Sąd nie dostrzegł powodów do rozpoznania tej sprawy na rozprawie. W szczególności, w sprawie nie pozostawały żadne wątpliwości, które wymagałyby usunięcia przez bezpośredni udział stron w posiedzeniu jawnym.
6.2. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddane zostało postanowienie DIAS z [...] marca 2025 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji NUCS wydanej w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu posiadania wyrobów akcyzowych (olej smarowy), od których nie pobrano podatku akcyzowego.
6.3. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ale nie wszystkie sformułowane w niej zarzuty okazały się trafne.
Sąd, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, za prawidłowe uznał bowiem doręczenie decyzji NUCS z [...] grudnia 2024 r., w trybie art. 151a O.p., tj. prezesowi zarządu Spółki, przy czym doręczenie to wadliwie dokonane zostało za pośrednictwem platformy e-Urząd Skarbowy.
6.4. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Przepis ten odnosi się do wstępnego stadium postępowania odwoławczego, które toczy się już przed organem odwoławczym po przekazaniu mu odwołania wraz z aktami sprawy przez organ pierwszej instancji. W stadium wstępnym organ odwoławczy podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy złożone przez stronę odwołanie jest dopuszczalne, czy zostało wniesione w terminie oraz czy spełnia wymagania określone w art. 222 O.p.
Termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 O.p.). Jeżeli w trakcie badania wstępnego organ odwoławczy stwierdzi, że odwołanie zostało wniesione po upływie terminu do jego złożenia, wówczas wydaje postanowienie, w trybie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Aby przyjąć, że odwołanie zostało złożone po terminie, należy ustalić w jakiej dacie nastąpiło doręczenie decyzji stronie i czy doręczenie to spełnia warunki pozwalające uznać je za skuteczne. Jeżeli bowiem doręczenie nie może być uznane za dokonane ze skutkiem prawnym, to nie rozpoczyna się dla strony bieg terminu do złożenia odwołania. Termin do złożenia odwołania rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia skutecznego doręczenia decyzji stronie. Zbadanie zatem prawidłowości doręczenia decyzji jest zatem kwestią zasadniczą.
6.5. Zgodnie z art. 151 § 1 O.p., osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności – osobie upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 i art. 150a stosuje się odpowiednio.
Jak stanowi z kolei przepis art. 151a § 1 O.p., jeżeli podany przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej adres jej siedziby nie istnieje, został wykreślony z rejestru lub jest niezgodny z odpowiednim rejestrem i nie można ustalić miejsca prowadzenia działalności, pismo doręcza się osobie fizycznej upoważnionej do reprezentowania adresata, także wtedy gdy reprezentacja ma charakter łączny z innymi osobami.
W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, w sprawie spełnione zostały przesłanki kierowania korespondencji na adres prezesa zarządu Skarżącej.
Jak wynika z akt sprawy Spółka została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym pod numerem [...]. Jako siedziba Spółki i miejsce prowadzenia działalności został wskazany adres: [...] W., ul. [...]. Zgodnie z danymi zawartymi w KRS jedynym członkiem zarządu (w tym prezesem zarządu) oraz wspólnikiem posiadającym 100% udziałów jest pan L.
Na podstawie zebranych dowodów w trakcie kontroli celno-skarbowej NUCS ustalił, że pod adresem ul. [...], [...] W. wskazanym jako adres siedziby oraz miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę znajduje się budynek jednorodzinny oznaczony nr [...]. Ze sporządzonej adnotacji służbowej z 17 czerwca 2024 wynika, że na budynku nr [...], bramie oraz furtce wejściowej na posesję nie widnieją żadne informacje (tabliczki, banery, szyldy) wskazujące, że pod ww. adresem znajdują się wydzielone lokale (w tym nr [...]). Na ogrodzeniu posesji znajdowały się dwie skrzynki na listy bez żadnych oznaczeń i niekompletny numer telefonu. Korespondencja kierowana na ww. adres (do czasu ustanowienia pełnomocników szczególnych) wracała do nadawcy z powodu nie podjęcia jej w terminie.
NUCS powziął informację od pana J. – właściciela nieruchomości pod adresem ul. [...], [...] W. o wypowiedzeniu umowy najmu lokalu przez pana L. we wrześniu 2023 r. (oświadczenie z 30 stycznia 2024 r.).
Jednocześnie J. wskazał, że zwrócił się do L. o wykreślenie ww. adresu jako adresu siedziby Spółki w KRS. Na podstawie danych dostępnych w systemie PRS (Portal Rejestrów Sądowych) ustalono, że 21 lutego 2024 r. do sądu rejestrowego (do akt rejestrowych prowadzonych dla Spółki) wpłynęła informacja J. o potrzebie wszczęcia przez sąd rejestrowy postępowania przymuszającego mającego na celu przymuszenie Spółki do złożenia wniosku w zakresie aktualizacji (wykreślenia) adresu siedziby Spółki.
Ostatecznie z powodu braku przedłożenia dokumentów przez J., zgodnie z wezwaniem, na podstawie przepisu art. 24 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, orzeczono o braku podstaw do wszczęcia postępowania przymuszającego (postanowienie z [...] kwietnia 2024 r., sygnatura akt [...]. Ponadto z dniem [...] stycznia 2024 r. Spółka zawiesiła wykonywanie działalności gospodarczej (wpis nr [...] z [...] lutego 2024 r.).
Organ dokonał również ustaleń w zakresie ewentualnych innych miejsc prowadzenia działalności Spółki. Postanowieniem z [...] kwietnia 2024 r. do akt sprawy została włączona umowa najmu gruntu z 1 marca 2016 r., którą Spółka zawarła z panem K., ul. [...], [...] R. Zgodnie z treścią ww. umowy, w okresie objętym prowadzonym postępowaniem podatkowym Spółka była najemcą terenu położonego w [...] R., R. [...] (zgodnie z treścią umowy: części działki nr [...]), który miał być wykorzystywany jako teren bazy eksploatacyjnej. Jednocześnie ww. adres nie został zgłoszony w żadnych dokumentach rejestracyjnych jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę. Pod adresami wskazywanymi przez prezesa zarządu, tj.: [...]R., ul. [...] i [...] oraz [...], nie stwierdzono żadnych oznak prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę.
NUCS ustalił zatem, że Spółka pod wskazanymi adresami nie funkcjonuje, nigdzie nie ma ani oznaczonej skrzynki oddawczej, ani biura, ani pomieszczenia, w którym wykonuje swoje czynności zawodowe, w związku z czym niecelowe jest pozostawienie zawiadomienia w widocznym miejscu przy wejściu na posesję. Takie działanie w istocie mogło skutkować zarzutem ze strony Spółki, że organ pominął powzięte informacje i świadomie kieruje do niej pisma na nieaktualny adres, zamiast skorzystać z przewidzianej w takiej sytuacji prawem możliwości doręczenia korespondencji członkowi zarządu.
Reasumując, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że adres: [...] W., ul. [...] od września 2023 r. nie jest już adresem siedziby Skarżącej, a Spółka w toku prowadzonej kontroli celno-skarbowej oraz postępowania podatkowego nie wskazała nowego adresu. Tym samym adres siedziby był niezgodny z rejestrem i jednocześnie nie można było ustalić miejsca prowadzenia działalności, gdyż od [...] stycznia 2024 r. Spółka nie prowadzi już żadnej działalności (działalność została zawieszona).
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał za niezasadny zarzut naruszenia art. 151a O.p.
6.6. Niezależnie od powyższego nie sposób uznać, że decyzja NUCS z [...] grudnia 2024 r., została prawidłowo doręczona. Doręczenie decyzji w sprawach z zakresu podatku akcyzowego, z wykorzystaniem systemu e-Urząd Skarbowy należy bowiem uznać za nieskuteczne.
Zgodnie z art. 148 O.p.:
§ 1. Pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju.
§ 2. Pisma osobom fizycznym mogą być także doręczane:
1) w siedzibie organu podatkowego;
2) w miejscu zatrudnienia lub prowadzenia działalności przez adresata - adresatowi lub osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji.
§ 3. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie.
Jednocześnie na podstawie art. 144 § 1a O.p. organ podatkowy doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu podatkowego albo w siedzibie organu podatkowego.
W przypadku braku możliwości doręczenia w sposób, o którym mowa w § 1a, organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez:
1) operatora wyznaczonego w ramach publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, albo
2) pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów (§ 1b).
W przypadku braku możliwości doręczenia w sposób, o którym mowa w § 1a i § 1b pkt 1, organ podatkowy doręcza pisma:
1) przesyłką rejestrowaną, o której mowa w art. 3 pkt 23 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, albo
2) za pokwitowaniem przez pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów (§ 1c).
Stosownie do art. 144a O.p.:
§ 1. W przypadku doręczenia na adres do doręczeń elektronicznych, pisma doręcza się na:
1) adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych;
2) adres do doręczeń elektronicznych powiązany z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego, za pomocą której wniesiono podanie, jeżeli adres do doręczeń elektronicznych nie został wpisany do bazy adresów elektronicznych.
Zgodnie z art. 35a i art. 35b ustawy o KAS, systemami teleinformatycznymi organów KAS, służącymi do wnoszenia i doręczania pism, są:
- Platforma Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych (PUESC),
- e-Urząd Skarbowy.
W myśl art. 35a ust. 1 ustawy o KAS, przez PUESC rozumie się system teleinformatyczny KAS służący w szczególności do składania i doręczania pism pomiędzy organami KAS a użytkownikiem PUESC w sprawach z zakresu prawa celnego, podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów, podatku od towarów i usług w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia paliw silnikowych, podatku od wydobycia niektórych kopalin, opłaty paliwowej, opłaty emisyjnej i gier hazardowych.
Stosownie do art. 35b ust. 1 ustawy o KAS przez e-Urząd Skarbowy rozumie się system teleinformatyczny służący w szczególności do:
1) załatwiania spraw przez organy KAS;
2) składania i doręczania:
a) pism w sprawach dotyczących wydawania przez organy KAS wiążących informacji stawkowych, interpretacji ogólnych i interpretacji indywidualnych, w tym w zakresie określonym w art. 35a ust. 1,
b) innych niż wymienione w lit. a pism pomiędzy organami KAS a osobami fizycznymi i jednostkami organizacyjnymi, z wyjątkiem pism w sprawach, o których mowa w art. 35a ust. 1.
Zauważyć należy, że zakres spraw, w ramach, których e-Urząd Skarbowy może służyć do dwustronnej komunikacji, został ograniczony przedmiotowo. Z zakresu tych spraw wyłączono sprawy, które zostały przypisane do PUESC (art. 35a ust. 1 ustawy o KAS), tj. sprawy z zakresu prawa celnego, podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów, podatku od towarów i usług w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia paliw silnikowych, podatku od wydobycia niektórych kopalin, opłaty paliwowej, opłaty emisyjnej i gier hazardowych (art. 35b ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o KAS).
Niewątpliwie system teleinformatyczny e-Urząd Skarbowy nie może być wykorzystywany do doręczania pism w sprawach zastrzeżonych dla systemu PUESC. W związku z tym postępowanie podatkowe prowadzone wobec Skarżącej w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu posiadania wyrobów akcyzowych (olej smarowy), należy do kategorii spraw wyłączonych z komunikacji poprzez system teleinformatyczny e-Urząd Skarbowy. Zatem – co do zasady – realizacja spraw podatnika z zakresu podatku akcyzowego może być dokonywana jedynie poprzez system teleinformatyczny PUESC, po założeniu – z inicjatywy podatnika – konta na PUESC. Należy jednocześnie wskazać, że w systemie PUESC nie są doręczane rozstrzygnięcia w sprawach zainicjowanych przez organy Krajowej Administracji Skarbowej (z urzędu). W takich sytuacjach doręczanie pism organu Krajowej Administracji Skarbowej dokonywane jest na ogólnych zasadach, o których mowa w ustawie Ordynacja podatkowa, bez możliwości wykorzystania w tym celu z innego niż PUESC systemu teleinformatycznego KAS. Nie budzi natomiast wątpliwości, że postępowanie w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym zostało zainicjowane przez NUCS.
W konsekwencji doręczenie decyzji powinno być dokonywane na ogólnych zasadach, o których mowa w ustawie Ordynacja podatkowa, a nie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego e-Urząd Skarbowy.
Bezsporne jest, że w niniejszej sprawie decyzja NUCS z [...] grudnia 2024 r. została doręczona prezesowi zarządu Skarżącej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego e-Urząd Skarbowy.
Sąd dostrzega, że takie działanie niewątpliwie stanowiło naruszenie wskazanych przepisów prawa dotyczących doręczania pism.
6.7. W świetle poczynionych rozważań należy zatem stwierdzić, że doręczenie decyzji NUCS z [...] grudnia 2024 r., nie było skuteczne. W tej sytuacji nie rozpoczął zatem biegu termin do wniesienia odwołania. Skoro tak, to termin ten nie mógł zostać przekroczony.
Jednocześnie, z uwagi na okoliczność wadliwego doręczenia decyzji, samo odwołanie od takiej decyzji było przedwczesne i jako takie niedopuszczalne.
DIAS winien zatem wydać postanowienie o niedopuszczalności odwołania.
W konsekwencji, skarga zasługiwała na uwzględnienie, z uwagi na naruszenie przepisów art. 228 § 1 pkt 1 i 2 w zw. art. 35b ust. 1 ustawy o KAS, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
6.8. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 P.p.s.a.