Uzasadnienie
Skarżąca F. Sp. z o.o. (dalej także jako Spółka lub Wnioskodawca), wnioskiem z 29 października 2024 r., zwróciła się o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy:
- jeżeli K. nie jest rzeczywistym właścicielem odsetek od Pożyczki, czy Wnioskodawca ma prawo zastosować zasadę "look-through" i w konsekwencji określać skutki podatkowe, w tym swoje obowiązki płatnika, w odniesieniu do sytuacji podatkowej podmiotu lub podmiotów będących rzeczywistym właścicielem odsetek;
- w okresie od 16 września 2022 r. do 5 marca 2023 r., jeżeli rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki byli T. oraz A., czy, z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej: "u.p.d.o.p."), Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T. oraz A., powinien był zastosować PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO i nie powinien pobierać podatku u źródła;
- w okresie od 6 marca 2023 r., jeżeli rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki byli i są T., A. oraz W., czy, z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T., A. oraz W., powinien zastosować PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO i nie powinien pobierać podatku u źródła.
Skarżąca w uzasadnieniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wskazała, że dotyczy możliwości zastosowania zasady look-through (czyli oceny konsekwencji podatkowych w odniesieniu do podmiotu będącego rzeczywistym właścicielem, a nie podmiotu pośredniczącego) na potrzeby rozliczenia podatku u źródła, przez F. sp. z o.o. (Wnioskodawca), w okolicznościach opisanych poniżej.
Struktura właścicielska
Wszystkie udziały Wnioskodawcy posiada spółka prawa holenderskiego K. z siedzibą w Holandii (K.). K. jest holenderskim rezydentem podatkowym.
Jedynym udziałowcem K. jest S. (S.), który działa jako powiernik dla Z., transparentnego dla potrzeb Holenderskiego podatku dochodowego zamkniętego funduszu dla połączonych rachunków (besloten fonds voor gemeenschappelijke rekening) (Z.).
Po zmianach w składzie inwestorów, od 16 września 2022 r., inwestorami w Z. (Inwestorzy), są wyłącznie:
(a) do 5 marca 2023 r.: T. (T.) oraz A. (A.), przy czym T. przypadało 31,67% udziału w zysku, a A. przypadało 68,33% udziału w zysku Z.;
(b) od 6 marca 2023 r., oprócz T. oraz A. Inwestorem jest także Z. LLC (Z.), amerykańska spółka posiadająca osobowość prawną, lecz transparentna dla potrzeb amerykańskiego podatku dochodowego. Całość dochodów uzyskiwanych przez Z. konsolidowana jest z dochodami jej jedynego wspólnika, W., Inc. (W.) i opodatkowywana na poziomie W. (czyli W. płaci amerykański podatek dochodowy od dochodów uzyskiwanych przez Z.). Od tej daty T. przypada 31,47% udziału w zysku, A. przypada 67,90% udziału w zysku, a W. przypada 0,63% udziału w zysku Z.
Jak potwierdzają posiadane przez Wnioskodawcę certyfikaty rezydencji, T. oraz W. są rezydentami podatkowym w USA a A. jest holenderskim rezydentem podatkowym, podlegającym podatkowi dochodowemu od osób prawnych w Holandii, lecz z uwagi na bycie zwolnionym z podatku funduszem emerytalnym, jego dochód podlega zwolnienia z podatku.
A. jest funduszem emerytalnym holenderskich pracowników sektora edukacji oraz organów publicznych, podobnie T., którego nazwę można tłumaczyć jako "Stowarzyszenie [...]". W. jest pośrednio spółką zależną T.
Wypłata odsetek od pożyczki (stany faktyczne i zdarzenie przyszłe)
W przeszłości Wnioskodawca uzyskał od K. finansowanie (dalej Pożyczka). W związku z zaciągnięta Pożyczką Wnioskodawca zobowiązany jest do wypłaty do K. odsetek. Niniejszy wniosek dotyczy odsetek od Pożyczki wypłacanych przez Wnioskodawcę do K.:
(a) pomiędzy 16 września 2022 r. a 5 marca 2023 r., kiedy Inwestorami byli wyłącznie T. oraz A., a przysługujący im udział w zysku wynosił odpowiednio 31,67% oraz 68,33% (stan faktyczny 1);
(b) od dnia 6 marca 2023 r. do dnia złożenia niniejszego wniosku, kiedy Inwestorami byli wyłącznie T., A. oraz W. a przysługujący im udział w zysku wynosił odpowiednio 31,47%, 67,90% oraz 0,63% (stan faktyczny 2);
(c) od dnia złożenia niniejszego wniosku, kiedy Inwestorami są wyłącznie T., A. oraz W. a przysługujący im udział w zysku wynosi odpowiednio 31,47%, 67,90% oraz 0,63% (zdarzenie przyszłe).
Rzeczywisty właściciel
W związku z wypłatą odsetek od Pożyczki w 2022 roku i pobraniem przez Wnioskodawcę podatku u źródła zgodnie z art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., dnia 29 sierpnia 2023 r. K. wystąpiła o zwrot pobranego przez Wnioskodawcę podatku u źródła. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2024 r. (Decyzja) Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w L. (Naczelnik) odmówił zwrotu podatku (znak sprawy [...]), odmawiając K. statusu rzeczywistego właściciela.
Naczelnik zakwestionował substrat majątkowo-osobowy K. oraz zdolność tej spółki do podejmowania decyzji. Ponadto, Naczelnik zakwestionował okoliczność, że to K. uzyskuje dochód z otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetek, stwierdzając, że zgodnie ze sprawozdaniem finansowym za 2022 rok, K. dokonuje transferu niemal całości otrzymywanych od podmiotów powiązanych odsetek na rzecz Z. (dochód K. z tytułu odsetek wyniósł 10.086.122 EUR, natomiast koszty odsetek od pożyczki uzyskanej przez K. od Z. w tym samym okresie wyniosły 9.718.585 EUR), co, zdaniem Naczelnika, wskazuje, że K. jest jedynie pośrednikiem pomiędzy Wnioskodawcą a beneficjentem rzeczywistym.
W Decyzji Naczelnik stwierdził także: "Jak zostało wskazane w sprawozdaniu finansowym Podatnika za 2022 rok, Spółka jest własnością S., który działa jako powiernik dla Z., zamkniętego, przejrzystego podatkowo holenderskiego funduszu i jest prawnym właścicielem, bezpośrednio i pośrednio, wszystkich aktywów Z. w imieniu uczestników. Ponadto, wskazuje, że Z. jest ekonomicznym właścicielem udziałów Spółki."
Z. jest podmiotem transparentnym podatkowo, zatem dla potrzeb holenderskiego podatku dochodowego, podatnikami od dochodów uzyskiwanych przez Z. są Inwestorzy.
W związku z zakwestionowaniem przez Naczelnika statusu K. jako rzeczywistego właściciela wypłacanych przez Wnioskodawcę odsetek od Pożyczki, konieczne staje się rozważenie opodatkowania odsetek od Pożyczki (w tym obowiązków Wnioskodawcy jako płatnika) w przypadku, gdy rzeczywistymi właścicielami są inne niż K. podmioty.
Postępowanie
Wnioskodawca nie jest stroną żadnego postępowania dotyczącego podatku u źródła od odsetek od Pożyczki.
Jak wskazano powyżej, K. wystąpiła o zwrot pobranego podatku u źródła, odwołała się od decyzji odmawiającej zwrotu i obecnie oczekuje na wynik tego postępowania. Przedmiotem tamtego postępowania jest zwrot podatku u źródła na rzecz K., a nie zastosowanie koncepcji look- through przez Wnioskodawcę.
Inne
Wnioskodawca dysponuje i będzie dysponował certyfikatami rezydencji podatkowej T., W. oraz A. dokonując wypłat odsetek od Pożyczki.
Skarżąca, przedstawiając swoje stanowisko w sprawie stwierdziła, że:
1. Jeżeli K. nie jest rzeczywistym właścicielem odsetek od Pożyczki, Wnioskodawca ma prawo zastosować zasadę "look-through" i w konsekwencji określać skutki podatkowe, w tym swoje obowiązki płatnika, w odniesieniu do sytuacji podatkowej podmiotu lub podmiotów będących rzeczywistym właścicielem odsetek.
2. W okresie od 16 września 2022 r. do 5 marca 2023 r., jeżeli rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki byli T. oraz A., z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T. oraz A., powinien był zastosować PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO i nie powinien pobierać podatku u źródła.
3. W okresie od 6 marca 2023 r., jeżeli rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki byli i są T., A. oraz W., z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T., A. oraz W., powinien zastosować PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO i nie powinien pobierać podatku u źródła.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy odnośnie pytania nr 1
Wnioskodawca, powołując się na art. 21 ust. 1 pkt 1, art. 21 ust. 2, art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. zaakcentował, że pożyczkobiorca, posiadając osobowość prawną, jest płatnikiem, o którym mowa w art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p., w odniesieniu do podatku u źródła, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p.. Przywołując art. 3 ust 3 pkt 5 u.p.d.o.p. wskazał, że odsetki wypłacane przez Wnioskodawcę na rzecz podmiotów zagranicznych (podmiotów o ograniczonym obowiązku podatkowym w Polsce), w tym do K., należy uznać za odsetki wypłacane z terytorium Polski (uzyskiwane na terytorium Polski). Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca dokonał oraz będzie dokonywał wypłaty odsetek od Pożyczki do K., rezydenta podatkowego w Holandii. Jednocześnie, jak wynika ze stanu faktycznego /opisu zdarzenia przyszłego, na potrzeby interpretacji należy przyjąć, że K. nie jest rzeczywistym właścicielem otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetek. Brak statusu rzeczywistego właściciela sprawia, że K. nie należy traktować jako podatnika w stosunku do otrzymywanych od Wnioskodawcy odsetek. Potwierdza to dorobek prawny, w tym orzecznictwo, Projekt objaśnień podatkowych z dnia 19 czerwca 2019r. ZASADY POBORU PODATKU U ŹRÓDŁA (Objaśnienia 2019), ukształtowana praktyka (potwierdzona interpretacjami indywidualnymi i orzeczeniami sądów administracyjnych), zgodnie z którą podmiot otrzymujące dane przysporzenie (dowolne przysporzenie, nie tylko odsetki) nie jest podatnikiem w stosunku do tego przysporzenia, jeżeli przysporzenie to nie jest dla niego definitywne (w tym, jeżeli jest zobowiązany przekazać otrzymane środki komu innemu). Logiczną konsekwencją nietraktowania odbiorcy płatności jako podatnika jest to, że tym podatnikiem jest ktoś inny. Będzie to podmiot, który faktycznie uzyskuje przysporzenie z tytułu danej płatności, a więc jej rzeczywisty właściciel. Jest to zgodne z przywołanymi powyżej orzeczeniami NSA oraz treścią Objaśnień 2019. Jest to nic innego, jak zastosowanie zasady "look-through", zgodnie z którą konsekwencje podatkowe danej płatności należy określać w odniesieniu do jej rzeczywistego właściciela.
Możliwość zastosowania koncepcji "look-through" bezpośrednio potwierdzają Objaśnienia 2019 (str. 15) "zasadne jest uznać, że podmioty pośredniczące, a więc te, które co do zasady nie spełniają definicji rzeczywistego właściciela, nie powinny korzystać z uprawnień przyznawanych przez posZ.zególne UPO. Niemniej jednak z przewidzianych w UPO i prawie Unii Europejskiej (tzn. Dyrektywy PS i IR) mogą korzystać inwestorzy (udziałowcy) z kraju objętego tymi postanowieniami, jeżeli są oni podatnikami w stosunku do otrzymanej należności i spełniają inne warunki przewidziane dla tych uprawnień (np. w określonych sytuacjach posiadają status rzeczywistego właściciela). Rozwiązanie to odpowiada koncepcji znanej pod nazwą "look through approach". I dalej (str. 22) "Przy ocenie, czy dany podmiot jest przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym prawnie lub faktycznie do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi należy brać pod uwagę faktyczny przebieg i okoliczności zawarcia oraz realizacji transakcji, a tym samym należy zbadać kto rzeczywiście posiada uprawnienie do uzyskania należności i czy jej odbiorca nie jest zobowiązany do przekazania tej należności kolejnemu podmiotowi. Jeżeli zachodzi taka sytuacja, tzn. że rzeczywistym właścicielem należności jest ten inny podmiot (co należy wykazać lub zbadać) wówczas do opodatkowania podatkiem u źródła będą miały zastosowanie przepisy UPO lub przepisy krajowe wdrażające dyrektywy unijne właściwe dla państwa rezydencji tego podmiotu (ang. look through approach).
Prawidłowość stosowania koncepcji "look-through" potwierdza szereg interpretacji indywidualnych.
Projekt objaśnień podatkowych z 25 września 2023 r. dotyczących poboru podatku u źródła (Objaśnienia 2023) zawiera jedynie krótki, uzupełniający w stosunku do Objaśnień 2019 komentarz, nie negując powyższej tezy. Wskazuje on jedynie, powołując się na tzw. sprawy duńskie, że organy podatkowe nie mają obowiązku ustalania kto jest rzeczywistym właścicielem danej należności.
Wnioskodawcy znane są interpretacje indywidualne wydawane od kwietnia b.r., wydawane w innych stanach faktycznych i negujące stosowanie koncepcji "look-through" w oparciu o Objaśnienia 2023, lecz zdaniem Wnioskodawcy rozumowanie przedstawione w tych interpretacjach jest błędne. Trzeba bowiem zauważyć, że Objaśnienia 2023 w sposób specyficzny definiują koncepcję look-through, jako obowiązek organów podatkowych do poszukiwania osoby rzeczywistego właściciela (zgodnie z Objaśnieniami 2023 "(...) stosowanie koncepcji look-through approach (czyli ustalania przez organ podatkowy, kto jest rzeczywistym właścicielem należności w sytuacji, gdy podmiot uzyskujący taką należność nie jest jej rzeczywistym właścicielem)". I odnosząc się do tak specyficznie rozumianego terminu Objaśnienia 2023 wprowadzają szereg ograniczeń. Tymczasem powszechnie przyjmuje się (i tak przyjęto na potrzeby niniejszego wniosku), że koncepcja "look-through" to koncepcja wywodzenia konsekwencji podatkowych w odniesieniu do rzeczywistego właściciela (zamiast w stosunku do pozbawionego tego przymiotu odbiorcy płatności), a nie nakładanie na organy podatkowe obowiązku poszukiwania podmiotu będącego rzeczywistym właścicielem. Brak obowiązku organów podatkowych do poszukiwania rzeczywistego właściciela np. przy prowadzeniu postępowań wymiarowych nie budzi wątpliwości, podobnie jak nie powinno budzić takiej wątpliwości zastosowanie koncepcji "look-through" (rozumianej w sposób powszechny), gdy osoba rzeczywistego właściciela jest ustalona. Także sądy administracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny potwierdzają stosowanie koncepcji "look-through".
Z powyższego wynika, że konsekwencje podatkowe wypłaty przez Wnioskodawcę odsetek, w tym z perspektywy spoczywających na Wnioskodawcy obowiązków płatnika, należy oceniać w odniesieniu do podmiotów mających status rzeczywistego właściciela tych odsetek, a nie w odniesieniu do pozbawionego tego przymiotu bezpośredniego odbiorcy. Reasumując, jeżeli K. nie jest rzeczywistym właścicielem odsetek od Pożyczki, Wnioskodawca ma prawo zastosować zasadę "look-through" i w konsekwencji określać skutki podatkowe, w tym swoje obowiązki płatnika, w odniesieniu do sytuacji podatkowej podmiotu lub podmiotów będących rzeczywistym właścicielem odsetek.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy odnośnie pytania nr 2
Jak wskazano w uzasadnieniu do stanowiska w zakresie pytania nr 1 (pkt 6.1 niniejszego Wniosku), powyżej, na Wnioskodawcy ciążą obowiązki płatnika w zakresie podatku u źródła od odsetek wypłacanych do K., a jednocześnie, Wnioskodawca powinien określać skutki podatkowe w odniesieniu do rzeczywistych właścicieli tych płatności. Pytanie dotyczy sytuacji, w której rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki są T. oraz A.. T. jest rezydentem podatkowym USA, a A. rezydentem podatkowym Holandii.
Jak wyjaśniono już powyżej w pkt 6.1 niemniejszego wniosku, na Wnioskodawcy, zgodnie z art. 26 ust 1 u.p.d.o.p., ciąży obowiązek poboru podatku u źródła, o którym mowa w art. 21 ust. 1 u.p.d.o.p. (tutaj: podatek u źródła od odsetek). Jednocześnie, zgodnie z art. 21 ust. 2 u.p.d.o.p., przepisy art. 21 ust. 1 u.p.d.o.p. stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 PL/US UoUPO, odsetki powstające w Umawiającym się Państwie (w tym przypadku w Polsce) płatne osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium drugiego Umawiającego się Państwa (w tym przypadku w USA) będą zwolnione od opodatkowania w pierwszym z Umawiających się Państw (czyli w Polsce).
Jak wynika z opisu stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego, T. jest rezydentem podatkowym USA. W konsekwencji, w miejsce wymaganej przepisami krajowymi (art. 21 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p.) stawki 20%, zgodnie z art. 12 ust. 1 PL/US UoUPO w zw. z art. 21 ust. 2 u.p.d.o.p., zastosowanie powinno mieć zwolnienie z opodatkowania wynikające z PL/US UoUPO. Zgodnie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca dysponuje i będzie dysponował certyfikatem rezydencji podatkowej T., czyli będzie spełniał określony w art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. warunek formalny do zastosowania zwolnienia z podatku wynikającego z PL/US UoUPO. Analogicznie, zgodnie art. 11 ust. 1 PL/NL UoUPO, odsetki, które powstają w Umawiającym się Państwie (w tym przypadku w Polsce) i są wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie (w tym przypadku w Holandii), mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie. Zgodnie z art. 11 ust. 2 UoUPO, odsetki mogą być także opodatkowane w tym Umawiającym się Państwie, w którym powstają (czyli w Polsce), i zgodnie z prawem tego Państwa, ale jeżeli osoba uprawniona do odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, to podatek w ten sposób ustalony nie może przekroczyć 5 procent kwoty brutto tych odsetek. Z kolei zgodnie z art. 11 ust. 3 lit. f) UoUPO, bez względu na postanowienia ustępu 2, odsetki, o których mowa w ustępie 1, podlegają opodatkowaniu tylko w Umawiającym się Państwie, w którym odbiorca tych odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę, jeżeli odbiorca ten jest osobą uprawnioną do odsetek i jeżeli takie odsetki są wypłacane uznawanemu funduszowi emerytalnemu drugiego Umawiającego się Państwa, który jest co do zasady zwolniony z podatku w tym drugim Umawiającym się Państwie. Jak wynika z opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, A. jest rezydentem podatkowym Holandii oraz holenderskim funduszem emerytalnym, podlegającym zwolnieniu z podatku dochodowego w Holandii (co potwierdza odpowiedni certyfikat rezydencji podatkowej). W konsekwencji, w miejsce wymaganej przepisami krajowymi (art. 21 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p.) stawki 20%, zastosowanie powinno mieć zwolnienie z opodatkowania wynikające z art. 11 ust. 3 lit. f) PL/NL UoUPO, stosowanego w związku z art. 22 ust. 2 u.p.d.o.p.. Wnioskodawca dysponuje i będzie dysponował certyfikatem rezydencji podatkowej A., czyli będzie spełniał określony w art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. warunek formalny do zastosowania zwolnienia z podatku wynikającego z PL/NL UoUPO. Należy wspomnieć, że zgodnie z art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., jeżeli łączna kwota należności wypłacanych z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1 na rzecz podmiotu powiązanego, przekroczyła w roku podatkowym obowiązującym u wypłacającego te należności łącznie kwotę 2.000.000 zł na rzecz tego samego podatnika, osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne będące przedsiębiorcami są obowiązane jako płatnicy pobrać, z zastrzeżeniem ust. 2g, w dniu dokonania wypłaty zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat według stawki podatku określonej w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1 od nadwyżki ponad kwotę 2.000.000 zł. Zadane przez Wnioskodawcę pytanie adresuje konieczność zastosowania tego przepisu w przypadku wystąpienia ujętych w nim przesłanek. W konsekwencji, ponieważ rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki były T. oraz A. (okoliczność, której dotyczy pytanie) a jak wykazano powyżej każdy z tych podmiotów podlega pełnemu zwolnieniu z podatku u źródła od odsetek na podstawie właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (odpowiednio: PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO), dokonując wypłaty Wnioskodawca nie powinien potrącać podatku u źródła (z zastrzeżeniem art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p.). W konsekwencji, zdaniem Skarżącej, w okresie od 16 września 2022 r. do 5 marca 2023 r., jeżeli rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. odsetek od Pożyczki byli T. oraz A., z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T. oraz A., powinien był zastosować PL/US UoUPO oraz PL/NL UoUPO i nie powinien pobierać podatku u źródła.