Dyrektor KIS, przywołaną na wstępie interpretacją indywidualną z 20 lutego 2025 r., na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111, dalej jako "O.p."), uznał, że stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych w zakresie ustalenia czy:
1. Wnioskodawca nie ma obowiązku weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela odbiorcy dywidendy dokonując wypłaty dywidendy na rzecz K. i stosując przepisy art. 22 ust. 4-6 u.p.d.o.p., jeżeli wypłata dywidendy nie jest przejawem praktyk stanowiących oszustwo lub nadużycie - jest nieprawidłowe,
2. jeżeli K. nie jest rzeczywistym właścicielem dywidend a Wnioskodawca ma obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela dywidend, czy Wnioskodawca ma prawo zastosować zasadę "look-through" i w konsekwencji określać skutki podatkowe, w tym swoje obowiązki płatnika, w odniesieniu do sytuacji podatkowej podmiotu lub podmiotów będących rzeczywistym właścicielem dywidend - jest nieprawidłowe,
3. w okresie od złożenia niniejszego Wniosku, jeżeli Wnioskodawca ma obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela dywidend i rzeczywistymi właścicielami wypłacanych przez Wnioskodawcę do K. dywidend będą T., A. oraz W., czy, z zastrzeżeniem postanowień art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., Wnioskodawca, posiadając certyfikaty rezydencji podatkowej T., A. oraz W., powinien zastosować UPO PL-US oraz UPO PL-NL i nie powinien pobierać podatku u źródła od tej części dywidendy, która przypada na A. (67,90% kwoty dywidendy) oraz pobrać 5% podatku od
tej części dywidendy, która przypada na T. (31,47% kwoty dywidendy) oraz 15% od tej części dywidendy, która przypada na W. (0,63% kwoty dywidendy) - jest nieprawidłowe.
Organ interpretacyjny powołał się na art. 3 ust. 2, ust. 3 pkt 5 i ust. 5, art. 22 ust. 1, ust. 4-6, art. 22a, art. 22c ust. 1 oraz art. 26 ust. 1 i ust. 2e u.p.d.o.p., a także na art. 10 UPO PL-NL, art. 11 UPO PL-US oraz przepisy Dyrektywy PS. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ oparł się przede wszystkim na wnioskach płynących z wyroku TSUE z 26 lutego 2019 r. w sprawach połączonych C-116/16 (T Danmark) i C- 117/16 (Y Denmark), wskazując, że w świetle ogólnej zasady prawa unijnego podmioty nie mogą powoływać się na przepisy prawa UE w celach nieuczciwych lub stanowiących nadużycie, a państwa członkowskie mają obowiązek odmówić przyznania korzyści wynikających z Dyrektywy PS, jeżeli transakcja ma charakter sztuczny i służy jedynie uzyskaniu korzyści podatkowej. Z przywołanego orzecznictwa TSUE organ wywiódł, że status "rzeczywistego właściciela" (beneficial ownef) jest materialnym warunkiem skorzystania ze zwolnienia dywidendowego, nawet jeśli nie został on wprost wyrażony w przepisach Dyrektywy, a jego brak po stronie odbiorcy dywidendy (spółki pośredniczącej) może wskazywać na sztuczność struktury.
Powyższe ustalenia legły u podstaw negatywnej oceny stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pierwszego pytania, gdyż organ uznał, że obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela jest immanentnie wpisany w mechanizm dochowania należytej staranności, o której mowa w art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. Zdaniem organu , skoro wypłata należności na rzecz podmiotu niebędącego jej rzeczywistym właścicielem może zostać zakwalifikowana jako nadużycie prawa skutkujące odmową zwolnienia, to płatnik nie jest zwolniony z obowiązku badania tego statusu, nawet przy braku wyraźnego odesłania w art. 22 ust. 4 ustawy do klauzuli beneficial owner. Konsekwentnie, w odniesieniu do drugiego pytania, organ zakwestionował możliwość zastosowania koncepcji look-through approach, argumentując, że dla skutecznego skorzystania z preferencji traktatowych konieczna jest zbieżność statusu podatnika (bezpośredniego odbiorcy płatności) ze statusem rzeczywistego właściciela. W ocenie organu rozdzielenie tych ról wyklucza zastosowanie zwolnienia lub obniżonej stawki, ponieważ Inwestorzy będący rzeczywistymi właścicielami nie są stroną transakcji wypłaty dywidendy i w świetle ustawy nie uzyskują w tym momencie przychodu bezpośrednio od płatnika, co czyni niemożliwym zastosowanie wobec nich umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w miejsce bezpośredniego odbiorcy, tj. spółki
K. To rygorystyczne podejście determinowało również odpowiedź na trzecie pytanie, w ramach którego organ stwierdził, że Wnioskodawca nie ma prawa do zastosowania stawek i zwolnień właściwych dla Inwestorów (T., A., W.), lecz jest zobligowany do poboru podatku według stawki podstawowej 19%, gdyż podmiot otrzymujący płatność nie spełnia warunków materialnych do zastosowania preferencji, a przepisy nie pozwalają na "przeniesienie" uprawnień traktatowych na podmioty stojące wyżej w strukturze własnościowej w ramach procedury poboru podatku u źródła.
Spółka skargą z 28 lutego 2025 r., zakwestionowała w całości ww. interpretację indywidualną, wnosząc na podstawie art. 146 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. 2024 poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") o uchylenie Interpretacji, oraz na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. o zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
prawa materialnego, tj.:
1. art. 22c u.p.d.o.p. poprzez niewłaściwą ocenę co do jego zastosowania, w sytuacji gdy wypłata dywidendy nie jest przejawem praktyk stanowiących oszustwo lub nadużycie (co wynikało bezpośrednio z pytania zadanego przez Wnioskodawcę);
2. art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez jego błędną wykładnię, zgodnie z którą płatnik przy stosowaniu zwolnienia z art. 22 ust. 4-6 miałby być zobowiązany do weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela odbiorcy dywidend, pomimo że przepisy nie uzależniają zastosowania tego zwolnienia od statusu odbiorcy dywidend jako ich rzeczywistego właściciela;
3. art. 12 ust. 1 pkt 1 w zw. art. 1 u.p.d.o.p. przez niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania, poprzez przyjęcie, że w stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym opisanych we wniosku o wydanie Interpretacji status podatnika uzyskującego przychód z dywidend będzie posiadała spółka K. B.V., nieuzyskująca trwałego przysporzenia majątkowego, zamiast, zgodnie z ustaloną interpretacją tego przepisu przypisać ten status podmiotom uzyskującym trwałe przysporzenie (w tym przypadku: rzeczywistym właścicielom płatności), co w konsekwencji skutkowało niewłaściwą oceną odnośnie do zastosowania powołanych przepisów w sprawie Spółki;
4. art. 12 ust. 1 pkt 1 w zw. art. 1 u.p.d.o.p. poprzez błędną rozszerzającą wykładnię stanowiącego część definicji przychodu pojęcia otrzymanych pieniędzy lub wartości pieniężnych i uznanie, iż w zakresie tego pojęcia mieszczą się nie tylko środki otrzymane definitywnie przez ich odbiorcę, ale również środki niestanowiące trwałego przysporzenia K., ale przekazywane przez ten podmiot ich beneficjentom (Inwestorom);
5. art. 11 ust. 2 UPO PL-US oraz art. 10 ust. 2 lit. a UPO PL-NL w związku z art. 22a, art. 22 ust. 1 i art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p., poprzez niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania poprzez odmowę uwzględnienia wynikającego z tych przepisów zwolnienia z podatku, a w konsekwencji zwolnienia z obowiązku pobrania podatku u źródła przez Spółkę jako płatnika;
6. art. 22a w zw. z art. 22 ust. 1 i art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. przez niewłaściwą ocenę co do jego zastosowania poprzez przyjęcie, że w zdarzeniu przyszłym opisanym we wniosku o wydanie Interpretacji, Spółka jako płatnik nie może zastosować UPO PL-US oraz UPO PL-NL do określenia właściwej stawki lub zwolnienia z podatku u źródła; II. przepisów postępowania, tj.:
7. art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 14r § 5 O.p. przez niedostateczne uzasadnienie prawne oceny stanowiska Spółki przedstawionego we Wniosku o wydanie Interpretacji, przez brak odniesienia się do meritum pytania Spółki tj. możliwości zastosowania koncepcji look-through w przedstawionym organowi stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym.
Skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania oraz uzasadnienie stawianych zarzutów.
Organ interpretacyjny, w odpowiedzi na skargę, wniosło oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne.
Kwestie sporne w sprawie dotyczyły wymogu weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela przy stosowaniu zwolnienia z podatku u źródła od dywidend, o którym mowa w art. 22 ust. 4-6 u.p.d.o.p. oraz - w przypadku stwierdzenia obowiązku takiej weryfikacji - prawa Spółki do zastosowania zasady look-through i w konsekwencji określania skutków podatkowych, w tym obowiązków płatnika, w odniesieniu do
sytuacji podatkowej podmiotu lub podmiotów będących rzeczywistym właścicielem dywidend; w przypadku zaś gdy Spółka miałaby prawo zastosować powyższe podejście - czy powinna zastosować umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania i tym samym nie powinna pobierać -we wskazanym w tych umowach zakresie - podatku u źródła od wskazanych części dywidendy.
W szczególności, sprawa dotyczy trzech zagadnień:
obowiązku weryfikacji statusu "rzeczywistego właściciela" (beneficial owner) przy wypłacie dywidendy na rzecz spółki K. (zastosowanie zwolnienia z art. 22 ust. 4-6 u.p.d.o.p.),
prawa do zastosowania koncepcji "look-through approach" (pominięcia pośrednika), jeśli K. nie jest rzeczywistym właścicielem,
konkretnych stawek podatku u źródła (WHT) wynikających z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO) z USA i Niderlandami dla ostatecznych odbiorców: A. (0%, tj pełne zwolnienie), T. (5%) oraz W. (15%), przy uwzględnieniu ich procentowego udziału w dywidendzie.
W pierwszej kolejności Sąd jako chybione uznaje zarzuty naruszenia art. 22c oraz art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. Sąd nie podziela bowiem stanowiska Skarżącej, zgodnie z którym dokonując wypłaty dywidendy nie ma ona obowiązku weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela odbiorcy dywidend. Stąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku NSA o sygn. II FSK 1081/22 (CBOSA). Sąd kasacyjny wskazał tamże, że w celu prawidłowego wypełniania swoich obowiązków wynikających z art. 8 Ordynacji podatkowej płatnik ma obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego w takim zakresie, jaki jest niezbędny do obliczenia podatku obciążającego podatnika, jego poboru i wpłacenia go na rachunek bankowy organu podatkowego. Jeżeli płatnik nie pobiera podatku ze względu na zastosowanie zwolnienia podatkowego, wówczas powinien zweryfikować przesłanki takiego zwolnienia oraz wskazać okoliczności temu towarzyszące. Dla prawidłowego zastosowania zwolnienia płatnik zobowiązany jest więc do ustalenia, czy w sprawie zaistniały nie tylko formalne przesłanki zastosowania zwolnienia, tj. posiadania przewidzianych w art. 26 ust. 1, ust. 1c i ust. 1f u.p.d.o.p. dokumentów (certyfikatu rezydencji oraz oświadczenia, że w stosunku do wypłacanych należności spełnione zostały warunki, o których mowa w art. 22 ust. 4 pkt4 u.p.d.o.p. ale także do prawidłowej identyfikacji wypłacanego świadczenia i jego kwalifikacji do określonego źródła przychodów. Postępowanie takie prowadzić powinno do prawidłowego wykonania obowiązków związanych z odprowadzeniem podatku
(zaliczki na podatek) na rachunek właściwego organu podatkowego. W konsekwencji płatnik podatku u źródła jest zobowiązany do zbadania rzeczywistego stanu faktycznego oraz weryfikacji, czy podmiot uzyskujący dywidendę będzie jej właścicielem oraz innych warunków zwolnienia. Konieczne jest również ustalenie, czy wypłacana dywidenda nie stanowi dochodu otrzymanego lub osiąganego w związku ze sztuczną strukturą organizacyjną podmiotu. Wniosek ten potwierdza także wynikający z art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. obowiązek weryfikacji przez płatnika - w ramach należytej staranności - warunków stosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., w tym istnienia lub braku wystąpienia negatywnych przesłanek stosowania zwolnienia wynikających z art. 22c tej ustawy (zob. np. wyrok NSA o sygn. II FSK 1664/24, CBOSA). Jak zauważył przy tym NSA w przywołanym wyroku w sprawie II FSK 1081/22, "nie można zaakceptować poglądu, że odrębnie i niezależnie unormowano warunki zwolnienia od podatku w zależności o tego, czy sprawa dotyczy podatnika, czy też płatnika". Skład orzekający w tej sprawie to zapatrywanie podziela, nie dostrzegając na tym tle również powodów do różnicowania w omawianym zakresie sytuacji wyszczególnionych w art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., skoro w jednym i w drugim przypadku chodzi w istocie o transfer środków za granicę. Stąd brak uregulowania explicite w treści art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. warunku takiego, jak wymieniony w art. 21 ust. 3 pkt 4 tej ustawy, traktować należy jako przeoczenie prawodawcy. Nie jest w konsekwencji tak, jak twierdzi skarżąca, że zawarcie w opisie zdarzenia przyszłego uwagi o braku nadużycia lub oszustwa automatycznie wykluczało możliwość przyjęcia, że płatnik zobowiązany jest do badania statusu odbiorcy dywidendy. Ustalenie statusu rzeczywistego właściciela poprzedza bowiem dokonanie całościowej oceny, czy struktura prowadząca do wypłaty dywidendy nie jest strukturą sztuczną przez co zastosowanie preferencji w podatku u źródła zostałoby wykluczone. W tym względzie stanowisko spółki obarczone jest błędem petitio principii, bowiem zakłada istnienie przesłanki, która dopiero może zostać wykazana przez określenie statusu odbiorcy dywidendy. W związku z tym prawidłowo organ uznał, że spółka ma obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela odbiorcy dywidend dokonując wypłaty dywidendy na rzecz K. i stosując w tym zakresie przepisy art. 22 ust. 4-6
Odnosząc się do drugiej ze spornych kwestii, Sąd wskazuje, że analiza orzecznictwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawach zainicjowanych przez podmioty z tej samej grupy kapitałowej potwierdza
ukształtowanie się jednolitej i stabilnej linii orzeczniczej dotyczącej roli spółki K. B.V. jako transparentnego pośrednika kapitałowego. We wszystkich przywołanych sprawach Sąd konsekwentnie uchylał negatywne interpretacje Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, uznając za błędne stanowisko organu odmawiające płatnikom prawa do zastosowania koncepcji "look-through approach". Sąd jednoznacznie wskazał, że w sytuacji, gdy bezpośredni odbiorca dywidendy nie jest jej rzeczywistym właścicielem, organ ma obowiązek zweryfikować uprawnienia ostatecznych beneficjentów na gruncie właściwych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, co pozwala na zastosowanie preferencyjnych stawek podatku u źródła (por. wyroki o sygn. akt: III SA/Wa 788/25; III SA/Wa 789/25; 2 III SA/Wa 785/25; III SA/Wa 784/25; III SA/Wa 806/25; III SA/Wa 799/25; III SA/Wa 814/25; III SA/Wa 786/25; III SA/Wa 801/25; III SA/Wa 818/25; III SA/Wa 819/25; III SA/Wa 798/25; III SA/Wa 800/25).
Sąd w składzie orzekającym podziela poglądy wyrażone w tych orzeczeniach w pełni podziela.
Organ podważył zastosowanie podejścia look-through do wymienionych we wniosku podmiotów o rezydencji amerykańskiej i holenderskiej w oparciu o błędne ustalenie, że podatnikiem jest K.. W konsekwencji a limine wykluczono zastosowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania z krajami, których rezydentami są rzeczywiści właściciele i nie przeanalizowano postanowień tych umów w powiązaniu ze stosowanymi przepisami u.p.d.o.p. W tym stanie rzeczy przedwczesna okazała się, na obecnym etapie postępowania, merytoryczna ocena zarzutów naruszenia praw materialnego, wskazanych w pkt 5 i 6 petitum skargi, a to poprzez przyjęcie, że w'zdarzeniu przyszłym opisanym we wniosku spółka jako płatnik nie może zastosować stosownych unormowań umów o unikaniu opodatkowania do określenia właściwej stawki lub zwolnienia z podatku u źródła.
W rezultacie ponownie rozpatrując sprawę organ powinien po pierwsze uwzględnić ww. ocenę co do możliwości zastosowania formuły transparentności (look- through approach) w odniesieniu do wskazywanych przez wnioskodawcę rzeczywistych właścicieli wypłacanych dywidend, a po drugie przeanalizować na tle opisanego zdarzenia przyszłego wskazane umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania z krajami, których rezydentami są rzeczywiści właściciele, tj. odpowiedzieć na pytanie nr 2 i 3 uwzględniając możliwość zastosowania formuły look- through.
Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w punkcie pierwszym wyroku, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do art. 200 oraz art. 205 § 2 ww. ustawy.
-----------------------
III SA/Wa 791/25