w ustawie o grach hazardowych pojęć: posiadacza zależnego, posiadacza samoistnego oraz pojęcia lokalu. Instytucja posiadania (samoistnego i zależnego) należy do sfery uregulowań prawa cywilnego. Zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Przy czym posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne (art. 337 Kodeksu cywilnego). Ostatnio powołany przepis może być odpowiednio stosowany w odniesieniu do oddania posiadania rzeczy osobie drugiej w posiadanie zależne (por. J. Ciszewski (red.), P. Nazaruk (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, System Informacji Prawnej LEX).

Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie może budzić wątpliwości, że 14 października 2020 r. władającym lokalem przy ul. [...] w C. był skarżący. Świadczy o tym nie tylko umowa najmu i zeznania samego skarżącego, ale również inne wskazane prze organ dowody, w tym zeznania K. M. - właściciela lokalu, faktura VAT z 3 sierpnia 2020 r. nr [...] wystawiona na rzecz firmy "[...]" J. C. tytułem czynszu za wynajem lokalu i opłaty za reklamę zgodnie z umową, a także korespondencja mailowa, wysyłana z poczty właściciela lokalu na adres mailowy skarżącego z treści której wynika, że skarżącemu przesyłane były m.in. faktury nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], wypowiedzenie umowy, prośba o pilny zwrot kluczy do lokalu, wezwanie do zapłaty za zaległe faktury. Na adres mailowy skarżącego - [...] - wysyłana była również mailowa korespondencja Kancelarii Adwokackiej T. W. S. Partnerska. Wynika z niej również, że skarżący w dniu 28 października 2020 r. przesłał pocztą elektroniczną do K. M. skan wypowiedzenia umowy najmu przedmiotowego lokalu. Jak zeznał sam skarżący (zeznania z dnia 6 kwietnia 2022 r. – k.61-62 akt adm.) wynajął lokal zlokalizowany w C. przy ul. [...]. Do podpisania umowy najmu doszło w tym lokalu. Przed podpisaniem umowy najmu kontaktował się telefonicznie z właścicielem lokalu - K. M., w celu uzgodnienia szczegółów użytkowania lokalu. Dalej zeznał, że widniejące na przedstawionych umowach podpisy są złożone przez niego własnoręcznie i są autentyczne. Dodał, że po krótkim okresie, ze względów finansowych, musiał ten lokal podnająć. Z tego co pamięta lokal podnajął M. N. z Sosnowca. Wyjaśnił, że na okoliczność podnajmu została sporządzona umowa najmu lokalu, która znajduje się w jego dokumentach w domu. Przy czym, co istotne skarżący na wezwanie organu do dostarczenia przedmiotowej umowy podnajmu (k. 69 akt adm.) nie odpowiedział.

Tym samym twierdzenia skargi co do braku "dowodów, na mój udział w sprawie, poza podpisaną umową i niezrealizowaną przeze mnie...", jak również twierdzenia "Przede wszystkim nigdy nie byłem w/w lokalu w C. i nie wiedziałem, iż tam coś takiego funkcjonuje" są wprost sprzeczne z materiałem dowodowym.

Prawidłowe jest również stanowisko organu, iż w przedmiotowym lokalu była prowadzona działalność usługowa. Nie ma przy tym znaczenia czy działalność ta prowadzona jest bezpośrednio przez posiadacza samoistnego/zależnego lokalu, czy też przez podmiot trzeci. Działalność taka musi być wykonywana w sposób faktyczny i może nią być także urządzanie gier.

Z umowy najmu lokalu użytkowego zawartej 1 sierpnia 2020 roku wynika, że została zawarta pomiędzy właścicielem lokalu: [...] K. M. a najemcą; "[...]" J. C., NIP: [...], a więc pomiędzy dwoma przedsiębiorcami. Zgodnie z zapisami umowy najemca obowiązany był do wykorzystywania lokalu wyłącznie do prowadzenia działalności gospodarczej zgodnie z obowiązującym prawem oraz wpisem do KRS. Ponadto w dniu 1 sierpnia 2020 r. pomiędzy właścicielem lokalu Usługowym Zakładem Remontowo-Budowlanym i Stolarskim K. M. a użytkownikiem; "[...]" J. C. doszło do zawarcia umowy, na mocy której właściciel lokalu wyraził zgodę na umieszczenie na północnej elewacji budynku przy ul. [...] w C. tablicy reklamowej, ogłoszeniowej o stosownych wymiarach.

Co istotne jednak, w oparciu o dowody w postaci protokołu oględzin z dnia 14 października 2020 r., oświadczenie Y. P. znajdującego się w lokalu w dniu kontroli, który wyjaśnił, że pracuje w tym lokalu, a do jego obowiązków należy uruchamianie gier na urządzeniach po przyjęciu pieniędzy od grającego oraz wypłacanie ewentualnych wygranych z gier trafnie uznał organ odwoławczy, że dowody te wskazują, że w przedmiotowym lokalu była prowadzona działalność usługowa.

Jak wskazuje się jednolicie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku prowadzenia działalności polegającej wyłącznie na oferowaniu gier na niezarejestrowanych automatach do gier należy uznać, że przedmiotem działalności podmiotu jest świadczenie tylko tego typu usługi, tj. działalność usługowa. Tym samym lokal, w którym oferowana jest gra na automatach, stanowi lokal, w którym prowadzona jest działalność usługowa w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy o grach hazardowych (zob. np. wyroki NSA w sprawach II GSK 668/22, czy II GSK 2102/21, II GSK 177/22, czy też powołany przez organ wyrok w sprawie II GSK 548/22).

Jak wskazuje się też w doktrynie i orzecznictwie, biorąc pod uwagę możliwe sankcje wynikające z ustawy o grach hazardowych, zasadne jest przyjmowanie możliwie szerokiej interpretacji pojęcia lokalu, którym posługuje się ustawodawca w art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 u.g.h. Stąd pojęcie to obejmować powinno wszelkie powierzchnie wydzielone w sposób wyraźny (np. ścianami, odrębnym wejściem), znajdujące się również w ramach innego obiektu/pomieszczenia (np. budynku, galerii handlowej, lokalu biurowego), przeznaczone jednocześnie do pobytu osób (w celach mieszkalnych lub związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej). Pojęcie lokalu należy widzieć z perspektywy funkcji jaką pełni, a nie którejś z ustawowych definicji, które zawsze są konstruowane w kontekście potrzeby realizacji celu danej ustawy. Lokalem może być zatem zarówno wydzielona faktycznie, w ramach innego lokalu, przestrzeń, służąca funkcjonalnie prowadzonej działalności gospodarczej, w której znajdują się niezarejestrowane automaty, jak i może nim być np. kontener, w którym znajdują się automaty. Dla zastosowania sankcji konieczne jest prowadzenie w lokalu wymienionego w ustawie typu działalności (gastronomicznej, handlowej lub usługowa). Nie ma przy tym znaczenia czy działalność ta prowadzona jest bezpośrednio przez posiadacza samoistnego/zależnego lokalu, czy też przez podmiot trzeci (por. wyrok NSA w sprawie II GSK 169/22 i powołane tam poglądy doktryny).

W konsekwencji i w świetle poczynionych w sprawie ustaleń nie budzi wątpliwości sądu, że w sprawie spełniona została przesłanka prowadzenia w lokalu działalności usługowej.

W sprawie nie było kwestionowane, że gry na wskazanych urządzeniach spełniają kryteria przewidziane w powołanych wyżej przepisach art. 2 ust. 3 i ust. 4 u.g.h., a co wynika z przeprowadzonego w postępowaniu administracyjnym dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu informatyki, kryminalistyki i elektroniki przy Sądzie Okręgowym w Lublinie nr [...] z dnia 12 kwietnia 2021 r.

Po przeprowadzonych grach kontrolnych biegły sądowy wskazał, że gry hazardowe urządzane na zatrzymanych komputerach mogą być wyłączane zdalnie. Urządzenia nie posiadają ograniczników czasowych. Warunkiem rozpoczęcia gry na zatrzymanych komputerach jest uruchomienie strony admiralsort.com, zalogowanie się do niej i posiadanie punktów do rozgrywania gier hazardowych. We wnioskach końcowych biegły stwierdził, że urządzenia: DELL [...] nr [...], DELL [...] nr [...], DELL [...] nr [...], DELL [...] nr [...] podlegają zapisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych. Spełniają one e kryteria ww. ustawy: - art. 2 ust. 3, art. 2 ust. 4 i art. 2 ust. 5.

Trafne są przy tym wywody organu odwoławczego poparte stanowiskiem judykatury, że pojęcie "losowość" użyte w kontekście gier hazardowych wiązane jest z zależnością wyniku gry w szczególności od przypadku rozumianego, jako zdarzenie lub zjawisko, których nie da się przewidzieć. Przyjmuje się, że wystąpienie "przypadku" oznacza, że wynik gry jest nieprzewidywalny z punktu widzenia grającego i nie zależy wyłącznie od jego możliwości czy umiejętności. Losowość gier jest rozumiana jako niemożliwość przewidzenia rezultatu gry w normalnych warunkach. Do zakwalifikowania gry do gier losowych wystarczy stwierdzenie wystąpienia w grze elementu losowości wpływającego bezpośrednio na wynik gry (wygraną pieniężną lub rzeczową). Natomiast, wprowadzenie elementów dodatkowych, np.: elementu wiedzy czy zręczności postrzegane jest jako działanie mające na celu stworzenie pozoru braku losowości, które nie pozbawiają gry charakteru losowego, jeśli w konsekwencji wynik całej gry zależy od przypadku – zob. wyrok w sprawie II GSK 4233/17 i powołane tam orzecznictwo.

Jaka trafnie ocenił organ odwoławczy, z opinii biegłego nr [...] wynika, że gracz, po wniesieniu opłaty i uruchomieniu mechanizmu automatu właściwym przyciskiem, nie ma już wpływu na ustawienie bębnów w odpowiedniej konfiguracji (wygranej lub przegranej). Nie sposób zatem takiej grze przypisać cechy gry zręcznościowej.

Przeprowadzone postępowanie bezsprzecznie wykazało, że zatrzymane urządzenia spełniają kryteria gier na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych: są urządzeniami elektronicznymi, urządzane na nich gry zawierają element losowości, a także umożliwiają uzyskanie wygranych pieniężnych lub rzeczowych. Z opinii biegłego sądowego wynika bowiem, że urządzenia pozwalają na przedłużanie gier bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także gwarantują możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Zgodnie zaś z oświadczeniem złożonym w obecności kontrolujących przez pracownika lokalu - Y. P., wygrane pieniężne były wypłacane przez obsługę lokalu.

Nie było okolicznością sporną w sprawie również i to, że ujawnione w lokalu "[...]" w C., w dniu 14 października 2020 r, urządzenia były niezarejestrowane, a skarżący nie posiadał koncesji bądź zezwolenia a urządzanie gier hazardowych w kasynie i poza kasynem gry. Oczywiście pojęcie niezarejestrowanych automatów należy odnosić do urządzeń, które nie zostały zarejestrowane stosownie do treści art. 23a u.g.h., lub też takie, co do których wygasła udzielona rejestracja.

Skarżący odnośnie zatrzymanych urządzeń do gier hazardowych zeznał, że nie posiada wiedzy kto i kiedy dokonał wstawienia do lokalu tych urządzeń.

W tym miejscu podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że dla nałożenia ewentualnej sankcji nie mają znaczenia kwestie własnościowe dotyczące automatów do gier i urządzeń. Dla nałożenia kary wystarczające jest bowiem, by automat do gier znajdował się w danym lokalu. Nałożenie sankcji możliwe jest też niezależnie od faktycznego stanu automatu do gier, w szczególności jego stanu technicznego (zob. wyrok w sprawie II GSK 548/22).

W okolicznościach niniejszej sprawy nie budziło zresztą wątpliwości, że zatrzymane urządzenia w chwili podjęcia czynności były podłączone do sieci elektrycznej, włączone i udostępnione do prowadzenia gier hazardowych (protokół oględzin k.13-14 akt adm.).

W ocenie sądu organ odwoławczy przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a wynik tej analizy zawarł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wnioski w nim zawarte są jasne, logiczne i znajdują potwierdzenie w dowodach znajdujących się w aktach sprawy. W sprawie podjęte zostały wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia, kto władał i w jakim charakterze lokalem, a skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów, które pozwalałyby na uznanie stanowiska organu za dowolne.

Odnosząc się do zarzutów skargi w zakresie niewzięcia pod uwagę tzw. zasady domniemania niewinności, wyjaśnić skarżącemu należy, że nie może on zasługiwać na uwzględnienie. Zasada in dubio pro reo jest domeną postępowania karnego (art. 5 § 2 Kodeksu postępowania karnego). Zgodnie natomiast z art. 91 u.g.h. - do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa.

Mając na względzie powołaną wyżej regulację art. 91 Ordynacji podatkowej zwrócić uwagę należy na jeszcze jedną kwestię. Mianowicie na prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko odnośnie stosowania w sprawach dotyczących nałożenia kary pieniężnej na podstawie ustawy o grach hazardowych przepisów Działu IVa k.p.a. w takim zakresie, w jakim przepisy odrębne, dotyczące nakładania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu nie zawierają swoistych regulacji (por. wyroki NSA w sprawach II GSK 450/20, II GSK 784/20, II GSK 31/21, II GSK 1194/22, II GSK 799/20 i II GSK 966/20, czy II GSK 1356/20, II GSK 1978/21 i powołane tam orzecznictwo). Podnosi się, że przepisy Działu IVa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), dalej jako "k.p.a." mają charakter regulacji materialnoprawnej i ich zastosowania nie wyłączają przepisy art. 8 u.g.h. oraz art. 91 u.g.h., wskazujące na odpowiednie stosowanie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, co odnosi się do przepisów proceduralnych stosowanych w sprawach nałożenia kary na podstawie ustawy o grach hazardowych. Wskazana kara pieniężna nie stanowi bowiem zobowiązania podatkowego, a postępowanie w zakresie wymierzenia kary administracyjnej na podstawie przepisów ustawy o grach hazardowych nie jest postępowaniem podatkowym, lecz postępowaniem administracyjnym. Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują regulacji w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej (oprócz kar porządkowych). Pełną regulację postępowania w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu, przewiduje Dział IVa k.p.a. Stosownie do art. 189f § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.

Przepisy Działu IVa k.p.a., w tym art. 189f k.p.a. zostały dodane z dniem 1 czerwca 2017 r. na mocy ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935), zatem obowiązywały już w dacie przeprowadzenia w dniu 14 października 2020 r. kontroli w okolicznościach niniejszej sprawy.

Organ I instancji jak również organ odwoławczy rozpoznając sprawę do tej kwestii w uzasadnieniu podjętych rozstrzygnięć się nie odniosły. Niewątpliwe jest to uchybienie przepisom postępowania – art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie uchybienie to pozostaje jednak bez jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z regulacją art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przede wszystkim organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy i zgromadziły zupełny materiał dowodowy, z którego nie wynika, aby przesłanki od odstąpienia od nałożenia kary, o których mowa w art 189f § 1 k.p.a. zaistniały.

Na takie okoliczności, co istotne, nie wskazywał sam skarżący i nie czynił zarzutów w tym zakresie. Sama wysokość kary nałożonej na skarżącego 400 000,00 zł już świadczy o tym, że nie można mówić, iż waga naruszenia prawa jest znikoma. Przy czym, zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., strona musiałaby zaprzestać naruszenia prawa, zaś obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, co oczywiście w okolicznościach niniejszej sprawy nie miało miejsca. Skarżący sam nie zaprzestał nielegalnej działalności polegającej na naruszeniu przepisów ustawy o grach hazardowych, lecz nastąpiło to w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych, co uniemożliwiło dalsze kontynuowanie procederu.

Jak nadto wynika z materiału dowodowego, którym organ dysponował, skarżący wyrokiem z 20 grudnia 2023 r., sygn. akt [...] Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa został uznany za winnego popełnienia w dniu 11 grudnia 2020 r. i w dniu 14 kwietnia 2021 r. czynu, o którym mowa w art. 107 § 1 – 3 ustawy z dnia z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2020 r., poz. 19 ze zm., dalej "k.k.s.") - wydruk informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego – poz.14, k. 65 akt adm.). Zgodnie tym przepisami, kto wbrew przepisom ustawy lub warunkom koncesji lub zezwolenia urządza lub prowadzi gry hazardowe podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności do lat 3, albo obu tym karom łącznie art. 107 § 1 k.k.s. Kto na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uczestniczy w zagranicznej grze hazardowej, podlega karze grzywny do 120 stawek dziennych (§ 2 art. 107). Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu zabronionego określonego w § 1 w celu osiągnięcia korzyści majątkowej z organizowania zbiorowego uczestnictwa w grze hazardowej, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie (§ 3 art. 107). Wobec skarżącego został również zastosowany przepadek urządzeń do gier losowych na podstawie art. 30 § 5 k.k.s.

Ponadto sądowi wiadomym jest z urzędu, że wyrokiem z dnia 6 listopada 2024 r., sygn. akt III SA/Łd 428/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (wyrok prawomocny i dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl) oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 19 kwietnia 2024 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia gier hazardowych na automacie do gier. Stan sprawy dotyczył urządzania gier hazardowych w dniu 11 grudnia 2020 r. w lokalu o nazwie "[...]" mieszczącym się w Ł.

W tym stanie sprawy nie sposób zatem przyjąć, że zaistniały podstawy do zastosowania art. 189 § 1 k.p.a. W zakresie przesłanki z pkt 2 tej regulacji, wyjaśnić należy, że z akt sprawy nie wynika aby za to samo zachowanie prawomocną decyzją na skarżącego została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub by skarżący został prawomocnie ukarany za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazany za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.

Jak wskazuje się również w orzecznictwie w przypadku podmiotów, na które nakładana jest kara pieniężna na podstawie art. 89 u.g.h. nie można mówić o znikomej wadze naruszenia prawa. Mając na uwadze charakter działalności hazardowej oraz przyjęte przez ustawodawcę zasady organizacji gier, w tym wprowadzone zakazy i ograniczenia w zakresie urządzania gier hazardowych, które służyć mają ochronie dóbr prawnych, w szczególności ochronie społeczeństwa i obywateli przed negatywnymi skutkami uzależnienia od hazardu, naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych nie może być uznane za naruszenie prawa znikomej wagi (zob. wyrok w sprawie III SA/Wr 370/24).

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.".

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 8 pkt 7 i w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 r. poz. 763).