Wyrok WSA z dnia 15 maja 2025, sygn. III SA/Lu 863/24

Tym samym w ocenie strony organ bezpodstawnie zastosował prawo z mocą wsteczną.

Skarżąca podkreślała, że zasada niedziałania prawa wstecz jest jedną z podstaw demokratycznego państwa prawnego. Skarżąca sprowadzała sklejkę drewna brzozowego z Kazachstanu, a nie z Rosji, nie będąc świadoma obchodzenia unijnego prawa celnego przez którykolwiek podmiot w łańcuchu dostaw. Nie mogła stosować się do rozporządzenia Komisji, które w okresie importu nie wchodziło w skład prawa powszechnie obowiązującego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiot kontroli sądu stanowiła decyzja organu odwoławczego dotycząca określenia stronie skarżącej ostatecznego cła antydumpingowego i różnicy w podatku od towarów i usług od importu w dniu 17 października 2017 r. sprowadzonego z Kazachstanu towaru w postaci sklejki z drewna brzozowego w związku z wejściem w życie rozporządzenia wykonawczego 2024/1287.

Bezsporne jest, że objęty procedurą dopuszczenia do obrotu towar zadeklarowany jako sklejka sprowadzona z Kazachstanu, zaklasyfikowany został do kodu Taric 4412 33 10 20. Kwotę długu celnego obliczono przy zastosowaniu stawki celnej w wysokości 7%, a kwotę podatku od towarów i usług przy zastosowaniu 23% stawki podatku VAT.

Zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym 2024/1287 (art. 1 ust. 1 – 3) ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem pierwotnym nakładającym ostateczne cło antydumpingowe w wysokości 15,80% na przywóz sklejki z drewna brzozowego pochodzącej z Rosji zostało rozszerzone na przywóz sklejki składającej się wyłącznie z arkuszy z drewna, przy czym grubość żadnej warstwy nie przekracza 6 mm, z zewnętrznymi warstwami z drewna wyszczególnionego w podpozycji 4412 33, z co najmniej jedną zewnętrzną warstwą z drewna brzozowego, nawet powlekanej, obecnie klasyfikowanej do kodu CN ex 4412 33 10, wysyłanej z Kazachstanu i Turcji, zgłoszonej lub niezgłoszonej jako pochodząca z Kazachstanu i Turcji (kody Taric 4412331010 i 4412331020). Przedmiotowe cło jest pobierane od przywozu zarejestrowanego zgodnie z art. 2 rozporządzenia wszczynającego 2023/1649.

W ocenie skarżącej nałożenie na towar cła antydumpingowego na podstawie rozporządzenia wykonawczego 2024/1287, które weszło w życie 15 maja 2024 r., a więc po dacie zgłoszenia celnego (17 października 2023 r.), stanowi naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz. Skarżąca podkreślała, że w momencie zgłoszenia przez nią towaru nie obowiązywały żadne cła antydumpingowe, ani tymczasowe ani ostateczne, dotyczące sklejki z drewna brzozowego przywożonej z Kazachstanu.

W ocenie sądu, w świetle okoliczności faktycznych sprawy i stanu prawnego, jaki miał w sprawie zastosowanie, argumentacja skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim należy zauważyć, że Unia Europejska opracowała pewien system unijnej polityki antydumpingowej w rozporządzeniu podstawowym 2016/1036.

Zgodnie z ogólną zasadą cło antydumpingowe może zostać nałożone na każdy produkt przywieziony po cenach dumpingowych, którego wprowadzenie do wolnego obrotu w Unii powoduje szkodę (art. 1 ust. 1 rozporządzenia podstawowego 2016/1036).

Przepisy rozporządzenia podstawowego 2016/1036 przewidują wszczęcie na szczeblu Unii dochodzenia mającego na celu ustalenie występowania, stopnia i skutków domniemanego dumpingu na pisemny wniosek każdej osoby fizycznej lub prawnej albo organizacji nieposiadającej osobowości prawnej, działającej w imieniu przemysłu Unii lub w szczególnych okolicznościach bez złożenia takiego wniosku (art. 5).

Zgodnie z art. 13 ust. 1 zdanie pierwsze rozporządzenia podstawowego 2016/1036, cła antydumpingowe nałożone na podstawie niniejszego rozporządzenia można rozszerzyć tak, aby objęły przywóz z państw trzecich, których dotyczy środek produktów podobnych, zarówno nieznacznie zmodyfikowanych, jak i niemodyfikowanych, lub nieznacznie zmodyfikowanych produktów podobnych, lub też ich części, w przypadku gdy obowiązujące środki są obchodzone.

Art. 13 ust. 3 rozporządzenia podstawowego 2016/1036 stanowi, że dochodzenia na mocy niniejszego artykułu wszczyna się z inicjatywy Komisji, na wniosek państwa członkowskiego lub dowolnej zainteresowanej strony, w przypadkach gdy wniosek zawiera wystarczające dowody dotyczące czynników wymienionych w ust. 1 niniejszego artykułu. Wszczęcie następuje w drodze rozporządzenia Komisji, w którym nakazuje się organom celnym poddanie przywozu rejestracji zgodnie z art. 14 ust. 5 lub żądanie gwarancji. Komisja informuje państwa członkowskie, gdy zainteresowana strona lub państwo członkowskie wystąpiły z wnioskiem uzasadniającym wszczęcie dochodzenia, a Komisja zakończyła jego analizę, lub gdy Komisja samodzielnie ustaliła, że należy wszcząć dochodzenie.

Dochodzenia prowadzone są przez Komisję. Komisji mogą towarzyszyć organy celne, a dochodzenia są kończone w ciągu dziewięciu miesięcy.

W przypadku gdy ostatecznie ustalone fakty uzasadnią rozszerzanie środków, rozszerzenia tego dokonuje Komisja zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 15 ust. 3. Rozszerzenie skutkuje począwszy od daty nałożenia obowiązku rejestracji na podstawie art. 14 ust. 5 lub żądania gwarancji. Odpowiednie przepisy proceduralne niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do wszczynania i prowadzenia dochodzeń mają zastosowanie na podstawie niniejszego artykułu.

Według art. 14 ust. 1 zdanie pierwsze i drugie rozporządzenia podstawowego 2016/1036, tymczasowe lub ostateczne cła antydumpingowe nakłada się w drodze rozporządzenia, a pobiera je państwo członkowskie w formie i wysokości, a także zgodnie z innymi kryteriami ustanowionymi w rozporządzeniu nakładającym te cła. Cła te pobiera się niezależnie od ceł, podatków i innych opłat zwykle nakładanych na przywóz.

Począwszy od wszczęcia dochodzenia, Komisja, po poinformowaniu w odpowiednim czasie państw członkowskich, może polecić organom celnym podjęcie odpowiednich kroków w celu rejestrowania przywożonych produktów, tak by można było następnie zastosować środki wobec tego przywozu od daty takiej rejestracji. Przywóz podlega rejestracji na wniosek przemysłu Unii, który to wniosek zawiera dostateczne dowody uzasadniające takie działanie. Przywóz można również poddać rejestracji z inicjatywy Komisji. Rejestracja zostaje wprowadzona rozporządzeniem Komisji. Takie rozporządzenie określa cel działania oraz, w stosownych przypadkach, szacunkową kwotę przyszłej należności. Okres poddania przywożonych produktów obowiązkowej rejestracji nie przekracza dziewięciu miesięcy (art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego 2016/1036).

Państwa członkowskie co miesiąc składają Komisji sprawozdania na temat handlu produktami przywozowymi podlegającymi dochodzeniu i środkom, a także na temat kwoty ceł pobranych zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Wszczynając dochodzenie zgodnie z art. 5, Komisja tworzy kody Taric dla produktu objętego dochodzeniem. Państwa członkowskie, składając sprawozdania dotyczące produktu objętego dochodzeniem, korzystają z tych kodów Taric od momentu wszczęcia dochodzenia. Komisja może, na wyraźny i uzasadniony wniosek zainteresowanej strony, podjąć decyzję o przekazaniu zainteresowanym stronom niepoufnego podsumowania informacji dotyczących zagregowanej wielkości i wartości przywozu danych produktów (art. 14 ust. 6 rozporządzenia podstawowego 2016/1036).

Zgodnie z wymogami rozporządzenia podstawowego 2016/1036, w dniu 21 sierpnia 2023 r. zostało wydane rozporządzenie wszczynające 2023/1649.

W świetle regulacji art. 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia wszczynającego 2023/1649, na podstawie art. 13 ust. 3 oraz art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego 2016/1036 organy celne państw członkowskich podejmują właściwe kroki w celu rejestrowania przywozu do Unii określonego w art. 1 niniejszego rozporządzenia. Obowiązek rejestracji wygasa po upływie dziewięciu miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

Rozporządzenie wszczynające dochodzenie dotyczące obchodzenia środków antydumpingowych zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 22 sierpnia 2023 r., i weszło w życie następnego dnia po jego opublikowaniu (23 sierpnia 2023 r.). Tym samym informacja o wszczęciu dochodzenia (i obowiązkowej rejestracji przywozu), które może zakończyć się nałożeniem cła antydumpingowego, została przez Komisję Europejską podana do publicznej wiadomości. Poza sporem pozostaje, że zgłoszenia celnego skarżąca dokonała po publikacji rozporządzenia wszczynającego dochodzenie, gdyż zgłoszenie nastąpiło w dniu 24 stycznia 2024 r. Skarżąca niewątpliwie mogła więc zapoznać się z treścią tych regulacji prawnych. Wymagała tego zaś należyta staranność przedsiębiorcy zajmującego się importem towarów.

Podkreślenia wymaga, że zostały utworzone nowe kody Taric dla produktu objętego dochodzeniem, tak jak tego wymagało rozporządzenie podstawowe 2016/1036 (art. 14 ust. 6). W przypadku sklejki wysyłanej z Kazachstanu był to kod 4412 33 10 20, a w przypadku sklejki wysyłanej z Turcji kod 4412 33 10 10. Jak wynika z art. 1 rozporządzenia wszczynającego 2023/1649, przywożona do Unii sklejka składająca się wyłącznie z arkuszy z drewna, przy czym grubość żadnej warstwy nie przekracza 6 mm, z zewnętrznymi warstwami z drewna wyszczególnionego w podpozycji 4412 33, z co najmniej jedną zewnętrzną warstwą z drewna brzozowego, nawet powlekanej, objęta była do czasu utworzenia nowych kodów, kodem CN 4412 33 10.

W odniesieniu do zarzutu skargi w przedmiocie naruszenia zasady lex retro non agit podnieść należy, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z sytuacją wprowadzenia przepisów rozszerzających cło antydumpingowe, które w sposób nieprzewidziany (zaskakujący) dotyczą stanów faktycznych zaistniałych przed ich wejściem w życie. Rozporządzenie wszczynające dochodzenie, które weszło w życie 23 sierpnia 2023 r., czyli przed datą dokonania przez skarżącą zgłoszenia celnego, zapowiadało ewentualne wprowadzenie takich przepisów, przewidywało określone mechanizmy związane z rejestracją danego towaru, w tym wprowadzenie kodu Taric dla produktu objętego dochodzeniem tak, aby zgodnie z rozporządzeniem podstawowym 2016/103 można było zastosować środki wobec tego przywozu od daty rejestracji. Skoro rozporządzenie wszczynające dochodzenie obowiązywało w dacie dokonania zgłoszenia celnego, to stanowiło podstawę prawną do określenia kwoty ostatecznego cła antydumpingowego i nie można przyjąć, że mamy do czynienia z niedozwolonym retroaktywnym skutkiem cła antydumpingowego (por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2023 r., I GSK 365/20, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA i powołane tam orzecznictwo). Utworzony kod Taric dla produktu objętego dochodzeniem przypisany do importowanego przez skarżącą towaru - 4412 33 10 20 został wskazany w zgłoszeniu celnym z dnia 17 października 2023 r. (pozycja 33 zgłoszenia).

Zgodzić się więc należy z organem odwoławczym, że nałożenie ostatecznego cła antydumpingowego na podstawie rozporządzenia wykonawczego 2024/1287, które weszło w życie 15 maja 2024 r., w odniesieniu do towaru wskazanego w zgłoszeniu celnym dokonanym przed wejściem w życie przedmiotowego rozporządzenia, ale podlegającego rejestracji zgodnie z wcześniejszym rozporządzeniem wszczynającym, jest dopuszczalne w świetle prawa wspólnotowego, z uwagi na konieczność ochrony rynku wspólnotowego przed praktykami dumpingowymi.

Dodać przy tym należy, że rozporządzenie podstawowe 2016/1036 uchylało rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów nie będących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. Urz. UE. L z dnia 22 grudnia 2009 r. Nr 343, str. 51, z późn. zm.), dalej "rozporządzenie 1225/2009", które zawierało zbliżone regulacje prawne w zakresie wszczęcia dochodzenia i rejestracji przywożonych w jego trakcie produktów, tak aby można zastosować ostateczne cło od daty takiej rejestracji, a więc z mocą wsteczną. Stan taki potwierdza prawidłowość przedstawionego wyżej stanowiska organu i świadczy o utrwalonej procedurze Unii Europejskiej w zakresie ochrony rynku wspólnotowego przed praktykami dumpingowymi.

Trafnie zatem w konkluzji organ drugiej instancji podniósł, z powołaniem się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, że prawo unijne, z uwagi na chronione dobro (zapobieganie występowaniu nierównych warunków konkurencji na rynku wewnętrznym UE) oraz procedury obowiązujące przy badaniu działań dumpingowych, świadomie dopuszcza możliwość nakładania ostatecznych ceł antydumpingowych z mocą wsteczną (por. wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach C-667/11 i C-376/02, dostępne na https://curia.europa.eu). Trzeba zwrócić uwagę, że sprawa C-667/11 dotyczyła możliwości poboru cła antydumpingowego z mocą wsteczną od przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji. W sprawie tej TSUE orzekł, że art. 14 ust. 5 rozporządzenia 1225/2009 (który odpowiada co do istoty treści art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego 2016/1036), powinien być interpretowany w ten sposób, że warunki rejestracji tego rodzaju co sporne w postępowaniu głównym są zgodne z owym przepisem i są w związku z tym wystarczające do celów poboru z mocą wsteczną cła antydumpingowego w zastosowaniu art. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, po przeprowadzeniu dochodzenia stwierdzającego zaistnienie obejścia ostatecznych ceł antydumpingowych nałożonych przez rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.

W sprawie niniejszej, podobnie jak w sprawie rozpoznawanej przez TSUE, przywóz towaru podlegał rejestracji na podstawie rozporządzenia wszczynającego dochodzenie. W świetle powyższego uznać zatem należy, że podlega on cłu antydumpingowemu rozszerzonemu rozporządzeniem wykonawczym 2024/1287.

Nie można przy tym podzielić stanowiska skarżącej, według której jedynym przypadkiem, w którym nałożenie cła ostatecznego mogłoby mieć miejsce względem produktu przywiezionego na teren Unii Europejskiej przed wejściem w życie przepisów nakładających cło ostateczne, jest sytuacja uprzedniego nałożenia cła tymczasowego.

Jak bowiem trafnie zauważył organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, mając na względzie regulacje art. 7 ust 1 rozporządzenia podstawowego 2016/1036 Komisja może wprowadzić środek tymczasowy w postaci cła antydumpingowego z zachowaniem warunków określonych w tym przepisie. Komisja ma taką możliwość, jednakże nie musi z niej skorzystać. W omawianym przypadku Komisja Europejska nie wprowadziła ceł tymczasowych, ale nałożyła obowiązek rejestracji przywożonej sklejki, zgodnie z art. 14 ust. 5 przedmiotowego rozporządzenia, właśnie po to, aby w przyszłości móc nałożyć ewentualne cło antydumpingowe.

Trafnie również organ odwoławczy powołał się na zasadę pierwszeństwa prawa unijnego i obowiązek wykładni prawa krajowego zgodnie z prawem unijnym. Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku w sprawie sygn. akt I GSK 365/20, posiłkując się uchwałą 7 sędziów z dnia 16 października 2017 r., sygn. akt I FPS 1/17 wskazał, że na obecnym etapie rozwoju prawa unijnego, powszechnie przyjmuje się, że z zasady pierwszeństwa prawa unijnego wynikają szczególne obowiązki nałożone na sądy krajowe oraz organy państwowe w zakresie zapewnienia skuteczności i pierwszeństwa prawa unijnego. Na sądach spoczywa obowiązek kontroli działań administracji publicznej w sposób umożliwiający wyeliminowanie rozstrzygnięć niezgodnych z prawem unijnym. Z obowiązkiem tym korelują podejmowane przez polskiego ustawodawcę działania legislacyjne, które wprost wskazują na nakaz uwzględniania prawa unijnego przy podejmowaniu rozstrzygnięć przez organy administracyjne (...). Obowiązek uwzględnienia wytycznych wynikających z prawa unijnego oraz orzeczeń TSUE przy podejmowaniu przez organy administracyjne rozstrzygnięć jest również powszechnie akcentowany w orzecznictwie zarówno TSUE jak i polskich sądów administracyjnych.

Ponadto, jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt SK 19/06 (opubl.: OTK-A 2007/4/37), zasada niedziałania prawa wstecz stanowi jeden z podstawowych standardów państwa prawnego (...). Zasada lex retro non agit nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Konstytucja dopuszcza wyjątki od tej zasady w szczególnych wypadkach, jeżeli ingerencja w stosunki i sytuacje prawne z przeszłości jest konieczna dla zapewniania realizacji innej, szczególnie cennej wartości konstytucyjnej, a jednocześnie wartości tej nie można urzeczywistnić w inny sposób. Im bardziej intensywna jest ingerencja prawodawcy w sferę stosunków prawnych ukształtowanych w przeszłości, tym większa musi być waga wartości konstytucyjnych uzasadniających taką ingerencję. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego na gruncie obowiązującej Konstytucji nie można całkowicie wykluczyć stanowienia regulacji retroaktywnych w sferze prawa daninowego, regulacje takie muszą jednak mieć szczególnie mocne uzasadnienie aksjologiczne. Trybunał zwrócił również uwagę, że zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa wymaga, aby zainteresowany znał dokładną treść i wysokość ciążących na nim obowiązków daniowych w chwili zajścia zdarzeń powodujących powstanie takiego obowiązku.

W ocenie sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy wymogi te zostały spełnione. Jeszcze raz przypomnieć należy, że rozporządzenie wszczynające 2023/1649, tak jak stanowi art. 297 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 22 sierpnia 2023 r. i weszło w życie następnego dnia po jego opublikowaniu (23 sierpnia 2023 r.). Jego treść, z którą zobowiązana była zapoznać się skarżąca spółka, wprost wskazuje, że produktem, którego dotyczy możliwe obchodzenie środków, jest sklejka składająca się wyłącznie z arkuszy z drewna, przy czym grubość żadnej warstwy nie przekracza 6 mm, z zewnętrznymi warstwami z drewna wyszczególnionego w podpozycji 4412 33, z co najmniej jedną zewnętrzną warstwą z drewna brzozowego, nawet powlekana, klasyfikowana w dniu wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/1930 do kodu CN ex 4412 33 00 (kod TARIC 4412 33 00 10) i pochodząca z Rosji ("produkt objęty postępowaniem"). Jest to produkt, do którego mają zastosowanie obecnie obowiązujące środki. Dochodzeniem objęty jest taki sam produkt jak ten określony w poprzednim motywie, obecnie klasyfikowany do kodu CN 4412 33 10, ale wysyłany z Turcji i Kazachstanu, zgłoszony lub niezgłoszony jako pochodzący z Turcji i Kazachstanu (kody TARIC 4412 33 10 10 i 4412 33 10 20) ("produkt objęty dochodzeniem"). Dalej w rozporządzeniu wskazano, że środkami obecnie obowiązującymi, które być może są obchodzone, są środki antydumpingowe wprowadzone rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2021/1930 ("obowiązujące środki") – pkt B i C preambuły do rozporządzenia wszczynającego 2023/1649. W pkt E I F preambuły (zatytułowanych odpowiednio Procedura i Rejestracja) wskazano z kolei, że Komisja stwierdziła, że istnieją wystarczające dowody uzasadniające wszczęcie dochodzenia na podstawie art. 13 ust. 3 rozporządzenia podstawowego oraz poddanie przywozu produktu objętego dochodzeniem obowiązkowej rejestracji zgodnie z art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego. Na podstawie art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego przywóz produktu objętego dochodzeniem zostaje poddany obowiązkowej rejestracji w celu dopilnowania, by, jeśli w wyniku postępowania zostanie stwierdzone obchodzenie środków, cła antydumpingowe mogły zostać pobrane w odpowiedniej wysokości, nieprzekraczającej cła rezydualnego nałożonego rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2021/1930, od dnia wprowadzenia rejestracji tego przywozu.

Skoro towar objęty zgłoszeniem celnym z dnia 17 października 2023 r. podlegał w momencie zgłoszenia obowiązkowej rejestracji przywozu do Unii, co potwierdza też powołany w zgłoszeniu celnym kod Taric, to rację ma organ odwoławczy, że skarżąca wprowadzając towar do obrotu musiała być świadoma toczącego się postępowania antydumpingowego, którego konsekwencją będą cła antydumpingowe. Nie miała natomiast obowiązku importu przedmiotowego towaru.

Ponadto, jak wskazał organ odwoławczy, informacja o rejestracji przywozu towarów na podstawie rozporządzenia wszczynającego 2023/1649 została w dniu jego wejścia w życie zamieszczona w ogólnodostępnej internetowej przeglądarce taryfowej ISZTAR (System Zintegrowanej Taryfy Celnej), a do kodu Taric 4412 33 10 20 w okresie dochodzenia przypisany był środek 564 – rejestracja antydumpingu lub cła wyrównawczego, który z dniem wejścia w życie rozporządzenia rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe – został usunięty, a w jego miejsce umieszczono informację o obowiązującym cle antydumpingowym. Skarżąca nie kwestionowała tych okoliczności.

Skarżąca miała więc wszelkie dane, by w dniu dokonania zgłoszenia celnego liczyć się z nałożeniem cła antydumpingowego na importowany towar, który został objęty stosowną rejestracją w celu późniejszego pobrania takiego cła. Jeszcze raz wymaga podkreślenia, że przedmiotowy towar, tylko sprowadzany z Rosji, był już od 2021 r. objęty cłem antydumpingowym.

Ochrona takich wartości jak bezpieczeństwo obrotu, ochrona rynku Wspólnoty przed praktykami dumpingowymi, a także zapewnianie efektywności prawa unijnego, uzasadniają objęcie cłem antydumpingowym towarów sprowadzonych w czasie trwania dochodzenia i przed wejściem w życie rozporządzenia wykonawczego 2024/1287, zarejestrowanych na podstawie rozporządzenia wszczynającego 2023/1649.

Także w powołanych przez skarżącą wyrokach Trybunał Konstytucyjny nie przesądził o bezwzględnym zakazie stosowania prawa wstecz, wyrażając stanowisko, że przepisy działające wstecz można w wyjątkowych sytuacjach uznać za zgodne z zasadą demokratycznego państwa prawnego.

Wreszcie w świetle przepisów UKC nie może również budzi wątpliwości, że po zwolnieniu towarów organy celne mogą do celów kontroli celnych weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, deklaracji do czasowego składowania, przywozowej deklaracji skróconej, wywozowej deklaracji skróconej, zgłoszeniu do powrotnego wywozu lub powiadomieniu o powrotnym wywozie, a także weryfikować istnienie, autentyczność, prawidłowość i ważność wszelkich załączonych dokumentów oraz mogą kontrolować księgowość zgłaszającego i pozostałą dokumentację dotyczącą operacji odnoszących się do towarów lub uprzednich lub późniejszych operacji handlowych związanych z tymi towarami po ich zwolnieniu (art. 48 UKC).

Stosownie do art. 85 ust. 1 UKC, kwota należności celnych przywozowych lub wywozowych jest określana zgodnie z takimi zasadami obliczania należności celnych, jakie miały zastosowanie do danych towarów w chwili powstania w stosunku do nich długu celnego. Zgodnie z art. 77 ust. 2 UKC dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Przepis art. 172 ust. 2 UKC stanowi z kolei, że data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne jest datą, która będzie wykorzystywana do celów stosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której towary są zgłaszane oraz do celów wszelkich innych formalności przywozowych lub wywozowych. Z powyższych regulacji wynika zatem, że data zgłoszenia celnego miała decydujące znaczenie w sprawie zarówno dla stawki celnej właściwej dla zgłaszanego towaru, jak również dla zastosowania środków pozataryfowych, tj. środków antydumpingowych w postaci cła antydumpingowego. Zgodnie przy tym z art. 1 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego 2024/1287 cło rozszerzone jest pobierane od przywozu zarejestrowanego zgodnie z art. 2 rozporządzenia wykonawczego 2023/1649, a zatem od przywozu od dnia 23 sierpnia 2023 r. do dnia 14 maja 2024 r. Przedmiotowe zgłoszenie celne zostało zaś dokonane w tym okresie, a przywóz towaru objętego tym zgłoszeniem został zarejestrowany.

Dlatego też prawidłowo organy celne ustalając kwotę długu celnego przyjęły elementy kalkulacyjne określone na dzień przyjęcia zgłoszenia celnego (tj. wartość celna, klasyfikacja taryfowa i pochodzenie towaru). Ponownie zauważyć przy tym należy, że podany w zgłoszeniu kod Taric był jednym z kodów wymienionych w rozporządzeniu 2023/1649 wszczynającym dochodzenie. Przepis art. 105 UKC dotyczy zaś terminu zaksięgowania długu celnego.

Organy właściwie określiły też różnicę między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną w zgłoszeniu celnym. Szczegółowe wyliczenia z odwołaniem do przepisów prawa zostały przedstawione w decyzji organu pierwszej instancji i nie budzą wątpliwości. Nie były też co do sposobu wyliczenia podważane przez skarżącą. Jak zasadnie podniósł organ odwoławczy, każda zmiana w wysokości wartości celnej czy należności celnych przekłada się na zmianę podstawy opodatkowania, a w konsekwencji na wysokość podatku VAT. Podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło (art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług). Zgodnie z art. 73d ustawy z dnia19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1373), naczelnik urzędu celno-skarbowego prowadzi jedno postępowanie w sprawie należności przywozowych, podatku od towarów i usług, podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i emisyjnej, które kończy się wydaniem jednej decyzji.

Organy dokonały prawidłowego określenia kwoty podatku od towarów i usług z uwzględnieniem w podstawie opodatkowania ostatecznego cła antydumpingowego. Zarzut naruszenia art. 33 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług jest zatem bezpodstawny.

Podsumowując stwierdzić należy, że organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego oraz podjął niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w sposób wyczerpujący rozpatrzył i ocenił materiał dowodowy, działając w granicach swobodnej oceny dowodów. Skarżąca miała zapewnioną możliwość zapoznania się z aktami sprawy i składania wniosków dowodowych. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie wymagane elementy i odnosi się do poszczególnych zarzutów. Organ wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz prawidłowe podstawy wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.".

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. W myśl tego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosowny wniosek został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, zaś skarżąca nie wnosiła o przeprowadzenie rozprawy.